ZIPRASIDONE
Ζιπραζιδόνη
Για τη θεραπεία της **σχιζοφρένειας** και των σχετιζόμενων ψυχωσικών διαταραχών.
Εμπορικά Ονόματα
Κλινική Σύνοψη
Προτεραιότητα πηγών: SPC, ΕΟΦ, DrugBank
clinical_notes
DrugBank
Ενδείξεις
expand_more
Ενδείξεις
medication
SPC-GEODON
Δοσολογία
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: Από του στόματος
- Χορήγηση: Μαζί με τροφή
- Δόση έναρξης: 40 mg δύο φορές ημερησίως
- Τιτλοποίηση: Ημερήσια δοσολογία μπορεί να προσαρμοστεί. Η μέγιστη συνιστώμενη δόση μπορεί να χορηγηθεί από την 3η ημέρα. Παιδιατρικός πληθυσμός (Διπολική Μανία): Τιτλοποίηση σε διάστημα 1-2 εβδομάδων.
-
Ενήλικες (Σχιζοφρένεια/Διπολική Μανία)Δόση40 mg δύο φορές ημερησίωςΜέγ. δόση80 mg δύο φορές ημερησίωςΧορηγείται ταυτόχρονα με τη λήψη τροφής. Η μέγιστη δόση μπορεί να χορηγηθεί από την 3η ημέρα. Μέγιστη ημερήσια δόση 160 mg.
-
Ενήλικες (Θεραπεία συντήρησης Σχιζοφρένειας)Δόση20 mg δύο φορές ημερησίωςΧαμηλότερη αποτελεσματική δόση.
-
Ηλικιωμένοι (65 ετών και άνω)Κατά κανόνα δεν συνιστάται μικρότερη δόση εφόδου, αλλά μπορεί να εξεταστεί.
-
Ασθενείς με νεφρική ανεπάρκειαΔεν απαιτείται προσαρμογή δόσης.
-
Ασθενείς με ηπατική ανεπάρκειαΕξετάζεται η χορήγηση χαμηλότερων δόσεων.
-
Παιδιατρικός πληθυσμός (10-17 ετών, Διπολική Μανία, 45 kg)Δόση80-160 mg/ημέρα (2 ημερήσιες διηρημένες δόσεις)Μέγ. δόση160 mg/ημέραΗμέρα 1: 20 mg εφάπαξ δόση. Τιτλοποίηση σε 1-2 εβδομάδες. Μη ισόποση διηρημένη δοσολογία επιτρέπεται.
-
Παιδιατρικός πληθυσμός (10-17 ετών, Διπολική Μανία, <45 kg)Δόση40-80 mg/ημέρα (2 ημερήσιες διηρημένες δόσεις)Μέγ. δόση80 mg/ημέραΗμέρα 1: 20 mg εφάπαξ δόση. Τιτλοποίηση σε 1-2 εβδομάδες. Μη ισόποση διηρημένη δοσολογία επιτρέπεται.
-
Παιδιατρικός πληθυσμός (Σχιζοφρένεια)Η ασφάλεια και αποτελεσματικότητα δεν έχουν τεκμηριωθεί.
block
SPC-GEODON
Αντενδείξεις
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στη δραστική ουσία ή σε κάποιο από τα έκδοχα που αναφέρονται στην παράγραφο 6.1.
-
Γνωστή παράταση του διαστήματος QT.
-
Συγγενές σύνδρομο παρατεταμένου QT.
-
Πρόσφατο οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου.
-
Μη αντιρροπούμενη καρδιακή ανεπάρκεια.
-
Αρρυθμίες που αντιμετωπίζονται με αντιαρρυθμικά φαρμακευτικά προϊόντα Τάξης ΙΑ και ΙΙΙ.
-
Ταυτόχρονη θεραπεία με φαρμακευτικά προϊόντα, τα οποία προκαλούν παράταση του διαστήματος QT, όπως αντιαρρυθμικά Τάξης ΙΑ και ΙΙΙ, τριοξείδιο του αρσενικού, αλοφαντρίνη, οξεική λεβομεθαδίλη, μεζοριδαζίνη, θειοριδαζίνη, πιμοζίδη, σπαρφλοξασίνη, γκατιφλοξασίνη, μοξιφλοξασίνη, μεθανοσουλφονική δολασετρόνη, μεφλοκίνη, σερτινδόλη ή σιζαπρίδηΠληθυσμόςΑσθενείς που λαμβάνουν άλλα φάρμακα που προκαλούν παράταση του QT
warning
SPC-GEODON
Προειδοποιήσεις
expand_more
Προειδοποιήσεις
-
ΓενικάΠροσοχήΠρέπει να λαμβάνεται το ιατρικό ιστορικό του ασθενούς και να γίνεται αξιολόγηση του οικογενειακού του ιστορικού, καθώς επίσης να πραγματοποιείται και κλινική εξέταση προκειμένου να αναγνωριστούν οι ασθενείς για τους οποίους δεν συνιστάται η θεραπεία με ζιπραζιδόνη
-
Διάστημα QTΣυνιστάται προσοχήΗ ζιπραζιδόνη προκαλεί δοσοεξαρτώμενη ελαφρά έως μέτριου βαθμού παράταση του διαστήματος QT. Η ζιπραζιδόνη δεν πρέπει να χορηγείται μαζί με φαρμακευτικά προϊόντα που είναι γνωστό ότι προκαλούν παράταση του διαστήματος QT. Προσοχή συνιστάται σε ασθενείς με σημαντική βραδυκαρδία. Ηλεκτρολυτικές διαταραχές, όπως υποκαλιαιμία και υπομαγνησιαιμία, αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης κακοήθους αρρυθμίας και πρέπει να διορθώνονται πριν από την έναρξη της θεραπείας με ζιπραζιδόνη. Όταν ασθενείς με σταθεροποιημένη καρδιακή νόσο πρόκειται να υποβληθούν σε θεραπεία με το φάρμακο, πρέπει να προηγείται ηλεκτροκαρδιογραφικός έλεγχος πριν από την έναρξη της θεραπείας. Εάν εμφανιστούν καρδιακά συμπτώματα, όπως αίσθημα παλμών, ίλιγγος, συγκοπή ή σπασμοί τότε πρέπει να εξεταστεί η πιθανότητα κακοήθους αρρυθμίας και να γίνει εκτίμηση της καρδιακής λειτουργίας που να περιλαμβάνει και ΗΚΓ έλεγχο. Συνιστάται διακοπή της θεραπείας εφόσον το διάστημα QTc είναι > 500 msec.
-
Διάστημα QTΈχουν υπάρξει σπάνιες αναφορές, μετά την κυκλοφορία του προϊόντος, κοιλιακής ταχυκαρδίας δίκην ριπιδίου (torsade de pointes) σε ασθενείς που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη, με ασαφείς πολλαπλούς παράγοντες κινδύνου.
-
Παιδιατρικός πληθυσμόςΗ ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης για τη θεραπεία της σχιζοφρένειας, σε παιδιά και εφήβους δεν έχει εκτιμηθεί.
-
Κακόηθες νευροληπτικό σύνδρομο (Neuroleptic Malignant Syndrome - NMS)Tο NMS είναι ένα σπάνιο αλλά ενδεχομένως θανατηφόρο σύνδρομο, που έχει συσχετισθεί με τη χρήση αντιψυχωσικών φαρμακευτικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης της ζιπραζιδόνης. Η αντιμετώπιση του NMS πρέπει να περιλαμβάνει άμεση διακοπή όλων των αντιψυχωσικών φαρμακευτικών προϊόντων.
-
Σοβαρές Δερματικές Ανεπιθύμητες ΑντιδράσειςΈχει αναφερθεί αντίδραση στο φάρμακο με ηωσινοφιλία και συστημικά συμπτώματα (DRESS) έπειτα από έκθεση στη ζιπραζιδόνη. Το σύνδρομο DRESS συνίσταται από έναν συνδυασμό τριών ή περισσότερων από τα ακόλουθα: δερματική αντίδραση (όπως εξάνθημα ή αποφολιδωτική δερματίτιδα), ηωσινοφιλία, πυρετό, λεμφαδενοπάθεια και μία ή περισσότερες συστημικές επιπλοκές, όπως ηπατίτιδα, νεφρίτιδα, πνευμονίτιδα, μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα. Έπειτα από έκθεση στη ζιπραζιδόνη έχουν αναφερθεί και άλλες σοβαρές δερματικές ανεπιθύμητες αντιδράσεις, όπως το σύνδρομο Stevens-Johnson. Οι σοβαρές δερματικές ανεπιθύμητες αντιδράσεις είναι ορισμένες φορές θανατηφόρες. Διακόψτε τη ζιπραζιδόνη εάν εμφανιστούν σοβαρές δερματικές ανεπιθύμητες αντιδράσεις.
-
Όψιμη δυσκινησίαΥπάρχει πιθανότητα εμφάνισης όψιμης δυσκινησίας καθώς και άλλων όψιμων εξωπυραμιδικών συνδρόμων μετά από μακράς διάρκειας θεραπεία με ζιπραζιδόνη. Είναι γνωστό πως οι ασθενείς με διπολική διαταραχή είναι ιδιαιτέρως ευπαθείς σε αυτή την κατηγορία συμπτωμάτων. Τα συμπτώματα αυτά εμφανίζονται συχνότερα με την αυξημένη διάρκεια θεραπείας και σε μεγάλη ηλικία. Εάν εμφανιστούν σημεία και συμπτώματα όψιμης δυσκινησίας πρέπει να εξεταστεί η περίπτωση ελάττωσης της δόσης ή και διακοπής της χορήγησης ζιπραζιδόνης.
-
ΣπασμοίΣυνιστάται προσοχή κατά τη θεραπεία ασθενών με ιστορικό σπασμών.
-
Ηπατική ανεπάρκειαΔεν υπάρχει επαρκής εμπειρία σε ασθενείς με σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια και κατά συνέπεια η χρήση της ζιπραζιδόνης σε αυτή την ομάδα των ασθενών απαιτεί προσοχή
-
Αυξημένος κίνδυνος αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων στον πληθυσμό με άνοιαΣε τυχαιοποιημένες, ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο κλινικές δοκιμές στον πληθυσμό με άνοια με κάποια άτυπα αντιψυχωσικά έχει παρατηρηθεί τριπλάσιος περίπου κίνδυνος αγγειακών εγκεφαλικών ανεπιθύμητων συμβαμάτων. Δεν είναι γνωστός ο μηχανισμός για τον οποίο υπάρχει αυτός ο αυξημένος κίνδυνος. Αυξημένος κίνδυνος δεν μπορεί να αποκλειστεί και για άλλα αντιψυχωσικά ή και για άλλους πληθυσμούς ασθενών. Το GEODON πρέπει να χρησιμοποιείται με προσοχή σε ασθενείς με παράγοντες κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο.
-
Έκδοχα (πόσιμο εναιώρημα)Το GEODON 10 mg/ml πόσιμο εναιώρημα περιέχει methyl parahydroxybenzoate και propyl parahydroxybenzoate που μπορεί να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις (πιθανώς με καθυστέρηση). Το GEODON 10 mg/ml πόσιμο εναιώρημα περιέχει 4,65 mg νατρίου ανά ml δόσης, κάτι που θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σε ασθενείς που βρίσκονται σε δίαιτα με περιορισμό άλατος. Η συνήθης δόση είναι μεταξύ 4 και 8 ml δύο φορές ημερησίως ώστε η ολική ημερήσια επιβάρυνση σε νάτριο να κυμαίνεται μεταξύ 37,2 και 74,4 mg.
-
Αυξημένη Θνησιμότητα σε Ηλικιωμένα άτομα με ΆνοιαΔεδομένα από δύο μεγάλες μελέτες παρατήρησης, έδειξαν ότι τα ηλικιωμένα άτομα με άνοια, που λαμβάνουν θεραπεία με αντιψυχωσικά, παρουσιάζουν ελαφρώς αυξημένο κίνδυνο θανάτου, σε σχέση με αυτούς που δεν λαμβάνουν θεραπεία. Δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα για να δώσουν μία σίγουρη εκτίμηση του ακριβούς μεγέθους του κινδύνου και το αίτιο του αυξημένου κινδύνου δεν είναι γνωστό. Το GEODON δεν είναι εγκεκριμένο για τη θεραπεία των διαταραχών συμπεριφοράς, που σχετίζονται με άνοια.
-
Φλεβική ΘρομβοεμβολήΈχουν αναφερθεί περιπτώσεις φλεβικής θρομβοεμβολής (VTE) με αντιψυχωσικά φάρμακα. Δεδομένου ότι οι ασθενείς που λαμβάνουν θεραπεία με αντιψυχωσικά, συχνά εμφανίζουν επίκτητους παράγοντες κινδύνου για φλεβική θρομβοεμβολή, θα πρέπει να εντοπίζονται όλοι οι πιθανοί παράγοντες κινδύνου για φλεβική θρομβοεμβολή πριν και κατά τη διάρκεια της θεραπείας με ζιπραζιδόνη και θα πρέπει να λαμβάνονται κατάλληλα προληπτικά μέτρα.
-
ΠριαπισμόςΈχουν αναφερθεί περιπτώσεις πριαπισμού με τη χρήση αντιψυχωσικών, συμπεριλαμβανομένης της ζιπραζιδόνης. Αυτή η ανεπιθύμητη ενέργεια, όπως και με άλλα ψυχοτρόπα φάρμακα, δεν έδειξε να ήταν δοσοεξαρτώμενη και δε συσχετίστηκε με τη διάρκεια της θεραπείας.
-
ΥπερπρολακτιναιμίαΌπως και άλλα φάρμακα που δρουν ανταγωνιστικά στους υποδοχείς ντοπαμίνης D , η ζιπραζιδόνη μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα προλακτίνης. Έχουν αναφερθεί διαταραχές όπως γαλακτόρροια, αμηνόρροια, γυναικομαστία και σεξουαλική ανικανότητα με ενώσεις που αυξάνουν την προλακτίνη. Η μακροχρόνια υπερπρολακτιναιμία, όταν σχετίζεται με υπογοναδισμό, μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη οστική πυκνότητα.
swap_horiz
SPC-GEODON
Αλληλεπιδράσεις
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
Φαρμακευτικά προϊόντα που προκαλούν παράταση του διαστήματος QT (αντιαρρυθμικά Τάξης ΙΑ, ΙΙΙ, τριοξείδιο του αρσενικού, αλοφαντρίνη, οξεική λεβομεθαδίλη, μεζοριδαζίνη, θειοριδαζίνη, πιμοζίδη, σπαρφλοξασίνη, γκατιφλοξασίνη, μοξιφλοξασίνη, μεθανοσουλφονική δολασετρόνη, μεφλοκίνη, σερτινδόλη, σιζαπρίδη)ΑντένδειξηΑθροιστική δράση, κίνδυνος παράτασης του διαστήματος QT.
-
Φάρμακα που δρουν στο Κ.Ν.Σ. / ΟινόπνευμαΠροσοχήΑπαιτείται προσοχή λόγω κύριων επιδράσεων της ζιπραζιδόνης στο Κ.Ν.Σ.
-
ΠαρακολούθησηΔεν παρατηρήθηκε αξιοσημείωτη αναστολή του CYP2D6.
