ΔΡΑΣΤΙΚΗ ΟΥΣΙΑ L04AX01 SPC ΕΟΦ DrugBank PubChem Σκευάσματα

AZATHIOPRINE

Αζαθειοπρίνη

- Ρευματοειδή αρθρίτιδα - Πρόληψη απόρριψης νεφρικού μοσχεύματος - Νόσο Crohn - Κολίτιδα

Εμπορικά Ονόματα

AZATHIOPRINE AZATHIOPRINE/FARMASYN AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Κλινική Σύνοψη

Προτεραιότητα πηγών: SPC, ΕΟΦ, DrugBank

Curated

clinical_notes

DrugBank

Ενδείξεις

expand_more

Ρευματοειδή αρθρίτιδα - Πρόληψη απόρριψης νεφρικού μοσχεύματος - Νόσο Crohn - Κολίτιδα

medication

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Δοσολογία

expand_more

Δόση έναρξης:

Ενήλικες – μεταμόσχευση

Δόση1-4 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως

Η δόση μπορεί να ρυθμίζεται και ανάλογα με την αιματολογική αντίδραση. Η θεραπεία με αζαθειοπρίνη πρέπει να συνεχίζεται απεριόριστα. Ενδεχόμενη διακοπή της μπορεί να οδηγήσει σε απόρριψη της μεταμόσχευσης, ακόμη και μετά από μερικά χρόνια.
Ενήλικες – χρόνια ενεργού ηπατίτιδας

Δόση1-1,5 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως

Για τη θεραπεία της χρόνιας ενεργού ηπατίτιδας η αρχική δόση ανέρχεται σε 1-1,5 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως.
Ενήλικες – συστηματικός ερυθηματώδης λύκος, δερματομυοσίτιδα, πέμφιγα και πεμφιγοειδές, και με γαγγροινοειδή πυοδερμία

Δόση2-2,5 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως

Αρχική δόση.
Ενήλικες – ρευματοειδής αρθρίτιδα

Δόσηχαμηλότερες δόσεις μπορεί να είναι αποτελεσματικές

Σε περιπτώσεις ρευματοειδούς αρθρίτιδας χαμηλότερες δόσεις μπορεί να είναι αποτελεσματικές.
Παιδιά

Δεν περιγράφεται δόση στο κείμενο.

block

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Αντενδείξεις

expand_more

Υπερευαιθησία στο φάρμακο
μυελική απλασία ή υποπλασία
κύηση

ΠληθυσμόςΚύηση

warning

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Προειδοποιήσεις

expand_more

Αιματολογικός έλεγχος

Πλήρης αιματολογικός έλεγχος πρέπει να γίνεται κάθε εβδομάδα.
Υψηλές δόσεις

Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή κατά τη χορήγηση υψηλών δόσεων.
Διαταραχές ηπατικής λειτουργίας

Ιδιαίτερη παρακολούθηση σε περιπτώσεις διαταραχών της ηπατικής λειτουργίας.
Διαταραχές νεφρικής λειτουργίας

Ιδιαίτερη παρακολούθηση σε περιπτώσεις διαταραχών της νεφρικής λειτουργίας.
Αντισυλληπτικά μέτρα

Εφαρμογή αντισύλληψης κατά τη διάρκεια της θεραπείας με αζαθειοπρίνη και τρεις μήνες μετά τη διακοπή της.

swap_horiz

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Αλληλεπιδράσεις

expand_more

Αλλοπορινόλη

Απαιτείται μείωση της δόσης αζαθειοπρίνης κατά 25% περίπου.

ΣύστασηΜείωση της δοσολογίας αζαθειοπρίνης κατά ~25%.
Νευρομυϊκοί αποκλειστές (κουράριο, d-tubocurarine, fancuronium)

Ασκεί ανταγωνιστική δράση επί του νευρομυϊκού αποκλεισμού ορισμένων μυοχαλαρωτικών όπως το κουράριο, η d-tubocurarine και το fancuronium.
Trimethoprim

Η αιματολογική τοξικότητα της αζαθειοπρίνης μπορεί να ενισχυθεί αν χορηγηθεί συγχρόνως trimethoprim.
Sulfamethoxazole

Η αιματολογική τοξικότητα της αζαθειοπρίνης μπορεί να ενισχυθεί αν χορηγηθεί συγχρόνως sulfamethoxazole.
Κυτταροστατικά φάρμακα

Φαρμακοδυναμικές αλληλεπιδράσεις μπορεί να συμβούν με άλλα κυτταροσταλτικά ή ανοσοκατασταλτικά φάρμακα, με συνέπεια ενίσχυση της θεραπευτικής αλλά και της τοξικής δράσεως.
Ανοσοκατασταλτικά φάρμακα

