SUMATRIPTAN
Σουματριπτάνη
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Εκλεκτικός αγωνιστής των 5ΗΤ1 υποδοχέων Κωδικός ATC: NO2CC01 ### Μηχανισμός δράσης Η σουματριπτάνη είναι ένας εκλεκτικός αγωνιστής των αγγειακών 5-υδροξυτρυπταμίνη-1(5ΗΤ1d) υποδοχέων χωρίς να επιδρά σε άλλους 5ΗΤ υποτύπους υποδοχέων (5ΗΤ2-5ΗΤ7).
Ενδείξεις
Εγκεκριμένες ενδείξεις από το SPC, ομαδοποιημένες κατά ICD-10
-
G44 Άλλες κεφαλαλγίες
Περιλαμβάνει (όροι από SPC): Οξεία αθροιστική κεφαλαλγία
-
G43 Ημικρανία
Περιλαμβάνει (όροι από SPC): Ημικρανία που σχετίζεται με την έμμηνο ρύση · Οξεία επεισόδια ημικρανίας
Πληροφορίες Συνταγογράφησης
Επιμελημένα δεδομένα από το SPC
medication
Μορφή & Εμφάνιση
ΠΧΠ (SPC) §3 · περιγραφή σκευάσματος IMIGRAN
expand_more
Μορφή & Εμφάνιση
medication
Δοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Δοσολογία
- Χορήγηση: όσο το δυνατόν ενωρίτερα από την έναρξη της κρίσης της ημικρανίας
- Δόση έναρξης: 50 mg
-
ΕνήλικεςΔόση50 mgΜέγ. δόση300 mg στις 24 ώρεςΑπό του στόματος, για ημικρανία. Ορισμένοι ασθενείς μπορεί να χρειασθούν 100 mg. Αν ο ασθενής δεν ανταποκριθεί στην πρώτη δόση, δεν χορηγείται δεύτερη στην ίδια κρίση. Αν τα συμπτώματα υποτροπιάσουν, επιπλέον δόσεις μπορούν να χορηγηθούν με τουλάχιστον 2 ώρες μεταξύ των δόσεων. Τα δισκία καταπίνονται ολόκληρα με νερό.
-
Ενήλικες (ενέσιμο)Δόση6 mgΜέγ. δόση12 mg σε 24 ώρεςΥποδόρια, για ημικρανία. Μπορεί να χορηγηθεί μία ακόμη δόση με τουλάχιστον 1 ώρα από την πρώτη δόση.
-
Ενήλικες (ενέσιμο)Δόση6 mgΜέγ. δόση12 mg σε 24 ώρεςΥποδόρια, για αθροιστική κεφαλαλγία. Μπορεί να χορηγηθεί μία ακόμη δόση με τουλάχιστον 1 ώρα από την πρώτη δόση.
-
Παιδιά και Έφηβοι (κάτω των 18 ετών)Δεν συνιστάται λόγω ανεπαρκών δεδομένων ασφάλειας και αποτελεσματικότητας (για δισκία και ενέσιμο).
-
Ηλικιωμένοι άνω των 65 ετώνΔεν συνιστάται μέχρι να υπάρξουν νεότερα κλινικά δεδομένα (για δισκία και ενέσιμο).
-
Ασθενείς με ηπατική ανεπάρκειαΝα χορηγούνται χαμηλότερες δόσεις.
-
Ασθενείς με νεφρική ανεπάρκειαΝα χορηγείται με προσοχή.
block
Αντενδείξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στη σουματριπτάνη ή σε οποιοδήποτε από τα συστατικά του προϊόντος
-
Ιστορικό εμφράγματος του μυοκαρδίου ή ισχαιμική καρδιοπάθεια
-
Στεφανιαίο αγγειόσπασμο (στηθάγχη Prinzmetal)
-
Περιφερική αγγειακή νόσο
-
Συμπτώματα ή σημεία που ομοιάζουν με ισχαιμική καρδιοπάθεια
-
Ιστορικό αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου ή παροδικού ισχαιμικού επεισοδίου
-
Σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια
-
Μέτρια και σοβαρή υπέρταση ή ήπια μη ελεγχόμενη υπέρταση
-
Σύγχρονη χορήγηση εργοταμίνης ή παραγώγων της εργοταμίνης (συμπεριλαμβανομένου του methysergide)
-
Σύγχρονη χορήγηση αναστολέων της μονοαμινοξειδάσης και της σουματριπτάνης
-
Χρήση σουματριπτάνης για δύο εβδομάδες από τη διακοπή θεραπείας με αναστολείς της μονοαμινοξειδάσης
warning
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
-
Διάγνωση ημικρανίαςΤο Σουματριπτάνη θα πρέπει να χρησιμοποιείται μόνο όταν υπάρχει σαφής διάγνωση ημικρανίας.
-
Ειδικοί τύποι ημικρανίαςΗ σουματριπτάνη δεν ενδείκνυται για την αντιμετώπιση της ημιπληγικής, βασικής ή οφθαλμοπληγικής ημικρανίας.
-
Διαφορική διάγνωση κεφαλαλγίαςΠληθυσμόςασθενείς με κεφαλαλγίες χωρίς διάγνωση ημικρανίας ή με άτυπα συμπτώματαΧρειάζεται προσοχή προκειμένου να αποκλεισθούν άλλες ενδεχομένως σοβαρές νευρολογικές καταστάσεις.
-
Κίνδυνος αγγειακών εγκεφαλικών περιστατικώνΠληθυσμόςπάσχοντες από ημικρανίαΜπορεί να βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για εκδήλωση ορισμένων αγγειακών εγκεφαλικών περιστατικών (π.χ. αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο).