-
CYP2D6 / CYP3A4 μεταβολιζόμενα φάρμακαΠαρακολούθησηΗ ζιπραζιδόνη είναι πιθανός μέτριος αναστολέας. Η επίδραση δεν αναμένεται να είναι κλινικά σημαντική.
-
Αντισυλληπτικά από του στόματοςΠαρακολούθησηΔεν επηρεάζεται σημαντικά η φαρμακοκινητική.
-
ΠροσοχήΔεν επηρεάζεται η φαρμακοκινητική του λιθίου. Συνδυασμός μπορεί να ενέχει κίνδυνο φαρμακοδυναμικών αλληλεπιδράσεων (αρρυθμίες), αλλά δεν αυξήθηκε κλινικός κίνδυνος σε μελέτες.
-
ΠροσοχήΜείωση κατά ~35% της βιοδιαθεσιμότητας της ζιπραζιδόνης.
-
Ισχυροί αναστολείς του CYP3A4 (π.χ. Κετοκοναζόλη)ΠαρακολούθησηΑύξηση συγκέντρωσης ζιπραζιδόνης στον ορό (<40%).
-
ΠροσοχήΜπορεί να προκαλέσει αυξημένες συγκεντρώσεις ζιπραζιδόνης στο πλάσμα.
-
Επαγωγείς της P-γλυκοπρωτεΐνης (π.χ. Ριφαμπικίνη, Υπερικό)ΠροσοχήΜπορεί να προκαλέσει μειωμένες συγκεντρώσεις ζιπραζιδόνης.
-
ΠαρακολούθησηΔεν είχαν κλινικά σημαντική επίδραση.
-
SSRIsΠροσοχήΑναφορές σεροτονινεργικού συνδρόμου.
-
ΠαρακολούθησηΔεν επηρεάζεται η πρωτεϊνική σύνδεση.
sick
SPC-GEODON
Ανεπιθύμητες ενέργειες
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Ρινίτιδα
- Αυξημένη όρεξη
- Υπασβεστιαιμία
- Ανησυχία
- Διέγερση
- Άγχος
- Συσφιγκτικό αίσθημα λαιμού
- Εφιάλτης
- Κρίση πανικού
- Καταθλιπτικό σύμπτωμα
- Βραδυφρενία
- Επίπεδο συναίσθημα
- Ανοργασμία
- Αϋπνία
- Μανία/υπομανία
- Δυστονία
- Ακαθησία
- Εξωπυραμιδική διαταραχή
- Παρκινσονισμός (συμπεριλαμβανομένων των: σημείου οδοντωτού τροχού, βραδυκινησίας, υποκινησίας)
- Τρόμος
- Ζάλη
- Καταστολή
- Υπνηλία
- Κεφαλαλγία
- Γενικευμένοι τονικοκλονικοί σπασμοί
- Όψιμη δυσκινησία
- Δυσκινησία
- Ακουσία εκροή σιέλου από το στόμα
- Αταξία
- Δυσαρθρία
- Κρίση περιστροφής οφθαλμικών βολβών
- Διαταραχή στην προσοχή
- Υπερυπνία
- Υπαισθησία
- Παραισθησία
- Λήθαργος
- Ραιβόκρανο
- Πάρεση
- Ακινησία
- Υπερτονία
- Σύνδρομο ανησύχων ποδών
- Κακόηθες νευροληπτικό σύνδρομο
- Σεροτονινεργικό σύνδρομο
- Πτώση γωνίας στόματος
- Λεμφοπενία
- Αριθμός ηωσινοφίλων αυξημένος
- Αίσθημα παλμών
- Ταχυκαρδία
- Παράταση του διορθωμένου διαστήματος QT στο ηλεκτροκαρδιογράφημα
- Κοιλιακή ταχυκαρδία δίκην ριπιδίου
- Θάμβος όρασης
- Φωτοφοβία
- Αμβλυωπία
- Οπτική διαταραχή
- Κνησμός του οφθαλμού
- Ξηροφθαλμία
- Ίλιγγος
- Εμβοές
- Ωταλγία
- Υπερτασική κρίση
- Υπέρταση
- Ορθοστατική υπόταση
- Υπόταση
- Συστολική υπέρταση
- Διαστολική υπέρταση
- Ασταθής αρτηριακή πίεση
- Συγκοπή
- Φλεβική θρομβοεμβολή
- Δύσπνοια
- Κυνάγχη
- Λόξυγκας
- Ναυτία
- Έμετος
- Δυσκοιλιότητα
- Δυσπεψία
- Ξηροστομία
- Υπερέκκριση σιέλου
- Διάρροια
- Δυσφαγία
- Γαστρίτιδα
- Γαστρεντερική δυσφορία
- Διογκωμένη γλώσσα
- Περιεχόμενο γλώσσας
- Μετεωρισμός
- Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση
- Χαλαρά κόπρανα
- Κνίδωση
- Εξάνθημα
- Κηλιδοβλατιδώδες εξάνθημα
- Ακμή
- Ψωρίαση
- Αλλεργική δερματίτιδα
- Αλωπεκία
- Οίδημα προσώπου
- Ερύθημα
- Βλατιδώδες εξάνθημα
- Ερεθισμός δέρματος
- Υπερευαισθησία
- Αγγειοοίδημα
- Αντίδραση στο φάρμακο με ηωσινοφιλία και συστημικά συμπτώματα (DRESS)
- Μυοσκελετική ακαμψία
- Μυοσκελετική δυσφορία
- Μυϊκή κράμπα
- Πόνος του άκρου
- Δυσκαμψία άρθρωσης
- Τρισμός
- Ακράτεια ούρων
- Δυσουρία
- Ενούρηση
- Στυτική δυσλειτουργία
- Αυξημένη στύση
- Γαλακτόρροια
- Γυναικομαστία
- Πριαπισμός
- Αναφυλακτική αντίδραση
- Ηπατικά ένζυμα αυξημένα
- Δοκιμασίες ηπατικής λειτουργίας μη φυσιολογικές
- Εξασθένιση
- Κόπωση
- Θωρακική δυσφορία
- Μη φυσιολογικό βάδισμα
- Άλγος
- Δίψα
- Πυρεξία
- Αίσθημα θερμού
- Γαλακτική αφυδρογονάση αίματος αυξημένη
- Σύνδρομο από απόσυρση φαρμάκου των νεογνών
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
ΣπάνιεςΡινίτιδαΛοιμώξεις και παρασιτώσεις
-
Όχι συχνέςΑυξημένη όρεξηΔιαταραχές του μεταβολισμού και της θρέψης
-
ΣπάνιεςΥπασβεστιαιμίαΔιαταραχές του μεταβολισμού και της θρέψης
-
ΣυχνέςΑνησυχίαΨυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΔιέγερσηΨυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΆγχοςΨυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΣυσφιγκτικό αίσθημα λαιμούΨυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΕφιάλτηςΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΚρίση πανικούΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΚαταθλιπτικό σύμπτωμαΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΒραδυφρενίαΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΕπίπεδο συναίσθημαΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΑνοργασμίαΨυχιατρικές διαταραχές
-
Μη γνωστέςΑϋπνίαΨυχιατρικές διαταραχές
-
Μη γνωστέςΜανία/υπομανίαΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣυχνέςΔυστονίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΑκαθησίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΕξωπυραμιδική διαταραχήΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΠαρκινσονισμός (συμπεριλαμβανομένων των: σημείου οδοντωτού τροχού, βραδυκινησίας, υποκινησίας)Διαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΤρόμοςΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΖάληΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΚαταστολήΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΥπνηλίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣυχνέςΚεφαλαλγίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΓενικευμένοι τονικοκλονικοί σπασμοίΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΌψιμη δυσκινησίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΔυσκινησίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΑκουσία εκροή σιέλου από το στόμαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΑταξίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΔυσαρθρίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΚρίση περιστροφής οφθαλμικών βολβώνΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΔιαταραχή στην προσοχήΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΥπερυπνίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΥπαισθησίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΠαραισθησίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΛήθαργοςΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΡαιβόκρανοΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΠάρεσηΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΑκινησίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΥπερτονίαΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΣύνδρομο ανησύχων ποδώνΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Μη γνωστέςΚακόηθες νευροληπτικό σύνδρομοΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Μη γνωστέςΣεροτονινεργικό σύνδρομοΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Μη γνωστέςΠτώση γωνίας στόματοςΔιαταραχές του νευρικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΛεμφοπενίαΔιαταραχές του αιμοποιητικού και του λεμφικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΑριθμός ηωσινοφίλων αυξημένοςΔιαταραχές του αιμοποιητικού και του λεμφικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΑίσθημα παλμώνΚαρδιακές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΤαχυκαρδίαΚαρδιακές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΠαράταση του διορθωμένου διαστήματος QT στο ηλεκτροκαρδιογράφημαΚαρδιακές διαταραχές
-
Μη γνωστέςΚοιλιακή ταχυκαρδία δίκην ριπιδίουΚαρδιακές διαταραχές
-
ΣυχνέςΘάμβος όρασηςΟφθαλμικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΦωτοφοβίαΟφθαλμικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΑμβλυωπίαΟφθαλμικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΟπτική διαταραχήΟφθαλμικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΚνησμός του οφθαλμούΟφθαλμικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΞηροφθαλμίαΟφθαλμικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΊλιγγοςΔιαταραχές του ωτός και του λαβυρίνθου
-
Όχι συχνέςΕμβοέςΔιαταραχές του ωτός και του λαβυρίνθου
-
ΣπάνιεςΩταλγίαΔιαταραχές του ωτός και του λαβυρίνθου
-
Όχι συχνέςΥπερτασική κρίσηΑγγειακές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΥπέρτασηΑγγειακές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΟρθοστατική υπότασηΑγγειακές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΥπότασηΑγγειακές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΣυστολική υπέρτασηΑγγειακές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΔιαστολική υπέρτασηΑγγειακές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΑσταθής αρτηριακή πίεσηΑγγειακές διαταραχές
-
Μη γνωστέςΣυγκοπήΑγγειακές διαταραχές
-
Μη γνωστέςΦλεβική θρομβοεμβολήΑγγειακές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΔύσπνοιαΔιαταραχές του αναπνευστικού συστήματος, του θώρακα και του μεσοθωρακίου
-
Όχι συχνέςΚυνάγχηΔιαταραχές του αναπνευστικού συστήματος, του θώρακα και του μεσοθωρακίου
-
ΣπάνιεςΛόξυγκαςΔιαταραχές του αναπνευστικού συστήματος, του θώρακα και του μεσοθωρακίου
-
ΣυχνέςΝαυτίαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣυχνέςΈμετοςΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣυχνέςΔυσκοιλιότηταΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣυχνέςΔυσπεψίαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣυχνέςΞηροστομίαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣυχνέςΥπερέκκριση σιέλουΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΔιάρροιαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΔυσφαγίαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΓαστρίτιδαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΓαστρεντερική δυσφορίαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΔιογκωμένη γλώσσαΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΠεριεχόμενο γλώσσαςΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΜετεωρισμόςΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΓαστροοισοφαγική παλινδρόμησηΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
ΣπάνιεςΧαλαρά κόπραναΔιαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΚνίδωσηΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Όχι συχνέςΕξάνθημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Όχι συχνέςΚηλιδοβλατιδώδες εξάνθημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Όχι συχνέςΑκμήΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΨωρίασηΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΑλλεργική δερματίτιδαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΑλωπεκίαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΟίδημα προσώπουΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΕρύθημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΒλατιδώδες εξάνθημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣπάνιεςΕρεθισμός δέρματοςΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Μη γνωστέςΥπερευαισθησίαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Μη γνωστέςΑγγειοοίδημαΔιαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Μη γνωστέςΑντίδραση στο φάρμακο με ηωσινοφιλία και συστημικά συμπτώματα (DRESS)Διαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣυχνέςΜυοσκελετική ακαμψίαΔιαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
Όχι συχνέςΜυοσκελετική δυσφορίαΔιαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
Όχι συχνέςΜυϊκή κράμπαΔιαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
Όχι συχνέςΠόνος του άκρουΔιαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
Όχι συχνέςΔυσκαμψία άρθρωσηςΔιαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
ΣπάνιεςΤρισμόςΔιαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού
-
ΣπάνιεςΑκράτεια ούρωνΔιαταραχές των νεφρών και των ουροφόρων οδών
-
ΣπάνιεςΔυσουρίαΔιαταραχές των νεφρών και των ουροφόρων οδών
-
Μη γνωστέςΕνούρησηΔιαταραχές των νεφρών και των ουροφόρων οδών
-
ΣπάνιεςΣτυτική δυσλειτουργίαΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
ΣπάνιεςΑυξημένη στύσηΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
ΣπάνιεςΓαλακτόρροιαΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
ΣπάνιεςΓυναικομαστίαΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
Μη γνωστέςΠριαπισμόςΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
Μη γνωστέςΑναφυλακτική αντίδρασηΔιαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΗπατικά ένζυμα αυξημέναΔιαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
ΣπάνιεςΔοκιμασίες ηπατικής λειτουργίας μη φυσιολογικέςΔιαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
ΣυχνέςΕξασθένισηΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
ΣυχνέςΚόπωσηΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
Όχι συχνέςΘωρακική δυσφορίαΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
Όχι συχνέςΜη φυσιολογικό βάδισμαΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
Όχι συχνέςΆλγοςΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
Όχι συχνέςΔίψαΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
ΣπάνιεςΠυρεξίαΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
ΣπάνιεςΑίσθημα θερμούΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
ΣπάνιεςΓαλακτική αφυδρογονάση αίματος αυξημένηΠαρακλινικές εξετάσεις
-
Μη γνωστέςΣύνδρομο από απόσυρση φαρμάκου των νεογνώνΚαταστάσεις της κύησης, της λοχείας και της περιγεννητικής περιόδου
pregnant_woman
SPC-GEODON
Κύηση / γαλουχία
Επίπεδο κινδύνου: Αποφεύγεται
expand_more
Κύηση / γαλουχία
-
Κύησηδεν συνιστάταιΔεν έχουν πραγματοποιηθεί μελέτες σε έγκυες γυναίκες. Επομένως στις γυναίκες που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία και λαμβάνουν ζιπραζιδόνη πρέπει να υποδεικνύεται η χρήση κάποιας κατάλληλης μεθόδου αντισύλληψης. Δεδομένου ότι η εμπειρία με το φάρμακο στον άνθρωπο είναι περιορισμένη, η χορήγηση της ζιπραζιδόνης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης δεν συνιστάται, εκτός και αν τα αναμενόμενα θεραπευτικά οφέλη για τη μητέρα υπερτερούν των πιθανών κινδύνων για το έμβρυο. Νεογνά τα οποία είχαν εκτεθεί σε αντιψυχωσικά (συμπεριλαμβανομένης της ζιπραζιδόνης) κατά τη διάρκεια του τρίτου τριμήνου της κύησης, διατρέχουν κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών, συμπεριλαμβανομένων εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων και/ή συμπτωμάτων απόσυρσης, τα οποία μπορεί να ποικίλουν σε σοβαρότητα και διάρκεια μετά τον τοκετό. Έχουν υπάρξει αναφορές για εμφάνιση διέγερσης, υπερτονίας, υποτονίας, τρόμου, υπνηλίας, αναπνευστικής δυσχέρειας ή διαταραχής πρόσληψης τροφής. Συνεπώς, τα νεογέννητα πρέπει να παρακολουθούνται προσεκτικά. Το GEODON δεν πρέπει να χρησιμοποιείται κατά τη διάρκεια της κύησης εκτός εάν είναι σαφώς απαραίτητο. Σε περίπτωση που είναι αναγκαία η διακοπή του φαρμάκου κατά τη διάρκεια της κύησης, αυτό δεν πρέπει να γίνεται απότομα.
