ATOVAQUONE
Ατοβακόνη
### Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία Αντιπρωτοζωικά Κωδικός ATC: P01A X06 ### Μηχανισμός Δράσης Η ατοβακόνη είναι ένας εκλεκτικός και ισχυρός αναστολέας της αλύσου μεταφοράς ηλεκτρονίων των μιτοχονδρίων των ευκαριωτικών κυττάρων σε ένα αριθμό παρασιτικών πρωτοζώων και του …
Εμπορικά Ονόματα
Ενδείξεις
Εγκεκριμένες ενδείξεις από το SPC, ομαδοποιημένες κατά ICD-10
-
B59 Πνευμονοκύστωση
Περιλαμβάνει (όροι από SPC): Πνευμονία από πνευμονοκύστη jiroveci
Πληροφορίες Συνταγογράφησης
Επιμελημένα δεδομένα από το SPC
medication
Μορφή & Εμφάνιση
ΠΧΠ (SPC) §3 · περιγραφή σκευάσματος WELLVONE
expand_more
Μορφή & Εμφάνιση
medication
Δοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: Στοματική
- Χορήγηση: κατά τη διάρκεια γεύματος
- Δόση έναρξης: 750 mg δύο φορές ημερησίως
-
ΕνήλικεςΔόση750 mg δύο φορές ημερησίωςγια 21 ημέρες, λαμβανόμενα κατά τη διάρκεια γεύματος. Μεγαλύτερες δόσεις μπορεί να είναι περισσότερο δραστικές σε μερικούς ασθενείς.
-
ΠαιδιάΗ κλινική αποτελεσματικότητα του φαρμάκου σε παιδιά δεν έχει μελετηθεί ακόμα.
-
ΗλικιωμένοιΔεν έχουν γίνει μελέτες με Ατοβακόνη σε ηλικιωμένους.
-
Ασθενείς με νεφρική ή ηπατική ανεπάρκειαΔεν έχει μελετηθεί ειδικά. Εάν κρίνεται απαραίτητη η θεραπεία, συνιστάται προσοχή και συστηματική παρακολούθηση.
block
Αντενδείξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στην ατοβακόνη
-
Υπερευαισθησία σε κάποιο από τα έκδοχα
warning
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
-
Διάρροια και απορρόφηση ατοβακόνηςΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με διάρροια στην έναρξη της θεραπείαςΠροτίμηση εναλλακτικών θεραπευτικών σχημάτων
-
Δυσκολία λήψης του Ατοβακόνη με γεύμαΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς που έχουν δυσκολία λήψης του Ατοβακόνη κατά τη διάρκεια γεύματοςΠροτίμηση εναλλακτικών θεραπευτικών σχημάτων
-
Αλληλεπίδραση με τετρακυκλίνηΠαρακολούθησηΠληθυσμόςΑσθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονα τετρακυκλίνηΣτενή παρακολούθηση
-
Συγχορήγηση με εφαβιρένζη ή ενισχυμένους αναστολείς πρωτεάσηςΠροσοχήΠρέπει να αποφεύγεται όσο είναι δυνατόν
-
Ταυτόχρονη χορήγηση με ριφαμπικίνη ή ριφαμπουτίνηΠροσοχήΔεν συνιστάται
-
Συγχορήγηση με μετοκλοπραμίδηΠροσοχήΔεν συνιστάται. Θα πρέπει να χορηγηθεί άλλη αντιεμετική θεραπεία
-
Αύξηση επιπέδων ετοποσίδηςΠροσοχήΗ ατοβακόνη μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα της ετοποσίδης και του μεταβολίτη της
-
Περιορισμένη αξιολόγηση αποτελεσματικότηταςΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς μη ανταποκρινόμενοι σε άλλου είδους θεραπεία της PCP, ασθενείς με βαριές μορφές PCP [(Α-α) DO2 > 45 mm Hg (6KPa)], χρήση ως προφυλακτικός παράγων της PCP, έναντι ενδοφλέβιας θεραπείας της PCP με πενταμιδίνηΛαμβάνεται υπόψη η περιορισμένη αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας
-
Χορήγηση σε ανοσοκατασταλμένους ασθενείς χωρίς HIVΠροσοχήΠληθυσμόςΑνοσοκατασταλμένοι ασθενείς χωρίς λοίμωξη από τον HIV που πάσχουν από PCPΔεν υπάρχουν δεδομένα χορήγησης
-
Χρήση σε ηλικιωμένους ασθενείςΜε προσοχήΠληθυσμόςΗλικιωμένοι ασθενείςΗ χρήση πρέπει να γίνεται κάτω από συστηματική παρακολούθηση λόγω έλλειψης κλινικής εμπειρίας
-
Διαφορική διάγνωση πνευμονικής πάθησηςΠροσοχήΠληθυσμόςΑσθενείς με πνευμονική πάθησηΠρέπει να εξετάζονται προσεκτικά μήπως η νόσος δεν οφείλεται σε PCP, αλλά σε διαφορετικό αίτιο
-
Αποτελεσματικότητα έναντι άλλων παθήσεωνΤο Ατοβακόνη δεν αναμένεται να είναι αποτελεσματικό στη θεραπεία άλλων παθήσεων βακτηριακής, ιογενούς, μυκητιασικής ή μυκοβακτηριδιακής αιτιολογίας
-
Βενζυλική αλκοόλη - Αλλεργικές αντιδράσειςΠροσοχήΜπορεί να προκαλέσει αλλεργικές αντιδράσεις
-
Βενζυλική αλκοόλη - Κίνδυνος συσσώρευσης σε νεογνάΠροσοχήΠληθυσμόςΝεογνά (έως 4 εβδομάδων)Κίνδυνος συσσώρευσης λόγω μεταβολικής ανωριμότητας, συσχετίζεται με σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες και θάνατο («σύνδρομο βαριάς αναπνοής»). Η ελάχιστη τοξική ποσότητα δεν είναι γνωστή.
-
Βενζυλική αλκοόλη - Χρήση σε μικρά παιδιάΠροσοχήΠληθυσμόςΜικρά παιδιά (κάτω των 3 ετών)Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται για περισσότερο από μία εβδομάδα λόγω αυξημένου κινδύνου συσσώρευσης
-
Βενζυλική αλκοόλη - Χρήση σε ειδικούς πληθυσμούςΠροσοχήΠληθυσμόςΈγκυοι, θηλάζουσες ασθενείς, ασθενείς με ηπατική ή νεφρική δυσλειτουργίαΠρέπει να χρησιμοποιείται με προσοχή και μόνο εάν είναι απαραίτητο, λόγω του κινδύνου συσσώρευσης και τοξικότητας (μεταβολική οξέωση)
-
Περιεκτικότητα σε νάτριοΤο φάρμακο περιέχει λιγότερο από 1 mmol νατρίου (23 mg) ανά 5 ml, θεωρείται «ελεύθερο νατρίου»
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
προσοχήΜείωση των συγκεντρώσεων ατοβακόνης στο πλάσμα κατά περίπου 50%.ΣύστασηΔεν συνιστάται η ταυτόχρονη χορήγηση.
-
προσοχήΜείωση των συγκεντρώσεων ατοβακόνης στο πλάσμα κατά περίπου 34%.ΣύστασηΔεν συνιστάται η ταυτόχρονη χορήγηση.
-
προσοχήΣημαντική ελάττωση (περίπου 50%) των συγκεντρώσεων ατοβακόνης στο πλάσμα.ΣύστασηΠρέπει να χορηγηθεί άλλη αντιεμετική αγωγή.
-
προσοχήΜείωση των συγκεντρώσεων ατοβακόνης έως και 75%.ΣύστασηΟ συνδυασμός πρέπει να αποφεύγεται όσο το δυνατόν.
-
Ενισχυμένοι αναστολείς πρωτεάσηςπροσοχήΜείωση των συγκεντρώσεων ατοβακόνης έως και 75%.ΣύστασηΟ συνδυασμός πρέπει να αποφεύγεται όσο το δυνατόν.
-
παρακολούθησηΜειώσεις των συγκεντρώσεων ατοβακόνης στο πλάσμα.
-
προσοχήΑύξηση των συγκεντρώσεων (AUC) της ετοποσίδης και του μεταβολίτη της (etoposide catechol) στο πλάσμα κατά μέσο όρο 8,6% και 28,4% αντίστοιχα.ΣύστασηΣυνιστάται προσοχή στους ασθενείς που λαμβάνουν ταυτόχρονη θεραπεία με ετοποσίδη.
-
παρακολούθησηΗ ατοβακόνη μειώνει το ρυθμό μεταβολισμού της ζιδοβουδίνης στον γλυκουρονιδιωμένο μεταβολίτη της (AUC αυξήθηκε κατά 33%, μέγιστη συγκέντρωση μειώθηκε κατά 19%).ΣύστασηΟι ασθενείς θα πρέπει να παρακολουθούνται τακτικά για ανεπιθύμητες ενέργειες που συνδέονται με την ζιδοβουδίνη.
-
προσοχήΣημαντική μείωση στην Cmin της ινδιναβίρης (23%) και στην AUC (9%).ΣύστασηΧρειάζεται προσοχή για δυνητικό κίνδυνο αποτυχίας της θεραπείας με ινδιναβίρη εάν συγχορηγείται με ατοβακόνη.
