SOMATOSTATIN
Σωματοστατίνη
### Φαρμακοδυναμικές ιδιότητες **Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία:** Ορμόνη υποθαλάμου - αναστολέας έκκρισης της αυξητικής ορμόνης.
Εμπορικά Ονόματα
Ενδείξεις
Εγκεκριμένες ενδείξεις από το SPC, ομαδοποιημένες κατά ICD-10
-
K92 Άλλες νόσοι του πεπτικού συστήματος
Περιλαμβάνει (όροι από SPC): Αιμορραγία ανώτερου πεπτικού
Πληροφορίες Συνταγογράφησης
Επιμελημένα δεδομένα από το SPC
medication
Μορφή & Εμφάνιση
ΠΧΠ (SPC) §3 · περιγραφή σκευάσματος SOMARITIN
expand_more
Μορφή & Εμφάνιση
medication
Δοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: Ενδοφλέβια ένεση ή έγχυση
- Χορήγηση: αμέσως πριν από τη χρήση (διάλυση), αμέσως μετά την ενδοφλέβια ένεση (συνέχιση έγχυσης), πριν από την ενδοσκόπηση (για αιμορραγία), όσο το δυνατόν γρηγορότερα μετά τα πρώτα σημεία αιμορραγίας
- Δόση έναρξης: 3,5μg/kg σωματικού βάρους
-
ΕνήλικεςΔόση3,5μg/kg σωματικού βάρους (δόση εφόδου), ακολουθούμενη από 3,5μg/kg σωματικού βάρους/ώρα (συνεχής έγχυση)Ελάχιστη διάρκεια θεραπείας 48 ώρες, μεγαλύτερη 72 ώρες. Για αιμορραγία από το γαστρεντερικό, συνεχής έγχυση για πέντε 24ωρα και δόση εφόδου πριν την ενδοσκόπηση. Μέγιστη διάρκεια θεραπείας για συρίγγιο έως 10 ημέρες.
-
Παιδιά και έφηβοιΔεν συνιστάται η χρήση λόγω έλλειψης δεδομένων ασφάλειας και αποτελεσματικότητας.
-
Ασθενείς με σοβαρή νεφρική ανεπάρκειαΔόση1,75μg/kg σωματικού βάρους (δόση εφόδου), ακολουθούμενη από 1,75μg/kg σωματικού βάρους/ώρα (συνεχής έγχυση)Προσαρμογή δόσης απαιτείται όταν η κάθαρση κρεατινίνης είναι ≤ 30ml/min.
-
Ασθενείς με ηπατική ανεπάρκειαΔεν απαιτείται προσαρμογή της δόσης.
block
Αντενδείξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στη σωματοστατίνη ή σε ανάλογα σωματοστατίνης
-
Κύηση
warning
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
-
ΧρήσηΠροορίζεται για ενδονοσοκομειακή χρήση
-
Νεφρική ανεπάρκειαΠληθυσμόςΑσθενείς με σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια (κάθαρση κρεατινίνης ≤ 30ml/min)Να δίνεται το ήμισυ της συνιστώμενης δόσης
-
Γενική παρακολούθησηΟι ασθενείς πρέπει να παρακολουθούνται αυστηρά
-
Χορήγηση δόσεων εφόδουΟι δόσεις εφόδου πρέπει να δίνονται με βραδύ ρυθμό επί τουλάχιστον 1 λεπτό
-
ΈγχυσηΗ έγχυση πρέπει να είναι συνεχής
-
Ταυτόχρονη χορήγηση σακχάρουΠροσοχήΣυνιστάται προσοχή σε περίπτωση ταυτόχρονης χορήγησης οποιασδήποτε μορφής σακχάρου
-
Καρδιαγγειακές ανεπιθύμητες ενέργειεςΗ σωματοστατίνη μπορεί να προκαλέσει φαρμακοδυναμικές καρδιαγγειακές ανεπιθύμητες ενέργειες (παροδική συστηματική υπέρταση, παροδικά μειωμένη καρδιακή παροχή, αυξημένη πνευμονική αρτηριακή πίεση, αυξημένη κεντρική φλεβική πίεση, συστηματική υπέρταση, βραδυκαρδία, κολποκοιλιακό αποκλεισμό)
-
Καρδιαγγειακή κατάστασηΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με βεβαρημένη καρδιαγγειακή κατάσταση ή ιστορικό καρδιακής αρρυθμίαςΑπαιτείται προσοχή
-
Απορρόφηση θρεπτικών συστατικών και ορμονικές εκκρίσειςΗ σωματοστατίνη προκαλεί αναστολή της απορρόφησης ορισμένων θρεπτικών συστατικών και αναστέλλει άλλες εκκρίσεις ορμονών από το γαστρεντερικό σύστημα
-
Διακοπή θεραπείας / Φαινόμενο παλινδρόμησης (rebound effect)ΠληθυσμόςΑσθενείς στους οποίους η θεραπεία χορηγείται για την αντιμετώπιση των συριγγίωνΜετά την ίαση των συριγγίων, εγχυθεί μόνο το ήμισυ της δόσης για τις επόμενες 48 ώρες για την αποφυγή φαινομένου παλινδρόμησης
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
Φάρμακα που επηρεάζουν τη ρύθμιση γλυκόζης αίματος, το επίπεδο ρενίνης πλάσματος και την αρτηριακή πίεσηπροσοχήΗ σωματοστατίνη μπορεί να μεταβάλει τις επιδράσεις αυτών των φαρμάκων στις παραμέτρους αυτές (γλυκόζη αίματος, ρενίνη πλάσματος, αρτηριακή πίεση).