-
Συμπτώματα ισχαιμικής καρδιακής νόσουΑν εμφανισθούν συμπτώματα που υποδηλώνουν ισχαιμική καρδιακή νόσο, δεν πρέπει να χορηγηθούν άλλες δόσεις σουματριπτάνης και θα πρέπει να γίνει κατάλληλη εκτίμηση.
-
Παράγοντες κινδύνου για ισχαιμική καρδιακή νόσοπροσοχήΠληθυσμόςασθενείς με παράγοντες κινδύνου (π.χ. βαρείς καπνιστές, χρήστες θεραπείας υποκατάστασης νικοτίνης, γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση, άνδρες άνω των 40 ετών)Δεν πρέπει να χορηγείται χωρίς προηγούμενη εξέταση για καρδιαγγειακή νόσο (βλ. Αντενδείξεις). Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται να δοθεί σε γυναίκες μετά την εμμηνόπαυση και σε άνδρες άνω των 40 ετών με αυτούς τους παράγοντες κινδύνου.
-
Ελεγχόμενη υπέρτασηπροσοχήΠληθυσμόςασθενείς με ελεγχόμενη υπέρτασηΧορήγηση με προσοχή καθώς παροδικές αυξήσεις στην πίεση του αίματος και την περιφερική αντίσταση των αγγείων έχουν παρατηρηθεί σε μικρό ποσοστό ασθενών.
-
Σύνδρομο σεροτονίνης με SSRI/SNRIπροσοχήΠληθυσμόςασθενείς σε σύγχρονη θεραπεία με SSRI/SNRI και σουματριπτάνηΑν η σύγχρονη θεραπεία είναι κλινικά αναγκαία, συνιστάται κατάλληλη παρακολούθηση του ασθενούς.
-
Συγχορήγηση με άλλες τρυπτάνες/5-HT1 αγωνιστέςΗ ταυτόχρονη χορήγηση οποιουδήποτε συνδυασμού τρυπτάνης/5-ΗΤ1 αγωνιστή με σουματριπτάνη δεν συνιστάται.
-
Μειωμένη ηπατική ή νεφρική λειτουργίαπροσοχήΠληθυσμόςασθενείς με καταστάσεις που επηρεάζουν σημαντικά την απορρόφηση, το μεταβολισμό ή την απέκκριση του φαρμάκου (π.χ. μειωμένη ηπατική ή νεφρική λειτουργία)Χορήγηση με προσοχή.
-
Επιληπτικές κρίσειςπροσοχήΠληθυσμόςασθενείς με ιστορικό επιληπτικών κρίσεων ή άλλων παραγόντων κινδύνου οι οποίοι μειώνουν τον ουδό των σπασμώνΧορήγηση με προσοχή, καθώς έχουν αναφερθεί επιληπτικές κρίσεις που σχετίζονται με τη σουματριπτάνη (βλ. Ανεπιθύμητες ενέργειες).
-
Υπερευαισθησία στις σουλφοναμίδεςπροσοχήΠληθυσμόςασθενείς με γνωστή υπερευαισθησία στις σουλφοναμίδεςΧρειάζεται προσοχή πριν χρησιμοποιηθεί η σουματριπτάνη, λόγω πιθανής αλλεργικής αντίδρασης (από υπερευαισθησία του δέρματος μέχρι αναφυλαξία).
-
Συγχορήγηση με βότανο του Αγίου Ιωάννου (Hypericum perforatum)προσοχήΟι ανεπιθύμητες ενέργειες μπορεί να είναι πιο συχνές.
-
Χρόνιες καθημερινές κεφαλαλγίες/παροξυσμοί κεφαλαλγιών λόγω υπερβολικής χρήσηςΣε περιπτώσεις υπερβολικής χρήσης, έχουν αναφερθεί χρόνιες καθημερινές κεφαλαλγίες/παροξυσμοί κεφαλαλγιών, γεγονός που μπορεί να επιβάλει τη διακοπή του φαρμάκου.
-
Υπέρβαση συνιστώμενων δόσεωνΔεν πρέπει να γίνονται υπερβάσεις στις συνιστώμενες δόσεις Ιmigran.
-
Κεφαλαλγία λόγω υπερβολικής χρήσης φαρμάκων (MOH)Πληθυσμόςασθενείς με συχνές ή καθημερινές κεφαλαλγίεςΜακροχρόνια χρήση οποιουδήποτε τύπου αναλγητικού σε κεφαλαλγίες, μπορεί να προκαλέσει την επιδείνωση αυτών. Σε περίπτωση υποψίας ή εκδήλωσης, ζητήστε ιατρική συμβουλή και διακόψτε τη θεραπεία. Το ενδεχόμενο MOH θα πρέπει να εξετάζεται.
-
Δυσανεξία στη λακτόζηΠληθυσμόςασθενείς με σπάνια κληρονομικά προβλήματα δυσανεξίας στη γαλακτόζη, έλλειψη Lapp λακτάσης ή δυσαπορρόφηση γλυκόζης-γαλακτόζηςΔεν θα πρέπει να πάρουν τα δισκία Σουματριπτάνη επειδή περιέχουν λακτόζη.
-
Οδός χορήγησης (ένεση)Το Σουματριπτάνη Injection δεν πρέπει να χορηγείται ενδοφλέβια.
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
χωρίς αλληλεπίδρασηΔεν υπάρχουν ενδείξεις αλληλεπιδράσεων
-
φάρμακα που περιέχουν εργοταμίνηαντένδειξηΑυξημένος κίνδυνος στεφανιαίου αγγειόσπασμου, αθροιστικές επιδράσειςΣύστασηΣουματριπτάνη τουλάχιστον 24 ώρες μετά τη χρήση φαρμάκων που περιέχουν εργοταμίνη. Φάρμακα που περιέχουν εργοταμίνη τουλάχιστον 6 ώρες μετά τη χορήγηση σουματριπτάνης.
