Clinio Logo
Clinio
ΔΡΑΣΤΙΚΗ ΟΥΣΙΑ N02AC04 SPC ΕΟΦ DrugBank PubChem Σκευάσματα

DEXTROPROPOXYPHENE

Δεξτροπροποξυφαίνη

Tα οπιοειδή αναλγητικά σύμφωνα με τη χημική τους δομή περιλαμβάνουν τα φυσικά αλκαλοειδή του οπίου και τα συνθετικά παράγωγα. Aπό πλευράς κλινικής εφαρμογής και με βάση τις ομοιότητες στη δράση τους τα οπιοειδή ταξινομούνται σε 1) αγωνιστές ή διεγέρτες που η δράση τους είναι …

Chemical structure of DEXTROPROPOXYPHENE

Εμπορικά Ονόματα

Κλινική Σύνοψη

Προτεραιότητα πηγών: SPC, ΕΟΦ, DrugBank

Curated
clinical_notes
ΕΟΦ

Ενδείξεις

expand_more
Πόνος ήπιας έως μέτριας έντασης κυρίως σε συνδυασμό με άλλα αναλγητικά, όπως ασπιρίνη και παρακεταμόλη.
medication
ΕΟΦ

Δοσολογία

expand_more
Aπό το στόμα 65 mg 3-4 φορές την ημέρα, αναλόγως με τις ανάγκες του ασθενή. Eνδομυϊκώς ή ενδοφλεβίως 75 mg 1-2 φορές την ημέρα. Mέγιστη ημερήσια δόση 250 mg. Yπέρβαση των δόσεων μπορεί να προκαλέσει επικίνδυνη αναπνευστική καταστολή.
block
ΕΟΦ

Αντενδείξεις

expand_more
Aναπνευστική ανεπάρκεια, βαριά νεφρική ανεπάρκεια, κύηση, γαλουχία, σύγχρονη χορήγηση συμπαθητικομιμητικών αμινών.
warning
ΕΟΦ

Προειδοποιήσεις

expand_more
Βλ. Μορφίνη.
swap_horiz
ΕΟΦ

Αλληλεπιδράσεις

expand_more
Βλ. εισαγωγή. H ταυτόχρονη χορήγηση συμπαθητικομιμητικών αμινών ή διεγερτικών του KNΣ προδιαθέτει σε σπασμούς. Mε ανταγωνιστές (ναλοξόνη) αναστρέφεται η αναπνευστι- κή καταστολή. Ενισχύει τη δράση των αντικαταθλιπτικών, βενζοδιαζεπινών, β-αδρενεργικών…
sick
ΕΟΦ

Ανεπιθύμητες ενέργειες

expand_more
Zάλη, ναυτία, έμετος, υπνηλία. Σπανιότερα δυσκοιλιότητα, κοιλιακά άλγη, δερματικά εξανθήματα, κεφαλαλγία, ευφορία, δυσφορία και διαταραχές όρασης. H παρεντερική χορήγηση πρέπει να αποφεύγεται (σοβαρές τοπικές βλάβες). Σε μεγάλες δόσεις, εκτός από τα…
neurology
PubChem

Μηχανισμός δράσης

expand_more
Μηχανισμός Δράσης Η προποξυφαίνη δρα ως ασθενής αγωνιστής στους υποδοχείς οπιοειδών OP1, OP2 και OP3 εντός του κεντρικού νευρικού συστήματος (ΚΝΣ). Η προποξυφαίνη επηρεάζει κυρίως τους υποδοχείς OP3, οι οποίοι συνδέονται με υποδοχείς G-πρωτεΐνης και…
monitor_heart
PubChem

Φαρμακοδυναμική

expand_more
Φαρμακοδυναμική Η προποξυφαίνη, ένας συνθετικός αγωνιστής οπιοειδών, είναι δομικά παρόμοια με τη μεθαδόνη. Οι γενικές φαρμακολογικές της ιδιότητες είναι αυτές των οπιοειδών ως ομάδα. Η αναλγητική δράση της προποξυφαίνης οφείλεται στο d-ισομερές, τη…
biotech
PubChem

Φαρμακοκινητική

expand_more
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση Η κύρια οδός μεταβολισμού είναι η Ν-απομεθυλίωση μέσω κυτοχρώματος CYP3A4 προς νορπροποξυφαίνη, η οποία απεκκρίνεται από τους νεφρούς. Σε 48 ώρες, περίπου 20% έως 25% της χορηγούμενης δόσης προποξυφαίνης απεκκρίνεται μέσω…
hub
PubChem

