AGOMELATINE
Αγομελατίνη
### Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία Ψυχοαναληπτικά, άλλα αντικαταθλιπτικά, κωδικός ATC: N06AX22 ### Μηχανισμός δράσης Η αγομελατίνη είναι **μελατονινεργικός αγωνιστής** (των υποδοχέων MT1 και MT2) και **ανταγωνιστής των υποδοχέων 5-HT2C**.
Εμπορικά Ονόματα
Πληροφορίες Συνταγογράφησης
Επιμελημένα δεδομένα από το SPC
medication
Δοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: Από του στόματος
- Χορήγηση: πριν τη βραδινή κατάκλιση
- Δόση έναρξης: 25 mg μία φορά την ημέρα
- Τιτλοποίηση: Μετά από δύο εβδομάδες, εάν δεν υπάρχει βελτίωση, η δόση μπορεί να αυξηθεί σε 50 mg μία φορά την ημέρα. Η αύξηση της δόσης θα πρέπει να σταθμίζεται με τον υψηλότερο κίνδυνο της αύξησης των τρανσαμινασών και με αυστηρή τήρηση της παρακολούθησης των δοκιμασιών ηπατικής λειτουργίας.
-
ΕνήλικεςΔόση25 mg μία φορά την ημέραΜέγ. δόση50 mg μία φορά την ημέρα
-
Ηλικιωμένοι <75 ετώνΔόση25-50 mg/ημέραΗ αποτελεσματικότητα και ασφάλεια έχει αποδειχτεί.
-
Ηλικιωμένοι ≥75 ετώνΔεν θα πρέπει να χορηγείται, δεν έχει αποδειχθεί η δράση.
-
Ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργίαΗ χορήγηση πρέπει να γίνεται με προσοχή. Δεν έχει παρατηρηθεί σχετική μεταβολή των φαρμακοκινητικών παραμέτρων, αλλά υπάρχουν περιορισμένα κλινικά στοιχεία.
-
Ασθενείς με ηπατική δυσλειτουργίαΑντενδείκνυται.
-
Παιδιά <7 ετώνΔεν υπάρχουν διαθέσιμα δεδομένα. Δεν υπάρχει σχετική χρήση.
-
Παιδιά και έφηβοι 7-17 ετώνΔεν έχουν τεκμηριωθεί η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα. Δεν μπορούν να γίνουν συστάσεις ως προς τη δοσολογία.
block
Αντενδείξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στη δραστική ουσία ή σε κάποιο από τα έκδοχα
-
Ηπατική δυσλειτουργία (δηλαδή κίρρωση ή ενεργή ηπατική νόσος) ή υπέρβαση των τρανσαμινασών κατά 3Χ από το ανώτερο όριο του φυσιολογικού εύρους
-
Ταυτόχρονη χρήση ισχυρών αναστολέων του CYP1A2 (π.χ. φλουβοξαμίνη, σιπροφλοξασίνη)
warning
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
-
Ηπατική λειτουργίαΠροσοχήΠληθυσμόςΌλοι οι ασθενείς, ιδιαίτερα εάν υπάρχουν παράγοντες κινδύνου ηπατικής βλάβης ή συνυπάρχουσες αγωγές που σχετίζονται με κίνδυνο ηπατικής βλάβηςΝα δίδεται προσοχή πριν την έναρξη της θεραπείας και να ασκείται στενή παρακολούθηση καθ' όλη τη διάρκεια της αγωγής.
-
Έναρξη αγωγής με ΑγομελατίνηΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με παράγοντες κινδύνου ηπατικής βλάβης (π.χ. παχυσαρκία/υπέρβαροι/μη αλκοολικής αιτιολογίας λιπώδη νόσο του ήπατος, διαβήτη, διαταραχή κατανάλωσης οινοπνεύματος ή/ και κατανάλωση μεγάλης ποσότητας οινοπνεύματος) και ασθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονα αγωγή με φαρμακευτικά προϊόντα που σχετίζονται με κίνδυνο ηπατικής βλάβηςΝα συνταγογραφείται μόνο μετά από προσεκτική εξέταση του οφέλους και του κινδύνου. Η αγωγή να μη ξεκινά σε ασθενείς με αρχικές τιμές ALT και/ή AST >3 φορές το ανώτατο φυσιολογικό όριο.
-
Αυξημένες τρανσαμινάσες πριν την αγωγήΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με από πριν την αγωγή αυξημένες τρανσαμινάσες (> από το ανώτατο φυσιολογικό όριο και ≤3 φορές το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους)Απαιτείται προσοχή.
-
Διακοπή αγωγήςΣοβαρόΠληθυσμόςΑσθενείςΗ αγωγή με Αγομελατίνη πρέπει να διακόπτεται άμεσα, εάν ο ασθενής παρουσιάσει συμπτώματα ή σημεία ενδεχόμενης ηπατικής βλάβης (όπως σκουρόχρωμα ούρα, ανοιχτόχρωμα κόπρανα, κίτρινο δέρμα/οφθαλμοί, πόνος στην άνω δεξιά κοιλιακή χώρα, νεοεμφανιζόμενη εμμένουσα και ανεξήγητη κόπωση) ή η αύξηση των τρανσαμινασών του ορού υπερβαίνει κατά 3 φορές το ανώτατο φυσιολογικό όριο.
-
Παιδιατρικός πληθυσμόςΑποφεύγεταιΠληθυσμόςΑσθενείς κάτω των 18 ετώνΔε συνιστάται για τη θεραπευτική αγωγή της κατάθλιψης.
-
ΗλικιωμένοιΑποφεύγεταιΠληθυσμόςΑσθενείς ≥ 75 ετώνΔεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται.
