ACITRETIN
Ακιτρετίνη
### Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία Αντιψωριασικά για συστηματική χρήση, κωδικός ATC: D05BB02 ### Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις Η ακιτρετίνη, η δραστική ουσία του Ακιτρετίνη, είναι ένα συνθετικό αρωματικό ανάλογο του ρετινοϊκού οξέος.
Εμπορικά Ονόματα
Πληροφορίες Συνταγογράφησης
Επιμελημένα δεδομένα από το SPC
medication
Δοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: Από στόματος χορήγηση
- Χορήγηση: μία φορά την ημέρα με ένα γεύμα ή με λίγο γάλα
- Δόση έναρξης: 25 mg (ένα καψάκιο 25 mg) ή 30 mg (3 καψάκια 10 mg)
-
ΕνήλικεςΔόση25-50 mgΜέγ. δόση75 mg την ημέραΑρχική ημερήσια δόση 25 mg ή 30 mg για περίπου 2-4 εβδομάδες. Δόση συντήρησης για διαταραχές κερατινοποίησης μπορεί να είναι χαμηλότερη των 20 mg/ημέρα, όχι πάνω από 50 mg/ημέρα.
-
Παιδιατρικός πληθυσμόςΔόσηπερίπου 0,5 mg/kgΜέγ. δόση35 mg/ημέραΗ δόση πρέπει να καθορίζεται σύμφωνα με το σωματικό βάρος. Μπορεί να χρειαστούν υψηλότερες δόσεις (μέχρι 1 mg/kg ημερησίως) για περιορισμένο χρονικό διάστημα. Η δόση συντήρησης πρέπει να διατηρείται όσο το δυνατόν χαμηλότερη.
-
Συνδυασμένη θεραπευτική αγωγήΕίναι δυνατόν, ανάλογα με την ατομική ανταπόκριση του ασθενούς, να μειωθεί η δοσολογία του Ακιτρετίνη.
block
Αντενδείξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στη δραστική ουσία ή σε κάποιο από τα έκδοχα ή σε άλλα ρετινοειδή
-
ΕγκυμοσύνηΠληθυσμόςΈγκυες γυναίκες
-
Γυναίκες ικανές να κυοφορήσουνΠληθυσμόςΓυναίκες ικανές να κυοφορήσουν χωρίς αυστηρά αντισυλληπτικά μέτρα 4 εβδομάδες πριν, καθ' όλη τη διάρκεια και για 3 χρόνια μετά τη θεραπεία
-
ΘηλασμόςΠληθυσμόςΓυναίκες που θηλάζουν
-
Σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια
-
Σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια
-
Χρόνια υπερλιπιδαιμία
-
Συνδυασμός με τετρακυκλίνες
-
Συνδυασμός με μεθοτρεξάτη
-
Ταυτόχρονη χορήγηση με βιταμίνη Α ή άλλα ρετινοειδή
warning
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
-
Κίνδυνος τερατογένεσηςΠληθυσμόςΌλοι οι ασθενείς, άνδρες ή γυναίκεςΟ γιατρός θα πρέπει να ενημερώνει πλήρως για τον κίνδυνο και την αυστηρή πρόληψη της εγκυμοσύνης
-
Σχηματισμός ετρετινάτης με αιθανόληΠληθυσμόςΓυναίκες σε αναπαραγωγική ηλικίαΔεν πρέπει να λαμβάνεται αιθανόλη (σε ποτά, τροφές ή φάρμακα) κατά τη διάρκεια αγωγής με ακιτρετίνη καθώς και για 3 τουλάχιστον μήνες μετά τη διακοπή της λήψης της ακιτρετίνης. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα αντισύλληψης και να πραγματοποιείται τεστ εγκυμοσύνης για 3 χρόνια μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας.
-
ΑιμοδοσίαΠληθυσμόςΑσθενείς υπό θεραπεία με ακιτρετίνηΗ αιμοδοσία από ασθενή υπό θεραπεία με ακιτρετίνη απαγορεύεται κατά τη διάρκεια και για τρία χρόνια μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας. Γυναίκες σε αναπαραγωγική ηλικία δεν πρέπει να δέχονται μεταγγίσεις αίματος από αυτούς τους ασθενείς.
-
Διάθεση φαρμακευτικού προϊόντοςΛόγω του κινδύνου εμφάνισης δυσπλασιών στο έμβρυο, το φαρμακευτικό προϊόν δεν πρέπει να δίνεται σε άλλο ασθενή. Μη χρησιμοποιηθέν προϊόν ή προϊόν που έχει λήξει θα πρέπει να επιστρέφει στο φαρμακείο για απόρριψη.
-
Μειωμένη νυχτερινή όρασηΠληθυσμόςΑσθενείςΟι ασθενείς πρέπει να ενημερώνονται για το ενδεχόμενο πρόβλημα και να προειδοποιούνται να είναι προσεκτικοί όταν οδηγούν ή χειρίζονται οποιοδήποτε όχημα τη νύχτα. Τα προβλήματα όρασης πρέπει να παρακολουθούνται στενά.
