Κολπική Μαρμαρυγή — Αντιθρομβωτική Αγωγή — Θεραπευτικό Πρωτόκολλο
Υπουργείο Υγείας — Επιστημονική Ομάδα Καρδιαγγειακών Νοσημάτων · Θεραπευτικό Πρωτόκολλο 2024 · 2024
ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ
Ταξινόμηση / Κατηγοριοποίηση
Παροξυσμική ΚΜ
ΚΜ που ανατάσσεται αυτόματα ή μετά από ιατρική παρέμβαση εντός 7 ημερών
Εμμένουσα ΚΜ
ΚΜ που εμμένει για περισσότερο από 7 ημέρες ή ανατάσσεται μετά παρέμβαση πέραν των 7 ημερών
Από Μακρού Εμμένουσα ΚΜ
ΚΜ > 12 μήνες σε ασθενείς που ακολουθείται στρατηγική ελέγχου ρυθμού
Μόνιμη ΚΜ
Συνεχής ΚΜ — απόφαση να μη γίνει προσπάθεια τερματισμού (έλεγχος συχνότητας)
Υποκλινική ΚΜ (Subclinical AF)
Καταγραφή AHREs από εμφυτεύσιμη συσκευή χωρίς ΗΚΓμα ΚΜ
ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ
HAS-BLED — Παράγοντες κινδύνου αιμορραγίας
Μη τροποποιήσιμοι
- Ηλικία > 65
- Προηγούμενη μείζονα αιμορραγία
- Σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια (αιμοκάθαρση/μεταμόσχευση)
- Σοβαρή ηπατική δυσλειτουργία (κίρρωση)
- Κακοήθεια
- Γενετικοί παράγοντες (CYP2C9)
- Προηγούμενο ΑΕΕ small-vessel
- ΣΔ
- Γνωστική έκπτωση/άνοια
Δυνητικά τροποποιήσιμοι
- Ακραία αδυναμία (falls)
- Αναιμία
- Μειωμένη αιμοπεταλιακή λειτουργία
- Νεφρική έκπτωση CrCl < 60 ml/min
- Διαχείριση VKA
Τροποποιήσιμοι
- Υπέρταση/υψηλή ΣΑΠ
- Συγχορήγηση αντιαιμοπεταλιακών/ΜΣΑΦ
- Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ
- Μη συμμόρφωση στα OAC
- Επικίνδυνες δραστηριότητες
- Bridging therapy με ηπαρίνη
- INR target 2.0–3.0, TTR > 70%
- Σωστή επιλογή & δοσολογία OAC
ΚΡΙΤΗΡΙΑ
Παράγοντες Κινδύνου / Επιλογής Αγωγής
- → ablation Επέμβαση κατάλυσης (ablation)
- → cardioversion Προετοιμασία για επιλεκτική ανάταξη ΚΜ
- → 1-borderline CHA₂DS₂-VASc = 1 (άνδρες) ή = 2 (γυναίκες) — οριακός κίνδυνος
- → 1-NOAC CHA₂DS₂-VASc ≥ 2 (άνδρες) ή ≥ 3 (γυναίκες) — υψηλός θρομβοεμβολικός κίνδυνος
- → no_OAC CHA₂DS₂-VASc = 0 (άνδρες) ή = 1 (γυναίκες) — χαμηλός κίνδυνος
- → 1-VKA Μηχανική προσθετική βαλβίδα
- → 1-VKA Μέτρια ή σοβαρή στένωση μιτροειδούς
- → no_OAC Μη Κλινική Κολπική Μαρμαρυγή (Subclinical AF, AHREs)
ΑΠΟΦΕΥΓΕΤΕ
Τι να αποφύγετε
- ⚠Μονοθεραπεία με αντιαιμοπεταλιακά (αποθαρρύνεται ως μη επωφελής)
- ⚠NOACs σε μηχανική προσθετική βαλβίδα
- ⚠NOACs σε μέτρια/σοβαρή στένωση μιτροειδούς
- ⚠ΔΕΝ συνιστάται αντιπηκτική αγωγή σε ασθενείς με Subclinical AF, ανεξαρτήτως διάρκειας AHREs
- ⚠Μειωμένες μη εγκεκριμένες δόσεις NOACs (απώλεια αποτελεσματικότητας)
ΟΔΗΓΙΕΣ
Οδηγίες προς τους Ασθενείς
- ●Η αντιπηκτική αγωγή είναι δια βίου (εκτός περι-ανάταξης / post-ablation).
- ●Ιδιαίτερη προσοχή στην ορθή δόση και καλή συμμόρφωση στην αγωγή.
- ●Σε VKA: στόχος INR 2.0–3.0, TTR > 70% με τακτική παρακολούθηση.
- ●Αναφέρετε αμέσως οποιαδήποτε αιμορραγία στον ιατρό σας.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
Πηγές
6 αναφορές
- 2020 ESC Guidelines for the diagnosis and management of atrial fibrillation. Eur Heart J 2021;42(5):373-498.
- Vinter N, et al. Temporal trends in lifetime risks of atrial fibrillation. BMJ 2024;385:e077209.
- Peigh G, et al. Impact of Atrial Fibrillation Burden on Health Care Costs. JACC Clin Electrophysiol 2024;10(4):718-730.
- Andrikopoulos G, et al. MANAGE-AF Investigators. Hellenic J Cardiol 2014;55(4):281-7.
- Kirchhof P, et al. Anticoagulation with edoxaban in patients with atrial high-rate episodes. NEJM 2023;389:1167-79.
- Healey JS, et al. Apixaban for stroke prevention in subclinical atrial fibrillation. NEJM 2024;390:107-17.
Ομάδα Εργασίας:
- · Πατσουράκος Φώτιος (Συντονιστής), Καρδιολόγος, ΠΙΣ
- · Ανδρικόπουλος Γεώργιος, Καρδιολόγος, Νοσοκ. ΕΡΡΙΚΟΣ ΝΤΥΝΑΝ
- · Βλαχόπουλος Χαράλαμπος, Καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ, ΓΝΑ Ιπποκράτειο
- · Βούδρης Βασίλειος, Καρδιολόγος, Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Κέντρο
- · Εφραιμίδης Μιχαήλ, Καρδιολόγος, Ωνάσειο
- · Κοχιαδάκης Γεώργιος, Καθηγητής Καρδιολογίας, Πα.Γ.Ν. Ηρακλείου — Πρόεδρος ΕΚΕ
- · Λυμπερόπουλος Ευάγγελος, Καθηγητής Παθολογίας ΕΚΠΑ
- · Μήτρου Παναγιώτα, Παθολόγος-Διαβητολόγος, ΕΚΠΑ — Προϊσταμένη Πρωτοκόλλων
- · Παρίσης Ιωάννης, Καθηγητής Καρδιολογίας, Π.Γ.Ν. Αττικόν
- · Σκούμας Ιωάννης, Καρδιολόγος, ΓΝΑ Ιπποκράτειο
- · Σαραφίδης Παντελεήμων, Αν. Καθηγητής Νεφρολογίας, Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο
- · Στεργίου Γεώργιος, Καθηγητής Παθολογίας/Αρτηριακής Υπέρτασης, ΕΚΠΑ
- · Τσιούφης Κωνσταντίνος, Καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ, ΓΝΑ Ιπποκράτειο
- · Φιλιππάτος Γεράσιμος, Καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ, Π.Γ.Ν. Αττικόν
- · Χρυσοχόου Χριστίνα, Καρδιολόγος, ΓΝΑ Ιπποκράτειο