-
αναστολείς μονοαμινοξειδάσης (ΜΑΟΙ)αντένδειξηΑλληλεπίδρασηΣύστασηΗ ταυτόχρονη χορήγηση αντενδείκνυται.
-
εκλεκτικοί αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SSRI)προσοχήΣπάνια περιστατικά συνδρόμου σεροτονίνης (μεταβαλλόμενη νοητική κατάσταση, αστάθεια αυτόνομου νευρικού συστήματος, νευρομυικές ανωμαλίες)
-
αναστολείς επαναπρόσληψης σεροτονίνης (SNRI)προσοχήΣύνδρομο σεροτονίνης
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Αντιδράσεις υπερευαισθησίας (υπερευαισθησία του δέρματος, αναφυλαξία)
- Ζάλη
- Υπνηλία
- Παραισθησία
- Υπαισθησία
- Επιληπτικές κρίσεις
- Τρόμος
- Δυστονία
- Νυσταγμός
- Σκοτώματα
- Πτερυγισμός
- Διπλωπία
- Μειωμένη όραση
- Απώλεια οράσεως (μόνιμη βλάβη)
- Βραδυκαρδία
- Ταχυκαρδία
- Αίσθημα προκάρδιων παλμών
- Καρδιακές αρρυθμίες
- Ισχαιμικές ηλεκτροκαρδιογραφικές μεταβολές
- Αγγειόσπασμος στεφανιαίων
- Έμφραγμα του μυοκαρδίου
- Αύξηση αρτηριακής πίεσης
- Ερυθρότητα προσώπου
- Υπόταση
- Φαινόμενο Raynaud
- Δύσπνοια
- Ναυτία
- Έμετος
- Ισχαιμική κολίτιδα
- Διάρροια
- Αίσθημα βάρους
- Πόνος
- Αίσθημα θερμότητας
- Αίσθημα ψύχους
- Αίσθημα αδυναμίας
- Κόπωση
- Πόνος στο σημείο της ένεσης
- Μυαλγία
- Αυχενική δυσκαμψία
- Αρθραλγία
- Αίσθημα πίεσης
- Αίσθημα σφιξίματος
- Αίσθημα τσιμπήματος/καύσου (στο σημείο της ένεσης)
- Οίδημα (στο σημείο της ένεσης)
- Εκχυμώσεις (στο σημείο της ένεσης)
- Αιμορραγία (στο σημείο της ένεσης)
- Ερύθημα στο σημείο της ένεσης
- Υπεριδρωσία
- Διαταραχή δοκιμασιών ηπατικής λειτουργίας
- Άγχος
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Πολύ συχνέςΑίσθημα τσιμπήματος/καύσου (στο σημείο της ένεσης)Γενικές διαταραχές και ενοχλήσεις στη θέση χορήγησης
-
Πολύ συχνέςΑιμορραγία (στο σημείο της ένεσης)Γενικές διαταραχές και ενοχλήσεις στη θέση χορήγησης
-
Πολύ συχνέςΕκχυμώσεις (στο σημείο της ένεσης)Γενικές διαταραχές και ενοχλήσεις στη θέση χορήγησης
-
Πολύ συχνέςΕρύθημα στο σημείο της ένεσηςΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΟίδημα (στο σημείο της ένεσης)Γενικές διαταραχές και ενοχλήσεις στη θέση χορήγησης
-
Πολύ συχνέςΠόνος στο σημείο της ένεσηςΓενικές
-
ΣυχνέςΈμετοςΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΑίσθημα αδυναμίαςΓενικές
-
ΣυχνέςΑίσθημα βάρουςΓενικές
-
ΣυχνέςΑίσθημα θερμότηταςΓενικές
-
ΣυχνέςΑίσθημα πίεσηςΓενικές διαταραχές και ενοχλήσεις στη θέση χορήγησης
-
ΣυχνέςΑίσθημα σφιξίματοςΓενικές διαταραχές και ενοχλήσεις στη θέση χορήγησης
-
ΣυχνέςΑίσθημα ψύχουςΓενικές
-
ΣυχνέςΑύξηση αρτηριακής πίεσηςΑγγειακές
-
ΣυχνέςΔύσπνοιαΑναπνευστικό
-
ΣυχνέςΕρυθρότητα προσώπουΑγγειακές
-
ΣυχνέςΖάληΝευρικό
-
ΣυχνέςΚόπωσηΓενικές
-
ΣυχνέςΜυαλγίαΜυοσκελετικό
-
ΣυχνέςΝαυτίαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΠαραισθησίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΠόνοςΓενικές
-
ΣυχνέςΥπαισθησίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΥπνηλίαΝευρικό
-
Πολύ σπάνιεςΔιαταραχή δοκιμασιών ηπατικής λειτουργίαςΕργαστηριακές
-
ΆγνωστεςΆγχοςΨυχιατρικές
-
ΆγνωστεςΈμφραγμα του μυοκαρδίουΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΑίσθημα προκάρδιων παλμώνΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΑγγειόσπασμος στεφανιαίωνΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΑντιδράσεις υπερευαισθησίαςΑνοσοποιητικό
-
ΆγνωστεςΑπώλεια οράσεωςΔιαταραχές των οφθαλμών
-
ΆγνωστεςΑρθραλγίαΜυοσκελετικό
-
ΆγνωστεςΑυχενική δυσκαμψίαΜυοσκελετικό
-
ΆγνωστεςΒραδυκαρδίαΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΔιάρροιαΓαστρεντερικό
-
ΆγνωστεςΔιπλωπίαΟφθαλμικές
-
ΆγνωστεςΔυστονίαΝευρικό
-
ΆγνωστεςΕπιληπτικές κρίσειςΝευρικό
-
ΆγνωστεςΙσχαιμικές ηλεκτροκαρδιογραφικές μεταβολέςΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΙσχαιμική κολίτιδαΓαστρεντερικό
-
ΆγνωστεςΚαρδιακές αρρυθμίεςΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΜειωμένη όρασηΟφθαλμικές
-
ΆγνωστεςΝυσταγμόςΝευρικό
-
ΆγνωστεςΠτερυγισμόςΟφθαλμικές
-
ΆγνωστεςΣκοτώματαΝευρικό
-
ΆγνωστεςΤαχυκαρδίαΚαρδιά
-
ΆγνωστεςΤρόμοςΝευρικό
-
ΆγνωστεςΥπεριδρωσίαΔέρμα
-
ΆγνωστεςΥπότασηΑγγειακές
-
ΆγνωστεςΦαινόμενο RaynaudΑγγειακές
pregnant_woman
Κύηση / Γαλουχία
ΠΧΠ (SPC)
Επίπεδο κινδύνου: Με προσοχή
expand_more
Κύηση / Γαλουχία
-
ΚύησηΜε προσοχήΤο ενδεχόμενο της χορήγησης της σουματριπτάνης θα πρέπει να εξετάζεται μόνο εάν το όφελος προς τη μητέρα είναι μεγαλύτερο έναντι όποιου δυνητικού κινδύνου προς το έμβρυο.