-
Καλοήθης ενδοκρανιακή υπέρτασηΠληθυσμόςΑσθενείς με σοβαρή κεφαλαλγία, ναυτία, έμετο και οπτικές διαταραχέςΠρέπει να διακόπτουν την ακιτρετίνη άμεσα και να ακολουθεί εκτίμηση και θεραπεία από νευρολόγο.
-
Ανωμαλίες της οστεοποίησηςΠληθυσμόςΕνήλικες, ιδιαίτερα ηλικιωμένοι, σε μακροχρόνια θεραπείαΠρέπει να γίνονται περιοδικά οι κατάλληλες εξετάσεις για αναζήτηση ενδεχομένων ανωμαλιών της οστεοποίησης. Σε περίπτωση ύπαρξης διαταραχών, πρέπει να συζητηθεί η συνέχιση της θεραπείας με βάση ανάλυση κινδύνου/οφέλους.
-
Οστικές μεταβολέςΠληθυσμόςΠαιδιάΠρέπει να παρακολουθούνται στενά οι παράμετροι ανάπτυξης και η οστική ανάπτυξη.
-
UV ακτινοβολίαΠληθυσμόςΑσθενείςΠρέπει να αποφεύγουν την εκτεταμένη έκθεση στο ηλιακό φως και την χωρίς επίβλεψη έκθεση σε λάμπες τεχνητού μαυρίσματος. Εφόσον είναι απαραίτητη η έκθεση, πρέπει να χρησιμοποιείται προϊόν αντηλιακής προστασίας με SPF τουλάχιστον 15.
-
Αλλαγές στη διάθεσηΗ θεραπεία με ρετινοειδή υψηλών δόσεων μπορεί να προκαλέσει ευερεθιστότητα, επιθετικότητα και κατάθλιψη.
-
Ασθενείς υψηλού κινδύνου (σακχαρώδης διαβήτης, αλκοολισμός, παχυσαρκία, καρδιαγγειακοί παράγοντες κινδύνου, διαταραχές μεταβολισμού λιπιδίων)ΠληθυσμόςΑσθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, αλκοολισμό, παχυσαρκία, παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου ή διαταραχές του μεταβολισμού των λιπιδίωνΑπαραίτητοι συχνότεροι έλεγχοι των τιμών του ορού για λιπίδια και/ή γλυκαιμία και των άλλων καρδιαγγειακών παραγόντων κινδύνου (π.χ. πίεση του αίματος).
-
Διαβητικοί ασθενείςΠληθυσμόςΔιαβητικοίΤα επίπεδα σακχάρου στο αίμα πρέπει να ελέγχονται συχνότερα από ό,τι συνηθίζεται στα πρώιμα στάδια της θεραπείας.
-
Ασθενείς με πολλούς παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνουΠληθυσμόςΑσθενείς με πολλούς παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνουΗ συνέχιση της χορήγησης του φαρμάκου πρέπει να γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή και με περιοδική εκτίμηση των εργαστηριακών παραμέτρων.
-
Σύνδρομο Τριχοειδούς Διαρροής / σύνδρομο ρετινοϊκού οξέοςΠολύ σπάνιες περιπτώσεις έχουν αναφερθεί.
-
Απολεπιστική δερματίτιδαΠολύ σπάνιες περιπτώσεις έχουν αναφερθεί.
-
Περιεχόμενη γλυκόζηΠληθυσμόςΑσθενείς με σπάνια κακή απορρόφηση γλυκόζης-γαλακτόζηςΔεν πρέπει να πάρουν αυτό το φάρμακο.
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
αντένδειξηΑντενδείκνυται η ταυτόχρονη χορήγηση.
-
ΤετρακυκλίνεςαντένδειξηΑντενδείκνυται η ταυτόχρονη χορήγηση.
-
Βιταμίνη ΑαντένδειξηΑντενδείκνυται η ταυτόχρονη χορήγηση.
-
Σκευάσματα αντισυλληπτικών με μικρή περιεκτικότητα προγεστερινοειδών (minipills)προσοχήΜπορεί να μην αποτελούν κατάλληλη μέθοδο αντισύλληψης.Σύσταση(βλ. Κύηση και γαλουχία)
-
προσοχήΟδηγεί στον σχηματισμό της ετρετινάτης, η οποία είναι άκρως τερατογόνος.ΣύστασηΟι γυναίκες σε αναπαραγωγική ηλικία δεν πρέπει να καταναλώνουν αλκοόλ (σε ποτά, τρόφιμα ή φάρμακα) κατά τη διάρκεια της θεραπείας και για 2 μήνες μετά τη διακοπή της.