-
Χρήση σε ηλικιωμένους με άνοιαΑποφεύγεταιΠληθυσμόςΗλικιωμένοι ασθενείς με άνοιαΔε θα πρέπει να χρησιμοποιείται για τη θεραπευτική αγωγή μειζόνων καταθλιπτικών επεισοδίων.
-
Διπολική διαταραχή / μανία / υπομανίαΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με ιστορικό διπολικής διαταραχής, μανίας ή υπομανίαςΝα χορηγείται με προσοχή και να διακόπτεται εάν κάποιος ασθενής εκδηλώσει συμπτώματα μανίας.
-
Αυτοκτονία/αυτοκτονικές σκέψειςΣοβαρόΠληθυσμόςΑσθενείς (ιδιαίτερα με ιστορικό αυτοκτονικών επεισοδίων ή σημαντικό βαθμό αυτοκτονικού ιδεασμού, και ασθενείς κάτω των 25 ετών)Στενή παρακολούθηση, κυρίως κατά τα πρώτα στάδια της αγωγής και μετά από κάθε τροποποίηση της δόσης. Οι ασθενείς (και οι περιθάλποντες αυτούς) θα πρέπει να είναι σε επαγρύπνηση για την αναγκαιότητα παρακολούθησης κάθε κλινικής επιδείνωσης, αυτοκτονικής συμπεριφοράς ή σκέψεων και ασυνήθιστων μεταβολών της συμπεριφοράς και να αναζητούν άμεσα ιατρική συμβουλή εάν εκδηλωθούν τέτοιου είδους συμπτώματα.
-
Συνδυασμός με αναστολείς του CYP1A2ΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς που λαμβάνουν Αγομελατίνη με μέτριους αναστολείς του CYP1A2 (π.χ. προπρανολόλη, ενοξασίνη)Προσοχή, καθώς μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα αυξημένη έκθεση στην αγομελατίνη.
-
Δυσανεξία στη λακτόζηΑντένδειξηΠληθυσμόςΑσθενείς με σπάνια κληρονομικά προβλήματα δυσανεξίας στη γαλακτόζη, ολική ανεπάρκεια λακτάσης ή δυσαπορρόφηση γλυκόζης-γαλατόζηςΔεν πρέπει να παίρνουν αυτό το φάρμακο.
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
αντένδειξηΣημαντική αναστολή μεταβολισμού της αγομελατίνης, αύξηση έκθεσης κατά 60 φορές (εύρος 12-412).ΣύστασηΑντενδείκνυται η συγχορήγηση.
-
αντένδειξηΑύξηση έκθεσης στην αγομελατίνη λόγω αναστολής του CYP1A2.ΣύστασηΑντενδείκνυται η συγχορήγηση.
-
ΟιστρογόναπροσοχήΑυξημένη έκθεση στην αγομελατίνη κατά αρκετές φορές.ΣύστασηΝα επιδεικνύεται προσοχή μέχρι να αποκτηθεί περαιτέρω εμπειρία.
-
προσοχήΠιθανή αύξηση έκθεσης στην αγομελατίνη λόγω αναστολής του CYP1A2.ΣύστασηΝα επιδεικνύεται προσοχή.
-
ΕνοξασίνηπροσοχήΠιθανή αύξηση έκθεσης στην αγομελατίνη λόγω αναστολής του CYP1A2.ΣύστασηΝα επιδεικνύεται προσοχή.
-
παρακολούθησηΜείωση της βιοδιαθεσιμότητας της αγομελατίνης λόγω επαγωγής των κυτοχρωμάτων.
-
Κάπνισμα (≥15 τσιγάρα/ημέρα)παρακολούθησηΜείωση της βιοδιαθεσιμότητας της αγομελατίνης λόγω επαγωγής του CYP1A2.
-
ΟινόπνευμαπροσοχήΣύστασηΔε συνιστάται ο συνδυασμός.
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Άγχος
- Αυτοκτονικές σκέψεις
- Αυτοκτονική συμπεριφορά
- Επιθετικότητα
- Αϋπνία
- Μη φυσιολογικά όνειρα (Συχνές)
- Διέγερση και σχετικά συμπτώματα (όπως ευερεθιστότητα και ανησυχία) (Όχι συχνές)
- Εφιάλτες (Όχι συχνές)
- Μανία/υπομανία (Όχι συχνές)
- Συγχυτική κατάσταση (Όχι συχνές)
- Ψευδαισθήσεις (Σπάνιες)
- Κεφαλαλγία
- Ζάλη
- Υπνηλία
- Ημικρανία
- Παραισθησία
- Σύνδρομο ανήσυχων ποδών (Όχι συχνές)
- Ακαθησία (Σπάνιες)
- Θαμπή όραση
- Εμβοές
- Ναυτία
- Διάρροια
- Δυσκοιλιότητα
- Κοιλιακό άλγος
- Έμετος
- Αύξηση της ALT ή/και της AST (>3 φορές από το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους) (Συχνές)
- Αυξημένη γ-γλουταμυλτρανσφεράση (>3 φορές από το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους) (Όχι συχνές)
- Αυξημένη αλκαλική φωσφατάση (>3 φορές από το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους) (Σπάνιες)
- Ηπατίτιδα
- Ηπατική ανεπάρκεια
- Ίκτερος
- Υπεριδρωσία
- Έκζεμα
- Κνησμός
- Κνίδωση
- Ερυθηματώδες εξάνθημα
- Οίδημα προσώπου και αγγειοοίδημα (Σπάνιες)
- Οσφυαλγία
- Μυαλγία
- Κατακράτηση ούρων
- Κόπωση
- Αύξηση του σωματικού βάρους (Συχνές)
- Μείωση του σωματικού βάρους (Όχι συχνές)
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Πολύ συχνέςΚεφαλαλγίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΆγχοςΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΑϋπνίαΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΑύξηση σωματικού βάρουςΜεταβολισμός
-
ΣυχνέςΑύξηση της ALT ή/και της AST (>3 φορές από το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους)Διαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
ΣυχνέςΔιάρροιαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΔυσκοιλιότηταΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΖάληΝευρικό
-
ΣυχνέςΚοιλιακό άλγοςΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΚόπωσηΓενικές
-
ΣυχνέςΜη φυσιολογικά όνειραΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΝαυτίαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΟσφυαλγίαΜυοσκελετικό
-
ΣυχνέςΥπεριδρωσίαΔέρμα
-
ΣυχνέςΥπνηλίαΝευρικό
-
Όχι συχνέςΈκζεμαΔέρμα
-
Όχι συχνέςΈμετοςΓαστρεντερικό
-
Όχι συχνέςΑυξημένη γ-γλουταμυλτρανσφεράση (>3 φορές από το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους)Διαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
Όχι συχνέςΑυτοκτονικές σκέψειςΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΑυτοκτονική συμπεριφοράΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΔιέγερση και σχετικά συμπτώματα (όπως ευερεθιστότητα και ανησυχία)Ψυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΕμβοέςΑυτί
-
Όχι συχνέςΕπιθετικότηταΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΕφιάλτεςΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΗμικρανίαΝευρικό
-
Όχι συχνέςΘαμπή όρασηΟφθαλμικές
-
Όχι συχνέςΚνίδωσηΔέρμα
-
Όχι συχνέςΚνησμόςΔέρμα
-
Όχι συχνέςΜανία/υπομανίαΨυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΜείωση του σωματικού βάρουςΠαρακλινικές εξετάσεις
-
Όχι συχνέςΜυαλγίαΜυοσκελετικό
-
Όχι συχνέςΠαραισθησίαΝευρικό
-
Όχι συχνέςΣυγχυτική κατάστασηΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΣύνδρομο ανήσυχων ποδώνΝευρικό
-
ΣπάνιεςΊκτεροςΉπαρ
-
ΣπάνιεςΑκαθησίαΝευρικό
-
ΣπάνιεςΑυξημένη αλκαλική φωσφατάση (>3 φορές από το ανώτατο όριο του φυσιολογικού εύρους)Διαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
ΣπάνιεςΕρυθηματώδες εξάνθημαΔέρμα
-
ΣπάνιεςΗπατίτιδαΉπαρ
-
ΣπάνιεςΗπατική ανεπάρκεια (σε ασθενείς με παράγοντες κινδύνου ηπατικής βλάβης έχουν αναφερθεί ελάχιστες περιπτώσεις με θανατηφόρο έκβαση ή μεταμόσχευση ήπατος)Διαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
ΣπάνιεςΚατακράτηση ούρωνΝεφρά/Ουροποιητικό
-
ΣπάνιεςΟίδημα προσώπου και αγγειοοίδημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΨευδαισθήσειςΨυχιατρικές
pregnant_woman
Κύηση / Γαλουχία
ΠΧΠ (SPC)
Επίπεδο κινδύνου: Αποφεύγεται
expand_more
Κύηση / Γαλουχία
-
ΚύησηΑποφεύγεταιΣαν μέτρο προφύλαξης, είναι προτιμότερο να αποφεύγεται η χρήση του Αγομελατίνη κατά τη διάρκεια της κύησης.
-
ΓαλουχίαΑποφεύγεταιΟ κίνδυνος για τα νεογέννητα/βρέφη δεν μπορεί να αποκλειστεί. Πρέπει να λαμβάνεται απόφαση για διακοπή της γαλουχίας ή για διακοπή/αποχή από τη θεραπεία με Αγομελατίνη.
-
ΓονιμότηταΔεν υπάρχει επίδρασηΜελέτες αναπαραγωγής στον επίμυ και τον κόνικλο δεν έδειξαν επίδραση της αγομελατίνης στη γονιμότητα.
biotech
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμική & Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακολογία
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία
Ψυχοαναληπτικά, άλλα αντικαταθλιπτικά, κωδικός ATC: N06AX22
Μηχανισμός δράσης
Η αγομελατίνη είναι μελατονινεργικός αγωνιστής (των υποδοχέων MT1 και MT2) και ανταγωνιστής των υποδοχέων 5-HT2C. Μελέτες σύνδεσης δείχνουν ότι η αγομελατίνη δεν ασκεί καμιά επίδραση στην πρόσληψη των μονοαμινών και δεν έχει συγγένεια με τους α, β αδρενεργικούς, ισταμινεργικούς, χολινεργικούς, ντοπαμινεργικούς υποδοχείς και τους υποδοχείς βενζοδιαζεπίνης. Η αγομελατίνη συντονίζει εκ νέου τους κιρκάδιους ρυθμούς σε μοντέλα ζώων με αποδιοργάνωση των κιρκάδιων ρυθμών. Η αγομελατίνη αυξάνει την έκλυση νοραδρεναλίνης και ντοπαμίνης ειδικά στο μετωπιαίο φλοιό και δεν επηρεάζει τα εξωκυττάρια επίπεδα σεροτονίνης.
Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις
Η αγομελατίνη έχει επιδείξει αντικαταθλιπτικού τύπου δράση σε μοντέλα ζώων με κατάθλιψη (δοκιμασία εκμαθημένης απελπισίας, δοκιμασία συμπεριφοριολογικής απελπισίας, χρόνιο ήπιο stress), καθώς και σε μοντέλα με αποσυντονισμό του κιρκάδιου ρυθμού και σε μοντέλα που σχετίζονται με stress και άγχος. Στον άνθρωπο, η αγομελατίνη διαθέτει ιδιότητες θετικής μετατόπισης φάσης: προκαλεί προώθηση φάσης του ύπνου, της μείωσης της θερμοκρασίας του σώματος και της έναρξης έκκρισης της μελατονίνης.