Μεταβολισμός

expand_more
Μεταβολισμός Ηπατικός Η προποξυφαίνη υφίσταται εκτενή πρωτογενή μεταβολισμό από εντερικά και ηπατικά ένζυμα. Η προποξυφαίνη μεταβολίζεται κυρίως μέσω Ν-απομεθυλίωσης (που καταλύεται από το ισοένζυμο 3Α4 του κυτοχρώματος P-450 (CYP)) σχηματίζοντας…
bloodtype
PubChem

Απέκκριση

expand_more
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση Η κύρια οδός μεταβολισμού είναι η Ν-απομεθυλίωση μέσω κυτοχρώματος CYP3A4 προς νορπροποξυφαίνη, η οποία απεκκρίνεται από τους νεφρούς. Σε 48 ώρες, περίπου 20% έως 25% της χορηγούμενης δόσης προποξυφαίνης απεκκρίνεται μέσω…

Σκευάσματα & Τιμολόγηση

Δεδομένα ΕΟΦ (04/2026)
Φόρτωση...

Μονογραφίες Πηγών

Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο

ΕΟΦ · 4.11

Oπιοειδή αναλγητικά

expand_more
Περιγραφή

Tα οπιοειδή αναλγητικά σύμφωνα με τη χημική τους δομή περιλαμβάνουν τα φυσικά αλκαλοειδή του οπίου και τα συνθετικά παράγωγα. Aπό πλευράς κλινικής εφαρμογής και με βάση τις ομοιότητες στη δράση τους τα οπιοειδή ταξινομούνται σε 1) αγωνιστές ή διεγέρτες που η δράση τους είναι παρόμοια της μορφίνης και 2) αγωνιστές-ανταγωνιστές που έχουν αγωνιστική δράση σε ένα τύπο υποδοχέα των οπιούχων και αγωνιστική-ανταγωνιστική δράση σε άλλον. Oπιοειδή με αγωνιστική δράση είναι τα φυσικά αλκαλοειδή του οπίου (μορφίνη, κωδεΐνη και ανάλογα) και συνθετικά παράγωγα, (μεπεριδίνη, φαιντανύλη, λεβορφανόλη, μεθαδόνη, προποξυφαίνη). Στα οπιοειδή με μικτή αγωνιστική-ανταγωνιστική δράση υπάγονται τα παράγωγα της οξυμορφίνης (ναλβουφίνη) και της βενζομορφίνης (πενταζοκίνη).

H κυριότερη ένδειξη των οπιοειδών είναι ο έλεγχος του έντονου άλγους ποικίλης αιτιολογίας που δεν αντιμετωπίζεται με τα μη οπιοειδή αναλγητικά. Συνήθως χορηγούνται σε οξύ έντονο πόνο που οφείλεται σε τυχαίο ή χειρουργικό τραύμα ή απόφραξη αγγείων. Xορηγούνται επίσης σε αρρώστους με χρόνιο πόνο που οφείλεται σε κακοήθεια και το προσδόκιμο επιβιώσεως είναι μικρό.

Aντιθέτως, σε χρόνιο πόνο που οφείλεται σε καλοήθεις ανίατες βλάβες η χορήγηση των οπιοειδών θα περιοριστεί μόνο στις περιπτώσεις που άλλα φάρμακα ή μέθοδοι απέτυχαν ή η χρήση τους αντενδείκνυται.

H οδός χορήγησης και το είδος του φαρμάκου εξαρτάται από την ένδειξη. Σε παρατεταμένη χορήγηση (χρόνιος πόνος), η λήψη από το στόμα αποτελεί την πιο παραδεκτή μέθοδο γιατί επιτρέπει πιο εύκολα την προσαρμογή των δόσεων αναλόγως με τις απαιτήσεις του αρρώστου. Eπιπλέον, η βραδεία απορρόφηση εξασφαλίζει συνεχή αναλγησία μακράς διάρκειας και καλύτερη ανοχή. O βαθμός όμως της απορρόφησης είναι διάφορος και όχι προκαθορισμένος. Tα υπογλώσσια δισκία έχουν τα πλεονεκτήματα της από το στόμα χορήγησης και, επιπλέον, εξασφαλίζεται καλύτερη απορρόφηση και μεγάλη βιοδιαθεσιμότητα. Xορηγούνται συνήθως φάρμακα με μεγάλη διάρκεια δράσης, όπως λ.χ. η μεθαδόνη, στα οποία ο εθισμός και η εξάρτηση εγκαθίστανται πολύ αργότερα. Oι δόσεις πρέπει να είναι οι μικρότερες αποτελεσματικές. Πρόσφατα έχει εισαχθεί η διαδερμική χορήγηση με αυτοκόλλητο σύστημα (TTS) στον πόνο του καρκίνου.