-
προσοχήΜείωση εν μέρει της σύνδεσης της φαινυτοΐνης με τις πρωτεΐνες του πλάσματος. Η κλινική σημασία είναι άγνωστη.
-
παρακολούθησηΔεν έχουν παρατηρηθεί αλληλεπιδράσεις.
-
παρακολούθησηΔεν έχουν παρατηρηθεί αλληλεπιδράσεις.
-
Αντιπηκτικά κουμαρινικού τύπου (warfarin)παρακολούθησηΔεν διαπιστώθηκε αλληλεπίδραση στην πρωτεϊνική δέσμευση.
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Αιδοιοκολπίτιδα από Candida albicans
- Παρωνυχία
- Υπερευαισθησία τύπου Ι
- Κεφαλαλγία
- Ζάλη
- Περιφερική νευροπάθεια
- Καλοήθης ενδοκρανιακή υπέρταση
- Δυσγευσία
- Ξηρότητα βλεννογόνων
- Φλεγμονή βλεννογόνων
- Δίψα
- Περιφερικό οίδημα
- Ξηροφθαλμία
- Επιπεφυκίτιδα
- Δυσανεξία φακών επαφής
- Θαμπή όραση
- Ελκώδης κερατίτιδα
- Νυκταλωπία (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις)
- Έκπτωση ακουστικής οξύτητας
- Εμβοές
- Έξαψη
- Σύνδρομο Τριχοειδούς Διαρροής / Σύνδρομο ρετινοϊκού οξέος
- Ρινορραγία
- Ρινίτιδα
- Ξηροστομία
- Στοματίτιδα
- Ουλίτιδα
- Αιμορραγία του ορθού
- Διαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος (π.χ. κοιλιακό άλγος, διάρροια, ναυτία, έμετος)
- Ηπατίτιδα
- Ίκτερος
- Χειλίτιδα
- Κνησμός
- Αλωπεκία
- Δερματίτιδα
- Ανώμαλη υφή τριχώματος
- Ερύθημα
- Ραγάδες
- Πομφολυγώδης δερματίτιδα
- Αντίδραση φωτοευαισθησίας
- Κνίδωση
- Λέπτυνση δέρματος
- Απολεπιστική δερματίτιδα
- Αποφολίδωση του δέρματος (σε όλο το σώμα και ειδικότερα στις παλάμες και στα πέλματα)
- Ευθραυστότητα δέρματος
- Κολλώδες δέρμα
- Εύθραυστοι όνυχες
- Πυογόνο κοκκίωμα
- Μαδάρωση αγγειοοίδημα
- Αρθραλγία
- Μυαλγία
- Οστικός πόνος
- Εξόστωση (θεραπεία συντήρησης ενδέχεται να προκαλέσει την πρόοδο μιας ήδη υπάρχουσας υπερόστωσης της σπονδυλικής στήλης, την εμφάνιση μιας νέας υπερόστωσης και εξωσκελετικές οστεοποιήσεις, όπως παρατηρήθηκε σε ασθενείς ύστερα από μακροχρόνια συστηματική θεραπεία με ρετινοειδή) (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις)
- Μη φυσιολογικές δοκιμασίες ηπατικής λειτουργίας
- Λιπίδια μη φυσιολογικά (αναστρέψιμη αύξηση των τιμών των τριγλυκεριδίων και της χοληστερίνης του ορού, ιδιαίτερα σε ασθενείς που ανήκαν σε ομάδες υψηλού κινδύνου και κατά τη διάρκεια μακροχρόνιας θεραπείας) (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Πολύ συχνέςΑλωπεκίαΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΑποφολίδωση του δέρματος (σε όλο το σώμα και ειδικότερα στις παλάμες και στα πέλματα)Διαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Πολύ συχνέςΔίψαΓενικές
-
Πολύ συχνέςΔυσανεξία φακών επαφήςΟφθαλμικές
-
Πολύ συχνέςΕπιπεφυκίτιδαΟφθαλμικές
-
Πολύ συχνέςΚνησμόςΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΛιπίδια μη φυσιολογικά (αναστρέψιμη αύξηση των τιμών των τριγλυκεριδίων και της χοληστερίνης του ορού, ιδιαίτερα σε ασθενείς που ανήκαν σε ομάδες υψηλού κινδύνου και κατά τη διάρκεια μακροχρόνιας θεραπείας) (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).Παρακλινικές εξετάσεις
-
Πολύ συχνέςΜη φυσιολογικές δοκιμασίες ηπατικής λειτουργίαςΕργαστηριακές
-
Πολύ συχνέςΞηροστομίαΓαστρεντερικό
-
Πολύ συχνέςΞηροφθαλμίαΟφθαλμικές
-
Πολύ συχνέςΞηρότητα βλεννογόνωνΓενικές
-
Πολύ συχνέςΡινίτιδαΑναπνευστικό
-
Πολύ συχνέςΡινορραγίαΑναπνευστικό
-