-
Γαλουχίαπρέπει να διακόπτεται ο θηλασμόςΔεν είναι γνωστό εάν η ζιπραζιδόνη απεκκρίνεται στο μητρικό γάλα. Πρέπει να υποδεικνύεται στις ασθενείς να μη θηλάζουν τα βρέφη τους εφόσον παίρνουν ζιπραζιδόνη. Εάν είναι απαραίτητη η θεραπεία με το φάρμακο, πρέπει να διακόπτεται ο θηλασμός.
neurology
DrugBank
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
monitor_heart
SPC-GEODON
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμικές Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Αντιψυχωσικά, παράγωγα ινδολίου, κωδικός ATC ΝΟ5ΑΕ04 Η ζιπραζιδόνη έχει υψηλή συγγένεια προς τους ντοπαμινεργικούς υποδοχείς τύπου 2 (D ) και σημαντικά υψηλότερη συγγένεια προς τους σεροτονινεργικούς…
biotech
SPC-GEODON
Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακοκινητική
Φαρμακοκινητικές Απορρόφηση: Μετά από χορήγηση πολλαπλών δόσεων ζιπραζιδόνης από του στόματος μαζί με τροφή, οι μέγιστες συγκεντρώσεις στον ορό του αίματος τυπικά εμφανίζονται 6-8 ώρες μετά τη λήψη της δόσης. Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα μιας δόσης 20…
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
bloodtype
DrugBank
Απέκκριση
expand_more
Απέκκριση
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
medication
Δοσολογία
SPC-GEODON
expand_more
Δοσολογία
Δοσολογία
Ενήλικες
Η συνιστώμενη δόση, για τη θεραπεία οξέων επεισοδίων σχιζοφρένειας και διπολικής μανίας, είναι 40 mg δύο φορές ημερησίως ταυτόχρονα με τη λήψη τροφής. Η ημερήσια δοσολογία μπορεί στη συνέχεια να προσαρμοστεί με βάση την κλινική κατάσταση του κάθε ασθενούς μέχρι τη μέγιστη δόση των 80 mg δύο φορές ημερησίως. Η μέγιστη συνιστώμενη δόση μπορεί να χορηγηθεί ακόμα και από την 3η ημέρα της θεραπείας, εφόσον αυτό ενδείκνυται. Έχει ιδιαίτερη σημασία να μην γίνεται υπέρβαση της μέγιστης δόσης, καθώς το προφίλ ασφαλείας σε χορήγηση πάνω από 160 mg ημερησίως δεν έχει επιβεβαιωθεί και η ζιπραζιδόνη σχετίζεται με δοσοεξαρτώμενη παράταση του διαστήματος QT (βλ. Δοσολογία και Ειδικές προειδοποιήσεις).
Κατά τη θεραπεία συντήρησης της σχιζοφρένειας, η ζιπραζιδόνη πρέπει να χορηγείται στους ασθενείς στη χαμηλότερη αποτελεσματική δόση. Σε πολλές περιπτώσεις, δόση 20 mg δύο φορές ημερησίως μπορεί να είναι επαρκής.
Μετρήστε την δόση, με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ακρίβεια, χρησιμοποιώντας την σύριγγα για χορήγηση από του στόματος, που παρέχεται μαζί με το προϊόν. Το πόσιμο εναιώρημα ζιπραζιδόνης, πρέπει να χορηγείται απευθείας στο στόμα. Αν και το εναιώρημα πρέπει να λαμβάνεται μαζί με τροφή, δεν πρέπει να αραιώνεται ή να αναμιγνύεται με τροφή ή ποτά, πριν τη χορήγηση.
Ηλικιωμένοι
Κατά κανόνα δεν συνιστάται μικρότερη δόση εφόδου, ωστόσο, η περίπτωση αυτή μπορεί να εξεταστεί σε ασθενείς 65 ετών και άνω, όταν το δικαιολογούν οι κλινικές παράμετροι.
Ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια
Δεν χρειάζεται προσαρμογή της δόσης σε ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια (βλ. Φαρμακοκινητικές).
Ασθενείς με ηπατική ανεπάρκεια
Σε ασθενείς με ηπατική ανεπάρκεια, πρέπει να εξεταστεί το ενδεχόμενο χορήγησης χαμηλότερων δόσεων (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις και Φαρμακοκινητικές).
Παιδιατρικός πληθυσμός
Διπολική Μανία
Η συνιστώμενη δόση, για τη θεραπεία οξέων επεισοδίων διπολικής μανίας, σε παιδιατρικούς ασθενείς (ηλικίας 10 έως 17 ετών), είναι μία εφάπαξ δόση των 20 mg την ημέρα 1, με φαγητό. Η ζιπραζιδόνη θα πρέπει ακολούθως να χορηγείται με φαγητό, σε δύο ημερήσιες διηρημένες δόσεις και θα πρέπει να τιτλοποιείται σε διάστημα 1-2 εβδομάδων, με στόχο τα 120-160 mg/ημέρα, για ασθενείς που ζυγίζουν 45 kg ή τα 60-80 mg/ημέρα, για ασθενείς που ζυγίζουν <45 kg. Η επακόλουθη δοσολογία θα πρέπει ρυθμίζεται με βάση την ατομική κλινική κατάσταση, μεταξύ 80-160 mg/ημέρα, για ασθενείς που ζυγίζουν 45 kg ή 40-80 mg/ημέρα, για ασθενείς που ζυγίζουν <45 kg. Μη ισόποσα διηρημένη δοσολογία, με πρωινές δόσεις κατά 20 mg ή 40 mg χαμηλότερες από τις βραδινές δόσεις επετράπη στην κλινική μελέτη (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις, Φαρμακοδυναμικές και Φαρμακοκινητικές).
Έχει ιδιαίτερη σημασία να μην υπερβαίνεται η, βασιζόμενη στο βάρος, μέγιστη δόση, καθώς δεν έχει επιβεβαιωθεί το προφίλ ασφαλείας σε δόσεις άνω της μέγιστης (160 mg/ημέρα για παιδιά ≥45 kg και 80 mg/ημέρα για παιδιά <45 kg) και η ζιπραζιδόνη σχετίζεται με δοσοεξαρτώμενη παράταση του διαστήματος QT (βλ. Δοσολογία και Ειδικές προειδοποιήσεις).
Σχιζοφρένεια
Η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης, σε παιδιατρικούς ασθενείς με σχιζοφρένεια, δεν έχουν τεκμηριωθεί (βλ. Ειδικές προειδοποιήσεις).
block
Αντενδείξεις
SPC-GEODON
expand_more
Αντενδείξεις
- Υπερευαισθησία στη δραστική ουσία ή σε κάποιο από τα έκδοχα που αναφέρονται στην παράγραφο 6.1.
- Γνωστή παράταση του διαστήματος QT.
- Συγγενές σύνδρομο παρατεταμένου QT.
- Πρόσφατο οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου.
- Μη αντιρροπούμενη καρδιακή ανεπάρκεια.
- Αρρυθμίες που αντιμετωπίζονται με αντιαρρυθμικά φαρμακευτικά προϊόντα Τάξης ΙΑ και ΙΙΙ.
- Ταυτόχρονη θεραπεία με φαρμακευτικά προϊόντα, τα οποία προκαλούν παράταση του διαστήματος QT, όπως αντιαρρυθμικά Τάξης ΙΑ και ΙΙΙ, τριοξείδιο του αρσενικού, αλοφαντρίνη, οξεική λεβομεθαδίλη, μεζοριδαζίνη, θειοριδαζίνη, πιμοζίδη, σπαρφλοξασίνη, γκατιφλοξασίνη, μοξιφλοξασίνη, μεθανοσουλφονική δολασετρόνη, μεφλοκίνη, σερτινδόλη ή σιζαπρίδη (βλέπε Ειδικές προειδοποιήσεις και Αλληλεπιδράσεις).
warning
Προειδοποιήσεις
SPC-GEODON
expand_more
Προειδοποιήσεις
Πρέπει να λαμβάνεται το ιατρικό ιστορικό του ασθενούς και να γίνεται αξιολόγηση του οικογενειακού του ιστορικού, καθώς επίσης να πραγματοποιείται και κλινική εξέταση προκειμένου να αναγνωριστούν οι ασθενείς για τους οποίους δεν συνιστάται η θεραπεία με ζιπραζιδόνη (βλέπε Αντενδείξεις).
Διάστημα QT
Η ζιπραζιδόνη προκαλεί δοσοεξαρτώμενη ελαφρά έως μέτριου βαθμού παράταση του διαστήματος QT (βλέπε Ανεπιθύμητες ενέργειες και Φαρμακοδυναμικές). Η ζιπραζιδόνη δεν πρέπει να χορηγείται μαζί με φαρμακευτικά προϊόντα που είναι γνωστό ότι προκαλούν παράταση του διαστήματος QT (βλέπε Αντενδείξεις και Αλληλεπιδράσεις). Προσοχή συνιστάται σε ασθενείς με σημαντική βραδυκαρδία. Ηλεκτρολυτικές διαταραχές, όπως υποκαλιαιμία και υπομαγνησιαιμία, αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης κακοήθους αρρυθμίας και πρέπει να διορθώνονται πριν από την έναρξη της θεραπείας με ζιπραζιδόνη. Όταν ασθενείς με σταθεροποιημένη καρδιακή νόσο πρόκειται να υποβληθούν σε θεραπεία με το φάρμακο, πρέπει να προηγείται ηλεκτροκαρδιογραφικός έλεγχος πριν από την έναρξη της θεραπείας. Εάν εμφανιστούν καρδιακά συμπτώματα, όπως αίσθημα παλμών, ίλιγγος, συγκοπή ή σπασμοί τότε πρέπει να εξεταστεί η πιθανότητα κακοήθους αρρυθμίας και να γίνει εκτίμηση της καρδιακής λειτουργίας που να περιλαμβάνει και ΗΚΓ έλεγχο. Συνιστάται διακοπή της θεραπείας εφόσον το διάστημα QTc είναι > 500 msec (βλέπε Αντενδείξεις). Έχουν υπάρξει σπάνιες αναφορές, μετά την κυκλοφορία του προϊόντος, κοιλιακής ταχυκαρδίας δίκην ριπιδίου (torsade de pointes) σε ασθενείς που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη, με ασαφείς πολλαπλούς παράγοντες κινδύνου.
Παιδιατρικός πληθυσμός
Η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης για τη θεραπεία της σχιζοφρένειας, σε παιδιά και εφήβους δεν έχει εκτιμηθεί.
Κακόηθες νευροληπτικό σύνδρομο (Neuroleptic Malignant Syndrome - NMS)
Tο NMS είναι ένα σπάνιο αλλά ενδεχομένως θανατηφόρο σύνδρομο, που έχει συσχετισθεί με τη χρήση αντιψυχωσικών φαρμακευτικών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης της ζιπραζιδόνης. Η αντιμετώπιση του NMS πρέπει να περιλαμβάνει άμεση διακοπή όλων των αντιψυχωσικών φαρμακευτικών προϊόντων.
Σοβαρές Δερματικές Ανεπιθύμητες Αντιδράσεις
Έχει αναφερθεί αντίδραση στο φάρμακο με ηωσινοφιλία και συστημικά συμπτώματα (DRESS) έπειτα από έκθεση στη ζιπραζιδόνη. Το σύνδρομο DRESS συνίσταται από έναν συνδυασμό τριών ή περισσότερων από τα ακόλουθα: δερματική αντίδραση (όπως εξάνθημα ή αποφολιδωτική δερματίτιδα), ηωσινοφιλία, πυρετό, λεμφαδενοπάθεια και μία ή περισσότερες συστημικές επιπλοκές, όπως ηπατίτιδα, νεφρίτιδα, πνευμονίτιδα, μυοκαρδίτιδα και περικαρδίτιδα. Έπειτα από έκθεση στη ζιπραζιδόνη έχουν αναφερθεί και άλλες σοβαρές δερματικές ανεπιθύμητες αντιδράσεις, όπως το σύνδρομο Stevens-Johnson. Οι σοβαρές δερματικές ανεπιθύμητες αντιδράσεις είναι ορισμένες φορές θανατηφόρες. Διακόψτε τη ζιπραζιδόνη εάν εμφανιστούν σοβαρές δερματικές ανεπιθύμητες αντιδράσεις.
Όψιμη δυσκινησία
Υπάρχει πιθανότητα εμφάνισης όψιμης δυσκινησίας καθώς και άλλων όψιμων εξωπυραμιδικών συνδρόμων μετά από μακράς διάρκειας θεραπεία με ζιπραζιδόνη. Είναι γνωστό πως οι ασθενείς με διπολική διαταραχή είναι ιδιαιτέρως ευπαθείς σε αυτή την κατηγορία συμπτωμάτων. Τα συμπτώματα αυτά εμφανίζονται συχνότερα με την αυξημένη διάρκεια θεραπείας και σε μεγάλη ηλικία. Εάν εμφανιστούν σημεία και συμπτώματα όψιμης δυσκινησίας πρέπει να εξεταστεί η περίπτωση ελάττωσης της δόσης ή και διακοπής της χορήγησης ζιπραζιδόνης.
Σπασμοί
Συνιστάται προσοχή κατά τη θεραπεία ασθενών με ιστορικό σπασμών.
Ηπατική ανεπάρκεια
Δεν υπάρχει επαρκής εμπειρία σε ασθενείς με σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια και κατά συνέπεια η χρήση της ζιπραζιδόνης σε αυτή την ομάδα των ασθενών απαιτεί προσοχή (βλέπε Δοσολογία και Φαρμακοκινητικές).
Αυξημένος κίνδυνος αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων στον πληθυσμό με άνοια
Σε τυχαιοποιημένες, ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο κλινικές δοκιμές στον πληθυσμό με άνοια με κάποια άτυπα αντιψυχωσικά έχει παρατηρηθεί τριπλάσιος περίπου κίνδυνος αγγειακών εγκεφαλικών ανεπιθύμητων συμβαμάτων. Δεν είναι γνωστός ο μηχανισμός για τον οποίο υπάρχει αυτός ο αυξημένος κίνδυνος. Αυξημένος κίνδυνος δεν μπορεί να αποκλειστεί και για άλλα αντιψυχωσικά ή και για άλλους πληθυσμούς ασθενών. Το GEODON πρέπει να χρησιμοποιείται με προσοχή σε ασθενείς με παράγοντες κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο.
Το GEODON 10 mg/ml πόσιμο εναιώρημα περιέχει methyl parahydroxybenzoate και propyl parahydroxybenzoate που μπορεί να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις (πιθανώς με καθυστέρηση). Το GEODON 10 mg/ml πόσιμο εναιώρημα περιέχει 4,65 mg νατρίου ανά ml δόσης, κάτι που θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη σε ασθενείς που βρίσκονται σε δίαιτα με περιορισμό άλατος. Η συνήθης δόση είναι μεταξύ 4 και 8 ml δύο φορές ημερησίως ώστε η ολική ημερήσια επιβάρυνση σε νάτριο να κυμαίνεται μεταξύ 37,2 και 74,4 mg.