-
Σάκχαρα (διάλυμα γλυκόζης, διάλυμα φρουκτόζης, ολική παρεντερική διατροφή)παρακολούθησηΕυνοούνται οι διαταραχές της γλυκαιμίας.ΣύστασηΑπαιτείται αυστηρότερη παρακολούθηση των επιπέδων σακχάρου αίματος. Μπορεί να απαιτηθεί χορήγηση ινσουλίνης.
-
παρακολούθησηΣυνεργεία (synergism) αναφέρθηκε.
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Κολποκοιλιακός αποκλεισμός
- Βραδυκαρδία
- Αρρυθμία
- Κοιλιακές έκτακτες συστολές
- Κοιλιακό άλγος
- Διάρροια
- Ναυτία
- Έμετος
- Υπεργλυκαιμία
- Υπογλυκαιμία
- Υπέρταση
- Υπόταση
- Εξάψεις
- Φαινόμενο παλινδρόμησης (rebound) της υπό θεραπεία νόζου
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Μη γνωστέςΈμετοςΓαστρεντερικό
-
Μη γνωστέςΑρρυθμίαΚαρδιά
-
Μη γνωστέςΒραδυκαρδίαΚαρδιά
-
Μη γνωστέςΔιάρροιαΓαστρεντερικό
-
Μη γνωστέςΕξάψειςΑγγειακές
-
Μη γνωστέςΚοιλιακές έκτακτες συστολέςΚαρδιά
-
Μη γνωστέςΚοιλιακό άλγοςΓαστρεντερικό
-
Μη γνωστέςΚολποκοιλιακός αποκλεισμόςΚαρδιά
-
Μη γνωστέςΝαυτίαΓαστρεντερικό
-
Μη γνωστέςΥπέρτασηΑγγειακές
-
Μη γνωστέςΥπεργλυκαιμίαΜεταβολισμός
-
Μη γνωστέςΥπογλυκαιμίαΜεταβολισμός
-
Μη γνωστέςΥπότασηΑγγειακές
-
Μη γνωστέςΦαινόμενο παλινδρόμησης (rebound) της υπό θεραπεία νόσου
pregnant_woman
Κύηση / Γαλουχία
ΠΧΠ (SPC)
Επίπεδο κινδύνου: Αποφεύγεται
expand_more
Κύηση / Γαλουχία
-
ΚύησηΔεν πρέπει να χρησιμοποιείται εκτός και αν είναι σαφώς απαραίτητοΔεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα. Δεν έχουν διεξαχθεί μελέτες αναπαραγωγής σε πειραματόζωα.
-
ΓαλουχίαΔεν πρέπει να χρησιμοποιείταιΔεν έχουν αναφερθεί μελέτες όσον αφορά τη φαρμακοκινητική της σωματοστατίνης κατά την κύηση και τη γαλουχία σε πειραματόζωα.
e911_emergency
Υπερδοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Υπερδοσολογία
directions_car
Επίδραση στην οδήγηση
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Επίδραση στην οδήγηση
biotech
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμική & Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμικές ιδιότητες
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Ορμόνη υποθαλάμου - αναστολέας έκκρισης της αυξητικής ορμόνης. Κωδικός ATC: H01CB01.