-
ΓαλουχίαΜε προσοχήΗ επίδραση στο βρέφος είναι δυνατόν να ελαχιστοποιηθεί αποφεύγοντας το θηλασμό για 12 ώρες μετά τη θεραπεία, χρονικό διάστημα κατά το οποίο κάθε ποσότητα γάλακτος η οποία αντλείται με σκοπό τον θηλασμό πρέπει να απορρίπτεται.
e911_emergency
Υπερδοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Υπερδοσολογία
directions_car
Επίδραση στην οδήγηση
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Επίδραση στην οδήγηση
science
Έκδοχα
ΠΧΠ (SPC) §2 & §6.1
expand_more
Έκδοχα
biotech
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμική & Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακολογία
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Εκλεκτικός αγωνιστής των 5ΗΤ1 υποδοχέων Κωδικός ATC: NO2CC01
Μηχανισμός δράσης
Η σουματριπτάνη είναι ένας εκλεκτικός αγωνιστής των αγγειακών 5-υδροξυτρυπταμίνη-1(5ΗΤ1d) υποδοχέων χωρίς να επιδρά σε άλλους 5ΗΤ υποτύπους υποδοχέων (5ΗΤ2-5ΗΤ7). Ο αγγειακός 5ΗΤ1d υποδοχέας βρίσκεται κυρίως στα αιμοφόρα αγγεία του κρανίου και μεσολαβεί σε αγγειοσύσπαση. Στα πειραματόζωα η σουματριπτάνη προκαλεί εκλεκτική σύσπαση των καρωτιδικών αρτηριών, οι καρωτιδικές αρτηρίες τροφοδοτούν με αίμα τους εξωκρανιακούς και ενδοκρανιακούς ιστούς όπως είναι οι μήνιγγες και διαστολή και/ή σχηματισμός οιδήματος σ΄ αυτά τα αγγεία πιστεύεται ότι είναι ο υποκείμενος μηχανισμός πρόκλησης της ημικρανίας στον άνθρωπο. Επί πλέον, στοιχεία από μελέτες σε πειραματόζωα υποδηλώνουν ότι η σουματριπτάνη αναστέλλει τη δράση του τριδύμου νεύρου. Οι δύο αυτές ενέργειες (κρανιακή αγγειοσύσπαση και αναστολή της δράσης του τριδύμου νεύρου) είναι δυνατόν να συντελούν στην αντιημικρανιακή δράση της σουματριπτάνης στους ανθρώπους.
Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις
Η κλινική ανταπόκριση αρχίζει 10-15 λεπτά μετά τη χορήγηση 6mg υποδόριας ένεσης και 30 περίπου λεπτά μετά τη χορήγηση της σουματριπτάνης από το στόμα. Παρ’ όλον ότι η συνιστώμενη δόση Σουματριπτάνη από το στόμα είναι 50mg οι ημικρανιακές κρίσεις διαφέρουν στη σοβαρότητα μεταξύ των ασθενών. Σε κλινικές μελέτες δόσεις 25-100mg έχουν δείξει μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα από placebo, αλλά δόση 25mg στατιστικά είναι σημαντικά λιγότερο αποτελεσματική από 50 και 100mg. Ένας αριθμός κλινικών μελετών ελεγχόμενων με εικονικό φάρμακο, αξιολόγησε την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα της από του στόματος χορήγησης σουματριπτάνης σε 600 έφηβους ημικρανικούς ηλικίας 12 έως 17 ετών. Αυτές οι μελέτες απέτυχαν να δείξουν σχετικές διαφορές μεταξύ εικονικού φαρμάκου και οποιασδήποτε δόσης σουματριπτάνης, ως προς την ανακούφιση της κεφαλαλγίας εντός 2 ωρών. Το προφίλ ανεπιθύμητων ενεργειών της από του στόματος χορηγούμενης σουματριπτάνης σε εφήβους 12 έως 17 ετών, ήταν παρόμοιο με αυτό που αναφέρθηκε από μελέτες σε ενήλικο πληθυσμό.