Αυξημένη Θνησιμότητα σε Ηλικιωμένα άτομα με Άνοια
Δεδομένα από δύο μεγάλες μελέτες παρατήρησης, έδειξαν ότι τα ηλικιωμένα άτομα με άνοια, που λαμβάνουν θεραπεία με αντιψυχωσικά, παρουσιάζουν ελαφρώς αυξημένο κίνδυνο θανάτου, σε σχέση με αυτούς που δεν λαμβάνουν θεραπεία. Δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα για να δώσουν μία σίγουρη εκτίμηση του ακριβούς μεγέθους του κινδύνου και το αίτιο του αυξημένου κινδύνου δεν είναι γνωστό. Το GEODON δεν είναι εγκεκριμένο για τη θεραπεία των διαταραχών συμπεριφοράς, που σχετίζονται με άνοια.
Φλεβική Θρομβοεμβολή
Έχουν αναφερθεί περιπτώσεις φλεβικής θρομβοεμβολής (VTE) με αντιψυχωσικά φάρμακα. Δεδομένου ότι οι ασθενείς που λαμβάνουν θεραπεία με αντιψυχωσικά, συχνά εμφανίζουν επίκτητους παράγοντες κινδύνου για φλεβική θρομβοεμβολή, θα πρέπει να εντοπίζονται όλοι οι πιθανοί παράγοντες κινδύνου για φλεβική θρομβοεμβολή πριν και κατά τη διάρκεια της θεραπείας με ζιπραζιδόνη και θα πρέπει να λαμβάνονται κατάλληλα προληπτικά μέτρα.
Πριαπισμός
Έχουν αναφερθεί περιπτώσεις πριαπισμού με τη χρήση αντιψυχωσικών, συμπεριλαμβανομένης της ζιπραζιδόνης. Αυτή η ανεπιθύμητη ενέργεια, όπως και με άλλα ψυχοτρόπα φάρμακα, δεν έδειξε να ήταν δοσοεξαρτώμενη και δε συσχετίστηκε με τη διάρκεια της θεραπείας.
Υπερπρολακτιναιμία
Όπως και άλλα φάρμακα που δρουν ανταγωνιστικά στους υποδοχείς ντοπαμίνης D , η ζιπραζιδόνη μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα προλακτίνης. Έχουν αναφερθεί διαταραχές όπως γαλακτόρροια, αμηνόρροια, γυναικομαστία και σεξουαλική ανικανότητα με ενώσεις που αυξάνουν την προλακτίνη. Η μακροχρόνια υπερπρολακτιναιμία, όταν σχετίζεται με υπογοναδισμό, μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη οστική πυκνότητα.
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
SPC-GEODON
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
Αλληλεπιδράσεις
Φαρμακοκινητικές και φαρμακοδυναμικές μελέτες με ζιπραζιδόνη και άλλα φαρμακευτικά προϊόντα, τα οποία προκαλούν παράταση του διαστήματος QT δεν έχουν πραγματοποιηθεί. Αθροιστική δράση της ζιπραζιδόνης με αυτά τα φαρμακευτικά προϊόντα δεν μπορεί να αποκλεισθεί και κατά συνέπεια η ζιπραζιδόνη δεν πρέπει να χορηγείται με φαρμακευτικά προϊόντα, τα οποία προκαλούν παράταση του διαστήματος QT, όπως αντιαρρυθμικά Τάξης ΙΑ και ΙΙΙ, τριοξείδιο του αρσενικού, αλοφαντρίνη, οξεική λεβομεθαδίλη, μεζοριδαζίνη, θειοριδαζίνη, πιμοζίδη, σπαρφλοξασίνη, γκατιφλοξασίνη, μοξιφλοξασίνη, μεθανοσουλφονική δολασετρόνη, μεφλοκίνη, σερτινδόλη ή σιζαπρίδη (βλ. Αντενδείξεις).
Δεν έχουν διεξαχθεί μελέτες αλληλεπίδρασης της ζιπραζιδόνης με άλλα φαρμακευτικά προϊόντα σε παιδιά.
Φαρμακευτικά προϊόντα που δρουν στο Κ.Ν.Σ./ o ινόπνευμα
Λαμβάνοντας υπόψη τις κύριες επιδράσεις της ζιπραζιδόνης στο Κ.Ν.Σ., απαιτείται προσοχή όταν λαμβάνεται σε συνδυασμό με άλλα φαρμακευτικά προϊόντα που δρουν στο Κ.Ν.Σ., καθώς και με οινοπνευματώδη ποτά.
Επίδραση της ζιπραζιδόνης σε άλλα φαρμακευτικά προϊόντα
Μία in vivo μελέτη με δεξτρομεθορφάνη δεν έδειξε αξιοσημείωτη αναστολή του CYP2D6 σε συγκεντρώσεις πλάσματος 50% χαμηλότερες από εκείνες που επιτεύχθηκαν μετά από λήψη 40 mg ζιπραζιδόνης δύο φορές ημερησίως.
Δεδομένα in vitro υποδεικνύουν ότι η ζιπραζιδόνη είναι πιθανό να αποτελεί έναν μέτριο αναστολέα των CYP2D6 και CYP3A4. Ωστόσο, δεν θεωρείται πιθανό ότι η ζιπραζιδόνη επιδρά, σε κλινικά σημαντικό βαθμό, στη φαρμακοκινητική φαρμακευτικών προϊόντων που μεταβολίζονται από αυτές τις ισομορφές του κυτοχρώματος P450.
- Αντισυλληπτικά από του στόματος - Η χορήγηση ζιπραζιδόνης δεν επηρέασε σημαντικά τη φαρμακοκινητική των συστατικών του αντισυλληπτικού, δηλαδή του οιστρογόνου (ethinyl oestradiol - υπόστρωμα του CYP3A4) ή του προγεστερινοειδούς.
- Λίθιο - Ταυτόχρονη χορήγηση ζιπραζιδόνης και λιθίου δεν είχε επίδραση στη φαρμακοκινητική του λιθίου. Επειδή η ζιπραζιδόνη, καθώς και το λίθιο έχουν συσχετισθεί με μεταβολές της καρδιακής αγωγιμότητας, ο συνδυασμός τους μπορεί να ενέχει κίνδυνο φαρμακοδυναμικών αλληλεπιδράσεων, συμπεριλαμβανομένων των αρρυθμιών, ωστόσο, σε ελεγχόμενες κλινικές μελέτες, ο συνδυασμός ζιπραζιδόνης με λίθιο δεν επέδειξε αυξημένο κλινικό κίνδυνο, σε σύγκριση με τη χορήγηση μόνο λιθίου.
- Δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα για τη συγχορήγηση με το σταθεροποιητή συναισθήματος καρβαμαζεπίνη.
- Η φαρμακοκινητική αλληλεπίδραση ζιπραζιδόνης και βαλπροϊκού οξέος δεν είναι πιθανή λόγω της έλλειψης κοινών μεταβολικών οδών των δύο φαρμάκων. Σε μία μελέτη σε ασθενείς, η συγχορήγηση ζιπραζιδόνης και βαλπροϊκού οξέος έδειξε ότι οι μέσες συγκεντρώσεις του βαλπροϊκού οξέος ήταν εντός του θεραπευτικού εύρους σε σύγκριση με τη χορήγηση του βαλπροϊκού οξέος με εικονικό φάρμακο.
Επίδραση άλλων φαρμακευτικών προϊόντων στη ζιπραζιδόνη
- Η κετοκοναζόλη (400 mg/ημέρα), που αποτελεί αναστολέα του CYP3Α4, αύξησε τη συγκέντρωση της ζιπραζιδόνης στον ορό του αίματος κατά ποσοστό < 40%. Οι συγκεντρώσεις στον ορό του αίματος των S-methyldihydroziprasidone και ziprasidone sulphoxide, στον αναμενόμενο χρόνο για την επίτευξη μέγιστης συγκέντρωσης της ζιπραζιδόνης στο πλάσμα (Tmax), αυξήθηκαν κατά 55% και 8% αντίστοιχα. Δεν παρατηρήθηκε επιπλέον παράταση του διαστήματος QTc. Μεταβολές στη φαρμακοκινητική λόγω συγχορήγησης ισχυρών αναστολέων του CYP3Α4 δεν είναι πιθανό να είναι κλινικά σημαντικές, κατά συνέπεια δεν απαιτείται προσαρμογή της δοσολογίας. Δεδομένα in vitro υποδεικνύουν ότι η ζιπραζιδόνη αποτελεί υπόστρωμα της P-γλυκοπρωτεΐνης (p-gp). Η αντίστοιχη σημασία σε περιβάλλον in vivo δεν είναι γνωστή, ωστόσο, η συγχορήγηση με γνωστούς αναστολείς της p-gp όπως η βεραπαμίλη, τα αντιβιοτικά τύπου μακρολίδης, η κινιδίνη, η ιτρακοναζόλη και η ριτοναβίρη μπορεί να προκαλέσει αυξημένες συγκεντρώσεις της ζιπραζιδόνης στο πλάσμα. Η συγχορήγηση με επαγωγείς της p-gp όπως η ριφαμπικίνη και το St John´s Wort (υπερικό ή βαλσαμόχορτο) μπορεί να προκαλέσει μειωμένες συγκεντρώσεις της ζιπραζιδόνης. Αυτό πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όταν εξετάζεται το ενδεχόμενο συγχορήγησης.
- Η θεραπεία με καρβαμαζεπίνη, 200 mg δύο φορές ημερησίως για 21 ημέρες, είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση κατά περίπου 35% της βιοδιαθεσιμότητας της ζιπραζιδόνης.
- Αντιόξινα - πολλαπλές δόσεις αντιόξινων που περιείχαν αλουμίνιο και μαγνήσιο ή σιμετιδίνης δεν είχαν κλινικά σημαντική επίδραση στην φαρμακοκινητική της ζιπραζιδόνης σε άτομα που είχαν γευματίσει.
Σεροτονινεργικά φαρμακευτικά προϊόντα
Σε μεμονωμένες περιπτώσεις, έχουν υπάρξει αναφορές σεροτονινεργικού συνδρόμου συσχετιζόμενου προσωρινά με την θεραπευτική χρήση της ζιπραζιδόνης σε συνδυασμό με άλλα σεροτονινεργικά φαρμακευτικά προϊόντα όπως οι SSRIs (βλ. Ανεπιθύμητες ενέργειες). Τα χαρακτηριστικά του σεροτονινεργικού συνδρόμου μπορεί να περιλαμβάνουν σύγχυση, διέγερση, πυρετό, εφιδρώσεις, αταξία, υπεραντανακλαστικότητα, μυόκλωνο και διάρροια.
Πρωτεϊνική σύνδεση
Η ζιπραζιδόνη συνδέεται εκτενώς με τις πρωτεΐνες του πλάσματος. Η in vitro σύνδεση της ζιπραζιδόνης με τις πρωτεΐνες του πλάσματος δεν μεταβλήθηκε από την βαρφαρίνη ή την προπρανολόλη, δύο φάρμακα με υψηλή σύνδεση στις πρωτεΐνες, ούτε όμως η ζιπραζιδόνη μετέβαλε τη σύνδεση αυτών των φαρμάκων με τις πρωτεΐνες του πλάσματος του ανθρώπου.
Συνεπώς, δεν είναι πιθανές ενδεχόμενες φαρμακευτικές αλληλεπιδράσεις με τη ζιπραζιδόνη, λόγω παρεκτόπισης από τις πρωτεΐνες του πλάσματος.
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
SPC-GEODON
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
Ανεπιθύμητες ενέργειες
Η από του στόματος χορηγούμενη ζιπραζιδόνη έχει χορηγηθεί σε κλινικές δοκιμές (βλέπε Φαρμακοδυναμικές), σε περίπου 6500 ενήλικες ασθενείς. Οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες σε κλινικές δοκιμές για τη σχιζοφρένεια, ήταν η καταστολή και η ακαθησία. Σε κλινικές δοκιμές για τη διπολική μανία, οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες ήταν η καταστολή, η ακαθησία, η εξωπυραμιδική διαταραχή και η ζάλη.
Ο παρακάτω πίνακας περιέχει ανεπιθύμητα συμβάματα που βασίζονται σε συνδυασμένες, βραχυχρόνιες (4-6 εβδομάδες), σταθερής δοσολογίας μελέτες στη σχιζοφρένεια και βραχυχρόνιες (3 εβδομάδες) μελέτες, με μεταβαλλόμενη δοσολογία, στη διπολική μανία, με πιθανή ή ενδεχόμενη συσχέτιση με τη θεραπεία με ζιπραζιδόνη και που εμφανίζονται με συχνότητα μεγαλύτερη από το εικονικό φάρμακο. Επιπλέον αντιδράσεις που αναφέρθηκαν από την εμπειρία μετά την κυκλοφορία του φαρμάκου στην αγορά, περιλαμβάνονται στην κατηγορία «Άγνωστης συχνότητας», με πλάγια γράμματα, στον παρακάτω πίνακα.
Όλες οι ανεπιθύμητες ενέργειες αναφέρονται ανά κατηγορία και συχνότητα: πολύ συχνές (≥1/10), συχνές (≥1/100 έως <1/10), όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100), σπάνιες (≥1/10.000 έως <1/1.000), πολύ σπάνιες (<1/10.000) και μη γνωστές (δεν μπορούν να εκτιμηθούν με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα).