Η σωματοστατίνη που βρίσκεται φυσιολογικά στον οργανισμό είναι ένα κυκλικό ολιγοπεπτίδιο με 14 αμινοξέα, το οποίο αρχικά απομονώθηκε στον υποθάλαμο πειραματόζωων και αργότερα εντοπίσθηκε τόσο στα επιθηλιακά κύτταρα όσο και στις νευρικές ίνες σε ολόκληρο το πεπτικό σύστημα. Το Σωματοστατίνη είναι ένα συνθετικό πολυπεπτίδιο πανομοιότυπο με τη φυσική ορμόνη.
Μηχανισμός δράσης
Η σωματοστατίνη -14 συνδέεται και με τους 5 τύπους υποδοχέων. Η σωματοστατίνη ασκεί ρόλο στη ρύθμιση της παγκρεατικής έκκρισης, τόσο της ενδοκρινούς όσο και της εξωκρινούς μοίρας και της κινητικότητας του γαστρεντερικού σωλήνα. Όταν χορηγείται σε φαρμακολογικές δόσεις, η σωματοστατίνη αναστέλλει τη λειτουργικότητα και την κινητικότητα του γαστρεντερικού σωλήνα καθώς και την έκκριση των γαστρικών υγρών και μειώνει την σπλαγχνική κυκλοφορία.
Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις
Ένεση εφόδου 250μg σωματοστατίνης προκαλεί ταχεία μείωση της ενδοκιρσικής πίεσης στους κιρσούς του οισοφάγου σε ασθενείς με κίρρωση, φαινόμενο το οποίο είναι εντονότερο από την μείωση που προκαλείται από τη συνεχή έγχυση. Στους ασθενείς αυτούς, η συνεχής έγχυση σωματοστατίνης ασκεί διατηρούμενη δράση στη μείωση της ενδοκιρσικής πίεσης στους κιρσούς του οισοφάγου.
Η σωματοστατίνη ενδεχομένως να επηρεάζει τη ρύθμιση της αιμόστασης. Στην κυκλοφορία ινσουλινοεξαρτώμενων διαβητικών ασθενών, που λαμβάνουν σωματοστατίνη έχουν παρατηρηθεί συσσωματώσεις αιμοπεταλίων.
Φαρμακοκινητικές ιδιότητες
Γενική εισαγωγή
Η σωματοστατίνη είναι μία ελεύθερα διαλυτή ουσία. Καθώς πρόκειται για πεπτίδιο και λαμβάνοντας υπόψη την σύντομη ημίσεια ζωή της, η σωματοστατίνη πρέπει να χορηγείται ως συνεχής ενδοφλέβια έγχυση. Αν και η χρόνια ηπατοπάθεια δεν φαίνεται να επηρεάζει την μεταβολική κάθαρση, σε ασθενείς με χρόνια νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου παρατηρείται δοσοεξαρτώμενη μείωση της ταχύτητας κάθαρσης. Η σωματοστατίνη είναι γνωστό ότι μετατρέπεται ταχέως σε ισοδύναμο προϊόν με στενή συγγένεια, την [δεσ-Αλα1]-σωματοστατίνη.
Γενικά χαρακτηριστικά της δραστικής ουσίας μετά τη χορήγηση του φαρμακευτικού εμπορικού σκευάσματος
-
Απορρόφηση: Καθώς η ουσία είναι ένα πεπτίδιο, χορηγείται θεραπευτικά μόνο ενδοφλεβίως, κι επομένως η απορρόφηση και η βιοδιαθεσιμότητα μπορεί να θεωρηθεί ότι είναι 100%. Μετά τη συνεχή έγχυση, τα θεραπευτικά επίπεδα επιτυγχάνονται εντός 15 λεπτών. Τα μέσα επίπεδα κορεσμού εξαρτώνται από την ταχύτητα της έγχυσης και κυμαίνονται από 300 έως 3000 pg/ml όταν η χορήγηση γίνεται σύμφωνα με τις συνήθεις συστάσεις (250μg/h). Έχει αναφερθεί ότι η Cmax επιτυγχάνεται 5 λεπτά μετά τη χορήγηση υποδόριας ένεσης εφόδου, και οδηγεί σε χαμηλότερα επίπεδα σωματοστατίνης πλάσματος σε σύγκριση με την ενδοφλέβια χορήγηση της ίδιας δόσης.