Πολύ συχνέςΦλεγμονή βλεννογόνωνΓενικές
-
Πολύ συχνέςΧειλίτιδαΔέρμα
-
ΣυχνέςΑνώμαλη υφή τριχώματοςΔέρμα
-
ΣυχνέςΑρθραλγίαΜυοσκελετικό
-
ΣυχνέςΔερματίτιδαΔέρμα
-
ΣυχνέςΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος (π.χ. κοιλιακό άλγος, διάρροια, ναυτία, έμετος)Διαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣυχνέςΕρύθημαΔέρμα
-
ΣυχνέςΕυθραυστότητα δέρματοςΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣυχνέςΕύθραυστοι όνυχεςΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣυχνέςΚεφαλαλγίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΚολλώδες δέρμαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣυχνέςΜυαλγίαΜυοσκελετικό
-
ΣυχνέςΠαρωνυχίαΛοιμώξεις
-
ΣυχνέςΠεριφερικό οίδημαΓενικές
-
ΣυχνέςΣτοματίτιδαΓαστρεντερικό
-
Όχι συχνέςΑντίδραση φωτοευαισθησίαςΔέρμα
-
Όχι συχνέςΖάληΝευρικό
-
Όχι συχνέςΗπατίτιδαΉπαρ
-
Όχι συχνέςΘαμπή όρασηΟφθαλμικές
-
Όχι συχνέςΟυλίτιδαΓαστρεντερικό
-
Όχι συχνέςΠομφολυγώδης δερματίτιδαΔέρμα
-
Όχι συχνέςΡαγάδεςΔέρμα
-
ΣπάνιεςΠεριφερική νευροπάθειαΝευρικό
-
Πολύ σπάνιεςΊκτεροςΉπαρ
-
Πολύ σπάνιεςΕλκώδης κερατίτιδαΟφθαλμικές
-
Πολύ σπάνιεςΕξόστωση (θεραπεία συντήρησης ενδέχεται να προκαλέσει την πρόοδο μιας ήδη υπάρχουσας υπερόστωσης της σπονδυλικής στήλης, την εμφάνιση μιας νέας υπερόστωσης και εξωσκελετικές οστεοποιήσεις, όπως παρατηρήθηκε σε ασθενείς ύστερα από μακροχρόνια συστηματική θεραπεία με ρετινοειδή) (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις)Διαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
Πολύ σπάνιεςΚαλοήθης ενδοκρανιακή υπέρτασηΝευρικό
-
Πολύ σπάνιεςΝυκταλωπία (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις)Οφθαλμικές διαταραχές
-
Πολύ σπάνιεςΟστικός πόνοςΜυοσκελετικό
-
ΆγνωστεςΈκπτωση ακουστικής οξύτηταςΑυτί
-
ΆγνωστεςΈξαψηΑγγειακές
-
ΆγνωστεςΑιδοιοκολπίτιδα από Candida albicansΛοιμώξεις
-
ΆγνωστεςΑιμορραγία του ορθούΓαστρεντερικό
-
ΆγνωστεςΑπολεπιστική δερματίτιδαΔέρμα
-
ΆγνωστεςΔυσγευσίαΝευρικό
-
ΆγνωστεςΕμβοέςΑυτί
-
ΆγνωστεςΚνίδωσηΔέρμα
-
ΆγνωστεςΛέπτυνση δέρματοςΔέρμα
-
ΆγνωστεςΜαδάρωση αγγειοοίδημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΆγνωστεςΠυογόνο κοκκίωμαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΆγνωστεςΣύνδρομο Τριχοειδούς Διαρροής / Σύνδρομο ρετινοϊκού οξέοςΑγγειακές διαταραχές
-
ΆγνωστεςΥπερευαισθησία τύπου ΙΑνοσοποιητικό
pregnant_woman
Κύηση / Γαλουχία
ΠΧΠ (SPC)
Επίπεδο κινδύνου: Αντενδείκνυται
expand_more
Κύηση / Γαλουχία
-
ΓονιμότηταΑντενδείκνυταιΤο Ακιτρετίνη είναι σε μεγάλο βαθμό τερατογόνο. Αντενδείκνυται σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας εκτός εάν πληρούνται αυστηρές προϋποθέσεις, όπως χρήση αποτελεσματικών αντισυλληπτικών μεθόδων (κατά προτίμηση 2 συμπληρωματικές) για 4 εβδομάδες πριν την έναρξη της θεραπείας, κατά τη διάρκειά της και για 3 χρόνια μετά το τέλος της θεραπείας. Απαιτούνται αρνητικά τεστ εγκυμοσύνης πριν και κατά τη διάρκεια της θεραπείας, καθώς και για 3 χρόνια μετά τη διακοπή της. Οι γυναίκες δεν πρέπει να καταναλώνουν αλκοόλ κατά τη διάρκεια της θεραπείας και για 2 μήνες μετά. Υψηλός κίνδυνος σοβαρών δυσπλασιών στο έμβρυο εάν προκύψει εγκυμοσύνη. Για άντρες ασθενείς, ο κίνδυνος τερατογόνων αντιδράσεων από το σπέρμα είναι ελάχιστος.