Οι ανεπιθύμητες ενέργειες που αναφέρονται παρακάτω μπορεί επίσης να σχετίζονται με την υποκείμενη νόσο και/ή τα συγχορηγούμενα φάρμακα.
| Κατηγορία/Οργανικό Σύστημα |
|---|
| Λοιμώξεις και παρασιτώσεις |
| Διαταραχές του μεταβολισμού και της θρέψης |
| Ψυχιατρικές διαταραχές |
| Διαταραχές του νευρικού συστήματος |
| Διαταραχές του αιμοποιητικού και του λεμφικού συστήματος |
| Καρδιακές διαταραχές |
| Οφθαλμικές διαταραχές |
| Διαταραχές του ωτός και του λαβυρίνθου |
| Αγγειακές διαταραχές |
| Διαταραχές του αναπνευστικού συστήματος, του θώρακα και του μεσοθωρακίου |
| Διαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος |
| Διαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού |
| Διαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος και του συνδετικού ιστού |
| Διαταραχές των νεφρών και των ουροφόρων οδών |
| Διαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού |
| Διαταραχές του ανοσοποιητικού συστήματος |
| Διαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων |
| Γενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης |
| Παρακλινικές εξετάσεις |
| Καταστάσεις της κύησης, της λοχείας και της περιγεννητικής περιόδου |
Συχνότητα
- Πολύ συχνές (≥1/10):
- Συχνές (≥1/100 έως <1/10):
- Ανησυχία
- Δυστονία, ακαθησία, εξωπυραμιδική διαταραχή, παρκινσονισμός (συμπεριλαμβανομένων των: σημείου οδοντωτού τροχού, βραδυκινησίας, υποκινησίας), τρόμος, ζάλη, καταστολή, υπνηλία, κεφαλαλγία
- Θάμβος όρασης
- Ναυτία, έμετος, δυσκοιλιότητα, δυσπεψία, ξηροστομία, υπερέκκριση σιέλου
- Μυοσκελετική ακαμψία
- Εξασθένιση, κόπωση
- Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100):
- Αυξημένη όρεξη
- Διέγερση, άγχος, συσφιγκτικό αίσθημα λαιμού, εφιάλτης
- Γενικευμένοι τονικοκλονικοί σπασμοί, όψιμη δυσκινησία, δυσκινησία, ακουσία εκροή σιέλου από το στόμα, αταξία, δυσαρθρία, κρίση περιστροφής οφθαλμικών βολβών, διαταραχή στην προσοχή, υπερυπνία, υπαισθησία, παραισθησία, λήθαργος
- Αίσθημα παλμών, ταχυκαρδία
- Φωτοφοβία
- Ίλιγγος, εμβοές
- Υπερτασική κρίση, υπέρταση, ορθοστατική υπόταση, υπόταση
- Δύσπνοια, κυνάγχη
- Διάρροια, δυσφαγία, γαστρίτιδα, γαστρεντερική δυσφορία, διογκωμένη γλώσσα, παχιά γλώσσα, μετεωρισμός
- Κνίδωση, εξάνθημα, κηλιδοβλατιδώδες εξάνθημα, ακμή
- Μυοσκελετική δυσφορία, μυϊκή κράμπα, πόνος του άκρου, δυσκαμψία άρθρωσης
- Ακράτεια ούρων, δυσουρία
- Ηπατικά ένζυμα αυξημένα
- Θωρακική δυσφορία, μη φυσιολογικό βάδισμα, άλγος, δίψα
- Σπάνιες (≥1/10.000 έως <1/1.000):
- Ρινίτιδα
- Υπασβεστιαιμία
- Κρίση πανικού, καταθλιπτικό σύμπτωμα, βραδυφρενία, επίπεδο συναίσθημα, ανοργασμία
- Ραιβόκρανο, πάρεση, ακινησία, υπερτονία, σύνδρομο ανησύχων ποδών
- Λεμφοπενία, αριθμός ηωσινοφίλων αυξημένος
- Παράταση του διορθωμένου διαστήματος QT στο ηλεκτροκαρδιογράφημα
- Αμβλυωπία, οπτική διαταραχή, κνησμός του οφθαλμού, ξηροφθαλμία
- Ωταλγία
- Συστολική υπέρταση, διαστολική υπέρταση, ασταθής αρτηριακή πίεση
- Λόξυγκας
- Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, χαλαρά κόπρανα
- Ψωρίαση, αλλεργική δερματίτιδα, αλωπεκία, οίδημα προσώπου, ερύθημα, βλατιδώδες εξάνθημα, ερεθισμός δέρματος
- Τρισμός
- Ενούρηση
- Στυτική δυσλειτουργία, αυξημένη στύση, γαλακτόρροια, γυναικομαστία
- Δοκιμασίες ηπατικής λειτουργίας μη φυσιολογικές
- Πυρεξία, αίσθημα θερμού
- Γαλακτική αφυδρογονάση αίματος αυξημένη
- Πολύ σπάνιες (<1/10.000):
- Μη γνωστές (δεν μπορούν να εκτιμηθούν με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα):
- Αϋπνία, μανία/υπομανία
- Κακόηθες νευροληπτικό σύνδρομο, σεροτονινεργικό σύνδρομο (βλέπε Αλληλεπιδράσεις), πτώση γωνίας στόματος
- Κοιλιακή ταχυκαρδία δίκην ριπιδίου (βλέπε Ειδικές προειδοποιήσεις)
- Συγκοπή, φλεβική θρομβοεμβολή
- Υπερευαισθησία, αγγειοοίδημα, αντίδραση στο φάρμακο με ηωσινοφιλία και συστημικά συμπτώματα (DRESS)
- Πριαπισμός
- Αναφυλακτική αντίδραση
- Σύνδρομο από απόσυρση φαρμάκου των νεογνών (βλ. Κύηση και γαλουχία)
Σε βραχυχρόνιες και μακροχρόνιες κλινικές δοκιμές με ζιπραζιδόνη, στη σχιζοφρένεια και στη διπολική μανία, η συχνότητα εμφάνισης τονικοκλονικών σπασμών και υπότασης δεν ήταν συχνή, εμφανιζόμενη σε ποσοστό μικρότερο του 1% μεταξύ των ασθενών που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη.
Η ζιπραζιδόνη προκαλεί ήπια έως μέτρια δοσοεξαρτώμενη παράταση του διαστήματος QT (βλέπε Φαρμακοδυναμικές). Σε κλινικές δοκιμές στη σχιζοφρένεια, παράταση 30-60 msec παρατηρήθηκε στο 12,3% (976/7941) των καταγραφών του ΗΚΓ επί ασθενών που βρίσκονταν υπό θεραπεία με ζιπραζιδόνη και 7,5% (73/975) των καταγραφών του ΗΚΓ επί ασθενών που βρίσκονταν υπό θεραπεία με το εικονικό φάρμακο. Παράταση >60 msec παρατηρήθηκε στο 1,6% (128/7941) και 1,2% (12/975) των καταγραφών των ασθενών που βρίσκονταν υπό θεραπεία με ζιπραζιδόνη και με το εικονικό φάρμακο αντίστοιχα. Παράταση του διαστήματος QTc πέραν των 500 msec εμφανίστηκε σε 3 από συνολικά 3266 ασθενείς (0,1%), οι οποίοι βρίσκονταν υπό θεραπεία με ζιπραζιδόνη και σε 1 από συνολικά 538 ασθενείς (0,2%), οι οποίοι βρίσκονταν υπό θεραπεία με το εικονικό φάρμακο. Συγκρίσιμα αποτελέσματα παρατηρήθηκαν και σε κλινικές δοκιμές στη διπολική μανία.
Σε κλινικές δοκιμές εφαρμογής μακροχρόνιας θεραπείας συντήρησης, στη σχιζοφρένεια, ασθενείς που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη εμφάνισαν μερικές φορές αυξημένα επίπεδα προλακτίνης, αλλά στους περισσότερους οι τιμές επανήλθαν στα φυσιολογικά επίπεδα χωρίς να γίνει διακοπή της θεραπείας. Επιπλέον, οι δυνητικές κλινικές εκδηλώσεις (π.χ. γυναικομαστία και αύξηση μεγέθους των μαστών) ήταν σπάνιες.
Παιδιατρικός πληθυσμός και πληθυσμός Εφήβων με Διπολική μανία και Έφηβοι με Σχιζοφρένεια
Σε μια ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο δοκιμή διπολικής διαταραχής (ηλικίες 10-17 ετών), οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες (που αναφέρθηκαν με συχνότητα >10%) ήταν καταστολή, υπνηλία, κεφαλαλγία, κόπωση, ναυτία και ζάλη. Σε μια ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο δοκιμή σχιζοφρένειας (ηλικίες 13-17 ετών), οι πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες (που αναφέρθηκαν με συχνότητα >10%) ήταν υπνηλία και εξωπυραμιδική διαταραχή. Η συχνότητα, το είδος και η σοβαρότητα των ανεπιθύμητων ενεργειών σε αυτά τα άτομα ήταν γενικά παρόμοιες με αυτές των ενηλίκων με διπολική διαταραχή ή σχιζοφρένεια, που είναι υπό θεραπεία με ζιπραζιδόνη.
Η ζιπραζιδόνη σχετίστηκε με παρόμοια, ήπια έως μέτρια, δοσοεξαρτώμενη παράταση του διαστήματος QT, στις παιδιατρικές κλινικές δοκιμές για διπολική διαταραχή και σχιζοφρένεια, σε σχέση με αυτή που παρατηρήθηκε στον πληθυσμό των ενηλίκων. Τονικοκλωνικοί σπασμοί και υπόταση δεν αναφέρθηκαν στις, ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο, παιδιατρικές κλινικές δοκιμές για διπολική διαταραχή.
μ μ Αναφορά πιθανολογού ενων ανεπιθ ητων ενεργειών
Η αναφορά πιθανολογούμενων ανεπιθύμητων ενεργειών μετά από τη χορήγηση άδειας κυκλοφορίας του φαρμακευτικού προϊόντος είναι σημαντική. Επιτρέπει τη συνεχή παρακολούθηση της σχέσης οφέλους-κινδύνου του φαρμακευτικού προϊόντος. Ζητείται από τους επαγγελματίες υγείας να αναφέρουν οποιεσδήποτε πιθανολογούμενες ανεπιθύμητες ενέργειες μέσω:
Ελλάδα Κύπρος
Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων Μεσογείων 284 GR-15562 Χολαργός, Αθήνα Τηλ: + 30 21 32040380/337 Φαξ: + 30 21 06549585 Ιστότοπος: http://www.eof.gr
Φαρμακευτικές Υπηρεσίες Υπουργείο Υγείας CY-1475 Λευκωσία Φαξ: + 357 22608649 Ιστότοπος: www.moh.gov.cy/phs
pregnant_woman
Κύηση / γαλουχία
SPC-GEODON
expand_more
Κύηση / γαλουχία
Κύηση
Δεν έχουν πραγματοποιηθεί μελέτες σε έγκυες γυναίκες. Επομένως στις γυναίκες που βρίσκονται σε αναπαραγωγική ηλικία και λαμβάνουν ζιπραζιδόνη πρέπει να υποδεικνύεται η χρήση κάποιας κατάλληλης μεθόδου αντισύλληψης. Δεδομένου ότι η εμπειρία με το φάρμακο στον άνθρωπο είναι περιορισμένη, η χορήγηση της ζιπραζιδόνης κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης δεν συνιστάται, εκτός και αν τα αναμενόμενα θεραπευτικά οφέλη για τη μητέρα υπερτερούν των πιθανών κινδύνων για το έμβρυο.
Κατάταξη Αντιψυχωσικών
Νεογνά τα οποία είχαν εκτεθεί σε αντιψυχωσικά (συμπεριλαμβανομένης της ζιπραζιδόνης) κατά τη διάρκεια του τρίτου τριμήνου της κύησης, διατρέχουν κίνδυνο ανεπιθύμητων ενεργειών, συμπεριλαμβανομένων εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων και/ή συμπτωμάτων απόσυρσης, τα οποία μπορεί να ποικίλουν σε σοβαρότητα και διάρκεια μετά τον τοκετό. Έχουν υπάρξει αναφορές για εμφάνιση διέγερσης, υπερτονίας, υποτονίας, τρόμου, υπνηλίας, αναπνευστικής δυσχέρειας ή διαταραχής πρόσληψης τροφής. Συνεπώς, τα νεογέννητα πρέπει να παρακολουθούνται προσεκτικά. Το GEODON δεν πρέπει να χρησιμοποιείται κατά τη διάρκεια της κύησης εκτός εάν είναι σαφώς απαραίτητο. Σε περίπτωση που είναι αναγκαία η διακοπή του φαρμάκου κατά τη διάρκεια της κύησης, αυτό δεν πρέπει να γίνεται απότομα.
Θηλασμός
Δεν είναι γνωστό εάν η ζιπραζιδόνη απεκκρίνεται στο μητρικό γάλα. Πρέπει να υποδεικνύεται στις ασθενείς να μη θηλάζουν τα βρέφη τους εφόσον παίρνουν ζιπραζιδόνη. Εάν είναι απαραίτητη η θεραπεία με το φάρμακο, πρέπει να διακόπτεται ο θηλασμός.
monitor_heart
Φαρμακοδυναμική
SPC-GEODON
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμικές
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Αντιψυχωσικά, παράγωγα ινδολίου, κωδικός ATC ΝΟ5ΑΕ04
Η ζιπραζιδόνη έχει υψηλή συγγένεια προς τους ντοπαμινεργικούς υποδοχείς τύπου 2 (D ) και σημαντικά υψηλότερη συγγένεια προς τους σεροτονινεργικούς υποδοχείς τύπου 2 Α (5HT 2A ). Ο αποκλεισμός των υποδοχέων ήταν μεγαλύτερος από 80% για τους σεροτονινεργικούς υποδοχείς τύπου 2 Α και μεγαλύτερος από 50% για τους D , όπως διαπιστώθηκε μετά από ακτινολογικό έλεγχο με PET (Position Emission Tomography) 12 ώρες μετά από χορήγηση μιας εφάπαξ δόσης 40 mg. Επίσης, η ζιπραζιδόνη αλληλεπιδρά με τους σεροτονινεργικούς υποδοχείς 5HT 2C , 5HT 1D και 5HT 1A προς τους οποίους παρουσιάζει συγγένεια ίση ή μεγαλύτερη της συγγένειας που παρουσιάζει προς τους υποδοχείς D 2.
Η ζιπραζιδόνη παρουσιάζει μέτριου βαθμού συγγένεια προς τους νευρωνικούς σεροτονινεργικούς και αδρενεργικούς διαβιβαστές. Η ζιπραζιδόνη εμφανίζει μέτριου βαθμού συγγένεια προς τους υποδοχείς της ισταμίνης H(1)- και τους α(1)- υποδοχείς. Η ζιπραζιδόνη εμφανίζει αμελητέα συγγένεια προς τους μουσκαρινικούς Μ(1)- υποδοχείς.
Η ζιπραζιδόνη έχει αποδειχθεί ότι δρα ανταγωνιστικά προς τους σεροτονινεργικούς υποδοχείς τύπου 2 Α (5HT 2A ) και προς τους ντοπαμινεργικούς υποδοχείς τύπου 2 (D ). Προτείνεται ότι η θεραπευτική της δράση επιτυγχάνεται μερικώς μέσω του συνδυασμού αυτών των ανταγωνιστικών δράσεών της. Η ζιπραζιδόνη αποτελεί επίσης έναν ισχυρό ανταγωνιστή των υποδοχέων 5HT 2C και 5HT 1D , έναν ισχυρό αγωνιστή του υποδοχέα 5HT 1A και αναστέλλει επίσης την επαναπρόσληψη της νορεπινεφρίνης και της σεροτονίνης από τους νευρώνες.
Επιπλέον πληροφορίες από κλινικές δοκιμές
Σχιζοφρένεια
Σε μία μελέτη διάρκειας 52 εβδομάδων η ζιπραζιδόνη ήταν αποτελεσματική στη διατήρηση της βελτιωμένης κλινικής κατάστασης κατά τη διάρκεια της συνέχισης της θεραπείας σε ασθενείς που αποκρίθηκαν αρχικά στη θεραπεία. Δεν υπήρξαν σαφείς ενδείξεις συσχέτισης δόσης-απόκρισης μεταξύ των ομάδων που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη. Σε αυτή τη μελέτη, η οποία περιελάμβανε ασθενείς τόσο με θετικά όσο και με αρνητικά συμπτώματα, η αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης ήταν εμφανής και στα θετικά και στα αρνητικά συμπτώματα.
Η συχνότητα αύξησης του βάρους του σώματος αναφέρθηκε ως ανεπιθύμητο συμβάν κατά τη διάρκεια βραχυχρόνιων (4-6 εβδομάδων) κλινικών μελετών στη σχιζοφρένεια, σε μικρό ποσοστό, το οποίο ήταν ίδιο μεταξύ των ασθενών που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη και των ασθενών που ελάμβαναν εικονικό φάρμακο (και στις δύο περιπτώσεις 0,4%). Σε μία ετήσια, ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο μελέτη παρατηρήθηκε μέση ελάττωση βάρους 1-3 Kg στους ασθενείς που βρίσκονταν υπό θεραπεία με ζιπραζιδόνη, ενώ η μέση ελάττωση βάρους των ασθενών που ελάμβαναν εικονικό φάρμακο ήταν 3 Kg.