-
Κατανομή: Η πρόσληψη από το πλάσμα στις μεγάλες μάζες ιστών-μυς, δέρμα και έντερα- είναι ταχεία. Στη συνέχεια απελευθερώνεται στο πλάσμα από τις εξωαγγειακές περιοχές συσσώρευσής της αμετάβλητη σωματοστατίνη (ενδεχομένως σχετικά ελεύθερη πρωτεολυτικών ενζύμων). Η σωματοστατίνη προστατεύεται μερικώς από την πρωτεολυτική αποδόμηση χάρη στη σύνδεσή της με τις πρωτείνες του πλάσματος, που εμπλέκονται στο ραδιοανοσολογικό προσδιορισμό της.
-
Βιομετατροπή: Η σωματοστατίνη είναι γνωστό ότι μετατρέπεται ταχέως σε ένα προϊόν με στενή συγγένεια, την [δεσ-Αλα1]-σωματοστατίνη, η οποία είναι ισοδύναμη με τη μητρική ουσία σε αρκετά συστήματα βιολογικών προσδιορισμών (αναστολή της απελευθέρωσης ινσουλίνης, γλυκαγόνου και αυξητικής ορμόνης). Μετά από 2 λεπτά, μετατρέπεται κατά 40% σε [δεσ-Αλα1]-σωματοστατίνη. Αν και το ήπαρ δεν είναι το κύριο όργανο στην κάθαρση της σωματοστατίνης, στην μεταβολική κάθαρση ενδεχομένως να εμπλέκονται οι νεφροί.
-
Αποβολή: Η εξωγενώς χορηγούμενη σωματοστατίνη, απομακρύνεται ταχέως από το πλάσμα, με χρόνο ημισείας ζωής περίπου 2 λεπτά (1,1 έως 3,0 λεπτά) σε υγιείς εθελοντές, μέχρι να επανέλθει στην αρχική τιμή (10-35pg/ml). Στις συνθήκες αυτές, η ταχύτητα μεταβολικής κάθαρσης είναι περίπου 2000ml/min. Η ταχύτητα κάθαρσης δεν μεταβάλλεται ούτε σε κιρρωτικούς ασθενείς με ηπατική αντιρρόπηση ούτε σε ασθενείς με διαβήτη τύπου ΙΙ. Σε ασθενείς με χρόνια νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου, παρατηρείται μια δοσοεξαρτώμενη μείωση στην ταχύτητα κάθαρσης. Δεν υπάρχουν δεδομένα που να αφορούν την απέκκριση. Καθώς είναι ένα φυσικό πεπτίδιο, ενδεχομένως η αποβολή να ακολουθεί την φυσιολογική διάσπαση των πρωτεινών.
Χαρακτηριστικά σε ασθενείς:
- Νεφρική ανεπάρκεια: Σε ασθενείς με βαριά νεφρική ανεπάρκεια (κάθαρση κρεατινίνης ≤ 10ml/min) η μεταβολική κάθαρση της σωματοστατίνης μειώθηκε και διπλασιάστηκαν οι συγκεντρώσεις πλάσματος σε σταθερή κατάσταση.
- Ηπατική ανεπάρκεια: Η χρόνια ηπατοπάθεια δεν φαίνεται να επηρεάζει σημαντικά τη μεταβολική κάθαρση της σωματοστατίνης.
- Διαβήτης: Η κινητική είναι παρόμοια σε μη παχύσαρκους, μη ινσουλινοεξαρτώμενους διαβητικούς και σε υγιείς εθελοντές.
