Aπό τις προσταγλανδίνες στη γαστρεντερολογία χρησιμοποιείται κυρίως η μισοπροστόλη, που είναι συνθετικό ανάλογο της προσταγλανδίνης E1. Σε μικρές δόσεις έχει κυτταροπροστατευτική δράση και σε μεγαλύτερες αντιεκκριτική. Eίναι γνωστό ότι βασική αιτία των βλαβών του γαστρικού βλεννογόνου που προκαλούν τα MΣAΦ είναι η αντιπροσταγλανδινική τους δράση. Oι παραπάνω ιδιότητες της μισοπροστόλης ευρίσκουν εφαρμογή στη θεραπεία του έλκους καθώς και στην πρόληψη των, από MΣAΦ, προκαλούμενων βλαβών.

Γαστροδωδεκαδακτυλικό έλκος και κυρίως πρόληψη βλαβών του γαστροδωδεκαδακτυλικού βλεννογόνου που προκαλούνται από ΜΣΑΦ.

Κύηση.

Διάρροια, σε ποσοστό 10%. Άλλες σπανιότερες ανεπιθύμητες ενέργειες είναι ναυτία, κεφαλαλγία, ζάλη, κοιλιακή δυσφορία, έμετοι, δυσκοιλιότητα, αδυναμία, εξάνθημα, κράμπες, ξηροστομία, πυρετός, ηωσινοφιλία, αύξηση στάθμης ηπατικών ενζύμων.

Δεν έχουν αναφερθεί μέχρι τώρα αλληλεπιδράσεις με φάρμακα.

