LISDEXAMFETAMINE
Lisdexamfetamine
Μόλις χορηγηθεί, η λιζδεξαμφεταμίνη μετατρέπεται στον ενεργό μεταβολίτη της, τη δεξτροαμφεταμίνη, η οποία εισέρχεται στον εγκέφαλο. Η δεξτροαμφεταμίνη αναστέλλει την επαναπρόσληψη της νορεπινεφρίνης και της ντοπαμίνης στον προ-συναπτικό νευρώνα και αυξάνει την απελευθέρωση αυτών …
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Η λιζδεξαμφεταμίνη είναι προ-φάρμακο της δεξτροαμφεταμίνης, η οποία είναι μια μη-κατεχολαμινική συμπαθομιμητική αμίνη με διεγερτική δράση στο ΚΝΣ. Η δεξτροαμφεταμίνη είναι γνωστός αναστολέας του μεταφορέα ντοπαμίνης (DAT), του μεταφορέα νοραδρεναλίνης (NET) και του κυστιδιακού μεταφορέα μονοαμινών 2 (VMAT2), με ασθενέστερη συγγένεια για τον μεταφορέα σεροτονίνης (SERT). Είναι επίσης ασθενής αναστολέας της μονοαμινοξειδάσης (ΜΑΟ). Η δεξτροαμφεταμίνη αναστέλλει τελικά την επαναπρόσληψη της νορεπινεφρίνης και της ντοπαμίνης στον προ-συναπτικό νευρώνα και αυξάνει τη διαθεσιμότητα κατεχολαμινών στον εξωκυττάριο χώρο. Ο ακριβής μηχανισμός θεραπευτικής δράσης της λιζδεξαμφεταμίνης στην ΔΕΠΥ και την Υπερφαγική Διαταραχή (BED) δεν έχει πλήρως διευκρινιστεί· ωστόσο, τα κλινικά αποτελέσματα της λιζδεξαμφεταμίνης πιστεύεται ότι συνδέονται με τις φαρμακολογικές δράσεις της δεξτροαμφεταμίνης.
Η λιζδεξαμφεταμίνη είναι προ-φάρμακο της δεξτροαμφεταμίνης. Οι αμφεταμίνες είναι μη-κατεχολαμινικές συμπαθομιμητικές αμίνες με διεγερτική δράση στο ΚΝΣ. Οι αμφεταμίνες αναστέλλουν την επαναπρόσληψη της νορεπινεφρίνης και της ντοπαμίνης στον προ-συναπτικό νευρώνα και αυξάνουν την απελευθέρωση αυτών των μονοαμινών στον εξω-νευρωνικό χώρο. Το μητρικό φάρμακο, η λιζδεξαμφεταμίνη, δεν συνδέεται με τις θέσεις επαναπρόσληψης της νορεπινεφρίνης και της ντοπαμίνης in vitro.
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Μετά από από του στόματος χορήγηση, η λιζδεξαμφεταμίνη διμεσιλικό απορροφάται ταχέως από τον γαστρεντερικό σωλήνα. Μετά από μονή δόση από του στόματος χορήγηση λιζδεξαμφεταμίνης σε παιδιατρικούς ασθενείς με ΔΕΠΥ υπό νηστεία, η Tmax της λιζδεξαμφεταμίνης και της δεξτροαμφεταμίνης επιτεύχθηκε περίπου μία ώρα και 3,5 ώρες μετά τη δόση, αντίστοιχα. Οι τιμές AUC και Cmax προσαρμοσμένες κατά βάρος/δόση ήταν οι ίδιες σε παιδιατρικούς ασθενείς όπως και στους ενήλικες. Το φαγητό παρατείνει την Tmax κατά περίπου μία ώρα και μπορεί να μειώσει την έκθεση (Cmax και AUC) της δεξτροαμφεταμίνης.
Μετά από από του στόματος χορήγηση δόσης 70 mg ραδιοσημασμένης λιζδεξαμφεταμίνης διμεσιλικού σε έξι υγιείς εθελοντές, περίπου το 96% της ραδιενέργειας της από του στόματος δόσης ανακτήθηκε στα ούρα, και μόνο το 0,3% ανακτήθηκε στα κόπρανα σε διάστημα 120 ωρών. Από τη ραδιενέργεια που ανακτήθηκε στα ούρα, το 42% της δόσης σχετιζόταν με αμφεταμίνη, το 25% με ιππουρικό οξύ, και το 2% με άθικτη λιζδεξαμφεταμίνη.
Η δεξτροαμφεταμίνη, ο ενεργός μεταβολίτης της λιζδεξαμφεταμίνης, διαπερνά εύκολα τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό.
Μετά από από του στόματος χορήγηση, η λιζδεξαμφεταμίνη απορροφάται ταχέως από τον γαστρεντερικό σωλήνα.