Φαρμακοδυναμικές ιδιότητες Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Ορμόνη υποθαλάμου - αναστολέας έκκρισης της αυξητικής ορμόνης. Κωδικός ATC: H01CB01. Η σωματοστατίνη που βρίσκεται φυσιολογικά στον οργανισμό είναι ένα κυκλικό ολιγοπεπτίδιο με 14 αμινοξέα,…
Φαρμακοκινητικές ιδιότητες ### Γενική εισαγωγή Η σωματοστατίνη είναι μία ελεύθερα διαλυτή ουσία. Καθώς πρόκειται για πεπτίδιο και λαμβάνοντας υπόψη την σύντομη ημίσεια ζωή της, η σωματοστατίνη πρέπει να χορηγείται ως συνεχής ενδοφλέβια έγχυση. Αν και η…
Παρακολούθηση Αγωγής
Εργαστηριακοί & κλινικοί έλεγχοι από το SPC, ανά σύστημα
Εργαστηριακές εξετάσεις (αίμα / ούρα)
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Νεφρική λειτουργία | water_dropΝεφρική λειτουργία | — | Μετά τη διακοπή της θεραπείας |
| Ρυθμός σπειραματικής διήθησης | water_dropΝεφρική λειτουργία | Τακτικός έλεγχος | — |
| Νάτριο πλάσματος (Na⁺) | scienceΗλεκτρολύτες & μεταβολικά | Τακτικός έλεγχος | — |
| Γλυκαιμία | glucoseΓλυκαιμικός έλεγχος / διαβήτης | — | Μετά τη διακοπή της θεραπείας |
| Σάκχαρο αίματος | glucoseΓλυκαιμικός έλεγχος / διαβήτης | Κάθε 4 έως 6 ώρες | Αρχή της έγχυσης |
| Ροή ούρων | humidity_midΟυρολογικός / ανάλυση ούρων | Τακτικός έλεγχος | — |
Κλινική εξέταση & ζωτικά
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Ζωτικά σημεία | monitor_heartΑρτηριακή πίεση & ζωτικά σημεία | — | Αρχική φάση χορήγησης σωματοστατίνης |
| — | Μετά τη διακοπή της θεραπείας |
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμική
Η σωματοστατίνη είναι μια ενδογενής πεπτιδική ορμόνη που εκκρίνεται από το κεντρικό νευρικό σύστημα, τον γαστρεντερικό σωλήνα, τον αμφιβληστροειδή, τα περιφερικά νεύρα και τα D κύτταρα του παγκρέατος στα νησίδια Langerhans. Έχει πολλαπλούς βιολογικούς ρόλους, αλλά κυρίως ασκεί ανασταλτική επίδραση στην έκκριση άλλων ορμονών και μεταβιβαστών. Ενώ η κατανομή των δύο ενεργών ισομορφών της σωματοστατίνης είναι παρόμοια, η SST-14 είναι πιο διαδεδομένη στους εντερικούς νευρώνες και τα περιφερικά νεύρα, ενώ η SST-28 είναι πιο εμφανής στον αμφιβληστροειδή και στα επιθηλιακά κύτταρα του εντέρου.
- Πρόσθια υπόφυση και εγκέφαλος: Αναστέλλει την απελευθέρωση αυξητικής ορμόνης και θυρεοειδοτρόπου ορμόνης, όπως η θυρεοειδοτρόπος ορμόνη (TSH) και η θυρεοτροπίνη, από την πρόσθια υπόφυση, ενώ αναστέλλει την απελευθέρωση ντοπαμίνης από το μέσο εγκέφαλο, νορεπινεφρίνης, TRH και κορτικοτροπίνης-εκλυτικής ορμόνης στον εγκέφαλο.
- Πάγκρεας: Στο πάγκρεας, η σωματοστατίνη μειώνει την έκκριση γλυκαγόνης και ινσουλίνης, καθώς και ιόντων διττανθρακικών και άλλων ενζύμων.
- Θυρεοειδής αδένας: Η σωματοστατίνη μειώνει την έκκριση Τ3, Τ4 και καλσιτονίνης. Ρυθμίζει τη θυρεοειδική λειτουργία μειώνοντας τη βασική απελευθέρωση TSH.
- Γαστρεντερικός σωλήνας: Αμβλύνει την απελευθέρωση των περισσότερων γαστρεντερικών ορμονών, όπως γκαστρίνη, σεκρετίνη, μοτιλίνη, γαστρικό οξύ, εντερο-γκλουκαγόνη, χολοκυστοκινίνη (CCK), αγγειοδραστικό εντερικό πεπτίδιο (VIP), γαστρικό ανασταλτικό πολυπεπτίδιο (GIP), ενδογενή παράγοντα, πεψίνη, νευροτενσίνη, καθώς και τη χολική έκκριση και την έκκριση υγρών στο παχύ έντερο.
- Επινεφρίδια: Αναστέλλει την έκκριση αλδοστερόνης που προκαλείται από την αγγειοτενσίνη II και την έκκριση κατεχολαμινών από τον μυελό που προκαλείται από την ακετυλοχολίνη.
- Οφθαλμός/Αμφιβληστροειδής: Η σωματοστατίνη αναστέλλει την παραγωγή του αυξητικού ενδοθηλιακού παράγοντα αγγείων (VEGF).