Σε μία διπλά-τυφλή, συγκριτική μελέτη στη σχιζοφρένεια, προσδιορίστηκαν μεταβολικές παράμετροι που περιλάμβαναν μετρήσεις του βάρους και των επιπέδων της ινσουλίνης σε κατάσταση νηστείας, της ολικής χοληστερόλης και των τρυγλυκεριδίων και ενός δείκτη αντίστασης στην ινσουλίνη (IR). Στους ασθενείς υπό θεραπεία με ζιπραζιδόνη δεν παρατηρήθηκαν σημαντικές μεταβολές σε οποιαδήποτε από αυτές τις μεταβολικές παραμέτρους σε σχέση με τις αρχικές τιμές.
Αποτελέσματα από μεγάλη μελέτη της ασφάλειας του φαρμάκου μετά την κυκλοφορία του στην αγορά
Mια τυχαιοποιημένη, μετεγκριτική μελέτη 18239 ασθενών με σχιζοφρένεια, με περίοδο παρακολούθησης 1 χρόνου, πραγματοποιήθηκε για να διαπιστωθεί εάν η επίδραση της ζιπραζιδόνης στο διάστημα QTc συσχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο θνητότητας από αίτια που δεν σχετίζονται με αυτοκτονία. Αυτή η μελέτη, η οποία πραγματοποιήθηκε σε περιβάλλον καθημερινής κλινικής πρακτικής, δεν έδειξε διαφορά στο ποσοστό της συνολικής θνητότητας από αίτια που δεν σχετίζονται με αυτοκτονία, μεταξύ των θεραπειών με ζιπραζιδόνη και ολανζαπίνη (πρωτεύον τελικό σημείο). Η μελέτη δεν έδειξε επίσης διαφορά στα δευτερεύοντα τελικά σημεία της θνητότητας από οποιοδήποτε αίτιο, θνητότητας από αυτοκτονία, θνητότητας από ξαφνικό θάνατο. Ωστόσο, παρατηρήθηκε μια μη σημαντική, αριθμητικά μεγαλύτερη επίπτωση στη θνητότητα από καρδιαγγειακά αίτια στην ομάδα που ελάμβανε ζιπραζιδόνη. Μια στατιστικά σημαντική μεγαλύτερη επίπτωση στην εισαγωγή σε νοσοκομείο από οποιοδήποτε αίτιο, κυρίως λόγω διαφορών στον αριθμό των εισαγωγών σε ψυχιατρικά νοσοκομεία, παρατηρήθηκε επίσης στην ομάδα που ελάμβανε ζιπραζιδόνη.
Διπολική μανία
Η αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης σε ενήλικες με μανία, έχει επιβεβαιωθεί σε δύο ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο, διπλά-τυφλές μελέτες, 3 εβδομάδων, όπου η ζιπραζιδόνη συγκρίθηκε με το εικονικό φάρμακο και σε μια διπλά-τυφλή μελέτη, 12 εβδομάδων, όπου η ζιπραζιδόνη συγκρίθηκε με αλοπεριδόλη και εικονικό φάρμακο. Αυτές οι μελέτες συμπεριέλαβαν περίπου 850 ασθενείς, με διπολική διαταραχή τύπου I, με ένα οξύ μανιακό ή μεικτό επεισόδιο, με ή χωρίς ψυχωσικά στοιχεία, σύμφωνα με τα κριτήρια DSM-IV. Η παρουσία ψυχωσικών στοιχείων κατά την έναρξη των μελετών, ήταν 49,7%, 34,7% ή 34,9%. Η αποτελεσματικότητα αξιολογήθηκε χρησιμοποιώντας την κλίμακα Mania Rating Scale (MRS) (Κλίμακα Αξιολόγησης Μανίας). Η κλίμακα Clinical Global Impression-Severity (CGI-S) (Κλίμακα Συνολικής Κλινικής Εντύπωσης - Σοβαρότητας) ήταν είτε συν-πρωτεύουσα είτε σημαντικά δευτερεύουσα μεταβλητή σε αυτές τις μελέτες. Η θεραπεία με ζιπραζιδόνη (40-80 mg δύο φορές την ημέρα, με μέση ημερήσια δόση τα 120 mg) οδήγησε σε στατιστικά σημαντικά μεγαλύτερη βελτίωση στη βαθμολογία, τόσο στην MRS όσο και στην CGI-S, στην Τελική Επίσκεψη (3 εβδομάδες), συγκρινόμενη με το εικονικό φάρμακο. Στην μελέτη των 12 εβδομάδων, η θεραπεία με αλοπεριδόλη (μέση ημερήσια δόση 16 mg) προκάλεσε σημαντικά μεγαλύτερες μειώσεις στη βαθμολογία στην MRS, συγκρινόμενη με τη ζιπραζιδόνη (μέση ημερήσια δόση 121 mg). Η ζιπραζιδόνη παρουσίασε συγκρίσιμη αποτελεσματικότητα με την αλοπεριδόλη, ως προς την αναλογία των ασθενών που διατήρησαν την απόκρισή τους στη θεραπεία από την εβδομάδα 3 έως την εβδομάδα 12.
Η αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης στη θεραπεία της Διπολικής Διαταραχής Τύπου Ι, σε παιδιατρικούς ασθενείς (ηλικίας 10 έως 17 ετών), εκτιμήθηκε σε μια ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο μελέτη, 4 εβδομάδων, σε εσωτερικούς ή εξωτερικούς ασθενείς (n=237), που πληρούσαν τα κριτήρια της DSM-IV, για μανιακά ή μεικτά επεισόδια Διπολικής Διαταραχής Τύπου Ι, με ή χωρίς ψυχωσικά στοιχεία και είχαν βαθμολογία ≥17 στην κλίμακα Y-MRS, κατά την έναρξη. Σε αυτή τη διπλά-τυφλή, ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο μελέτη, συγκρίθηκε η, ελαστικής δόσης, από του στόματος ζιπραζιδόνη (80-160 mg/ημέρα (40-80 mg BID) σε δύο διηρημένες δόσεις, για ασθενείς που ζύγιζαν 45 kg και 40-80 mg/ημέρα (20-40 mg BID) για ασθενείς που ζύγιζαν <45 kg), σε σχέση με το εικονικό φάρμακο. Η ζιπραζιδόνη χορηγήθηκε ως εφάπαξ δόση των 20 mg την πρώτη ημέρα και ακολούθως τιτλοποιήθηκε σε διάστημα 1-2 εβδομάδων, σε δύο ημερήσιες δόσεις, με στόχο το εύρος των 120-160 mg/ημέρα, για ασθενείς που ζύγιζαν 45 kg ή το εύρος των 60-80 mg/ημέρα, για ασθενείς που ζύγιζαν <45 kg. Επετράπη η μη ισόποσα διηρημένη δοσολογία, με πρωινές δόσεις κατά 20 mg ή 40 mg χαμηλότερες από τις βραδινές δόσεις. Η ζιπραζιδόνη ήταν ανώτερη του εικονικού φαρμάκου, στη μεταβολή στη συνολική βαθμολογία της Y-MRS, από την έναρξη έως την εβδομάδα 4. Σε αυτήν την κλινική μελέτη, η μέση τιμή των ημερήσιων δόσεων που χορηγήθηκαν ήταν 119 mg και 69 mg στους ασθενείς που ζύγιζαν 45 kg και <45 kg, αντίστοιχα.
Η ζιπραζιδόνη εκτιμήθηκε για την ασφάλεια σε 267 παιδιατρικούς ασθενείς (ηλικίας 10 έως 17 ετών), οι οποίοι συμμετείχαν σε κλινικές μελέτες πολλαπλών δόσεων, στη διπολική μανία. Συνολικά 82 παιδιατρικοί ασθενείς, με Διπολική Διαταραχή Τύπου Ι έλαβαν θεραπεία με από του στόματος ζιπραζιδόνη, για τουλάχιστον 180 ημέρες.
Σε μια μελέτη 4 εβδομάδων, σε παιδιατρικούς ασθενείς (10-17 ετών), με διπολική μανία, δεν υπήρξαν διαφορές μεταξύ των ασθενών που ελάμβαναν ζιπραζιδόνη και εικονικό φάρμακο, στη μέση μεταβολή, σε σχέση με την έναρξη, στο σωματικό βάρος, στη γλυκόζη νηστείας, στην ολική χοληστερόλη, στην LDL χοληστερόλη ή στα επίπεδα των τριγλυκεριδίων.
Δεν υπάρχουν μακροχρόνιες, διπλά-τυφλές κλινικές μελέτες, που να ερευνούν την αποτελεσματικότητα και την ανεκτικότητα της ζιπραζιδόνης, σε παιδιά και εφήβους.
Δεν υπάρχουν μακροχρόνιες κλινικές μελέτες που να διερευνούν την αποτελεσματικότητα της ζιπραζιδόνης στην πρόληψη από την υποτροπή των μανιακών/καταθλιπτικών επεισοδίων.
biotech
Φαρμακοκινητική
SPC-GEODON
expand_more
Φαρμακοκινητική
Φαρμακοκινητικές
Απορρόφηση:
Μετά από χορήγηση πολλαπλών δόσεων ζιπραζιδόνης από του στόματος μαζί με τροφή, οι μέγιστες συγκεντρώσεις στον ορό του αίματος τυπικά εμφανίζονται 6-8 ώρες μετά τη λήψη της δόσης. Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα μιας δόσης 20 mg είναι 60% σε άτομα που έχουν γευματίσει.
Φαρμακοκινητικές μελέτες έχουν δείξει ότι η βιοδιαθεσιμότητα της ζιπραζιδόνης αυξάνεται έως και 100% παρουσία τροφής. Κατά συνέπεια συνιστάται να λαμβάνεται μαζί με τροφή.
Σε μια μελέτη πολλαπλών δόσεων, το πόσιμο εναιώρημα ζιπραζιδόνης ήταν βιοϊσοδύναμο με τα καψάκια ζιπραζιδόνης, στη σταθεροποιημένη κατάσταση. Σε μια μελέτη εφάπαξ χορήγησης, αποδείχθηκε ισοδυναμία, όσον αφορά στην επιφάνεια κάτω από την καμπύλη (AUC). Η μέση C max του πόσιμου εναιωρήματος μειώθηκε κατά 10-15% περίπου, σε σύγκριση με τα καψάκια. Για την μελέτη πολλαπλών δόσεων, το διάστημα εμπιστοσύνης 90% της μέσης τιμής ήταν (79,6-101,0%).
Κατανομή:
Ο όγκος κατανομής είναι περίπου 1,1 L/kg. Η σύνδεση της ζιπραζιδόνης με τις πρωτεΐνες του πλάσματος είναι μεγαλύτερη από 99%.
Βιο ετασχη ατισ ός και αποβολή:
Ο μέσος τελικός χρόνος ημιζωής της ζιπραζιδόνης μετά από του στόματος χορήγηση είναι 6,6 ώρες. Σταθεροποιημένη κατάσταση επιτυγχάνεται μέσα σε 1-3 ημέρες. Η μέση κάθαρση της ζιπραζιδόνης μετά από ενδοφλέβια χορήγηση είναι 5 ml/min/kg. Περίπου το 20% της δόσης απεκκρίνεται στα ούρα, ενώ περίπου το 66% αποβάλλεται στα κόπρανα.
Η ζιπραζιδόνη εμφανίζει γραμμική κινητική επί των θεραπευτικών δόσεων, που κυμαίνονται από 40 έως 80 mg, δύο φορές ημερησίως, σε άτομα που έχουν γευματίσει.
Η ζιπραζιδόνη μεταβολίζεται σε μεγάλο βαθμό μετά από του στόματος χορήγηση, ενώ ένα μικρό μόνο ποσοστό απεκκρίνεται στα ούρα (<1%) ή στα κόπρανα (<4%) ως αναλλοίωτη ζιπραζιδόνη. Η ζιπραζιδόνη μεταβολίζεται κυρίως μέσω τριών προτεινόμενων μεταβολικών οδών που οδηγούν στο σχηματισμό τεσσάρων κύριων κυκλοφορούντων μεταβολιτών: benzisothiazole piperazine (BITP) sulphoxide, BITP sulphone, ziprasidone sulphoxide και S-methyldihydroziprasidone. Η υπό αναλλοίωτη μορφή ζιπραζιδόνη αντιπροσωπεύει το 44% περίπου της συνολικής ποσότητας του φαρμάκου στον ορό του αίματος.
Η ζιπραζιδόνη μεταβολίζεται, κυρίως, μέσω δύο οδών: της αναγωγής και μεθυλίωσης, για την παραγωγή του S-methyldihydroziprasidone, που ευθύνεται για τα 2/3 περίπου του μεταβολισμού, και του οξειδωτικού μεταβολισμού, ο οποίος ευθύνεται για το υπόλοιπο 1/3. In vitro μελέτες, στις οποίες χρησιμοποιήθηκαν υποκυτταρικά κλάσματα ανθρωπίνου ήπατος, υποδεικνύουν ότι το S-methyldihydroziprasidone παράγεται σε δύο βήματα. Αυτές οι μελέτες υποδεικνύουν ότι για το πρώτο βήμα μεσολαβεί κυρίως η χημική αναγωγή από τη γλουταθειόνη, καθώς και η ενζυμική αναγωγή από την αλδεϋδική οξειδάση. Το δεύτερο βήμα είναι η μεθυλίωση, η οποία διαμεσολαβείται από τη μεθυλοτρανσφεράση της θειόλης. In vitro μελέτες υποδεικνύουν ότι το CYP3A4 είναι το κύριο κυτόχρωμα P450 που καταλύει τον οξειδωτικό μεταβολισμό της ζιπραζιδόνης, με πιθανή μικρή συμμετοχή του CYP1A2.
Η ζιπραζιδόνη, το S-methyldihydroziprasidone και το ziprasidone sulphoxide, σε in vitro δοκιμές, έδειξαν να έχουν ιδιότητες που προεικάζουν επίδρασή τους στην παράταση του QTc.
Το S-methyldihydroziprasidone απομακρύνεται κυρίως με τα κόπρανα μέσω της χολής με μικρή συμμετοχή του μεταβολισμού που καταλύεται από το CYP3A4. Το ziprasidone sulphoxide απομακρύνεται μέσω της νεφρικής απέκκρισης και με δευτερογενή μεταβολισμό που καταλύεται από το CYP3A4.
Ειδικοί πληθυσμοί
Η φαρμακοκινητική ανάλυση ασθενών δεν έδειξε σημαντικές φαρμακοκινητικές διαφορές μεταξύ καπνιστών και μη καπνιστών.
Δεν έχουν παρατηρηθεί κλινικά σημαντικές διαφορές στην φαρμακοκινητική της ζιπραζιδόνης σχετιζόμενες με την ηλικία και το φύλο. Η φαρμακοκινητική της ζιπραζιδόνης σε παιδιατρικούς ασθενείς ηλικίας 10 έως17 ετών, ήταν παρόμοια με αυτή των ενηλίκων, μετά τη διόρθωση για τις διαφορές στα σωματικά βάρη.