Κλινική αποτελεσματικότητα και ασφάλεια σε ενήλικες
Η αποτελεσματικότητα και ασφάλεια της αγομελατίνης σε μείζονα καταθλιπτικά επεισόδια έχει μελετηθεί σε κλινικό πρόγραμμα που συμπεριέλαβε 7.900 ασθενείς που ακολούθησαν αγωγή με αγομελατίνη. Δέκα ελεγχόμενες έναντι εικονικού φαρμάκου δοκιμές πραγματοποιήθηκαν για να διερευνηθεί η βραχυπρόθεσμη αποτελεσματικότητα της αγομελατίνης στη μείζονα καταθλιπτική διαταραχή σε ενήλικες, με σταθερή δόση και/ ή σταδιακή αύξηση της δόσης. Στο τέλος της αγωγής (μετά από 6 ή 8 εβδομάδες), αποδείχτηκε σημαντική αποτελεσματικότητα της αγομελατίνης 25-50 mg, στις 6 από τις 10 βραχυπρόθεσμες διπλά τυφλές ελεγχόμενες έναντι εικονικού φαρμάκου δοκιμές. Το κύριο τελικό σημείο ήταν η μεταβολή στη βαθμολογία HAMD-17 από τις αρχικές τιμές. Δεν κατέστη δυνατή η διαφοροποίηση της αγομελατίνης από το εικονικό φάρμακο σε δύο δοκιμές όπου η δραστική ουσία ελέγχου παροξετίνη ή φλουοξετίνη έδειξε ευαισθησία της μεθόδου ελέγχου. Η αγομελατίνη δεν συγκρίθηκε άμεσα με την παροξετίνη και την φλουοξετίνη καθώς οι συγκριτικοί αυτοί παράγοντες είχαν προστεθεί για να διασφαλισθεί η ευαισθησία της μεθόδου ελέγχου των δοκιμών. Σε δύο άλλες δοκιμές, δεν ήταν δυνατόν να εξαχθούν συμπεράσματα, γιατί οι δραστικές ουσίες ελέγχου, παροξετίνη ή φλουοξετίνη, δεν κατάφεραν να διαφοροποιηθούν από το εικονικό φάρμακο. Παρόλα αυτά, σε αυτές τις μελέτες δεν επιτρεπόταν η αύξηση της δόσης έναρξης είτε της αγομελατίνης, της παροξετίνης ή της φλουοξετίνης ακόμα και αν η ανταπόκριση δεν ήταν επαρκής. Αποτελεσματικότητα παρατηρήθηκε και σε πιο βαριά καταθλιπτικούς ασθενείς (βασική τιμή HAM D 25) σε όλες τις θετικές ελεγχόμενες έναντι εικονικού φαρμάκου δοκιμές. Τα ποσοστά ανταπόκρισης ήταν στατιστικά σημαντικά υψηλότερα με την αγομελατίνη συγκριτικά με το εικονικό φάρμακο. Ανωτερότητα (2 δοκιμές) ή μη-κατωτερότητα (4 δοκιμές) έχει δειχθεί σε έξι από τις επτά μελέτες αποτελεσματικότητας σε ετερογενείς πληθυσμούς ενήλικων καταθλιπτικών ασθενών έναντι των SSRI/SNRI (σερτραλίνη, εσιταλοπράμη, φλουοξετίνη, βενλαφαξίνη ή ντουλοξετίνη). Η αντικαταθλιπτική δράση εκτιμήθηκε με τη βαθμολογία HAMD-17 είτε ως πρωτεύον είτε ως δευτερεύον τελικό σημείο.
Η διατήρηση της αντικαταθλιπτικής αποτελεσματικότητας αποδείχτηκε σε δοκιμή πρόληψης της υποτροπής. Ασθενείς που ανταποκρίθηκαν σε 8/10 εβδομάδων οξεία αγωγή ανοιχτού σχεδιασμού με αγομελατίνη 25-50 mg μία φορά την ημέρα τυχαιοποιήθηκαν ώστε να λάβουν είτε αγομελατίνη 25-50 mg μία φορά την ημέρα είτε εικονικό φάρμακο, για ακόμα 6 μήνες. Η αγομελατίνη 25-50 mg μία φορά την ημέρα κατέδειξε στατιστικά σημαντική ανωτερότητα συγκριτικά με το εικονικό φάρμακο (p=0,0001) ως προς τη μέτρηση κύριας έκβασης, την πρόληψη της καταθλιπτικής υποτροπής, όπως υπολογίζεται βάσει του χρόνου έως την εκδήλωση υποτροπής. Η συχνότητα εκδήλωσης υποτροπής κατά το 6μηνο διάστημα διπλά τυφλής παρακολούθησης ήταν 22% και 47% με αγομελατίνη και εικονικό φάρμακο, αντίστοιχα.