- Φλεγμονώδη κύτταρα και αισθητικά νεύρα: Η έκφραση της σωματοστατίνης έχει βρεθεί σε φλεγμονώδη κύτταρα όπως λεμφοκύτταρα, μονοκύτταρα, μακροφάγα και ενδοθηλιακά κύτταρα για να λειτουργεί ως αυτόκρινος ή παρακρινικός ρυθμιστής σε τοπικές ανοσολογικές αποκρίσεις. Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η σωματοστατίνη μπορεί να παίζει ρόλο στην άσκηση τοπικών και συστηματικών αντιφλεγμονωδών και αντι-αιμολυτικών επιδράσεων. Στα κύρια προσαγωγά νευρικά κύτταρα, η σωματοστατίνη μειώνει τις αποκρίσεις στη θερμική διέγερση στις ινώδεις ίνες C-μηχανοθερμικής ευαισθησίας με δοσοεξαρτώμενο τρόπο και μειώνει τις αποκρίσεις των ινωδών C-μηχανοθερμικής ευαισθησίας στη βραδυκινίνη-προκαλούμενη διέγερση και ευαισθητοποίηση στη θερμότητα. Αναφέρεται ότι η σωματοστατίνη προκαλεί αναλγητική δράση όταν χορηγείται ενδοραχιαίως· υπάρχουν ενδείξεις που υποστηρίζουν ότι παρόμοιες επιδράσεις μπορεί να συμβούν όταν χρησιμοποιείται συστηματικά για τη θεραπεία ενδοκρινικών διαταραχών.
Η σωματοστατίνη θεωρείται ότι μειώνει την αιμορραγία από κιρσούς του οισοφάγου προκαλώντας σπλαχνική αγγειοσυστολή.
Η σωματοστατίνη ασκεί αντικαρκινικές δράσεις σε διάφορους όγκους μέσω άμεσων ή έμμεσων επιδράσεων, ή συνδυασμού και των δύο.
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Μηχανισμός Δράσης
Η σωματοστατίνη συνδέεται με 5 υποτύπους υποδοχέων σωματοστατίνης (SSTRs), οι οποίοι είναι όλοι Gi-συνδεδεμένοι διαμεμβρανικοί υποδοχείς που αναστέλλουν την αδενυλική κυκλάση κατά την ενεργοποίηση. Αναστέλλοντας τη κυτταρική ενδοκυτταρική κυκλική AMP και Ca2+, καθώς και μέσω μιας απομακρυσμένης επίδρασης που σχετίζεται με τον υποδοχέα στην εξωκυττάρωση, οι SSTRs εμποδίζουν την κυτταρική έκκριση. Η κοινή οδός που μοιράζονται οι υποδοχείς περιλαμβάνει την ενεργοποίηση της φωσφοτυροσινικής φωσφατάσης (PTP) και τη διαμόρφωση της μιτογόνο-ενεργοποιημένης πρωτεϊνικής κινάσης (MAPK). Με εξαίρεση τον SSTR3, η ενεργοποίηση των SSTRs οδηγεί στην ενεργοποίηση των διαύλων καλίου εξαρτώμενων από τάση, συνοδευόμενη από αυξημένα ρεύματα K+. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την υπερπόλωση της μεμβράνης και αναστέλλει την εισροή Ca2+ που προκαλείται από την εκπόλωση μέσω των εξαρτώμενων από τάση διαύλων Ca2+. Ανάλογα με τον υποτύπο του υποδοχέα, οι οδοί σηματοδότησης περιλαμβάνουν την ενεργοποίηση άλλων κάτω-επιπέδου στόχων, όπως ο ανταλλάκτης Na+/H+, η Rho GTPase και η συνθάση του μονοξειδίου του αζώτου (NOS).
Οι SSTRs 1 έως 4 συνδέονται και με τις δύο ισομορφές σωματοστατίνης με ίση συγγένεια σύνδεσης νανομοριακής κλίμακας, ενώ ο SSTR5 παρουσιάζει 5- έως 10-πλάσια υψηλότερη συγγένεια σύνδεσης για την SST-28.
- Επιδράσεις του SSTR1: Μετά τη σύνδεση της σωματοστατίνης και την ενεργοποίηση, ο SSTR1 διαμεσολαβεί μια αντι-εκκριτική δράση στην αυξητική ορμόνη, την προλακτίνη και την καλσιτονίνη.