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
DrugBank
Description
expand_more
Description
DrugBank
Indication
expand_more
Indication
DrugBank
Pharmacology
expand_more
Pharmacology
DrugBank
Mechanism of action
expand_more
Mechanism of action
DrugBank
Absorption
expand_more
Absorption
DrugBank
Half life
expand_more
Half life
DrugBank
Protein binding
expand_more
Protein binding
DrugBank
Route of elimination
expand_more
Route of elimination
DrugBank
Volume of distribution
expand_more
Volume of distribution
- 2.7 L/kg [υποδόρια χορήγηση]
DrugBank
Clearance
expand_more
Clearance
- 1200 mL/min [Μετά από ενδομυϊκή ένεση 6 mg]
DrugBank
Toxicity
expand_more
Toxicity
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμική
- Η σουνιτρηπτάνη προκαλεί αγγειοσύσπαση των κρανιακών αγγείων και αναστέλλει την απελευθέρωση αγγειοδραστικών πεπτιδίων.
- Η δόση σουνιτρηπτάνης ποικίλλει ευρέως ανάλογα με τη οδό χορήγησης και στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν πρέπει να χορηγούνται πάνω από 2 δόσεις ημερησίως.
- Πονοκέφαλοι λόγω υπερβολικής χρήσης φαρμάκων μπορεί να εμφανιστούν σε ασθενείς που χρησιμοποιούν σουνιτρηπτάνη συχνά.
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Μηχανισμός Δράσης
Η σουνιτρηπτάνη είναι αγωνιστής των υποδοχέων 5-HT1B και 5-HT1D. Αυτή η αγωνιστική δράση οδηγεί σε αγγειοσύσπαση των κρανιακών αγγείων και αναστέλλει την απελευθέρωση προφλεγμονωδών νευροπεπτιδίων. Η σουνιτρηπτάνη μειώνει τη ροή του αίματος στην καρωτιδική αρτηρία, αλλά αυξάνει την ταχύτητα ροής του αίματος στην εσωτερική καρωτιδική αρτηρία και τη μέση εγκεφαλική αρτηρία.
Η αγωνιστική δράση στους υποδοχείς 5-HT1B και 5-HT1D επίσης αναστέλλει τις αισθητηριακές νευρικές ίνες, αποτρέποντας την απελευθέρωση αγγειοδραστικών πεπτιδίων.
Η σουνιτρηπτάνη δεν διαπερνά τον αιματοεγκεφαλικό φραγμό.
Η σουνιτρηπτάνη και άλλα διαθέσιμα φάρμακα για την οξεία ημικρανία, συμπεριλαμβανομένης της διυδροεργοταμίνης και της εργοταμίνης, έχουν συγγένεια δέσμευσης για τους υποδοχείς σεροτονίνης τύπου 1 (5-HT1), ιδιαίτερα τους υποτύπους 5-HT1D (ονομάζεται επίσης 5-HT1Dα) και 5-HT1B (ονομάζεται επίσης 5-HT1Dβ) που βρίσκονται σε νευρικές ίνες του τριδύμου που νευρώνουν τα κρανιακά αγγεία.
Οι υποδοχείς 5-HT1B και 5-HT1D λειτουργούν ως αυτοϋποδοχείς, η ενεργοποίηση των οποίων οδηγεί στην αναστολή της εκπόλωσης των νευρώνων σεροτονίνης και στη μείωση της σύνθεσης και απελευθέρωσης σεροτονίνης.
Κατά τη δέσμευση σε αυτούς τους υποτύπους υποδοχέων 5-HT1, η σουνιτρηπτάνη αναστέλλει τη δραστηριότητα της αδενυλικής κυκλάσης μέσω ρυθμιστικών G πρωτεϊνών, αυξάνει το ενδοκυττάριο ασβέστιο και επηρεάζει άλλα ενδοκυττάρια γεγονότα που οδηγούν σε αγγειοσύσπαση και αναστολή της εκπόλωσης των αισθητηριακών (τριδύμου) νεύρων και την απελευθέρωση αγγειοδραστικών νευροπεπτιδίων.
Η σουνιτρηπτάνη έχει την υψηλότερη συγγένεια για τον υποδοχέα 5-HT1D, τον πιο συχνό υποτύπο υποδοχέα σεροτονίνης στον εγκέφαλο, και 2 έως 17 φορές χαμηλότερη συγγένεια για τους υποδοχείς 5-HT1A. Η αγωνιστική δράση στους υποδοχείς 5-HT1A και άλλους υποδοχείς σεροτονίνης μπορεί να ευθύνεται για ορισμένες από τις ανεπιθύμητες ενέργειες που παρατηρούνται με τη χορήγηση σεροτονίνης ή σεροτονεργικών αντιαλλεργικών φαρμάκων (π.χ. εργοταμίνη, διυδροεργοταμίνη).
Η σουνιτρηπτάνη έχει ουσιαστικά μηδενική συγγένεια (βασισμένη σε τυπικές αναλύσεις δέσμευσης ραδιοσυνδετών) ούτε φαρμακολογική δράση σε άλλους υποδοχείς σεροτονίνης (π.χ. 5-HT2, 5-HT3) ή σε υποδοχείς τύπου ντοπαμίνης1, ντοπαμίνης2, μουσκαρινικούς, ισταμίνης, βενζοδιαζεπίνης ή α1-, α2- ή β-αδρενεργικού τύπου.
Η σουνιτρηπτάνη είναι εκλεκτικός αγωνιστής αγγειακών υποδοχέων σεροτονίνης (5-υδροξυτρυπταμίνη· 5-HT) τύπου 1-όπως, πιθανώς των υποτύπων 5-HT1D και 5-HT1B.