Η αγομελατίνη δε μεταβάλλει την εγρήγορση κατά τη διάρκεια της ημέρας και τη μνήμη σε υγιείς εθελοντές. Σε καταθλιπτικούς ασθενείς, η αγωγή με αγομελατίνη 25 mg αύξησε τον ύπνο βραδέος κύματος χωρίς μεταβολή της ποσότητας του ύπνου REM (Ταχεία Κίνηση Οφθαλμών) ή του λανθάνοντος χρόνου του ύπνου REM. Η αγομελατίνη 25 mg προκάλεσε επίσης προώθηση του χρόνου έναρξης του ύπνου και της ελάχιστης καρδιακής συχνότητας. Από την πρώτη εβδομάδα αγωγής, η επέλευση και η ποιότητα του ύπνου βελτιώθηκαν σημαντικά χωρίς αδεξιότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας, όπως αξιολογείται από τους ασθενείς. Σε ειδική συγκριτική δοκιμή για τη σεξουαλική δυσλειτουργία καταθλιπτικών ασθενών σε ύφεση, σημειώθηκε αριθμητική τάση (όχι στατιστικά σημαντική) προς μικρότερη εκδηλωθείσα σεξουαλική δυσλειτουργία με την αγομελατίνη απ’ ό,τι με τη βενλαφαξίνη ως προς τις βαθμολογίες σεξουαλικής διέγερσης ή οργασμού, με βάση την κλίμακα SEXFX (Sex Effects Scale). Η συγκεντρωτική ανάλυση δοκιμών, που χρησιμοποίησαν την κλίμακα ASEX (Arizona Sexual Experience Scale - Κλίμακα Σεξουαλικής Εμπειρίας Αριζόνα), έδειξε ότι η αγομελατίνη δε συνδέεται με σεξουαλική δυσλειτουργία. Σε υγιείς εθελοντές, η αγομελατίνη διατήρησε τη σεξουαλική λειτουργία, συγκριτικά με την παροξετίνη.
Η αγομελατίνη ασκεί ουδέτερη δράση στην καρδιακή συχνότητα και στην αρτηριακή πίεση, σε κλινικές δοκιμές. Σε δοκιμή που σχεδιάστηκε για να αξιολογήσει τα συμπτώματα διακοπής με τη λίστα Σημεία και Συμπτώματα Διακοπής (DESS Discontinuation Emergent Signs and Symptoms), σε ασθενείς με κατάθλιψη σε ύφεση, η αγομελατίνη δεν προκάλεσε σύνδρομο εκ διακοπής μετά από αιφνίδια διακοπή της αγωγής. Η αγομελατίνη δεν έδειξε πιθανότητα πρόκλησης κατάχρησης, όπως εκτιμάται σε μελέτες υγιών εθελοντών με βάση ειδική οπτική αναλογική κλίμακα ή τη λίστα ελέγχου 49 σημείων του Κέντρου Έρευνας Εθισμού (ARCI - Addiction Research Center Inventory).
Δοκιμή ελεγχόμενη έναντι placebo, διάρκειας 8 εβδομάδων, με αγομελατίνη 25-50 mg/ημέρα, σε ηλικιωμένους ασθενείς με κατάθλιψη (≥ 65 ετών, Ν=222, εκ των οποίων οι 151 στην ομάδα αγομελατίνης) απέδειξε στατιστικά σημαντική διαφορά κατά 2,67 μονάδες στη συνολική βαθμολογία της κλίμακας HAM-D, που ήταν η κύρια έκβαση. Η ανάλυση του ποσοστού ανταποκριθέντων ήταν υπέρ της αγομελατίνης. Δεν παρατηρήθηκε βελτίωση σε υπερήλικες ασθενείς (≥ 75 ετών, Ν=69, εκ των οποίων 48 στην ομάδα αγομελατίνης). Η ανοχή της αγομελατίνης σε ηλικιωμένους ασθενείς ήταν συγκρίσιμη με αυτή που παρατηρείται στους νεότερους ενήλικες.
Πραγματοποιήθηκε ειδική ελεγχόμενη, διάρκειας 3 εβδομάδων μελέτη, σε ασθενείς έπασχαν από μείζονα καταθλιπτική διαταραχή και ανεπαρκή βελτίωση με παροξετίνη (έναν SSRI) ή βενλαφαξίνη (έναν SNRI). Όταν αντικαταστάθηκε η αγωγή με αυτά τα αντικαταθλιπτικά από την αγομελατίνη, τα συμπτώματα διακοπής εκδηλώθηκαν μετά τη διακοπή της αγωγής με SSRI ή SNRI, είτε μετά από αιφνίδια διακοπή, είτε μετά από σταδιακή διακοπή της προηγούμενης αγωγής. Αυτά τα συμπτώματα διακοπής είναι δυνατόν να συγχέονται με απουσία άμεσου οφέλους με την αγομελατίνη. Το ποσοστό ασθενών με ένα τουλάχιστον σύμπτωμα διακοπής μία εβδομάδα μετά τη διακοπή της αγωγής με SSRI/SNRI ήταν μικρότερο στην ομάδα μακράς διάρκειας μείωσης της δόσης (προοδευτική μείωση της δόσης του προηγούμενου SSRI/SNRI σε διάστημα 2 εβδομάδων) απ’ ό,τι στην ομάδα βραχείας διάρκειας μείωσης της δόσης (προοδευτική μείωση της δόσης του προηγούμενου SSRI/SNRI σε διάστημα 1 εβδομάδας) και στην ομάδα αιφνίδιας αντικατάστασης (αιφνίδια διακοπή): 56,1%, 62,6% και 79,8%, αντίστοιχα.
Παιδιατρικός πληθυσμός
Η αποτελεσματικότητα και η ασφάλεια των δύο δόσεων (10 mg και 25 mg) της αγομελατίνης για τη θεραπεία των ήπιων έως σοβαρών μειζόνων καταθλιπτικών επεισοδίων, αν η κατάθλιψη δεν ανταποκρίνεται μόνο στην ψυχολογική θεραπεία, εκτιμήθηκαν σε μία τυχαιοποιημένη, διπλά τυφλή, και ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο, παράλληλων ομάδων μελέτη 12 εβδομάδων (βλ. Δοσολογία). Προστέθηκε φλουοξετίνη (10 mg/ημέρα με πιθανή προσαρμογή σε 20 mg/ημέρα) για να διασφαλίσει την ευαισθησία της ανάλυσης. Ασθενείς (Ν=400, εκ των οποίων 80 παιδιά από 7 εώς κάτω των 12 ετών και 320 έφηβοι από 12 εώς 17 ετών) με ήπια εώς σοβαρή κατάθλιψη σύμφωνα με τo DSM IV τυχαιοποιήθηκαν για να λάβουν αγομελατίνη 10 mg (Ν=102 εκ των οποίων οι 81 ήταν έφηβοι), αγομελατίνη 25 mg (Ν=95 εκ των οποίων οι 76 ήταν έφηβοι), εικονικό φάρμακο (Ν=103 εκ των οποίων οι 82 ήταν έφηβοι) και φλουοξετίνη (Ν=100 εκ των οποίων οι 81 ήταν έφηβοι).