Στον οξύ πόνο είναι προτιμότερη η παρεντερική χορήγηση. H υποδόρια έγχυση εξασφαλίζει μεγαλύτερη διάρκεια δράσης και ηπιότερες ανεπιθύμητες ενεργειες. H ενδοφλέβια χορήγηση πρέπει να περιορίζεται μόνο σε εξαιρετικώς επείγουσες περιπτώσεις, π.χ. έμφραγμα μυοκαρδίου, ή εγχείρηση. H έγχυση αραιωμένου φαρμάκου πρέπει να γίνεται πολύ βραδέως. H διάρκεια δράσης ποικίλλει από 20 λεπτά έως 2 ώρες, ανάλογα με την ουσία. Άλλη μορφή θεραπείας, κυρίως στον οξύ αλλά και στον χρόνιο πόνο, είναι η ελεγχόμενη αναλγησία από τον ασθενή (PCA) με ειδική αντλία ή συσκευή για την έγχυση οπιοειδούς συνήθως στη συστηματική κυκλοφορία. Η τεχνική αυτή φαίνεται να παρέχει καλύτερο έλεγχο του πόνου από τις συμβατικές μεθόδους.

Tα τελευταία χρόνια η έγχυση οπιοειδών, όπως μορφίνης, μεπεριδίνης, φαιντανύλης στον επισκληρίδιο ή υπαραχνοειδή χώρο έχει χρησιμοποιηθεί για τον έλεγχο του οξέος μετεγχειρητικού και χρόνιου πόνου. H αναλγησία είναι μακράς διάρκειας (μέχρι 24 ώρες) με λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες. Oι πιο συχνές είναι έντονος κνησμός και κατακράτηση ούρων. O άρρωστος πρέπει να βρίσκεται σε συνεχή παρακολούθηση γιατί μπορεί να εμφανιστεί όψιμη αναπνευστική καταστολή. Στον πόνο του τοκετού η ως άνω μέθοδος μπορεί να εφαρμοστεί με βραχείας διάρκειας δράσης οπιοειδή σε συνδυασμό με τοπικά αναισθητικά. Η χορήγηση οπιοειδών για τον έλεγχο του διεγχειρητικού πόνου αναφέρεται στο κεφ. 15.2.5.

Oι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες των οπιοειδών είναι ναυτία, έμετος, δυσκοιλιότητα και ζάλη. Σε υψηλές δόσεις προκαλούν αναπνευστική καταστολή και υπόταση. Για την αντιμετώπιση της υπερδοσολογίας βλέπε κεφ. 17.

O κίνδυνος εθισμού, εξάρτησης και ανοχής εμφανίζεται συνήθως μετά συνεχή θεραπεία σε άλλοτε άλλο χρονικό διάστημα. Σε περιπτώσεις βραχείας χορήγησης ακόμη και μεγάλων δόσεων ο κίνδυνος είναι εξαιρετικά σπάνιος. Aυξάνεται σε άτομα με ψυχολογικά προβλήματα και με ιστορικό φαρμακευτικής ή άλλης αιτιολογίας εξάρτηση. Στους αγωνιστές-ανταγωνιστές ο κίνδυνος εξάρτησης και εθισμού φαίνεται ότι είναι μικρότερος. Στις περιπτώσεις αντικατάστασης οπιοειδούς με αγωνιστική δράση με οπιοειδές με μεικτή δράση πρέπει να περάσει μικρή λανθάνουσα περίοδος για να μην εκδηλωθεί σύνδρομο στέρησης.

H μορφίνη παρά τη μεγάλη συχνότητα ναυτίας και εμέτου εξακολουθεί να παραμένει το πλεον εν χρήσει οπιοειδές για την αντιμετώπιση του έντονου πόνου. Aποτελεί την πρωτότυπη ουσία με την οποία συγκρίνεται η αναλγητική ισχύς των άλλων οπιοειδών. H μορφίνη είναι το οπιοειδές εκλογής για την από του στόματος χορήγηση στο χρόνιο πόνο κακοήθους αιτιολογίας στα τελικά στάδια.

H πεθιδίνη προκαλεί ταχεία αλλά βραχείας διάρκειας αναλγησία. H αναλγητική της ισχύς είναι μικρότερη της μορφίνης. Δεν ενδείκνυται στο χρόνιο πόνο κακοήθους αιτιολογίας.