-
ΚύησηΑντενδείκνυταιΤο Ακιτρετίνη αντενδείκνυται σε έγκυες γυναίκες (βλ. Αντενδείξεις).
-
ΓαλουχίαΑντενδείκνυταιΤο Ακιτρετίνη δεν πρέπει να χορηγείται στις θηλάζουσες μητέρες (βλ. Αντενδείξεις).
biotech
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμική & Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακολογία
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία
Αντιψωριασικά για συστηματική χρήση, κωδικός ATC: D05BB02
Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις
Η ακιτρετίνη, η δραστική ουσία του Ακιτρετίνη, είναι ένα συνθετικό αρωματικό ανάλογο του ρετινοϊκού οξέος. Κλινικές δοκιμασίες επιβεβαίωσαν ότι στην ψωρίαση και στις διαταραχές της κερατινοποίησης, η ακιτρετίνη επιτυγχάνει εξομάλυνση του πολλαπλασιασμού των επιδερμικών κυττάρων, διαφοροποίηση και κερατινοποίηση των κυττάρων, με ανεπιθύμητες ενέργειες που ήταν κατά γενικό κανόνα, καλά ανεκτές. Η δράση του Ακιτρετίνη είναι καθαρά συμπτωματική. Ο μηχανισμός δράσης είναι ακόμη κατά μεγάλο μέρος άγνωστος.
Απορρόφηση
Η ακιτρετίνη φτάνει στο μέγιστο της συγκέντρωσής της στο πλάσμα, 1-4 ώρες μετά τη λήψη του φαρμάκου. Η βιοδιαθεσιμότητα της ακιτρετίνης που χορηγήθηκε από το στόμα είναι μεγαλύτερη όταν το φάρμακο λαμβάνεται μαζί με τροφή. Η βιοδιαθεσιμότητα μιας εφάπαξ δόσης είναι περίπου 60%, αλλά αυτό ίσως μπορεί να ποικίλλει σημαντικά από ασθενή σε ασθενή (36-95%).
Κατανομή
Η ακιτρετίνη είναι σε μεγάλο βαθμό λιπόφιλη και εισχωρεί σταθερά στους ιστούς του σώματος. Η σύνδεση της ακιτρετίνης με τις πρωτεΐνες του πλάσματος υπερβαίνει το 99%. Μελέτες σε πειραματόζωα έδειξαν ότι η ακιτρετίνη είχε περάσει το φραγμό του πλακούντα σε συγκεντρώσεις ικανές να προκαλέσουν παραμορφώσεις του εμβρύου. Εξαιτίας της λιπόφιλης φύσης της, μπορεί να θεωρηθεί ότι η ακιτρετίνη περνάει στο μητρικό γάλα σε σημαντικές ποσότητες.
Βιομετασχηματισμός
Η ακιτρετίνη μεταβολίζεται προς το 13-cis ισομερές της (cis-ακιτρετίνη), με τη δημιουργία γλυκουρονιδίου και σχάσης της πλάγιας αλυσίδας του μορίου.
Αποβολή
Από μελέτες σε ασθενείς ηλικίας 21-70 ετών που έπαιρναν πολλαπλές δόσεις αποδείχθηκε ότι ο μέσος χρόνος ημίσειας ζωής της αποβολής είναι 50 ώρες για την ακιτρετίνη και 60 ώρες για τον κύριο μεταβολίτη της στο πλάσμα, την cis-ακιτρετίνη, η οποία είναι επίσης τερατογόνος. Λαμβάνοντας υπόψη τους μεγαλύτερους χρόνους ημίσειας ζωής της αποβολής που παρατηρήθηκαν σε αυτούς τους ασθενείς για την ακιτρετίνη (96 ώρες) και την cis-ακιτρετίνη (123 ώρες) και με την προϋπόθεση γραμμικής κινητικής μπορούμε να συμπεράνουμε ότι, περισσότερο από το 99% του φαρμάκου αποβάλλεται μέσα σε 36 ημέρες μετά τη διακοπή μακρόχρονης θεραπείας. Επίσης οι συγκεντρώσεις στο πλάσμα της ακιτρετίνης και της cis-ακιτρετίνης έπεσαν κάτω από τα όρια ευαισθησίας της μεθόδου ανίχνευσης (<6 ng/ml) μέσα σε 36 ημέρες μετά τη διακοπή της θεραπείας.
Η ακιτρετίνη αποβάλλεται καθ’ ολοκλήρου υπό τη μορφή των μεταβολιτών της, μέσω των νεφρών και της χολής, σε ίσα περίπου μέρη.