- Επιδράσεις του SSTR2: Ο υποτύπος SSTR2 κυριαρχεί στους ενδοκρινείς ιστούς. Συνδεόμενος με τους υποδοχείς SST2, η σωματοστατίνη ασκεί παρακρινικές ανασταλτικές δράσεις στην απελευθέρωση γκαστρίνης από τα G κύτταρα, στην απελευθέρωση ισταμίνης από τα ECL κύτταρα, και άμεσα στην έκκριση γαστρικού οξέος από τα τοιχωματικά κύτταρα. Οι οδοί σηματοδότησης του υποδοχέα SSTR2 αναστέλλουν επίσης την έκκριση της αυξητικής ορμόνης, της αδρενοκορτικοτρόπου, της γλυκαγόνης, της ινσουλίνης και της ιντερφερόνης-γ.
- Επιδράσεις του SSTR3: Η ενεργοποίηση αυτών των υποδοχέων οδηγεί σε μείωση του κυτταρικού πολλαπλασιασμού. Ο SSTR3 πυροδοτεί PTP-εξαρτώμενη κυτταρική απόπτωση, συνοδευόμενη από ενεργοποίηση της p53 και της προ-αποπτωτικής πρωτεΐνης Bax. Μια μελέτη σε μοντέλο matrigel sponge υποδεικνύει ότι μέσω της SSTR3-διαμεσολαβούμενης αναστολής τόσο της δραστηριότητας NOS όσο και της MAPK, μπορεί να επιτευχθούν οι αντικαρκινικές επιδράσεις της σωματοστατίνης στην αναστολή της αγγειογένεσης του όγκου.
- Επιδράσεις του SSTR4: Οι λειτουργίες του SSTR4 παραμένουν σε μεγάλο βαθμό άγνωστες.
- Επιδράσεις του SSTR5: Όπως ο SSTR2, ο υποτύπος SSTR5 κυριαρχεί στους ενδοκρινείς ιστούς. Κατά την ενεργοποίηση, οι οδοί σηματοδότησης του SSTR5 ασκούν ανασταλτική δράση στην αυξητική ορμόνη, την αδρενοκορτικοτρόπη, την ινσουλίνη και το γκλουκαγόνο-όμοιο πεπτίδιο-1, καθώς και στην έκκριση αμυλάσης.
Η παρουσία υποδοχέων σωματοστατίνης έχει εντοπιστεί στα περισσότερα νευροενδοκρινικά νεοπλάσματα, ενδοκρινικά γαστρεντερικά (GEP) νεοπλάσματα, παραγαγγλιώματα, φαιοχρωμοκυττώματα, μυελοειδή καρκινώματα θυρεοειδούς (MTC) και μικροκυτταρικά καρκινώματα πνεύμονα. Οι αντικαρκινικές επιδράσεις της σωματοστατίνης ήταν επίσης αποτελεσματικές σε διάφορα κακοήθη λεμφώματα και καρκίνους μαστού.
Οι γαστρεντερικές ορμόνες, όπως η γκαστρίνη, η σεκρετίνη και η χολοκυστοκινίνη (CCK), καθώς και οι αυξητικές ορμόνες και οι αυξητικοί παράγοντες, θεωρούνται αυξημένοι στον γαστρεντερικό σωλήνα και στα νευροενδοκρινικά νεοπλάσματα και αναστέλλονται από τη σωματοστατίνη.
In vitro, η σωματοστατίνη ανέστειλε τη σύνθεση DNA και τον πολλαπλασιασμό που προκλήθηκε από τον επιδερμικό αυξητικό παράγοντα (EGF), υποδηλώνοντας ότι η σωματοστατίνη μπορεί να έχει άμεσες αντι-πολλαπλασιαστικές επιδράσεις μέσω της σηματοδότησης SSTR.
Η ακρομεγαλία χαρακτηρίζεται ως ενδοκρινική διαταραχή που προκαλείται από ένα λειτουργικό όγκο κυττάρων που εκκρίνουν αυξητική ορμόνη από την πρόσθια υπόφυση. Οι θεραπείες με ανάλογα σωματοστατίνης χρησιμεύουν για την ομαλοποίηση των αυξημένων επιπέδων GH και ινσουλινοειδούς αυξητικού παράγοντα 1 (IGF-1) και την αμβλύνση της ανάπτυξης του όγκου.