Σε συμφωνία με το γεγονός ότι η νεφρική απέκκριση της ζιπραζιδόνης συμβάλλει ελάχιστα στην συνολική απέκκρισή της από το σώμα, δεν παρατηρήθηκαν προοδευτικές αυξήσεις της βιοδιαθεσιμότητάς της, όταν χορηγήθηκε σε ασθενείς με διαφόρων βαθμών μειωμένη νεφρική λειτουργία. Η βιοδιαθεσιμότητα του φαρμάκου, μετά από του στόματος χορήγηση 20 mg δύο φορές ημερησίως για επτά ημέρες, σε άτομα με ήπια (κάθαρση κρεατινίνης 30-60 ml/min), μέτρια (κάθαρση κρεατινίνης 10-29 ml/min) και σοβαρή νεφρική ανεπάρκεια (που απαιτεί αιμοκάθαρση) ήταν ίση με το 146%, 87% και 75% των υγιών εθελοντών (κάθαρση κρεατινίνης >70 ml/min). Δεν είναι γνωστό εάν στους ασθενείς αυτούς οι συγκεντρώσεις των μεταβολιτών στον ορό του αίματος είναι αυξημένες.
Σε ήπια έως μέτρια ηπατική ανεπάρκεια (Child Pugh A ή B) που προκλήθηκε από κίρρωση, οι συγκεντρώσεις στον ορό μετά από του στόματος χορήγηση ήταν κατά 30% υψηλότερες και ο τελικός χρόνος ημιζωής περίπου 2 ώρες μακρύτερος από ότι σε φυσιολογικούς ασθενείς. Η επίδραση της ηπατικής ανεπάρκειας στις συγκεντρώσεις των μεταβολιτών στον ορό του αίματος δεν είναι γνωστή.
DrugBank
Description
expand_more
Description
DrugBank
Indication
expand_more
Indication
DrugBank
Pharmacology
expand_more
Pharmacology
DrugBank
Mechanism of action
expand_more
Mechanism of action
DrugBank
Absorption
expand_more
Absorption
DrugBank
Half life
expand_more
Half life
DrugBank
Protein binding
expand_more
Protein binding
DrugBank
Route of elimination
expand_more
Route of elimination
DrugBank
Volume of distribution
expand_more
Volume of distribution
DrugBank
Clearance
expand_more
Clearance
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμική
Η ζιπρασιδόνη ταξινομείται ως αντιψυχωσικό “δεύτερης γενιάς” ή “άτυπο” και είναι ανταγωνιστής των υποδοχέων ντοπαμίνης και 5HT2A με μοναδικό προφίλ δέσμευσης υποδοχέων. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, η ζιπρασιδόνη έχει πολύ υψηλό λόγο συγγένειας 5-HT2A/D2, δεσμεύεται σε πολλαπλούς υποδοχείς σεροτονίνης εκτός από τον 5-HT2A και αναστέλλει τους μεταφορείς μονοαμινών, οι οποίοι εμποδίζουν την επαναπρόσληψη 5HT και NE. Από την άλλη πλευρά, η ζιπρασιδόνη έχει χαμηλή συγγένεια για τους μουσκαρινικούς χολινεργικούς M1, τους ισταμινικούς H1 και τους α1-αδρενεργικούς υποδοχείς.
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Μηχανισμός Δράσης
Τα αποτελέσματα της ζιπρασιδόνης διαφοροποιούνται από άλλα αντιψυχωσικά βάσει της προτίμησης και της συγγένειάς της για συγκεκριμένους υποδοχείς. Η ζιπρασιδόνη δεσμεύεται στους υποδοχείς σεροτονίνης-2A (5-HT2A) και ντοπαμίνης D2 με παρόμοιο τρόπο με άλλα άτυπα αντιψυχωσικά. Ωστόσο, μια βασική διαφορά είναι ότι η ζιπρασιδόνη έχει υψηλότερο λόγο συγγένειας υποδοχέων 5-HT2A/D2 σε σύγκριση με άλλα αντιψυχωσικά όπως η ολανζαπίνη, η κvetιαπίνη, η ρισπεριδόνη και η αριπιπραζόλη.
Η ζιπρασιδόνη προσφέρει ενισχυμένη διαμόρφωση της διάθεσης, αξιοσημείωτη ανακούφιση αρνητικών συμπτωμάτων, συνολική γνωστική βελτίωση και μειωμένη κινητική δυσλειτουργία, η οποία συνδέεται με την ισχυρή αλληλεπίδρασή της με τους υποδοχείς 5-HT2C, 5-HT1D και 5-HT1A στον εγκεφαλικό ιστό. Η ζιπρασιδόνη μπορεί να δεσμεύεται μέτρια στις θέσεις επαναπρόσληψης νορεπινεφρίνης και σεροτονίνης, γεγονός που μπορεί να συμβάλλει στην αντικαταθλιπτική και αγχολυτική της δράση.
Οι ασθενείς που λαμβάνουν ζιπρασιδόνη πιθανότατα θα εμφανίσουν χαμηλότερη συχνότητα ορθοστατικής υπότασης, γνωστικής διαταραχής, καταστολής, αύξησης βάρους και διαταραχής των επιπέδων προλακτίνης, καθώς η ζιπρασιδόνη έχει χαμηλότερη συγγένεια για τους υποδοχείς ισταμίνης H1, μουσκαρινικούς M1 και α1-αδρενεργικούς.
Η ζιπρασιδόνη είναι ένας παράγοντας αντιψυχωσικής δράσης που ανήκει στην κατηγορία βενζισοθειαζολυλ πιπεραζίνης, χημικά άσχετος με άλλους διαθέσιμους αντιψυχωσικούς παράγοντες (π.χ., βουτυροφενόνες, φαινοθειαζίνες) και αναφέρεται ως άτυπος ή αντιψυχωσικός παράγοντας δεύτερης γενιάς.
Ο ακριβής μηχανισμός αντιψυχωσικής δράσης της ζιπρασιδόνης δεν έχει πλήρως διευκρινιστεί, αλλά, όπως και με άλλους άτυπους αντιψυχωσικούς παράγοντες (π.χ., ολανζαπίνη, ρισπεριδόνη), μπορεί να περιλαμβάνει ανταγωνισμό κεντρικών υποδοχέων σεροτονίνης τύπου 2 (5-HT2) και κεντρικών υποδοχέων ντοπαμίνης D2.
Όπως και με άλλα φάρμακα που είναι αποτελεσματικά στη διπολική διαταραχή, ο ακριβής μηχανισμός αντικαταθλιπτικής δράσης της ζιπρασιδόνης δεν έχει πλήρως διευκρινιστεί.
Ο ανταγωνισμός σε διάφορους άλλους υποδοχείς (π.χ., υποδοχείς ισταμίνης H1, α1-αδρενεργικοί υποδοχείς) μπορεί να συμβάλλει σε άλλες θεραπευτικές και ανεπιθύμητες ενέργειες (π.χ., ορθοστατική υπόταση, υπνηλία) που παρατηρούνται με τη ζιπρασιδόνη.
Η ζιπρασιδόνη παρουσίασε υψηλή in vitro συγγένεια δέσμευσης για τους υποδοχείς ντοπαμίνης D2 και D3, σεροτονίνης 5HT2A, 5HT2C, 5HT1A, 5HT1D και α1-αδρενεργικούς (Ki s 4,8, 7,2, 0,4, 1,3, 3,4, 2 και 10 nM, αντίστοιχα) και μέτρια συγγένεια για τον υποδοχέα ισταμίνης H1 (Ki=47 nM).
Η ζιπρασιδόνη λειτούργησε ως ανταγωνιστής στους υποδοχείς D2, 5HT2A και 5HT1D, και ως αγωνιστής στον υποδοχέα 5HT1A.
Η ζιπρασιδόνη ανέστειλε τη συναπτική επαναπρόσληψη σεροτονίνης και νορεπινεφρίνης.
Δεν εκδηλώθηκε αξιόλογη συγγένεια για άλλους υποδοχείς/θέσεις δέσμευσης που δοκιμάστηκαν, συμπεριλαμβανομένου του χολινεργικού μουσκαρινικού υποδοχέα (IC50 >1 uM).
Ο ανταγωνισμός σε υποδοχείς πέραν της ντοπαμίνης και της 5HT2 με παρόμοιες συγγένειες υποδοχέων μπορεί να εξηγήσει ορισμένες από τις άλλες θεραπευτικές και παρενέργειες της ζιπρασιδόνης.
Ο ανταγωνισμός της ζιπρασιδόνης στους υποδοχείς ισταμίνης H1 μπορεί να εξηγήσει την υπνηλία που παρατηρείται με αυτό το φάρμακο.
Ο ανταγωνισμός της ζιπρασιδόνης στους α1-αδρενεργικούς υποδοχείς μπορεί να εξηγήσει την ορθοστατική υπόταση που παρατηρείται με αυτό το φάρμακο.
Η ανοσοϊστοχημεία c-Fos πραγματοποιήθηκε σε κρυοτομές εγκεφάλων αρουραίων σταθεροποιημένων με παραφορμαλδεΰδη, που λήφθηκαν αρχικά από ζώα 2, 4 ή 6 ώρες μετά από από του στόματος χορήγηση 10 mg/kg ζιπρασιδόνης ή οχήματος και, στη συνέχεια, από ζώα 2 ώρες μετά από από του στόματος χορήγηση 1, 3 ή 10 mg/kg ζιπρασιδόνης ή οχήματος.
Η πυκνότητα των ανοσοαντιδραστικών πυρήνων αξιολογήθηκε σε προκαθορισμένες περιοχές του προσθίου εγκεφάλου.
Η ζιπρασιδόνη προκάλεσε χρονικά εξαρτώμενη αύξηση της πυκνότητας των πυρήνων c-Fos-θετικών, η οποία ήταν μέγιστη στις 2 ώρες.
Στο χρονικό σημείο των 2 ωρών, η έκφραση c-Fos ήταν σημαντικά (p<0,05) αυξημένη στο περίβλημα και τον πυρήνα του ν. accumbens, στο πλάγιο και έσω ραβδωτό σώμα, και στο πλάγιο διάφραγμα.
Στις 4 ώρες μετά τη δόση, η έκφραση c-Fos ήταν επίσης σημαντικά αυξημένη στην προμετωπιαία έλικα.
Η έκφραση c-Fos που προκλήθηκε από τη ζιπρασιδόνη ήταν δοσοεξαρτώμενη, με σημαντική (p<0,05) έκφραση c-Fos να παρατηρείται στο ν. accumbens (περίβλημα και πυρήνας) και στο ραβδωτό σώμα (πλάγιο και έσω) σε δόσεις 3 και 10 mg/kg και στο πλάγιο διάφραγμα σε δόση 10 mg/kg.
Η αυξημένη έκφραση c-Fos στο ν. accumbens και το πλάγιο διάφραγμα θεωρείται προγνωστική για δράση κατά των θετικών συμπτωμάτων, στο ραβδωτό σώμα για κινητικές παρενέργειες, και στην προμετωπιαία έλικα για αποτελεσματικότητα κατά των αρνητικών συμπτωμάτων.
Ως εκ τούτου, το παρατηρούμενο πρότυπο έκφρασης c-Fos που προκαλείται στον εγκέφαλο αρουραίων από τη ζιπρασιδόνη είναι συνεπές με τις αναφερόμενες κλινικές της επιδράσεις…
…Ο μηχανισμός δράσης για τα αντιψυχωσικά δεν έχει πλήρως διευκρινιστεί, αλλά η υποθερμία που προκαλείται από αυτή την κατηγορία φαρμάκων πιστεύεται ότι οφείλεται στον ανταγωνισμό των υποδοχέων ντοπαμίνης (D(1-4)) και 5-υδροξυτρυπταμίνης-2 (5-HT2).
Έχει θεωρηθεί ότι υπό φυσιολογικές συνθήκες, υπάρχει ισορροπία μεταξύ της ντοπαμίνης που δρα στη μείωση της θερμοκρασίας του σώματος και της 5-HT2 που δρα στην αύξηση της θερμοκρασίας του σώματος.
Τα άτυπα αντιψυχωσικά, ιδιαίτερα η ζιπρασιδόνη, φαίνεται να έχουν υψηλότερη συγγένεια για τον ανταγωνισμό του υποδοχέα 5-HT2 και χαμηλότερη στον υποδοχέα D(2), δημιουργώντας έτσι μια ανισορροπία που ευνοεί τη μείωση της κεντρικής θερμοκρασίας του σώματος.
Άλλες θεωρίες περιλαμβάνουν τον ανταγωνισμό των α(1) υποδοχέων από αυτά τα φάρμακα, προκαλώντας αγγειοδιαστολή και μετατόπιση του αίματος προς το δέρμα, οδηγώντας σε έντονη απώλεια θερμότητας…
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση
Ελλείψει τροφής, η από του στόματος βιοδιαθεσιμότητα της ζιπρασιδόνης είναι 60% και η απορρόφηση μπορεί να φτάσει το 100% εάν η ζιπρασιδόνη ληφθεί με γεύμα που περιέχει τουλάχιστον 500 kcal.
Η διαφορά στη βιοδιαθεσιμότητα έχει μικρή σχέση με την περιεκτικότητα σε λίπος της τροφής και φαίνεται να σχετίζεται με τον όγκο του γεύματος, καθώς παρατηρείται μεγαλύτερη απορρόφηση όσο περισσότερο παραμένει η ζιπρασιδόνη στο στομάχι.
Η ζιπρασιδόνη μεταβολίζεται εκτενώς μετά από από του στόματος χορήγηση, με μικρή μόνο ποσότητα να απεκκρίνεται στα ούρα (<1%) ή στα κόπρανα (<4%) ως αμετάβλητο φάρμακο.
Ο μέσος φαινόμενος όγκος κατανομής της ζιπρασιδόνης είναι 1,5 L/kg.
Η μέση φαινόμενη συστηματική κάθαρση είναι 7,5 mL/min/kg.
Η ζιπρασιδόνη απορροφάται καλά μετά από από του στόματος χορήγηση, φθάνοντας μέγιστες πλασματικές συγκεντρώσεις σε 6 έως 8 ώρες.
Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα μιας δόσης 20 mg υπό συνθήκες λήψης με τροφή είναι περίπου 60%.
Η απορρόφηση της ζιπρασιδόνης αυξάνεται έως και δύο φορές παρουσία τροφής.
Η βιοδιαθεσιμότητα της ζιπρασιδόνης που χορηγείται ενδομυϊκά είναι 100%.
Μετά από ενδομυϊκή χορήγηση εφάπαξ δόσεων, οι μέγιστες ολικές συγκεντρώσεις συνήθως παρατηρούνται περίπου 60 λεπτά μετά τη δόση ή νωρίτερα …
Οι σταθερές συγκεντρώσεις επιτυγχάνονται εντός μίας έως τριών ημερών χορήγησης.
Η μέση φαινόμενη συστηματική κάθαρση είναι 7,5 mL/min/kg.
Η ζιπρασιδόνη έχει μέσο φαινόμενο όγκο κατανομής 1,5 L/kg.
Δεσμεύεται σε ποσοστό άνω του 99% σε πλασματικές πρωτεΐνες, κυρίως αλβουμίνη και α1-όξινη γλυκοπρωτεΐνη.
Για περισσότερα δεδομένα Απορρόφησης, Κατανομής και Απέκκρισης (Πλήρη) για τη Ζιπρασιδόνη (11 συνολικά), παρακαλώ επισκεφθείτε τη σελίδα εγγραφής HSDB.
water_drop
PubChem
Δέσμευση πρωτεϊνών
expand_more
Δέσμευση πρωτεϊνών
Δέσμευση Πρωτεϊνών
Η ζιπρασιδόνη είναι εκτενώς δεσμευμένη σε πρωτεΐνες, με πάνω από 99% του φαρμάκου να δεσμεύεται σε πλασματικές πρωτεΐνες, κυρίως αλβουμίνη και α1-όξινη γλυκοπρωτεΐνη.