Οι ασθενείς έπρεπε να μην ανταποκρίνονται στην ψυχοκοινωνική θεραπεία πριν την ένταξη τους. Κατά την διπλά τυφλή περίοδο παρεχόταν ψυχοκοινωνική υποστήριξη μία φορά το μήνα (Εβδομάδα 4, 8 και 12). Το πρωτεύον καταληκτικό σημείο ήταν η προσαρμοσμένη διαφορά στην αρχική τιμή εώς την Εβδομάδα 12 στην καθαρή συνολική βαθμολογία στην Κλίμακα Αξιολόγησης της Κατάθλιψης στην Παιδική Ηλικία - Αναθεωρημένη (CDRS-R), χρησιμοποιώντας μία τριών παραγόντων ANCOVA. Μία καθαρή βαθμολογία ≥ 45 ήταν προαπαιτούμενη για την ένταξη. Η CDRS-R πραγματοποιήθηκε στην επίσκεψη διαλογής, στην ένταξη (Εβδομάδα 0) και σε κάθε επίσκεψη έπειτα (δηλαδή στην διπλά τυφλή περίοδο: Εβδομάδα 1, Εβδομάδα 2, Εβδομάδα 4, Εβδομάδα 8 και Εβδομάδα 12). Τα δευτερεύοντα καταληκτικά σημεία αποτελεσματικότητας ήταν η συνολική βαθμολογία στις κλίμακες Συνολικής Κλινικής Εικόνας - Σοβαρότητας (CGI-S) και Βελτίωσης (CGI-I) και στην Κλίμακα Αξιολόγησης Κατάθλιψης Εφήβων (ADRS). Η πλειοψηφία των ασθενών στον συνολικό πληθυσμό ήταν γυναίκες (62,5%) με διάμεση ηλικία 14,0 έτη (εύρος: 7, 17). Οι περισσότεροι ασθενείς είχαν το πρώτο τους καταθλιπτικό επεισόδιο (71,5%). Σύμφωνα με τα κριτήρια DSM-IV-TR το επεισόδιο διαγνώστηκε ως ήπιο για το 61,8% και ως σοβαρό (χωρίς ψυχωτικά χαρακτηριστικά) για το 38,3%. Η μέση διάρκεια του τρέχοντος επεισοδίου ήταν 143,4 ± 153,2 ημέρες με διάμεσο τις 96,0 ημέρες (εύρος από 29 εώς 1463 ημέρες).
Αναφορικά με τις συννοσηρότητες, περίπου 6% των ασθενών στον συνολικό πληθυσμό είχαν γενικευμένη αγχώδη διαταραχή, 7% είχαν κοινωνική αγχώδη διαταραχή και 2% διαταραχή άγχους αποχωρισμού. Τα αποτελέσματα του πρωτεύοντος καταληκτικού σημείου της καθαρής βαθμολογίας CDRS-R που εκφράζεται ως μεταβολή από τη βασική τιμή στην τελευταία τιμή μετά την βασική για τον συνολικό πληθυσμό έδειξαν για την αγομελατίνη 25 mg σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο μια διαφορά 4,22, 95% CI [0,63: 7,82] μεταξύ των ομάδων. Για το υποσύνολο των εφήβων η εκτιμώμενη διαφορά μεταξύ των ομάδων ήταν 5,22 (95% CI [1,03: 9,40]-για αγομελατίνη 25 mg έναντι εικονικού φαρμάκου. Δεν παρατηρήθηκαν στατιστικά σημαντικές διαφορές μεταξύ οποιουδήποτε σκέλους ως προς τα δευτερεύοντα καταληκτικά σημεία με τις κλίμακες Συνολικής Κλινικής Εικόνας - Σοβαρότητας (CGI-S) και Βελτίωσης (CGI-I). Η μέση διαφορά μεταξύ της ομάδας αγομελατίνης 25 mg έναντι της ομάδας εικονικού φαρμάκου στη βαθμολογία ADRS ήταν 4,07, 95% CI [0,68: 7,46].
Μετά την διπλά τυφλή περίοδο των 12 εβδομάδων, οι ασθενείς θα μπορούσαν να συνεχίσουν σε μία προαιρετική περίοδο επέκτασης ανοιχτού σχεδιασμού για 21 μήνες σε δόση αγομελατίνης 10 ή 25 mg. Παρόλα αυτά, η περίοδος αυτή δεν ήταν σχεδιασμένη ως μελέτη πρόληψης υποτροπής και όλοι οι ασθενείς έλαβαν ευέλικτες δόσεις αγομελατίνης. Τα χρήσιμα δεδομένα για την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια πέραν των 12 εβδομάδων είναι περιορισμένα. Η κατάσταση της ήβης αξιολογήθηκε από το στάδιο κατά Tanner. Παρόλο που τα δεδομένα είναι περιορισμένα, δεν υποδηλώνουν επίδραση της αγομελατίνης στο στάδιο ανάπτυξης κατά Tanner. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την ασφάλεια, παρακαλώ ανατρέξτε στις Ειδικές προειδοποιήσεις και Ανεπιθύμητες ενέργειες. Υπάρχουν μόνο περιορισμένα δεδομένα για την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα στην υποομάδα των παιδιών (εύρος ηλικίας 7-11 ετών, στο σύνολο 80 ασθενείς) λόγω του πολύ περιορισμένου αριθμού ασθενών (βλ. Δοσολογία). Στα παιδιά, η αλλαγή στη μέση καθαρή συνολική βαθμολογία CDRS-R στο τέλος της βραχυπρόθεσμης φάσης ήταν χαμηλότερη σε απόλυτη τιμή στην ομάδα της αγομελατίνης 25 mg (-17,1 ± 13,3) σε σύγκριση με την ομάδα εικονικού φαρμάκου (-19,0 ± 18,3).
