Περιγραφή
Το αρσενικό (As) είναι ένα βαρύ μέταλλο που ανευρίσκεται φυσιολογικά σε όλους τους ανθρώπινους ιστούς. Η συγκέντρωσή του στον οργανισμό μπορεί να αυξηθεί λόγω επαγγελματικής έκθεσης, περιβαλλοντικών παραγόντων (π.χ. καύση άνθρακα) ή σκόπιμης κατάποσης. Περίπου το 60% του προσλαμβανόμενου αρσενικού απεκκρίνεται στα ούρα. Το αρσενικό απαντάται στο περιβάλλον στο νερό, σε φυτοφάρμακα, χρώματα, επεξεργασμένα ξύλα, καλλυντικά και ορισμένα αντιπρωτοζωικά φάρμακα. Η τοξική του δράση οφείλεται στην αναστολή ενζυμικών συστημάτων απαραίτητων για τον κυτταρικό μεταβολισμό. Ο προσδιορισμός του αρσενικού στο αίμα χρησιμοποιείται για την άμεση επιβεβαίωση οξείας δηλητηρίασης. Η χρόνια έκθεση, είτε επαγγελματική είτε μέσω κατάποσης, έχει συσχετιστεί με καρκίνο του δέρματος, των πνευμόνων και άλλες μορφές καρκίνου. Τα συμπτώματα οξείας δηλητηρίασης περιλαμβάνουν κοιλιακό άλγος, ναυτία, έμετο, αιματηρή διάρροια, έντονη δίψα που οδηγεί σε αφυδάτωση και διαταραχές ηλεκτρολυτών, αιματουρία, μεταλλική γεύση, νεφρική ανεπάρκεια, ίκτερο, υποξία, σπασμούς, κώμα, καθώς και αναπνευστικό και καρδιαγγειακό σοκ, με πιθανή θανατηφόρα έκβαση. Τα συμπτώματα και εργαστηριακά ευρήματα χρόνιας δηλητηρίασης περιλαμβάνουν διαταραχές στην ερυθροποίηση και μυελοποίηση, αλωπεκία, αναιμία, βασεόφιλη στίξη, παραλήρημα, διάρροια, γαστρεντερικά συμπτώματα, ηπατομεγαλία, υπερκεράτωση στις παλάμες και τα πέλματα, λευκοπενία, υποχρωματισμό της ωχράς κηλίδας, γραμμές Aldrich-Mees, μεταλλική γεύση, περιφερική νευροπάθεια, αλλαγές στη χρώση του δέρματος και θρομβοπενία. Η κατανάλωση θαλασσινών μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα αρσενικού στο αίμα. Το αρσενικό διαπερνά τον πλακούντα και φτάνει στο έμβρυο. Ορισμένα ασιατικά βότανα, που χρησιμοποιούνται για αιμορροΐδες ή συγγενές ρετινοβλάστωμα, ενδέχεται να περιέχουν υψηλές συγκεντρώσεις αρσενικού. Η μέτρηση των μετάλλων πραγματοποιείται με τη μέθοδο ICP-MS (Φασματομετρία Μάζας σε Επαγωγικά Συζευγμένο Πλάσμα Αργού), η οποία επιτρέπει την ταυτόχρονη ανίχνευση πολλών μετάλλων με εξαιρετική ευαισθησία και ακρίβεια, με δυνατότητα μέτρησης συγκεντρώσεων έως 1 στα 10^15 (ppq). Η συγκεκριμένη μέθοδος προσδιορίζει τη συνολική ποσότητα αρσενικού στο βιολογικό δείγμα, χωρίς να διαχωρίζει οργανικές από ανόργανες μορφές. Τα αποτελέσματα των εργαστηριακών εξετάσεων αποτελούν βασικό διαγνωστικό και παρακολουθητικό εργαλείο, επηρεάζοντας το 70-80% των διαγνωστικών αποφάσεων. Η ορθή ερμηνεία τους απαιτεί συνεκτίμηση του ατομικού και οικογενειακού ιστορικού, των κλινικών ευρημάτων και άλλων εργαστηριακών δεδομένων. Ο θεράπων ιατρός είναι ο αρμόδιος να εξηγήσει τη σημασία των αποτελεσμάτων.
Πώς γίνεται
Η μέτρηση του αρσενικού πραγματοποιείται σε δείγμα πρώτων πρωινών ούρων. Για τη συλλογή, μπορείτε να παραλάβετε ειδικό δοχείο και οδηγίες από το εργαστήριο ή να προμηθευτείτε αποστειρωμένο ουροσυλλέκτη από φαρμακείο. Η παράδοση του δείγματος γίνεται αυτοπροσώπως στο εργαστήριο. Εναλλακτικά, υπάρχει δυνατότητα αποστολής του δοχείου συλλογής στην οικία σας μέσω courier και επιστροφής του δείγματος με τον ίδιο τρόπο.