Οι μηχανισμοί που εμπλέκονται στην παθογένεση της ημικρανίας και της αθροιστικής κεφαλαλγίας δεν είναι πλήρως κατανοητοί· κατά συνέπεια, ο ακριβής μηχανισμός δράσης της σουνιτρηπτάνης στη διαχείριση αυτών των διαταραχών δεν έχει καθοριστεί.
Ωστόσο, τα τρέχοντα δεδομένα υποδηλώνουν ότι η σουνιτρηπτάνη μπορεί να βελτιώσει την ημικρανία και την αθροιστική κεφαλαλγία μέσω εκλεκτικής συστολής ορισμένων μεγάλων κρανιακών αγγείων ή/και αναστολής νευρογενών φλεγμονωδών διεργασιών στο ΚΝΣ.
Ενώ ορισμένα χαρακτηριστικά της ημικρανίας αντανακλούν σαφώς τις επιδράσεις στα εγκεφαλικά αγγεία, έχουν επίσης εμπλακεί νευρογενείς μηχανισμοί που περιλαμβάνουν την ενεργοποίηση του τριδυμοαγγειακού συστήματος· τα τρέχοντα στοιχεία υποδηλώνουν ότι και οι δύο μηχανισμοί μπορεί να εμπλέκονται.
Ο αγγειακός υποτύπος υποδοχέων 5-HT1 που ενεργοποιεί η σουνιτρηπτάνη είναι παρών στις κρανιακές αρτηρίες τόσο σε σκύλους όσο και σε πρωτεύοντα, στην ανθρώπινη βασική αρτηρία, και στα αγγεία της ανθρώπινης σκληράς μήνιγγας και μεσολαβεί αγγειοσύσπαση.
Αυτή η δράση στους ανθρώπους συσχετίζεται με την ανακούφιση της κεφαλαλγίας της ημικρανίας.
Εκτός από την πρόκληση αγγειοσύσπασης, πειραματικά δεδομένα από μελέτες σε ζώα δείχνουν ότι η σουνιτρηπτάνη ενεργοποιεί επίσης τους υποδοχείς 5-HT1 σε περιφερικά άκρα του τριδύμου νεύρου που νευρώνουν τα κρανιακά αγγεία.
Μια τέτοια δράση μπορεί επίσης να συμβάλει στην αντιαλλεργική δράση της σουνιτρηπτάνης στους ανθρώπους.
Η σουνιτρηπτάνη μειώνει εκλεκτικά τη ροή του αίματος στην καρωτιδική αρτηρία ή/και συστέλλει τις αρτηριοφλεβώδεις επικοινωνίες της καρωτίδας σε αναισθητοποιημένα ζώα χωρίς αξιοσημείωτες επιδράσεις στην αρτηριακή πίεση ή στη συνολική περιφερική αντίσταση.
Το φάρμακο προκαλεί συστολή των αγγειακών λείων μυών in vitro σε σαφηνείς φλέβες σε σκύλους και ανθρώπους, αλλά τέτοιες συστολές είναι ασθενέστερες από αυτές που προκαλούνται από σεροτονίνη ή αλκαλοειδή εργοταμίνης (π.χ. μεθυσεργίδη).
Για περισσότερες Πλήρεις Πληροφορίες Μηχανισμού Δράσης για τη σουνιτρηπτάνη (9 συνολικά), επισκεφθείτε τη σελίδα του αρχείου HSDB.
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση
- Υποδόρια Έγχυση (6mg):
- Cmax: 69.5 ng/mL (95% CI 62.8-76.9 ng/mL)
- Tmax: 0.17h (95% CI 0.08-0.33h)
- AUC: 9.0 hng/mL (95% CI 7.5-10.9 hng/mL)
- Βιοδιαθεσιμότητα: 100%
- Από του Στόματος (25mg):
- Cmax: 16.5 ng/mL (95% CI 13.5-20.1 ng/mL)
- Tmax: 1.50h (95% CI 0.50-2.00h)
- AUC: 8.7 hng/mL (95% CI 6.1-12.5 hng/mL)
- Βιοδιαθεσιμότητα: 14.3% (95% CI 11.4-17.9%)
- Ενδορρινική Χορήγηση (20mg):
- Cmax: 12.9 ng/mL (95% CI 10.5-15.9 ng/mL)
- Tmax: 1.50h (95% CI 0.25-3.00h)
- AUC: 7.4 hng/mL (95% CI 5.0-10.8 hng/mL)
- Βιοδιαθεσιμότητα: 15.8% (95% CI 12.6-19.8%)
- Ορθική Χορήγηση (25mg):
- Cmax: 22.9 ng/mL (95% CI 18.4-28.6 ng/mL)
- Tmax: 1.00h (95% CI 0.75-3.00h)
- AUC: 14.6 hng/mL (95% CI 11.3-18.8 hng/mL)
- Βιοδιαθεσιμότητα: 19.2% (95% CI 15.3-24.1%)
Απέκκριση:
- 22±4% απεκκρίνεται στα ούρα ως αμετάβλητη σουνιτρηπτάνη.
- 38±7% απεκκρίνεται στα ούρα ως ινολοοξικό οξύ.
- Περίπου 40% απεκκρίνεται στα κόπρανα.
Κατανομή:
- Ο όγκος κατανομής είναι 50±8L για υποδόρια δόση 6mg, ή 2.7L/kg.
Κάθαρση:
- Υποδόρια σουνιτρηπτάνη: 0.22L/min (95% CI 0.19-0.25L/min).
- Από του στόματος σουνιτρηπτάνη: 0.17L/min (95% CI 0.14-0.21L/min).
- Ορθική σουνιτρηπτάνη: 0.17L/min (95% CI 0.14-0.21L/min).