Μετά την από του στόματος χορήγηση δόσης 70 mg ραδιοσημασμένης λιζδεξαμφεταμίνης διμεσιλικού σε 6 υγιείς εθελοντές, περίπου το 96% της ραδιενέργειας της από του στόματος δόσης ανακτήθηκε στα ούρα και μόνο το 0,3% ανακτήθηκε στα κόπρανα σε διάστημα 120 ωρών. Από τη ραδιενέργεια που ανακτήθηκε στα ούρα, το 42% της δόσης σχετιζόταν με αμφεταμίνη, το 25% με ιππουρικό οξύ, και το 2% με άθικτη λιζδεξαμφεταμίνη. Οι συγκεντρώσεις πλάσματος της μη μετατραπείσας λιζδεξαμφεταμίνης είναι χαμηλές και παροδικές, γενικά καθίστανται μη ποσοτικοποιήσιμες έως 8 ώρες μετά τη χορήγηση.
/ΓΑΛΑ/ Διανέμεται στο γάλα … .
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Η λιζδεξαμφεταμίνη διμεσιλικό υδρολύεται από τα ερυθρά αιμοσφαίρια σε δεξτροαμφεταμίνη και L-λυσίνη κυρίως στο αίμα. Σημαντική υδρόλυση συμβαίνει ακόμη και σε χαμηλά επίπεδα αιματοκρίτη. Η δεξτροαμφεταμίνη μπορεί να μεταβολιστεί περαιτέρω για να σχηματίσει άλλους μεταβολίτες, όπως το ιππουρικό οξύ. Η λιζδεξαμφεταμίνη δεν μεταβολίζεται από ένζυμα κυτοχρώματος P450.
Η μεταβολική οδός της λιζδεξαμφεταμίνης είναι ασυνήθιστη, διότι μετά την απορρόφησή της στο αίμα μεταβολίζεται από τα ερυθρά αιμοσφαίρια για να δώσει d-αμφεταμίνη και το φυσικό αμινοξύ L-λυσίνη, μέσω ενζυμικής υδρόλυσης περιορισμένης από τον ρυθμό.
Η λιζδεξαμφεταμίνη μετατρέπεται σε δεξτροαμφεταμίνη και L-λυσίνη κυρίως στο αίμα λόγω της υδρολυτικής δραστηριότητας των ερυθρών αιμοσφαιρίων. Δεδομένα in vitro έδειξαν ότι τα ερυθρά αιμοσφαίρια έχουν υψηλή ικανότητα μεταβολισμού της λιζδεξαμφεταμίνης· σημαντική υδρόλυση συνέβη ακόμη και σε χαμηλά επίπεδα αιματοκρίτη (33% του φυσιολογικού). Η λιζδεξαμφεταμίνη δεν μεταβολίζεται από ένζυμα κυτοχρώματος P450.
Αυτές οι μελέτες διερεύνησαν την απορρόφηση και τη μεταβολική μετατροπή της λιζδεξαμφεταμίνης διμεσιλικού (LDX), ενός διεγερτικού προ-φαρμάκου που απαιτεί μετατροπή σε d-αμφεταμίνη για να δράσει. Η από του στόματος απορρόφηση της LDX αξιολογήθηκε σε πόρτιo και σφαγιτιδικό αίμα αρουραίων, και χρησιμοποιήθηκε διάχυση LDX σε απομονωμένα εντερικά τμήματα αναισθητοποιημένων αρουραίων για την αξιολόγηση της περιοχικής απορρόφησης. Η μεταφορική δέσμευση της LDX διερευνήθηκε σε κύτταρα Caco-2 και κύτταρα ωοθηκών κινεζικού κρικητού (CHO) που εκφράζουν τον ανθρώπινο μεταφορέα πεπτιδίων-1 (PEPT1). Ο μεταβολισμός της LDX μελετήθηκε σε ομογενοποιήματα ιστών αρουραίων και ανθρώπινων και σε κλάσματα ανθρώπινου αίματος. Η LDX ήταν περίπου 10 φορές υψηλότερη στο πόρτιο αίμα σε σχέση με το συστηματικό αίμα. Η LDX και η d-αμφεταμίνη ανιχνεύθηκαν στο αίμα μετά από διάχυση στο λεπτό έντερο του αρουραίου, αλλά όχι στο παχύ έντερο. Η μεταφορά της LDX σε κύτταρα Caco-2 είχε διαπερατότητα εμφανώς παρόμοια με την κεφαλεκσίνη και μειώθηκε με ταυτόχρονη χορήγηση αναστολέα PEPT1. Η συγγένεια για το PEPT1 αποδείχθηκε επίσης σε κύτταρα CHO που εκφράζουν PEPT1. Ο μεταβολισμός της LDX συνέβη κυρίως σε ολικό αίμα (αρουραίου και ανθρώπινο), μόνο με ερυθρά αιμοσφαίρια. Η αργή υδρόλυση σε ομογενοποιήματα ήπατος και νεφρών πιθανώς οφειλόταν σε υπολειμματικό αίμα. Η μεταφορική δέσμευση της άθικτης LDX, πιθανώς από τον υψηλής χωρητικότητας μεταφορέα PEPT1, και η επακόλουθη μεταβολή σε d-αμφεταμίνη σε ένα σύστημα υψηλής χωρητικότητας στο αίμα (δηλ., ερυθρά αιμοσφαίρια) μπορεί να συμβάλλουν στο συνεπές, αναπαραγώγιμο φαρμακοκινητικό προφίλ της LDX.