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Μεταβολισμός
Η ζιπρασιδόνη μεταβολίζεται εκτενώς στο ήπαρ, με λιγότερο από 5% του φαρμάκου να απεκκρίνεται αμετάβλητο στα ούρα.
Η κύρια αναγωγική οδός καταλύεται από την αλδεϋδο-οξειδάση, ενώ 2 άλλες λιγότερο εμφανείς οξειδωτικές οδοί καταλύονται από το CYP3A4.
Η ζιπρασιδόνη είναι απίθανο να αλληλεπιδρά με άλλα φάρμακα που μεταβολίζονται από το CYP3A4, καθώς μόνο το 1/3 του αντιψυχωσικού μεταβολίζεται από το σύστημα CYP3A4.
Υπάρχουν 12 αναγνωρισμένοι μεταβολίτες της ζιπρασιδόνης (συντομογραφίες με πλάγια γραφή): Ζιπρασιδόνη σουλφοξείδιο, ζιπρασιδόνη σουλφόνη, (6-χλωρο-2-οξο-2,3-διυδρο-1H-ινδολ-5-υλ) οξικό οξύ (OX-COOH), OX-COOH γλυκουρονίδιο, 3-(πιπεραζιν-1-υλ)-1,2-βενζισοθειαζόλη (BITP), BITP σουλφοξείδιο, BITP σουλφόνη, BITP σουλφόνη λακτάμη, S-Μεθυλ-διυδρο-ζιπρασιδόνη, S-Μεθυλ-διυδρο-ζιπρασιδόνη-σουλφοξείδιο, 6-χλωρο-5-(2-πιπεραζιν-1-υλ-αιθυλ)-1,3-διυδρο-ινδολ-2-όνη (OX-P), και διυδρο-ζιπρασιδόνη-σουλφόνη.
Όπως υποδηλώνει η ποσότητα των μεταβολιτών, η ζιπρασιδόνη μεταβολίζεται μέσω διαφόρων διαφορετικών οδών.
Η ζιπρασιδόνη οξειδώνεται διαδοχικά σε ζιπρασιδόνη σουλφοξείδιο και ζιπρασιδόνη σουλφόνη, και η οξειδωτική Ν-δεαλκυλίωση της ζιπρασιδόνης παράγει OX-COOH και BITP.
Το OX-COOH υφίσταται μεταβολισμό φάσης ΙΙ για να δώσει ένα γλυκουρονιδωμένο μεταβολίτη, ενώ το BITP οξειδώνεται διαδοχικά σε BITP σουλφοξείδιο, BITP σουλφόνη, και στη συνέχεια BITP σουλφόνη λακτάμη.
Η ζιπρασιδόνη μπορεί επίσης να υποβληθεί σε αναγωγική διάσπαση και μεθυλίωση για να παραχθεί S-Μεθυλ-διυδρο-ζιπρασιδόνη και στη συνέχεια περαιτέρω οξείδωση για να παραχθεί S-Μεθυλ-διυδρο-ζιπρασιδόνη-σουλφοξείδιο.
Τέλος, η απο-αργυλίωση της ζιπρασιδόνης παράγει OX-P, και η διαδικασία ενυδάτωσης και οξείδωσης μετατρέπει το μητρικό φάρμακο σε διυδρο-ζιπρασιδόνη-σουλφόνη.
Αν και οι CYP3A4 και αλδεϋδο-οξειδάση είναι οι κύριοι εμπλεκόμενοι μεταβολισμοί, οι οδοί που σχετίζονται με κάθε ένζυμο δεν έχουν προσδιοριστεί.
Η ζιπρασιδόνη μεταβολίζεται εκτενώς στο ήπαρ, κυρίως μέσω αναγωγής από την αλδεϋδο-οξειδάση, με ελάχιστη απέκκριση αμετάβλητου φαρμάκου στα ούρα ή τα κόπρανα.
Περίπου το ένα τρίτο της μεταβολικής κάθαρσης της ζιπρασιδόνης μεσολαβείται από το ισοένζυμο κυτοχρώματος P-450 (CYP) 3A4.
Η ζιπρασιδόνη απομακρύνεται κυρίως μέσω τριών μεταβολικών οδών, παράγοντας τέσσερις κύριους κυκλοφορούντες μεταβολίτες: βενζισοθειαζόλη (BITP) σουλφοξείδιο, BITP-σουλφόνη, ζιπρασιδόνη σουλφοξείδιο και S-μεθυλ-διυδροζιπρασιδόνη.
Μελέτες in vitro χρησιμοποιώντας υποκυτταρικά κλάσματα ανθρώπινου ήπατος υποδεικνύουν ότι η S-μεθυλ-διυδροζιπρασιδόνη παράγεται σε δύο βήματα. Τα δεδομένα υποδεικνύουν ότι η αναγωγική αντίδραση καταλύεται από την αλδεϋδο-οξειδάση και η επακόλουθη μεθυλίωση από τη θειολ-μεθυλ-τρανσφεράση.
Μελέτες in vitro χρησιμοποιώντας μικροσωμάτια ανθρώπινου ήπατος και ανασυνδυασμένα ένζυμα υποδεικνύουν ότι το CYP3A4 είναι το κύριο CYP που συμβάλλει στον οξειδωτικό μεταβολισμό της ζιπρασιδόνης. Το CYP1A2 μπορεί να συμβάλλει σε πολύ μικρότερο βαθμό.
Βάσει της in vivo αφθονίας των απεκκρινόμενων μεταβολιτών, λιγότερο από το ένα τρίτο της μεταβολικής κάθαρσης της ζιπρασιδόνης μεσολαβείται από οξείδωση που καταλύεται από κυτοχρώματα P450 και περίπου τα δύο τρίτα μέσω αναγωγής από αλδεϋδο-οξειδάση.
Δεν είναι γνωστοί κλινικά σχετικοί αναστολείς ή επαγωγείς της αλδεϋδο-οξειδάσης.
Ο μεταβολισμός και η απέκκριση της ζιπρασιδόνης (5-[2-[4-(1,2-βενζισοθειαζολ-3-υλ)πιπεραζιν-1-υλ]αιθυλ]-6-χλωροϊνδολιν-2-όνη υδροχλωρική ένυδρη) μελετήθηκαν σε αρουραίους Long Evans μετά από από του στόματος χορήγηση εφάπαξ δόσης μίγματος σημασμένης με 14C- και 3H-ζιπρασιδόνης.
Η ζιπρασιδόνη μεταβολίστηκε εκτενώς σε αρουραίους, και μόνο μια μικρή ποσότητα ζιπρασιδόνης απεκκρίθηκε ως αμετάβλητο φάρμακο.
Αναγνωρίστηκαν δώδεκα μεταβολίτες.
Οι δομές οκτώ μεταβολιτών επιβεβαιώθηκαν αδιαμφισβήτητα με ομο-έκλουση σε HPLC με συνθετικά πρότυπα, και τέσσερις επιπλέον μεταβολίτες προσδιορίστηκαν μερικώς.
Υπήρξε φύλο-σχετιζόμενη διαφορά στην απέκκριση ουρικών μεταβολιτών σε αρουραίους Long Evans.
Η κύρια οδός μεταβολισμού σε αρσενικούς αρουραίους περιλάμβανε Ν-δεαλκυλίωση.
Σε θηλυκούς αρουραίους, οι κύριοι μεταβολίτες οφείλονταν σε οξείδωση στον δακτύλιο της βενζισοθειαζόλης.
Βάσει των δομών αυτών των μεταβολιτών, αναγνωρίστηκαν τέσσερις κύριες και δύο δευτερεύουσες οδοί μεταβολισμού της ζιπρασιδόνης.
Οι κύριες οδοί περιλάμβαναν 1) Ν-δεαλκυλίωση της αιθυλο-πλευρικής αλυσίδας που συνδέεται με το άζωτο της πιπεραζίνης, 2) οξείδωση στο θείο, οδηγώντας στο σχηματισμό σουλφοξειδίου και σουλφόνης, 3) οξείδωση στο βενζισοθειαζολικό τμήμα (εκτός του θείου) και 4) ενυδάτωση του δεσμού C==N και επακόλουθη οξείδωση στο θείο του βενζισοθειαζολικού τμήματος.
Οι δευτερεύουσες οδοί περιλάμβαναν Ν-οξείδωση στον δακτύλιο της πιπεραζίνης και υδρόλυση του οξινδολικού τμήματος.
Η ζιπρασιδόνη έχει γνωστούς ανθρώπινους μεταβολίτες που περιλαμβάνουν Ζιπρασιδόνη Σουλφοξείδιο, 6-Χλωρο-5-αιθυλ-1,3-διυδροϊνδολ-2-όνη, και 3-(1-Πιπεραζινυλ)-1,2-βενζισοθειαζόλη.
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Βιολογικός Χρόνος Ημίσειας Ζωής
Ο χρόνος ημίσειας ζωής της ζιπρασιδόνης είναι 6-7 ώρες.
Η αποβολή της ζιπρασιδόνης γίνεται κυρίως μέσω ηπατικού μεταβολισμού με μέσο τελικό χρόνο ημίσειας ζωής περίπου 7 ώρες εντός του προτεινόμενου κλινικού εύρους δόσης.
Ο μέσος t(1/2), z σε νεαρούς άνδρες, νεαρές γυναίκες, ηλικιωμένους άνδρες και ηλικιωμένες γυναίκες ήταν 3,1, 4,1, 5,7 και 5,3 ώρες, αντίστοιχα.
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
Ταξινόμηση MeSH Φαρμακολογίας
- Φάρμακα που δεσμεύονται, αλλά δεν ενεργοποιούν, τους υποδοχείς σεροτονίνης, μπλοκάροντας έτσι τις δράσεις της σεροτονίνης ή τους ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΥΠΟΔΟΧΕΩΝ ΣΕΡΟΤΟΝΙΝΗΣ.
- Παράγοντες που ελέγχουν την αγχώδη ψυχωσική συμπεριφορά, ανακουφίζουν οξείες ψυχωσικές καταστάσεις, μειώνουν τα ψυχωσικά συμπτώματα και ασκούν ηρεμιστική δράση. Χρησιμοποιούνται στη ΣΧΙΖΟΦΡΕΝΕΙΑ, γεροντική άνοια, παροδική ψύχωση μετά από χειρουργική επέμβαση, ή ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ, κ.λπ. Αυτά τα φάρμακα αναφέρονται συχνά ως νευροληπτικά, υπονοώντας την τάση να προκαλούν νευρολογικές παρενέργειες, αλλά δεν είναι όλα τα αντιψυχωσικά πιθανό να προκαλέσουν τέτοιες επιδράσεις. Πολλά από αυτά τα φάρμακα μπορεί επίσης να είναι αποτελεσματικά κατά της ναυτίας, του εμέτου και του κνησμού.
- Φάρμακα που δεσμεύονται, αλλά δεν ενεργοποιούν, τους ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ ΝΤΟΠΑΜΙΝΗΣ, μπλοκάροντας έτσι τις δράσεις της ντοπαμίνης ή εξωγενών αγωνιστών. Πολλά φάρμακα που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία ψυχωσικών διαταραχών (ΑΝΤΙΨΥΧΩΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ) είναι ανταγωνιστές της ντοπαμίνης, αν και οι θεραπευτικές τους επιδράσεις μπορεί να οφείλονται σε μακροχρόνιες προσαρμογές του εγκεφάλου παρά στις οξείες επιδράσεις του μπλοκαρίσματος των υποδοχέων ντοπαμίνης. Οι ανταγωνιστές της ντοπαμίνης έχουν χρησιμοποιηθεί για διάφορους άλλους κλινικούς σκοπούς, συμπεριλαμβανομένων των ΑΝΤΙΕΜΕΤΙΚΩΝ, στη θεραπεία του συνδρόμου Tourette και για το ρέψιμο. Ο αποκλεισμός των υποδοχέων ντοπαμίνης σχετίζεται με ΝΕΥΡΟΛΗΠΤΙΚΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟ.
fact_check
PubChem
FDA classification
expand_more
FDA classification
Ταξινόμηση FDA Φαρμακολογίας
6UKA5VEJ6X
ZIPRASIDONE
Καθιερωμένη Φαρμακολογική Κατηγορία [EPC] - Άτυπο Αντιψυχωσικό
Η ζιπρασιδόνη είναι ένα Άτυπο Αντιψυχωσικό.
ZIPRASIDONE
Άτυπο Αντιψυχωσικό [EPC]
Ημίσεια ζωή
Δέσμευση πρωτεϊνών
Βιοδιαθεσιμότητα
Απέκκριση
Scientific Profile
Ταξινόμηση MeSH Φαρμακολογίας
- Φάρμακα που δεσμεύονται, αλλά δεν ενεργοποιούν, τους υποδοχείς σεροτονίνης, μπλοκάροντας έτσι τις δράσεις της σεροτονίνης ή τους ΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΥΠΟΔΟΧΕΩΝ ΣΕΡΟΤΟΝΙΝΗΣ.
- Παράγοντες που ελέγχουν την αγχώδη ψυχωσική συμπεριφορά, ανακουφίζουν οξείες ψυχωσικές καταστάσεις, μειώνουν τα ψυχωσικά συμπτώματα και ασκούν ηρεμιστική δράση. Χρησιμοποιούνται στη ΣΧΙΖΟΦΡΕΝΕΙΑ, γεροντική άνοια, παροδική ψύχωση μετά από χειρουργική επέμβαση, ή ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ, κ.λπ. Αυτά τα φάρμακα αναφέρονται συχνά ως νευροληπτικά, υπονοώντας την τάση να προκαλούν νευρολογικές παρενέργειες, αλλά δεν είναι όλα τα αντιψυχωσικά πιθανό να προκαλέσουν τέτοιες επιδράσεις. Πολλά από αυτά τα φάρμακα μπορεί επίσης να είναι αποτελεσματικά κατά της ναυτίας, του εμέτου και του κνησμού.
- Φάρμακα που δεσμεύονται, αλλά δεν ενεργοποιούν, τους ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ ΝΤΟΠΑΜΙΝΗΣ, μπλοκάροντας έτσι τις δράσεις της ντοπαμίνης ή εξωγενών αγωνιστών. Πολλά φάρμακα που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία ψυχωσικών διαταραχών (ΑΝΤΙΨΥΧΩΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ) είναι ανταγωνιστές της ντοπαμίνης, αν και οι θεραπευτικές τους επιδράσεις μπορεί να οφείλονται σε μακροχρόνιες προσαρμογές του εγκεφάλου παρά στις οξείες επιδράσεις του μπλοκαρίσματος των υποδοχέων ντοπαμίνης. Οι ανταγωνιστές της ντοπαμίνης έχουν χρησιμοποιηθεί για διάφορους άλλους κλινικούς σκοπούς, συμπεριλαμβανομένων των ΑΝΤΙΕΜΕΤΙΚΩΝ, στη θεραπεία του συνδρόμου Tourette και για το ρέψιμο. Ο αποκλεισμός των υποδοχέων ντοπαμίνης σχετίζεται με ΝΕΥΡΟΛΗΠΤΙΚΟ ΚΑΚΟΗΘΕΣ ΣΥΝΔΡΟΜΟ.