- Ενδορρινική σουνιτρηπτάνη: 0.21L/min (95% CI 0.18-0.25L/min).
- Συνολική κάθαρση πλάσματος: περίπου 1200mL/min.
Η σουνιτρηπτάνη απορροφάται ταχέως μετά από υποδόρια ή από του στόματος χορήγηση· η από του στόματος απορρόφηση φαίνεται να συμβαίνει στο λεπτό έντερο.
Το φάρμακο απορροφάται επίσης ταχέως μετά από ενδορρινική χορήγηση.
Η βιοδιαθεσιμότητα της σουνιτρηπτάνης που χορηγείται υποδόρια είναι σχεδόν πλήρης, κατά μέσο όρο περίπου 97% της τιμής που λαμβάνεται με ενδοφλέβια χορήγηση του φαρμάκου.
Η βιοδιαθεσιμότητα της σουνιτρηπτάνης μετά από από του στόματος ή ενδορρινική χορήγηση είναι κατά μέσο όρο μόνο περίπου 15% ή 17%, αντίστοιχα, κυρίως λόγω του προ-συστηματικού μεταβολισμού του φαρμάκου και εν μέρει λόγω ατελούς απορρόφησης.
Η περιοχή κάτω από την καμπύλη συγκέντρωσης-χρόνου στο πλάσμα (AUC) και η μέγιστη ορτική συγκέντρωση αυξάνονται γραμμικά με εφάπαξ υποδόριες δόσεις 1-16 mg.
Ο βαθμός απορρόφησης της σουνιτρηπτάνης (AUC) είναι επίσης ανάλογος της δόσης μετά από εφάπαξ από του στόματος δόσεις 25-200 mg· ωστόσο, οι μέγιστες συγκεντρώσεις στο πλάσμα μετά από από του στόματος δόση 100 mg σουνιτρηπτάνης είναι περίπου 25% χαμηλότερες από αυτές που προβλέπονται από δόση 25 mg από του στόματος.
Η δια-ατομική μεταβλητότητα στην απορρόφηση της σουνιτρηπτάνης μετά από από του στόματος χορήγηση οδηγεί σε πολλαπλές κορυφές στη συγκέντρωση στο πλάσμα, πιθανώς λόγω διαφορών στους ρυθμούς γαστρικής κένωσης, διέλευσης λεπτού εντέρου ή/και προ-συστηματικού μεταβολισμού· ωστόσο, το 75-80% της τελικής μέγιστης συγκέντρωσης στο πλάσμα επιτυγχάνεται εντός 45 λεπτών μετά τη χορήγηση.
Η χορήγηση υψηλότερων από τις συνιστώμενες εφάπαξ από του στόματος δόσεις σουνιτρηπτάνης (δηλ., 200-400 mg) συνδέεται με μείωση του ρυθμού απορρόφησης.
Η από του στόματος απορρόφηση του φαρμάκου δεν φαίνεται να επηρεάζεται αισθητά από τη γαστρική στασιμότητα που μπορεί να συμβεί κατά τη διάρκεια μιας κρίσης ημικρανίας· ωστόσο, ο χρόνος μέχρι τη μέγιστη συγκέντρωση παρατείνεται κατά περίπου 30 λεπτά.
Η φαρμακοκινητική της σουνιτρηπτάνης μετά από υποδόρια ένεση αναφέρεται ότι είναι παρόμοια κατά τη διάρκεια κρίσεων ημικρανίας και περιόδων χωρίς πόνο.
Η απορρόφηση της υποδόριας σουνιτρηπτάνης δεν επηρεάζεται από τη φυλή ή το φύλο.
Μια μελέτη επίδρασης τροφής που περιλάμβανε τη χορήγηση δισκίων σουνιτρηπτάνης σε υγιείς εθελοντές υπό νηστεία και με γεύμα υψηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά, έδειξε ότι η Cmax και η AUC αυξήθηκαν κατά 15% και 12%, αντίστοιχα, όταν χορηγήθηκε σε κατάσταση κορεσμού.
Για περισσότερες Πλήρεις Πληροφορίες Απορρόφησης, Κατανομής και Απέκκρισης για τη σουνιτρηπτάνη (17 συνολικά), επισκεφθείτε τη σελίδα του αρχείου HSDB.
water_drop
PubChem
Δέσμευση πρωτεϊνών
expand_more
Δέσμευση πρωτεϊνών
Δέσμευση Πρωτεϊνών
Η σουνιτρηπτάνη δεσμεύεται 14%-21% με τις πρωτεΐνες του κυκλοφορικού.
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Μεταβολισμός
Η σουνιτρηπτάνη μεταβολίζεται κατά κύριο λόγο από τη μονοαμινοξειδάση Α (MAO-A). Οι κύριοι μεταβολίτες είναι το ανενεργό ινολοοξικό οξύ και το ινολοοξικό οξύ γλυκουρονίδιο.
Ο κύριος μεταβολίτης της σουνιτρηπτάνης είναι το ανενεργό ανάλογό του, ινολοοξικό οξύ, το οποίο σχηματίζεται από οξειδωτική Ν-αποαμίνωση της Ν-διμεθυλικής πλευρικής αλυσίδας. Ο μεταβολίτης ινολοοξικό οξύ της σουνιτρηπτάνης επιτυγχάνει συγκεντρώσεις στο πλάσμα 6-7 φορές υψηλότερες από αυτές της σουνιτρηπτάνης, αλλά έχει χρόνο ημιζωής παρόμοιο με αυτό της μητρικής ένωσης, υποδηλώνοντας ότι η κάθαρση αυτού του μεταβολίτη περιορίζεται από τον ρυθμό σχηματισμού.