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Οι συγκεντρώσεις πλάσματος της μη μετατρεπόμενης λιζδεξαμφεταμίνης είναι χαμηλές και παροδικές, γενικά καθίστανται μη ποσοτικοποιήσιμες έως 8 ώρες μετά τη χορήγηση. Ο χρόνος ημίσειας ζωής αποβολής στο πλάσμα της λιζδεξαμφεταμίνης συνήθως κυμάνθηκε κάτω από μία ώρα σε εθελοντές ηλικίας 6 ετών και άνω. Ο χρόνος ημίσειας ζωής αποβολής στο πλάσμα της δεξτροαμφεταμίνης ήταν περίπου 8,6 έως 9,5 ώρες σε παιδιατρικούς ασθενείς 6 έως 12 ετών και 10 έως 11,3 ώρες σε υγιείς ενήλικες.
Ο χρόνος ημίσειας ζωής αποβολής στο πλάσμα της λιζδεξαμφεταμίνης συνήθως κυμάνθηκε κάτω από μία ώρα σε μελέτες λιζδεξαμφεταμίνης διμεσιλικού σε εθελοντές.
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
Μια χαλαρά ορισμένη ομάδα φαρμάκων που τείνουν να αυξάνουν την εγρήγορση, την διέγερση ή την ευερεθιστότητα. Λειτουργούν μέσω διαφόρων μηχανισμών, αλλά συνήθως όχι μέσω άμεσης διέγερσης νευρώνων. Τα πολλά φάρμακα που έχουν τέτοιες δράσεις ως παρενέργειες στην κύρια θεραπευτική τους χρήση δεν περιλαμβάνονται εδώ.
Φάρμακα που αναστέλλουν τη μεταφορά της ΝΤΟΠΑΜΙΝΗΣ στους ακραίους νευρωνικούς απολήξεις ή στα κυστίδια αποθήκευσης εντός των απολήξεων. Οι περισσότεροι από τους ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΤΕΣ ΑΝΑΠΡΟΣΛΗΨΗΣ ΑΔΡΕΝΑΛΙΝΗΣ αναστέλλουν επίσης την πρόσληψη ντοπαμίνης.
fact_check
PubChem
FDA classification
expand_more
FDA classification
H645GUL8KJ
LISDEXAMFETAMINE
Καθιερωμένη Φαρμακολογική Κατηγορία [EPC] - Διεγερτικό του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος
Φυσιολογικές Επιπτώσεις [PE] - Διέγερση του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος
Η λιζδεξαμφεταμίνη είναι Διεγερτικό του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος. Η φυσιολογική επίπτωση της λιζδεξαμφεταμίνης είναι μέσω της Διέγερσης του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος.
LISDEXAMFETAMINE
Διέγερση Κεντρικού Νευρικού Συστήματος [PE]; Διεγερτικό Κεντρικού Νευρικού Συστήματος [EPC]
Ημίσεια ζωή
Απέκκριση
Scientific Profile
Μια χαλαρά ορισμένη ομάδα φαρμάκων που τείνουν να αυξάνουν την εγρήγορση, την διέγερση ή την ευερεθιστότητα. Λειτουργούν μέσω διαφόρων μηχανισμών, αλλά συνήθως όχι μέσω άμεσης διέγερσης νευρώνων. Τα πολλά φάρμακα που έχουν τέτοιες δράσεις ως παρενέργειες στην κύρια θεραπευτική τους χρήση δεν περιλαμβάνονται εδώ.
Φάρμακα που αναστέλλουν τη μεταφορά της ΝΤΟΠΑΜΙΝΗΣ στους ακραίους νευρωνικούς απολήξεις ή στα κυστίδια αποθήκευσης εντός των απολήξεων. Οι περισσότεροι από τους ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΤΕΣ ΑΝΑΠΡΟΣΛΗΨΗΣ ΑΔΡΕΝΑΛΙΝΗΣ αναστέλλουν επίσης την πρόσληψη ντοπαμίνης.