Απορρόφηση και βιοδιαθεσιμότητα
Η αγομελατίνη απορροφάται ταχέως και επαρκώς (≥ 80%) μετά την από του στόματος χορήγηση. Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα είναι χαμηλή (< 5% στη θεραπευτική από του στόματος δόση) και η διακύμανση μεταξύ των ατόμων είναι σημαντική. Η βιοδιαθεσιμότητα είναι αυξημένη στις γυναίκες, συγκριτικά με τους άνδρες. Η βιοδιαθεσιμότητα αυξάνεται με τη λήψη αντισυλληπτικών από το στόμα και μειώνεται με το κάπνισμα. Η συγκέντρωση αιχμής στο πλάσμα επιτυγχάνεται σε 1 έως 2 ώρες.
Εντός του εύρους της θεραπευτικής δόσης, η συστηματική έκθεση στην αγομελατίνη αυξάνεται ανάλογα με τη δόση. Σε υψηλότερες δόσεις, σημειώνεται κορεσμός του φαινομένου πρώτης διόδου. Η πρόσληψη τροφής (τυπικό γεύμα ή γεύμα υψηλής περιεκτικότητας σε λίπος) δε μεταβάλλει τη βιοδιαθεσιμότητα ή το ρυθμό απορρόφησης. Οι διακυμάνσεις αυξάνονται με τροφή υψηλής περιεκτικότητας σε λίπος.
Κατανομή
Ο όγκος κατανομής σε σταθερή κατάσταση είναι περίπου 35 l και η σύνδεση με τις πρωτεΐνες του πλάσματος είναι 95% ανεξάρτητα από τη συγκέντρωση και δε μεταβάλλεται με την ηλικία, ούτε σε ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργία, όμως το ελεύθερο κλάσμα διπλασιάζεται σε ασθενείς με ηπατική δυσλειτουργία.
Βιομετατροπή
Μετά την από του στόματος χορήγηση, η αγομελατίνη μεταβολίζεται ταχέως, κυρίως από το ηπατικό CYP1A2. Τα ισοένζυμα CYP2C9 και CYP2C19 εμπλέκονται επίσης, αλλά η συμβολή τους είναι μικρότερη. Οι κύριοι μεταβολίτες, υδροξυλιωμένη και απομεθυλιωμένη αγομελατίνη, δεν είναι δραστικοί, συζευγνύονται ταχέως και απομακρύνονται μέσω των ούρων.
Απομάκρυνση
Η απομάκρυνση είναι ταχεία, η μέση ημιπερίοδος ζωής στο πλάσμα είναι μεταξύ 1 και 2 ωρών και η κάθαρση είναι υψηλή (περίπου 1100 ml/min) και κυρίως μεταβολική. Η απέκκριση είναι κυρίως (80%) ουρική και με τη μορφή μεταβολιτών, ενώ η ανίχνευση αμετάβλητης ουσίας στα ούρα είναι αμελητέα. Η κινητική δε μεταβάλλεται μετά από επαναλαμβανόμενη χορήγηση.
Νεφρική δυσλειτουργία
Δεν έχει παρατηρηθεί σχετική μεταβολή των φαρμακοκινητικών παραμέτρων σε ασθενείς με σοβαρή νεφρική δυσλειτουργία (n=8, εφάπαξ δόση των 25mg), αλλά θα πρέπει να δίνεται προσοχή σε ασθενείς με σοβαρή ή μέτρια νεφρική δυσλειτουργία, καθώς μόνο περιορισμένα κλινικά δεδομένα είναι διαθέσιμα γι’ αυτούς τους ασθενείς (βλέπε Δοσολογία).
Ηπατική δυσλειτουργία
Σε ειδική μελέτη, που αφορούσε κιρρωτικούς ασθενείς με χρόνια ήπια (Child-Pugh τύπου A) ή μέτρια (Child-Pugh τύπου B) ηπατική δυσλειτουργία, η έκθεση στην αγομελατίνη 25 mg ήταν σημαντικά αυξημένη (κατά 70 και 140 φορές, αντίστοιχα), συγκριτικά με τους αντίστοιχους εθελοντές (κατά ηλικία, σωματικό βάρος και συνήθειες καπνίσματος) χωρίς ηπατική ανεπάρκεια (βλέπε Δοσολογία, Αντενδείξεις και Ειδικές προειδοποιήσεις).
Ηλικιωμένοι
Φαρμακοκινητική μελέτη σε ηλικιωμένους ασθενείς (≥ 65 ετών) κατέδειξε ότι, στη δόση των 25 mg, η μέση AUC και η μέση Cmax ήταν περίπου 4-φορές και 13-φορές υψηλότερες σε ασθενείς ≥ 75 ετών, συγκριτικά με τους ασθενείς <75 ετών. Ο συνολικός αριθμός ασθενών που λάμβαναν 50 mg ήταν πολύ χαμηλός για να εξαχθούν οποιαδήποτε συμπεράσματα. Δεν απαιτείται προσαρμογή της δόσης σε ηλικιωμένους ασθενείς.