Έχουν επίσης ταυτοποιηθεί άλλοι δευτερεύοντες μεταβολίτες της σουνιτρηπτάνης, ένα εστερικό γλυκουρονίδιο του παραγώγου ινολοοξικού οξέος και ένα παράγωγο ινολοαιθυλικής αλκοόλης.
Ο μεταβολισμός είναι η κύρια διαδικασία κάθαρσης για τη σουνιτρηπτάνη. Η σουνιτρηπτάνη μεταβολίζεται στο ήπαρ και πιθανώς στο γαστρεντερικό σωλήνα και απεκκρίνεται στα ούρα και τα κόπρανα.
Μελέτες in vitro υποδηλώνουν ότι η σουνιτρηπτάνη μεταβολίζεται από τη μονοαμινοξειδάση (MAO), κυρίως το ισόζυμο Α (MAO-A)· αναστολείς αυτού του ενζύμου μπορεί να αυξήσουν τη συστηματική έκθεση στη σουνιτρηπτάνη.
Ήπαρ: Μελέτες in vitro με ανθρώπινα μικροσωμάτια υποδηλώνουν ότι η σουνιτρηπτάνη μεταβολίζεται από τη μονοαμινοξειδάση (MAO), κυρίως το ισόζυμο Α.
Οδός Απέκκρισης: Μόνο το 3% της δόσης απεκκρίνεται στα ούρα ως αμετάβλητη σουνιτρηπτάνη· το 42% της δόσης απεκκρίνεται ως ο κύριος μεταβολίτης, το ανάλογο ινολοοξικό οξύ της σουνιτρηπτάνης.
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Βιολογικός Χρόνος Ημιζωής
- Υποδόρια σουνιτρηπτάνη: 1.9h (95% CI 1.7-2.0h).
- Από του στόματος σουνιτρηπτάνη: 1.7h (95% CI 1.4-1.9h).
- Ορθική σουνιτρηπτάνη: 1.8h (95% CI 1.6-2.2h).
- Ενδορρινική σουνιτρηπτάνη: 1.8h (95% CI 1.7-2.0h).
Μετά από εφάπαξ υποδόριες ή από του στόματος δόσεις σουνιτρηπτάνης σε υγιή άτομα, ο τελικός χρόνος ημιζωής της απέκκρισης του φαρμάκου είναι 1.5-2.6 ώρες.
Μετά από εφάπαξ δόση από του στόματος μεγάλων δόσεων σουνιτρηπτάνης ή επαναλαμβανόμενη χορήγηση μικρότερων δόσεων, έχει παρατηρηθεί μια δεύτερη τελική φάση απέκκρισης αλλά δεν έχει χαρακτηριστεί.
Ο παρατεταμένος χρόνος ημιζωής απέκκρισης με πολλαπλές δόσεις ή χορήγηση μεγάλων εφάπαξ δόσεων μπορεί να υποδεικνύει εντεροηπατική ανακύκλωση ή παρατεταμένη από του στόματος απορρόφηση και δεν φαίνεται να επηρεάζει ουσιαστικά τη διάθεση του φαρμάκου.
Το μεγαλύτερο μέρος μιας δόσης σουνιτρηπτάνης απεκκρίνεται εντός 10-24 ωρών.
Μετά από ενδορρινική χορήγηση σουνιτρηπτάνης, ο χρόνος ημιζωής απέκκρισης αναφέρεται ότι είναι περίπου 2 ώρες.
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
Κατάταξη MeSH στη Φαρμακολογία
- Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την πρόκληση αγγειοσύσπασης των αιμοφόρων αγγείων.
- Ενδογενείς ενώσεις και φάρμακα που διεγείρουν ειδικά τους υποδοχείς SEROTONIN 5-HT1. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται αγωνιστές για έναν ή περισσότερους από τους ειδικούς υποτύπους υποδοχέων 5-HT1.
fact_check
PubChem
FDA classification
expand_more
FDA classification
Κατάταξη FDA
- 8R78F6L9VO
- SUMATRIPTAN
- Μηχανισμοί Δράσης [MoA] - Αγωνιστές Υποδοχέων Σεροτονίνης 1b
- Μηχανισμοί Δράσης [MoA] - Αγωνιστές Υποδοχέων Σεροτονίνης 1d
- Καθιερωμένη Φαρμακολογική Κατηγορία [EPC] - Αγωνιστής Υποδοχέων Σεροτονίνης-1b και Σεροτονίνης-1d
Η σουνιτρηπτάνη είναι Αγωνιστής Υποδοχέων Σεροτονίνης-1b και Σεροτονίνης-1d.
Ο μηχανισμός δράσης της σουνιτρηπτάνης είναι ως Αγωνιστής Υποδοχέων Σεροτονίνης 1b και Αγωνιστής Υποδοχέων Σεροτονίνης 1d.
SUMATRIPTAN
Αγωνιστής Υποδοχέων Σεροτονίνης-1b και Σεροτονίνης-1d [EPC]; Αγωνιστές Υποδοχέων Σεροτονίνης 1d [MoA]; Αγωνιστές Υποδοχέων Σεροτονίνης 1b [MoA]
Ημίσεια ζωή
Δέσμευση πρωτεϊνών
Απέκκριση
Επιστημονικό Προφίλ
expand_more
Κατάταξη MeSH στη Φαρμακολογία
- Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την πρόκληση αγγειοσύσπασης των αιμοφόρων αγγείων.
- Ενδογενείς ενώσεις και φάρμακα που διεγείρουν ειδικά τους υποδοχείς SEROTONIN 5-HT1. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται αγωνιστές για έναν ή περισσότερους από τους ειδικούς υποτύπους υποδοχέων 5-HT1.