Στο αγγειακό σύστημα, αυτό πιθανότατα προκαλεί αγγειοσυστολή αναστέλλοντας την αδενυλική κυκλάση, οδηγώντας σε μείωση της συγκέντρωσης της κυκλικής αδενοσινο μονοφωσφορικής στα ενδοθηλιακά κύτταρα, η οποία τελικά εμποδίζει την αγγειοδιαστολή μέσω αυτής της οδού. Αυτή η αγγειοσυστολή θεωρείται υπεύθυνη για τη μείωση της ροής του αίματος στους οισοφαγικούς ιστούς και έτσι μειώνει την αιμορραγία από κιρσούς του οισοφάγου.
Η σωματοστατίνη διαμεσολαβεί αναλγητική δραστηριότητα μειώνοντας τα αγγειακά και νωτιαία συστατικά της φλεγμονής. Μελέτες δείχνουν ότι η σωματοστατίνη μπορεί να υπάρχει σε νωτιαία DRG νευρικά κύτταρα με C-ίνες και κύρια προσαγωγά νευρικά κύτταρα για να αναστείλει την απελευθέρωση μεταβιβαστών στις προ-συναπτικές συνδέσεις των αισθητικο-εκτελεστικών νευρικών απολήξεων. Η εξωγενής σωματοστατίνη έχει δείξει ότι αναστέλλει την απελευθέρωση της Ουσίας P από κεντρικές και περιφερικές νευρικές απολήξεις.
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση
Αυτά τα φαρμακοκινητικά δεδομένα δεν είναι σχετικά.
Ως πολυπεπτιδική αλυσίδα, η σωματοστατίνη αποβάλλεται κυρίως μέσω μεταβολισμού από πεπτιδάσες.
Αυτά τα φαρμακοκινητικά δεδομένα δεν είναι σχετικά.
Μετά από ενδοφλέβια χορήγηση 3H-σημειωμένης ενδογενούς σωματοστατίνης, η συνολική κάθαρση του σώματος ήταν περίπου 50 mL/min. Στον άνθρωπο, η τιμή υπολογίστηκε ότι φτάνει έως και 3000 mL/λεπτό, η οποία υπερβαίνει κατά πολύ τη ροή του αίματος στο ήπαρ. Αυτό υποδηλώνει ότι η ταχεία ενζυμική διάσπαση στην κυκλοφορία και σε άλλους ιστούς αποτελεί κρίσιμη οδό αποβολής.
water_drop
PubChem
Δέσμευση πρωτεϊνών
expand_more
Δέσμευση πρωτεϊνών
Σύνδεση με Πρωτεΐνες
Αυτά τα φαρμακοκινητικά δεδομένα δεν είναι σχετικά.
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Μεταβολισμός
Η σωματοστατίνη διασπάται ταχέως από πεπτιδασικά ένζυμα που υπάρχουν στα κύτταρα και στο πλάσμα.
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Βιολογικός Χρόνος Ημίσειας Ζωής
Ο χρόνος ημίσειας ζωής της ενδογενούς σωματοστατίνης είναι 1-3 λεπτά λόγω ταχείας διάσπασης από πεπτιδασικά ένζυμα που υπάρχουν στο πλάσμα και τους ιστούς.
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
Ταξινόμηση MeSH Φαρμακολογικής Δράσης
Χημικές ουσίες που έχουν ειδική ρυθμιστική επίδραση στη δραστηριότητα ενός συγκεκριμένου οργάνου ή οργάνων. Ο όρος αρχικά εφαρμόστηκε σε ουσίες που εκκρίνονται από διάφορους ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ και μεταφέρονται μέσω της κυκλοφορίας του αίματος στους στόχους τους. Μερικές φορές επεκτείνεται για να συμπεριλάβει εκείνες τις ουσίες που δεν παράγονται από τους ενδοκρινείς αδένες, αλλά έχουν παρόμοιες επιδράσεις.
Ημίσεια ζωή
Επιστημονικό Προφίλ
expand_more
Ταξινόμηση MeSH Φαρμακολογικής Δράσης
Χημικές ουσίες που έχουν ειδική ρυθμιστική επίδραση στη δραστηριότητα ενός συγκεκριμένου οργάνου ή οργάνων. Ο όρος αρχικά εφαρμόστηκε σε ουσίες που εκκρίνονται από διάφορους ΕΝΔΟΚΡΙΝΕΙΣ ΑΔΕΝΕΣ και μεταφέρονται μέσω της κυκλοφορίας του αίματος στους στόχους τους. Μερικές φορές επεκτείνεται για να συμπεριλάβει εκείνες τις ουσίες που δεν παράγονται από τους ενδοκρινείς αδένες, αλλά έχουν παρόμοιες επιδράσεις.