Σε άτομα με στεφανιαία νόσο ή αγγειοσκληρυντική εγκεφαλοπάθεια λόγω της πιθανότητας πτώσης της πίεσης από τη χορήγηση του φαρμάκου. Eάν μια γυναίκα συλλάβει 1.1.4 Θεραπεία εκρίζωσης του Helicobacter pylori Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται αναστολείς της αντλίας πρωτονίων ή ρανιτιδίνη βισμούθιο κιτρικό, σε συνδυασμό με αντιμικροβιακά. Η εκρίζωση στο πλείστο των περιπτώσεων συνεπάγεται ίαση του έλκους και καταργεί τις υποτροπές του. Τριπλά θεραπευτικά σχήματα διάρκειας μιας εβδομάδας τα οποία περιλαμβάνουν αναστολέα της αντλίας πρωτονίων, αμοξυκιλλίνη και κλαριθρομυκίνη ή μετρονιδαζόλη εκριζώνουν το Η. pylori σε ποσοστό >90%. Δεν υπάρχει κανονικά ανάγκη να συνεχισθεί περαιτέρω η ανασταλτική της έκκρισης του υδροχλωρικού οξέος αγωγή (με αναστολέα της αντλίας πρωτονίων ή H2 -ανταγωνιστή), εκτός εάν το έλκος επιπλέκεται με αιμορραγία ή διάτρηση. Η αντοχή στην κλαριθρομυκίνη ή τη μετρονιδαζόλη είναι πολύ πιο συχνή από ό,τι στην αμοξυκιλλίνη ή μπορεί να αναπτυχθεί κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Δια τούτο ένα σχήμα που περιέχει αμοξυκιλλίνη και κλαριθρομυκίνη συνιστάται για αρχική θεραπεία και ένα σχήμα που περιέχει αμοξυκιλλίνη και μετρονιδαζόλη συνιστάται επί αποτυχίας της εκρίζωσης. Η ρανιτιδίνη βισμούθιο κιτρικό μπορεί να αντικαταστήσει έναν αναστολέα της αντλίας πρωτονίων. Η αποτυχία της θεραπείας συνήθως υποδηλώνει αντοχή στα αντιμικροβιακά ή πτωχή συμμόρφωση. Τριπλά θεραπευτικά σχήματα διάρκειας δύο εβδομάδων έχουν την πιθανότητα να είναι πιο αποτελεσματικά, αλλά οι ανεπιθύμητες ενέργειες είναι συχνές και η πτωχή συμμόρφωση είναι πιθανό να αναιρέσει κάθε πιθανό όφελος. Διπλά θεραπευτικά σχήματα διάρκειας δύο εβδομάδων που περιλαμβάνουν αναστολέα της αντλίας πρωτονίων σε συνδυασμό με ένα μόνο αντιμικροβιακό είναι λιγότερο αποτελεσματικά. Τριπλά σχήματα εκρίζωσης διάρκειας μιας εβδομάδας: Οmeprazole 20 mg x 2 ή 40 mg εφάπαξ + Clarithromycin 500 mg x 2 + Amoxycillin 1 g x 2 ή Οmeprazole 20 mg x 2 ή 40 mg εφάπαξ + Clarithromycin 250 mg x 2 +Metronidazole 400 mg x 2 ή Οmeprazole 20 mg x 2 ή 40 mg εφάπαξ + Amoxycillin 500 mg x 3 +Metronidazole 400 mg x 3 Lansoprazole 30 mg x 2 + Clarithromycin 500 mg x 2 + Amoxycillin 1gx2 ή Lansoprazole 30 mg x 2 + Clarithromycin 250 mg x 2 +Metronidazole 400 mg x 2 ή Lansoprazole 30 mg x 2 + Amoxycillin 1g x 2 +Metronidazole 400 mg x 2 Pantoprazole 40 mg x 2 + Clarithromycin 500 mg x 2 + Amoxycillin 1 gx2 ή Pantoprazole 40 mg x 2 + Clarithromycin 500 mg x 2 +Metronidazole 500 mg x 2 ή Pantoprazole 40 mg x 2 + Amoxycillin 1g x 2 +Metronidazole 500 mg x 2 Rabeprazole 20 mg x 2 + Clarithromycin 500 mg x 2 + Amoxycillin 1 gx2 Esomeprazole 20 mg x 2 + Clarithromycin 500 mg x 2 + Amoxycillin 1 gx2 Ranitidine bismuth citrate 400 mg x 2 + Clarithromycin 500 mg x 2 + Amoxycillin 1 g x 2 ή Ranitidine bismuth citrate 400 mg x 2 +Clarithromycin 500 mg x 2 +Metronidazole 400 mg x 2 ή Ranitidine bismuth citrate 400 mg x 2 + Amoxycillin 1g x 2 +Metronidazole 400 mg x 2 Διπλά σχήματα εκρίζωσης διάρκειας δύο εβδομάδων: Οmeprazole 20 mg x 2 ή 40 mg εφάπαξ + Clarithromycin 500 mg x 3 ή Οmeprazole 20 mg x 2 ή 40 mg εφάπαξ + Αmoxycillin 750 mg x 2 ή 1 g x 2 1.2 Φάρμακα επιδρώντα στην κινητικότητα του πεπτικού συστήματος Στην κατηγορία αυτή περιγράφονται φάρ μακα που αναστέλλουν την κινητικότητα του πεπτικού συστήματος, όπως τα αντιχολινεργικά και τα απλά σπασμολυτικά και φάρμακα που προάγουν την κινητικό τητα, όπως τα ευκινητικά ή προκινητικά φάρμακα. 1.2.1 Φάρμακα αναστέλλοντα την κινητικότητα 1.2.1.1 Aντιχολινεργικά Tα αντιχολινεργικά ανταγωνίζονται, ως γνωστό, τη μουσκαρινική δράση της ακετυλχολίνης στις τελικές απολήξεις του παρασυμπαθητικού των εξωκρινών αδένων και των λείων μυϊκών ινών. Tα φάρμακα αυτά εμφανίζουν σε άλλοτε άλλο βαθμό περιφερικές, κεντρικές και οφθαλμικές δράσεις. Tο αποτέλεσμα των περιφερικών δράσεων συνίσταται σε ταχυκαρδία, μείωση των εκκρίσεων (ρινικών, βρογχικών, γαστρεντερικών, δακρύων, σιέλου) και αναστολή της κινητικότητας του γαστρεντερικού σωλήνα. Tα αντιχολινεργικά με προέχουσες τις παραπάνω δράσεις βρίσκουν εφαρμογή στις σπαστικές κυρίως καταστάσεις του πεπτικού. Tο αποτέλεσμα της κεντρικής δράσης χαρακτηρίζεται από διέγερση του πνευμονογαστρικού και της αναπνοής και καταστολή ορισμένων κινητικών μηχανισμών που σχετίζονται με την εξωπυραμιδική 1. ΦΑΡΜΑΚΑ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΠΕΠΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ οδό. Tα φάρμακα με τις παραπάνω δράσεις χρησιμοποιούνται κυρίως ως αντιπαρκινσονικά (βλ. κεφ. 4.6.1.2). Tέλος, το αποτέλεσμα της δράσης στον οφθαλμό συνίσταται στην πρόκληση μυδρίασης, παράλυσης της προσαρμογής και αύξησης της ενδοφθάλμιας πίεσης (βλ. κεφ.11.3.1). Tα φάρμακα που κυρίως χρησιμοποιούνται στις παθήσεις του πεπτικού είναι τα φυσικά αλκαλοειδή της ευθάλειας καθώς και τα ημισυνθετικά και συνθετικά τους τεταρτοταγή αμμωνιακά παράγωγα. Aπό τα φυσικά αλκαλοειδή τα περισσότερο χρησιμοποιούμενα είναι η ατροπίνη (dl-υοσκυαμίνη), η υοσκίνη ή σκοπολαμίνη και τα ολικά αλκαλοειδή της ευθάλειας. Aπό τα ημισυνθετικά ή συνθετικά τεταρτοταγή αμμωνιακά παράγωγα προτιμώνται η οματροπίνη και η προπανθελίνη. Tα φάρμακα της κατηγορίας αυτής πλεονεκτούν των φυσικών αλκαλοειδών στο ότι στις συνηθισμένες θεραπευτικές δόσεις στερούνται κεντρικής δράσης γιατί διέρχονται δύσκολα τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό. Mειονέκτημά τους αποτελεί η περιορισμένη και ασταθής απορρόφηση από το γαστρεντερικό σωλήνα. 1.2.1.1.1 Aμιγείς ουσίες