-
Φάρμακα μικρού θεραπευτικού εύρους που δεσμεύονται σε υψηλό βαθμό από τις πρωτεΐνες του πλάσματοςπροσοχήΗ ατοβακόνη δεσμεύεται σε υψηλό βαθμό από τις πρωτεΐνες του πλάσματος, δυνητική αλληλεπίδραση.ΣύστασηΗ χορήγηση πρέπει να γίνεται με προσοχή.
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Αναιμία
- Ουδετεροπενία
- Υπονατριαιμία
- Αϋπνία
- Κεφαλαλγία
- Ναυτία
- Διάρροια
- Έμετος
- Αυξημένα ηπατικά ένζυμα
- Αυξημένα επίπεδα αμυλάσης
- Αντίδραση υπερευαισθησίας
- Αγγειοοίδημα
- Βρογχόσπασμος
- Σφίξιμο στο λαιμό
- Εξάνθημα
- Κνησμός
- Κνίδωση
- Πολύμορφο ερύθημα
- σύνδρομο Steven´s Johnson
- Πυρετός
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Πολύ συχνέςΕξάνθημαΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΚνησμόςΔέρμα
-
Πολύ συχνέςΝαυτίαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΈμετοςΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΑγγειοοίδημαΑνοσοποιητικό
-
ΣυχνέςΑναιμίαΑίμα
-
ΣυχνέςΑντίδραση υπερευαισθησίαςΑνοσοποιητικό
-
ΣυχνέςΑυξημένα ηπατικά ένζυμαΕργαστηριακές
-
ΣυχνέςΑϋπνίαΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΒρογχόσπασμοςΑναπνευστικό
-
ΣυχνέςΔιάρροιαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΚεφαλαλγίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΚνίδωσηΔέρμα
-
ΣυχνέςΟυδετεροπενίαΑίμα
-
ΣυχνέςΠυρετόςΓενικές
-
ΣυχνέςΣφίξιμο στο λαιμόΑναπνευστικό
-
ΣυχνέςΥπονατριαιμίαΜεταβολισμός
-
Όχι συχνέςΑυξημένα επίπεδα αμυλάσηςΕργαστηριακές
-
Μη γνωστέςΠολύμορφο ερύθημαΔέρμα
-
Μη γνωστέςσύνδρομο Steven´s JohnsonΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
pregnant_woman
Κύηση / Γαλουχία
ΠΧΠ (SPC)
Επίπεδο κινδύνου: Αποφεύγεται
expand_more
Κύηση / Γαλουχία
-
ΚύησηΑποφεύγεταιΔεν υπάρχουν πληροφορίες για την επίδραση της χορήγησης ατοβακόνης κατά την περίοδο της κυήσεως. Η ατοβακόνη δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται κατά την κύηση, εκτός εάν τα οφέλη από την χορήγηση στην μητέρα αντισταθμίζουν κάθε πιθανό κίνδυνο στο αναπτυσσόμενο έμβρυο.
-
ΓαλουχίαΑποφεύγεταιΔεν είναι γνωστό αν η ατοβακόνη απεκκρίνεται στο ανθρώπινο γάλα και επομένως ο θηλασμός δεν συνιστάται.
e911_emergency
Υπερδοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Υπερδοσολογία
directions_car
Επίδραση στην οδήγηση
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Επίδραση στην οδήγηση
science
Έκδοχα
ΠΧΠ (SPC) §2 & §6.1
expand_more
Έκδοχα
biotech
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμική & Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακολογία
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία
Αντιπρωτοζωικά Κωδικός ATC: P01A X06
Μηχανισμός Δράσης
Η ατοβακόνη είναι ένας εκλεκτικός και ισχυρός αναστολέας της αλύσου μεταφοράς ηλεκτρονίων των μιτοχονδρίων των ευκαριωτικών κυττάρων σε ένα αριθμό παρασιτικών πρωτοζώων και του παρασιτικού μύκητα P. jiroveci. Το σημείο δράσης της φαίνεται ότι είναι το σύμπλεγμα του κυττοχρώματος bc1 (σύμπλεγμα ΙΙΙ). Η τελική μεταβολική δράση αυτού του αποκλεισμού είναι πιθανόν η αναστολή της σύνθεσης νουκλεϊνικού οξέος και ΑΤΡ.
Μικροβιολογία
Η ατοβακόνη έχει ισχυρή δράση έναντι των Pneumocystis sp. τόσο in vitro όσο και σε μοντέλα ζώων (IC 50 0,5-8μg/ml).