Σχηματισμός ετρετινάτης
Κλινικά στοιχεία έχουν δείξει ότι ετρετινάτη μπορεί να σχηματιστεί με ταυτόχρονη κατάποση ασιτρετίνης και αλκοόλ. Ως εκ τούτου, δεδομένου ότι ετρετινάτη είναι εξαιρετικά τερατογένης και ο χρόνος ημίσειας ζωής της ετρετινάτης είναι περίπου 120 ημέρες, θα πρέπει να ληφθούν μέτρα αντισύλληψης για 3 χρόνια μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας ασιτρετίνης (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις, Αλληλεπιδράσεις και Κύηση και γαλουχία).
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία Αντιψωριασικά για συστηματική χρήση, κωδικός ATC: D05BB02 ### Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις Η ακιτρετίνη, η δραστική ουσία του Ακιτρετίνη, είναι ένα συνθετικό αρωματικό ανάλογο του ρετινοϊκού οξέος. Κλινικές δοκιμασίες…
Απορρόφηση Η ακιτρετίνη φτάνει στο μέγιστο της συγκέντρωσής της στο πλάσμα, 1-4 ώρες μετά τη λήψη του φαρμάκου. Η βιοδιαθεσιμότητα της ακιτρετίνης που χορηγήθηκε από το στόμα είναι μεγαλύτερη όταν το φάρμακο λαμβάνεται μαζί με τροφή. Η βιοδιαθεσιμότητα…
Παρακολούθηση Αγωγής
Εργαστηριακοί & κλινικοί έλεγχοι από το SPC, ανά σύστημα
Αρχικός έλεγχος — πριν την έναρξη
-
Ηπατική λειτουργία
· Πριν την έναρξη, κάθε 1-2 εβδομάδες για τους 2 πρώτους μήνες, μετά κάθε 3 μήνες
Μη φυσιολογικές τιμές ηπατικής λειτουργίας
- Λιπίδια ορού · Πριν την έναρξη, ένα μήνα μετά την έναρξη, μετά κάθε 3 μήνες
Εργαστηριακές εξετάσεις (αίμα / ούρα)
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Γλυκαιμία | glucoseΓλυκαιμικός έλεγχος / διαβήτης | Συχνότερα | Σακχαρώδης διαβήτης, αλκοολισμός, παχυσαρκία, καρδιαγγειακοί παράγοντες κινδύνου ή διαταραχές μεταβολισμού λιπιδίων |
| Γλυκόζη αίματος | glucoseΓλυκαιμικός έλεγχος / διαβήτης | Συχνότερα | Διαβητικοί στα πρώιμα στάδια της θεραπείας |
| Λιπίδια ορού | monitoringΛιπιδαιμικός έλεγχος | Συχνότερα | Σακχαρώδης διαβήτης, αλκοολισμός, παχυσαρκία, καρδιαγγειακοί παράγοντες κινδύνου ή διαταραχές μεταβολισμού λιπιδίων |
Κλινική εξέταση & ζωτικά
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Αρτηριακή πίεση | monitor_heartΑρτηριακή πίεση & ζωτικά σημεία | Συχνότερα | Σακχαρώδης διαβήτης, αλκοολισμός, παχυσαρκία, καρδιαγγειακοί παράγοντες κινδύνου ή διαταραχές μεταβολισμού λιπιδίων |
| Οφθαλμολογική εξέταση | visibilityΟφθαλμολογικός έλεγχος | Στενά | Μειωμένη νυχτερινή όραση |
| Εργαστηριακές παράμετροι | stethoscopeΚλινική παρακολούθηση (γενική) | Περιοδικά | Πολλοί παράγοντες καρδιαγγειακού κινδύνου |
| Παράμετροι ανάπτυξης | stethoscopeΚλινική παρακολούθηση (γενική) | Στενά | Παιδιά |
| Έλεγχος οστεοποίησης | more_horizΆλλο / λοιπά | Περιοδικά | Ενήλικες, ιδιαίτερα ηλικιωμένοι, σε μακροχρόνια θεραπεία |
| Οστική ανάπτυξη | more_horizΆλλο / λοιπά | Στενά | Παιδιά |
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
DrugBank
Description
expand_more
Description
DrugBank
Indication
expand_more
Indication
DrugBank
Pharmacology
expand_more
Pharmacology
DrugBank
Mechanism of action
expand_more
Mechanism of action
DrugBank
Absorption
expand_more
Absorption
DrugBank
Half life
expand_more
Half life
DrugBank
Protein binding
expand_more
Protein binding
DrugBank
Route of elimination
expand_more
Route of elimination
DrugBank
Toxicity
expand_more
Toxicity
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμική
Η ατσιτρετίνη είναι ρετινοειδές. Τα ρετινοειδή έχουν δομή παρόμοια με τη βιταμίνη Α και εμπλέκονται στην φυσιολογική ανάπτυξη των κυττάρων του δέρματος. Η ατσιτρετίνη δρα αναστέλλοντας την υπερβολική κυτταρική ανάπτυξη και την κερατινοποίηση (διαδικασία κατά την οποία τα κύτταρα του δέρματος παχύνονται λόγω εναπόθεσης μιας πρωτεΐνης εντός τους) που παρατηρείται στην ψωρίαση. Ως εκ τούτου, μειώνει την πάχυνση του δέρματος, τον σχηματισμό πλακών και την απολέπιση.