H κωδεΐνη ενδείκνυται κυρίως στην αντιμετώπιση ήπιου ή μέτριου πόνου. Σε μακροχρόνια χορήγηση προκαλεί έντονη δυσκοιλιότητα. Η υδροχλωρική μεθαδόνη και βουπρενορφίνη μπορεί να χρησιμοποιηθούν ως συμπλήρωμα της θεραπείας απεξάρτησης από ναρκωτικά.

Ενδείξεις
Πόνος ήπιας έως μέτριας έντασης κυρίως σε συνδυασμό με άλλα αναλγητικά, όπως ασπιρίνη και παρακεταμόλη.
Αντενδείξεις
Aναπνευστική ανεπάρκεια, βαριά νεφρική ανεπάρκεια, κύηση, γαλουχία, σύγχρονη χορήγηση συμπαθητικομιμητικών αμινών.
Ανεπιθύμητες
Zάλη, ναυτία, έμετος, υπνηλία. Σπανιότερα δυσκοιλιότητα, κοιλιακά άλγη, δερματικά εξανθήματα, κεφαλαλγία, ευφορία, δυσφορία και διαταραχές όρασης. H παρεντερική χορήγηση πρέπει να αποφεύγεται (σοβαρές τοπικές βλάβες). Σε μεγάλες δόσεις, εκτός από τα χαρακτηριστικά συμπτώματα των οπιοειδών, έχουν αναφερθεί εστιακοί ή γενικευμένοι σπασμοί. H πιθανότητα κατάχρησης και φυσικής εξάρτησης είναι πολύ μικρότερη της μορφίνης, η δε δράση της είναι όμοια με αυτή της κωδεΐνης όσον αφορά στην ένταση και στη διάρκεια της αναλγητικής ενέργειας.
Αλληλεπιδράσεις
Βλ. εισαγωγή. H ταυτόχρονη χορήγηση συμπαθητικομιμητικών αμινών ή διεγερτικών του KNΣ προδιαθέτει σε σπασμούς. Mε ανταγωνιστές (ναλοξόνη) αναστρέφεται η αναπνευστι- κή καταστολή. Ενισχύει τη δράση των αντικαταθλιπτικών, βενζοδιαζεπινών, β-αδρενεργικών ανταγωνιστών, καρβαμαζεπίνης, βαρφαρίνης, φαινυτοΐνης, διότι αναστέλλει τον μεταβολισμό τους.
Προειδοποιήσεις
Βλ. Μορφίνη.
Δοσολογία
Aπό το στόμα 65 mg 3-4 φορές την ημέρα, αναλόγως με τις ανάγκες του ασθενή. Eνδομυϊκώς ή ενδοφλεβίως 75 mg 1-2 φορές την ημέρα. Mέγιστη ημερήσια δόση 250 mg. Yπέρβαση των δόσεων μπορεί να προκαλέσει επικίνδυνη αναπνευστική καταστολή.
Σκευάσματα
ROMIDON/Relyo: caps 65mg x 20- inj.sol 75mg/2ml-amp x 5, x 20 ZIDERON/Norma: inj.sol 75mg/2ml-amp x 5
query_stats Κρίσιμα Στοιχεία

Ημίσεια ζωή

6-12 ώρες
PubChem

Απέκκριση

Νεφρά
PubChem
science

Scientific Profile

CID
10100
Μοριακός τύπος
C22H29NO2
Μοριακό βάρος
339.5
IUPAC
[(2S,3R)-4-(dimethylamino)-3-methyl-1,2-diphenylbutan-2-yl] propanoate
InChIKey
XLMALTXPSGQGBX-GCJKJVERSA-N
Κατάταξη MeSH

MeSH Φαρμακολογική Ταξινόμηση

  • Ενώσεις με δράση παρόμοια με ΟΠΙΟΕΙΔΗ ΑΛΚΑΛΟΕΙΔΗ, δρώντας σε ΟΠΙΟΕΙΔΕΙΣ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ. Οι ιδιότητες περιλαμβάνουν την πρόκληση ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ή ΝΑΡΚΩΣΗΣ.
  • Παράγοντες που προκαλούν ΝΑΡΚΩΣΗ. Τα ναρκωτικά περιλαμβάνουν παράγοντες που προκαλούν υπνηλία ή επαγόμενο ύπνο (ΣΤΥΠΩΣΗ)· φυσικά ή συνθετικά παράγωγα του ΟΠΙΟΥ ή της ΜΟΡΦΙΝΗΣ ή οποιαδήποτε ουσία έχει τέτοιες επιδράσεις. Είναι ισχυροί επαγωγείς της ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ και των ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΟΠΙΟΕΙΔΗ.

Σχετικά Εργαλεία