Απορρόφηση
Η ατοβακόνη είναι πολύ λιπόφιλη ένωση με μικρή διαλυτότητα στο νερό. Ο βαθμός σύνδεσής της με τις πρωτεΐνες του πλάσματος είναι 99,9%. Η βιοδιαθεσιμότητά της, εμφανίζει σχετική ελάττωση μετά από τη χορήγηση μεμονωμένων δόσεων υψηλότερων των 750 mg και παρουσιάζει σημαντική διακύμανση από άτομο σε άτομο. Η μέση απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα μετά από μία δόση 750 mg ατοβακόνης σε εναιώρημα, χορηγούμενη κατά τη διάρκεια γεύματος, σε ενήλικες HIV θετικούς, είναι 47%, (σε σύγκριση με 23% των δισκίων Ατοβακόνη). Μετά από ενδοφλέβια χορήγηση ο όγκος κατανομής και η κάθαρση υπολογίσθηκαν σε 0.62±0.19l/kg και σε 0.15±0.09ml/min/kg, αντίστοιχα. Η βιοδιαθεσιμότητα της ατοβακόνης αυξάνει πολύ όταν η χορήγηση του φαρμάκου συνοδεύεται από λήψη τροφής σε σύγκριση με νήστεις εθελοντές. Σε υγιείς εθελοντές, η λήψη ενός καθορισμένου πρωινού γεύματος (23 g λίπους, 610 Kcal) αύξησε δύο με τρεις φορές τη βιοδιαθεσιμότητα, μετά από χορήγηση εφ΄άπαξ δόσεως 750mg. Η μέση τιμή της επιφανείας κάτω από την καμπύλη συγκέντρωσης-χρόνου της ατοβακόνης (AUC) αυξήθηκε 2,5 φορές και η μέση τιμή Cmax αυξήθηκε 3,4 φορές. Οι μέσες (± SD) τιμές AUC του εναιωρήματος ήταν 324,3 (±115,0)μg/ml·h και 800,6 (±319,8)μg/ml·h σε νήστεις εθελοντές και εθελοντές που γευμάτισαν αντιστοίχως.
Σε μία μελέτη ασφάλειας και φαρμακοκινητικής, σε ασθενείς με πνευμονία από πνευμονοκύστη, τα αποτελέσματα ήταν τα εξής:
| Δοσολογικό Σχήμα | Αριθμός Ασθενών | C avg,ss (εύρος) | Ποσοστό% των ασθενών με C avg,ss > 15μg/ml |
|---|---|---|---|
| 750mg δύο φορές ημερησίως | 18 | 22μg/ml (6-41) | 67% |
| 1000mg δύο φορές ημερησίως | 9 | 25.7μg/ml (15-36) | 100% |
Σε μία μικρή μελέτη ασφάλειας και φαρμακοκινητικής των δύο υψηλότερων δοσολογικών σχημάτων (750mg τρεις φορές την ημέρα (n=8) και 1500mg δύο φορές την ημέρα (n=8)), σε εθελοντές που είχαν προσβληθεί από τον ιό HIV και οι οποίοι πληρούσαν κριτήρια βαρύτητας συγκρίσιμα με αυτά ασθενών με πνευμονία από πνευμονοκύστη, επιτεύχθηκαν παρόμοια Cavg με τις δύο δόσεις (για τα 750mg τρεις φορές ημερησίως και για τα 1500mg δύο φορές ημερησίως 24.8 (7-40) και 23.4 (7-35) αντίστοιχα). Επιπλέον, για αμφότερες τις δόσεις επιτεύχθηκε Cavg, ss >15μg/ml στο 87.5% των ασθενών. Μέσες τιμές συγκέντρωσης πλάσματος σε σταθεροποιημένη κατάσταση μεγαλύτερες από 15μg/ml αναμένεται να συνοδεύονται από υψηλό βαθμό θεραπευτικής επιτυχίας (>90%).
Βιομετατροπή/ Αποβολή
Σε υγιείς εθελοντές και σε ασθενείς με AIDS η ατοβακόνη έχει ημιπερίοδο ζωής 2-3 ημέρες. Σε υγιείς ασθενείς δεν υπήρξαν ενδείξεις ότι η ουσία μεταβολίζεται και η απέκκρισή της στα ούρα είναι αμελητέα. Η ατοβακόνη απεκκρίνεται αναλλοίωτη κατ΄ εξοχήν στα κόπρανα (>90%).
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία Αντιπρωτοζωικά Κωδικός ATC: P01A X06 ### Μηχανισμός Δράσης Η ατοβακόνη είναι ένας εκλεκτικός και ισχυρός αναστολέας της αλύσου μεταφοράς ηλεκτρονίων των μιτοχονδρίων των ευκαριωτικών κυττάρων σε ένα αριθμό παρασιτικών…
Απορρόφηση Η ατοβακόνη είναι πολύ λιπόφιλη ένωση με μικρή διαλυτότητα στο νερό. Ο βαθμός σύνδεσής της με τις πρωτεΐνες του πλάσματος είναι 99,9%. Η βιοδιαθεσιμότητά της, εμφανίζει σχετική ελάττωση μετά από τη χορήγηση μεμονωμένων δόσεων υψηλότερων των…
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο