Κλινική σημασία
Η εξέταση αυτή διενεργείται για την υποστήριξη της διάγνωσης της πρωτοπαθούς χολικής χολαγγειίτιδας (PBC), όταν υπάρχει κλινική υποψία για την πάθηση. Απαιτείται δείγμα αίματος, το οποίο λαμβάνεται από φλέβα του βραχίονα. Δεν απαιτείται καμία προετοιμασία.
Τι ελέγχει η εξέταση
Η εξέταση προσδιορίζει τα αντιμιτοχονδριακά αντισώματα (AMA), τα οποία συνδέονται στενά με την πρωτοπαθή χολική χολαγγειίτιδα (PBC). Η PBC είναι μια χρόνια αυτοάνοση νόσος που χαρακτηρίζεται από φλεγμονή και ίνωση των ενδοηπατικών χοληφόρων πόρων, οδηγώντας σε σταδιακή καταστροφή του ήπατος και απόφραξη της ροής της χολής. Αυτό μπορεί να προκαλέσει συσσώρευση τοξικών ουσιών στο ήπαρ και τελικά να οδηγήσει σε κίρρωση. Η PBC είναι συχνότερη σε γυναίκες ηλικίας 35-60 ετών, με το 90-95% των ασθενών να παρουσιάζουν υψηλούς τίτλους AMA. Υπάρχουν εννέα υποτύποι AMA (M1-M9), με τους M2 και M9 να έχουν τη μεγαλύτερη κλινική σημασία. Ο υποτύπος M2 είναι ιδιαίτερα ειδικός για την PBC, ενώ άλλοι υποτύποι μπορεί να ανευρεθούν σε άλλες παθολογικές καταστάσεις. Ορισμένα εργαστήρια θεωρούν την ανίχνευση AMA-M2 ως την πιο ειδική εξέταση για την PBC. Το δείγμα αίματος λαμβάνεται με φλεβοκέντηση.
Η εξέταση
Η εξέταση των AMA ή AMA-M2 χρησιμοποιείται για τη διάγνωση της πρωτοπαθούς χολικής χολαγγειίτιδας (PBC), μιας σοβαρής πάθησης που προκαλεί προοδευτική καταστροφή του χοληφόρου συστήματος του ήπατος. Άλλες συμπληρωματικές εξετάσεις μπορεί να περιλαμβάνουν αντισώματα λείων μυϊκών ινών (SMA), αντιπυρηνικά αντισώματα (ANA), αλκαλική φωσφατάση (ALP), επίπεδα ανοσοσφαιρίνης IgM, χολερυθρίνη, αλβουμίνη, χρόνο προθρομβίνης, C-αντιδρώσα πρωτεΐνη και γ-γλουταμυλτρανσφεράση (γ-GT). Η εξέταση συνταγογραφείται όταν υπάρχει υποψία αυτοάνοσης ηπατικής νόσου, όπως η PBC, ειδικά σε ασθενείς με συμπτώματα όπως κνησμός, ίκτερος, κόπωση, κοιλιακό άλγος ή διόγκωση του ήπατος. Πολλοί ασθενείς με αρχική PBC είναι ασυμπτωματικοί, αλλά η νόσος μπορεί να διαγνωστεί λόγω παθολογικών ηπατικών ενζύμων, ιδίως αυξημένης ALP. Η εξέταση AMA ή AMA-M2 μπορεί να ζητηθεί σε συνδυασμό με άλλες εξετάσεις για τον αποκλεισμό άλλων αιτιών ηπατικής νόσου, όπως ιογενείς ηπατίτιδες, φαρμακευτική βλάβη, κατάχρηση αλκοόλ, τοξίνες, γενετικές ή μεταβολικές παθήσεις, ή αυτοάνοση ηπατίτιδα. Υψηλοί τίτλοι AMA ή AMA-M2 υποδηλώνουν PBC, αν και τα επίπεδα δεν συσχετίζονται με τη σοβαρότητα ή την πρόγνωση της νόσου. Ένα αρνητικό αποτέλεσμα δεν αποκλείει πλήρως την PBC, καθώς περίπου το 5-10% των ασθενών με PBC δεν εμφανίζουν σημαντικούς τίτλους AMA ή AMA-M2. Η διάγνωση της PBC βασίζεται σε συνδυασμό εργαστηριακών ευρημάτων και κλινικών συμπτωμάτων. Μπορεί να απαιτηθεί βιοψία ήπατος για την επιβεβαίωση, αν και δεν είναι πάντα απαραίτητη. Απεικονιστικές εξετάσεις του ήπατος μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για την αναζήτηση απόφραξης των χοληφόρων πόρων. Περίπου το 50% των περιπτώσεων PBC διαγιγνώσκονται πριν την εμφάνιση συμπτωμάτων.
Προετοιμασία
Δεν απαιτείται καμία ειδική προετοιμασία πριν την εξέταση.