Παιδιατρικός πληθυσμός
Η φαρμακοκινητική της αγομελατίνης διερευνήθηκε σε 60 παιδιά και 166 εφήβους που έλαβαν καθημερινές δόσεις που κυμαίνονταν από 1 εώς 25 mg. Τα περισσότερα δεδομένα προέρχονται από την μέτρηση της συγκέντρωσης στο σάλιο, και η έκθεση της αγομελατίνης στο πλάσμα είναι σε ένα μεγάλο βαθμό μη χαρακτηρισμένη στον παιδιατρικό πληθυσμό. Όπως και στους ενήλικες, η ενδοατομική μεταβλητότητα στην φαρμακοκινητική της αγομελατίνης είναι ουσιαστική. Τα διαθέσιμα παιδιατρικά δεδομένα υποδηλώνουν μία σημαντική αλληλοεπικάλυψη με το παρατηρούμενο εύρος έκθεσης σε ενήλικες ύστερα από μία δόση αγομελατίνης 25 mg.
Εθνολογικές ομάδες
Δεν υπάρχουν δεδομένα για την επίδραση της φυλής στη φαρμακοκινητική της αγομελατίνης.
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία Ψυχοαναληπτικά, άλλα αντικαταθλιπτικά, κωδικός ATC: N06AX22 ### Μηχανισμός δράσης Η αγομελατίνη είναι μελατονινεργικός αγωνιστής (των υποδοχέων MT1 και MT2) και ανταγωνιστής των υποδοχέων 5-HT2C. Μελέτες σύνδεσης…
Απορρόφηση και βιοδιαθεσιμότητα Η αγομελατίνη απορροφάται ταχέως και επαρκώς (≥ 80%) μετά την από του στόματος χορήγηση. Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα είναι χαμηλή (< 5% στη θεραπευτική από του στόματος δόση) και η διακύμανση μεταξύ των ατόμων είναι…
Παρακολούθηση Αγωγής
Εργαστηριακοί & κλινικοί έλεγχοι από το SPC, ανά σύστημα
Αρχικός έλεγχος — πριν την έναρξη
- Αμινοτρανσφεράσες (ALT/AST) · πριν την έναρξη της θεραπείας
Εργαστηριακές εξετάσεις (αίμα / ούρα)
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Αμινοτρανσφεράσες (ALT/AST) | gastroenterologyΗπατική λειτουργία | μετά από περίπου 3 εβδομάδες | — |
| μετά από περίπου 6 εβδομάδες | Λήξη οξείας φάσης | ||
| μετά από περίπου 12 και 24 εβδομάδες | Λήξη φάσης συντήρησης | ||
| όποτε ενδείκνυται κλινικά | — | ||
| με την ίδια συχνότητα όπως και κατά την έναρξη της αγωγής | Επί αύξησης δόσης | ||
| εντός 48 ωρών | Αυξημένες τρανσαμινάσες ορού | ||
| μέχρι την επιστροφή των τρανσαμινασών του ορού στα φυσιολογικά όρια | Μετά διακοπή Valdoxan |
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμική
Η αγομελατίνη επανασυγχρονίζει τους κιρκάδιους ρυθμούς σε ζωικά μοντέλα του συνδρόμου καθυστερημένης φάσης ύπνου και άλλες διαταραχές κιρκάδιων ρυθμών. Αυξάνει την απελευθέρωση νοραδρεναλίνης και ντοπαμίνης ειδικά στον μετωπιαίο φλοιό και δεν επηρεάζει τα εξωκυτταρικά επίπεδα σεροτονίνης. Η αγομελατίνη έχει επιδείξει αντικαταθλιπτική δράση σε ζωικά μοντέλα κατάθλιψης (τεστ μαθημένης αβοηθησίας, τεστ απελπισίας και χρόνια ήπια αγχώδης διαταραχή), αποσυγχρονισμό κιρκάδιων ρυθμών, καθώς και σε μοντέλα άγχους και στρες. Στους ανθρώπους, η αγομελατίνη έχει θετικές ιδιότητες μετατόπισης φάσης, προκαλώντας μετατόπιση προς τα εμπρός του ύπνου, της πτώσης της θερμοκρασίας του σώματος και της έναρξης της μελατονίνης. Ελεγχόμενες μελέτες σε ανθρώπους έδειξαν ότι η αγομελατίνη είναι εξίσου αποτελεσματική με τα SSRI αντικαταθλιπτικά παροξετίνη και σερτραλίνη στη θεραπεία της μείζονος κατάθλιψης.
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Μηχανισμός Δράσης
Ο νέος αντικαταθλιπτικός παράγοντας, αγομελατίνη, δρα ως αγωνιστής στους υποδοχείς μελατονίνης (MT1 και MT2) και ως ανταγωνιστής στους υποδοχείς σεροτονίνης (5-HT)(2C).
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση
Η βιοδιαθεσιμότητα είναι < 5%.
water_drop
PubChem
Δέσμευση πρωτεϊνών
expand_more
Δέσμευση πρωτεϊνών
Σύνδεση με Πρωτεΐνες
95%
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Μεταβολισμός
Ηπατικός (90% CYP1A2 και 10% CYP2C9).
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Βιολογικός Χρόνος Ημίσειας Ζωής
< 2 ώρες
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
MeSH Φαρμακολογική Ταξινόμηση
Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την πρόκληση υπνηλίας ή ύπνου ή για τη μείωση της ψυχολογικής διέγερσης ή του άγχους.
Ημίσεια ζωή
Δέσμευση πρωτεϊνών
Επιστημονικό Προφίλ
expand_more
MeSH Φαρμακολογική Ταξινόμηση
Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την πρόκληση υπνηλίας ή ύπνου ή για τη μείωση της ψυχολογικής διέγερσης ή του άγχους.