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Μηχανισμός Δράσης
Ο μηχανισμός δράσης της ατσιτρετίνης είναι άγνωστος, ωστόσο πιστεύεται ότι δρα στοχεύοντας σε ειδικούς υποδοχείς (υποδοχείς ρετινοειδών όπως ο RXR και ο RAR) στο δέρμα, οι οποίοι βοηθούν στην ομαλοποίηση του κύκλου ανάπτυξης των κυττάρων του δέρματος.
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση
Η από του στόματος απορρόφηση της ατσιτρετίνης είναι βέλτιστη όταν χορηγείται με τροφή, και είναι γραμμική και ανάλογη με την αύξηση της δόσης από 25 έως 100 mg. Περίπου 72% (εύρος 47% έως 109%) της χορηγούμενης δόσης απορροφήθηκε μετά από μία εφάπαξ δόση 50 mg ατσιτρετίνης σε 12 υγιείς εθελοντές.
Τόσο η μητρική ένωση όσο και ο ισομερής μεταβολίζονται περαιτέρω σε προϊόντα διάσπασης με μικρότερη αλυσίδα και συζεύγματα, τα οποία απεκκρίνονται. Οι μεταβολίτες με μικρότερη αλυσίδα και τα συζεύγματα της ατσιτρετίνης και της cis-ατσιτρετίνης απεκκρίνονται τελικά στα κόπρανα (34% έως 54%) και τα ούρα (16% έως 53%).
/ΓΑΛΑ/ Η ατσιτρετίνη κατανέμεται στο γάλα…
/ΓΑΛΑ/ Μελετήθηκε η μεταφορά ρετινοειδών στο μητρικό γάλα σε μια ψωριασική γυναίκα που λάμβανε ατσιτρετίνη από του στόματος σε δόση 40 mg μία φορά την ημέρα. Οι συγκεντρώσεις της μητρικής ένωσης και του κύριου μεταβολίτη της, 13-cis ατσιτρετίνης, μετρήθηκαν στον ορό και στο ώριμο γάλα κατά τις πρώτες εννέα ημέρες θεραπείας, χρησιμοποιώντας χρωματογραφία υγρής υψηλής απόδοσης αντίστροφης φάσης. Σε σταθερή κατάσταση, ανιχνεύσιμες ποσότητες του φαρμάκου και του μεταβολίτη (30-40 ng/mL) εμφανίστηκαν στο μητρικό γάλα, αντιστοιχώντας σε αναλογία συγκέντρωσης γάλακτος/ορού περίπου 0.18. Η ατσιτρετίνη κατανεμήθηκε σχεδόν αποκλειστικά στα λιπώδη στρώματα του γάλακτος. Παρόλο που η εκτιμώμενη ποσότητα του φαρμάκου που καταναλώθηκε από ένα θηλάζον βρέφος θα αντιστοιχούσε μόνο στο 1,5% της μητρικής δόσης, η τοξική δυναμική της ατσιτρετίνης δικαιολογεί την αποφυγή της σε θηλάζουσες γυναίκες.
Η από του στόματος απορρόφηση της ατσιτρετίνης είναι βέλτιστη όταν χορηγείται με τροφή. Για το λόγο αυτό, η ατσιτρετίνη χορηγήθηκε με τροφή σε όλες τις ακόλουθες μελέτες. Μετά τη χορήγηση μίας εφάπαξ από του στόματος δόσης 50 mg ατσιτρετίνης σε 18 υγιείς εθελοντές, οι μέγιστες συγκεντρώσεις στο πλάσμα κυμάνθηκαν από 196 έως 728 ng/mL (μέσος όρος: 416 ng/mL) και επιτεύχθηκαν σε 2 έως 5 ώρες (μέσος όρος: 2,7 ώρες). Η από του στόματος απορρόφηση της ατσιτρετίνης είναι γραμμική και ανάλογη με την αύξηση της δόσης από 25 έως 100 mg. Περίπου 72% (εύρος: 47% έως 109%) της χορηγούμενης δόσης απορροφήθηκε μετά από μία εφάπαξ δόση 50 mg ατσιτρετίνης σε 12 υγιείς εθελοντές.
water_drop
PubChem
Δέσμευση πρωτεϊνών
expand_more
Δέσμευση πρωτεϊνών
Δέσμευση Πρωτεϊνών
Περισσότερο από 99,9% δεσμεύεται σε πρωτεΐνες του πλάσματος, κυρίως αλβουμίνη.
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Μεταβολισμός
Μετά την από του στόματος απορρόφηση, η ατσιτρετίνη υφίσταται εκτενή μεταβολισμό και αλληλεπίδραση μέσω απλής ισομερίωσης στον 13-cis ισομερή της (cis-ατσιτρετίνη). Τόσο η μητρική ένωση όσο και ο ισομερής μεταβολίζονται περαιτέρω σε προϊόντα διάσπασης με μικρότερη αλυσίδα και συζεύγματα, τα οποία απεκκρίνονται.
Μετά την από του στόματος απορρόφηση, η ατσιτρετίνη υφίσταται εκτενή μεταβολισμό και αλληλεπίδραση μέσω απλής ισομερίωσης στον 13-cis ισομερή της (cis-ατσιτρετίνη). Ο σχηματισμός cis-ατσιτρετίνης σε σχέση με τη μητρική ένωση δεν επηρεάζεται από τη δόση ή τις συνθήκες χορήγησης (με ή χωρίς τροφή) της ατσιτρετίνης από του στόματος. Τόσο η μητρική ένωση όσο και ο ισομερής μεταβολίζονται περαιτέρω σε προϊόντα διάσπασης με μικρότερη αλυσίδα και συζεύγματα, τα οποία απεκκρίνονται. Μετά από χορήγηση πολλαπλών δόσεων ατσιτρετίνης, οι συγκεντρώσεις ατσιτρετίνης και cis-ατσιτρετίνης σε σταθερή κατάσταση στο πλάσμα επιτυγχάνονται εντός περίπου 3 εβδομάδων.
… Παρουσία αιθανόλης, η αιθυλο-εστεροποίηση της ατσιτρετίνης σε ετρετινάτη προχωρά μέσω του σχηματισμού ατσιτρετινοϋλ-CoA.
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Βιολογικός Χρόνος Ημίσειας Ζωής
49 ώρες (εύρος 33 έως 96 ώρες)
… 10 ασθενείς με σοβαρή ψωρίαση αντιμετωπίστηκαν με 30 mg ατσιτρετίνης ημερησίως για 3 μήνες. … Μετά τη διακοπή της θεραπείας, ο ρυθμός απέκκρισης τόσο της ατσιτρετίνης (εύρος ημιζωής 1,0 έως 25,4 ημέρες) όσο και της 13-cis-ατσιτρετίνης (εύρος ημιζωής 1,5 έως 25,7 ημέρες) βρέθηκε να σχετίζεται με το παρατηρούμενο μέσο επίπεδο σταθερής κατάστασης της ετρετινάτης, όπως αποδεικνύεται από μεγαλύτερο τελικό χρόνο ημίσειας ζωής σε ασθενείς με υψηλά επίπεδα ετρετινάτης στο πλάσμα. …
Ο τελικός χρόνος ημίσειας ζωής αποβολής της ατσιτρετίνης μετά από χορήγηση πολλαπλών δόσεων είναι 49 ώρες (εύρος: 33 έως 96 ώρες), και αυτός της cis-ατσιτρετίνης υπό τις ίδιες συνθήκες είναι 63 ώρες (εύρος: 28 έως 157 ώρες).
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
Ταξινόμηση MeSH
Παράγοντες που μαλακώνουν, διαχωρίζουν και προκαλούν απολέπιση του κερατοποιημένου επιθηλίου ή του κεράτινου στρώματος του δέρματος. Χρησιμοποιούνται για την έκθεση μυκηλίων μυκητιασικών λοιμώξεων ή για τη θεραπεία καλοτήτων, κονδυλωμάτων και ορισμένων άλλων δερματικών παθήσεων.
fact_check
PubChem
FDA classification
expand_more
FDA classification
Ταξινόμηση FDA
LCH760E9T7
ACITRETIN
Καθιερωμένη Φαρμακολογική Κατηγορία [EPC] - Ρετινοειδές
Χημική Δομή [CS] - Ρετινοειδή
Η ατσιτρετίνη είναι Ρετινοειδές.
ACITRETIN
Ρετινοειδή [CS]; Ρετινοειδές [EPC]
Ημίσεια ζωή
Δέσμευση πρωτεϊνών
Βιοδιαθεσιμότητα
Απέκκριση
Επιστημονικό Προφίλ
expand_more
Ταξινόμηση MeSH
Παράγοντες που μαλακώνουν, διαχωρίζουν και προκαλούν απολέπιση του κερατοποιημένου επιθηλίου ή του κεράτινου στρώματος του δέρματος. Χρησιμοποιούνται για την έκθεση μυκηλίων μυκητιασικών λοιμώξεων ή για τη θεραπεία καλοτήτων, κονδυλωμάτων και ορισμένων άλλων δερματικών παθήσεων.