Φαρμακοδυναμικές αλληλεπιδράσεις μπορεί να συμβούν με άλλα κυτταροσταλτικά ή ανοσοκατασταλτικά φάρμακα, με συνέπεια ενίσχυση της θεραπευτικής αλλά και της τοξικής δράσεως.

sick

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Ανεπιθύμητες ενέργειες

expand_more

Αιματολογικό

λευκοπενία
θρομβοκυτταροπενία
αναιμία
μακροκυττάρωση
ουδετεροπενία
απλασία μυελού

Γαστρεντερικό

ναυτία
έμετος
γαστρεντερικές διαταραχές
ανορεξία
εξελκώσεις και ερεθισμός στο στόμα
διάρροια
πεπτικό έλκος
ηπατίτις
παγκρεατίτις

Λοιμώξεις

Λοίμωξη

Αλλεργικές αντιδράσεις

πυρετός
δερματικό εξάνθημα
άλλες δερματικές διαταραχές
μυαλγία
πολυαρθρίτιδα

Άλλη/Άλλες επιπλοκές

οξεία νεφρική ανεπάρκεια
αιμολυτική αναιμία
μηνιγγισμός
υποτάσεως με ολιγουρία

Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more

λευκοπενία

Αιματολογικό

Πολύ συχνές (≥1/10)
θρομβοκυτταροπενία

Αιματολογικό

Συχνές (≥1/100 έως <1/10)
αναιμία

Αιματολογικό

Συχνές (≥1/100 έως <1/10)
μακροκυττάρωση

Αιματολογικό

Συχνές (≥1/100 έως <1/10)
ουδετεροπενία

Αιματολογικό

Συχνές (≥1/100 έως <1/10)
απλασία μυελού

Αιματολογικό

Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100)
Λοίμωξη

Λοιμώξεις

Συχνές (≥1% έως <10%)
ναυτία

Γαστρεντερικό

Πολύ συχνές (≥1/10)
έμετος

Γαστρεντερικό

Πολύ συχνές (≥1/10)
γαστρεντερικές διαταραχές

Γαστρεντερικό

Συχνές (≥1% έως <10%)
ανορεξία

Γαστρεντερικό

Συχνές (≥1% έως <10%)
εξελκώσεις και ερεθισμός στο στόμα

Γαστρεντερικό

Συχνές (≥1% έως <10%)
διάρροια

Γαστρεντερικό

Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100)
πεπτικό έλκος

Γαστρεντερικό

Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100)
ηπατίτις

Γαστρεντερικό

Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100)
παγκρεατίτις

Γαστρεντερικό

Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100)
Λοίμωξη

Λοιμώξεις

2,4% (Συχνές)
πυρετός

Αλλεργικές αντιδράσεις

Σπάνιες
δερματικό εξάνθημα

Αλλεργικές αντιδράσεις

Σπάνιες
άλλες δερματικές διαταραχές

Αλλεργικές αντιδράσεις

Σπάνιες
μυαλγία

Αλλεργικές αντιδράσεις

Σπάνιες
πολυαρθρίτιδα

Αλλεργικές αντιδράσεις

Σπάνιες
οξεία νεφρική ανεπάρκεια

Άλλο

Μη γνωστές
αιμολυτική αναιμία

Άλλο

Μη γνωστές
μηνιγγισμός

Άλλο

Μη γνωστές
υποτάσεως με ολιγουρία

Άλλο

Μη γνωστές

pregnant_woman

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Κύηση / γαλουχία

Επίπεδο κινδύνου: Με προσοχή expand_more

Κύηση
Με προσοχή

Έχουν αναφερθεί μερικές περιπτώσεις γυναικών, οι οποίες ήταν έγκυες, ενώ έπαιρναν δόσεις συντηρήσεως αζαθειοπρίνης και οι οποίες απέκτησαν φυσιολογικά παιδιά. Μερικές από τις γυναίκες αυτές συνέχισαν τη λήψη αζαθειοπρίνης σε ολόκληρη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Αν και η αζαθειοπρίνη ευθύνεται για χρωμοσωμικές ανωμαλίες, δεν έχει μέχρι τώρα αναφερθεί κίνδυνος τερατογέννεσης, υπάρχουν μάλιστα ενδείξεις ότι σε περιπτώσεις ερυθηματώδους λύκου ενισχύεται η πιθανότης επιβίωσης του εμβρύου. Εν τούτοις, η αζαθειοπρίνη πρέπει να θεωρείται ως ένα δυνητικώς τερατογόνο φάρμακο με βάση τη φαρμακολογική δράση και την τερατογόνο δράση στα πειραματόζωα.
Γαλουχία
Αποφεύγεται

Δεν πρέπει να χορηγείται αζαθειοπρίνη κατά τη διάρκεια του θηλασμού.
Γονιμότητα
Άγνωστο

Δεν υπάρχουν στοιχεία σχετικά με τη γονιμότητα στο κείμενο.

neurology

DrugBank

Μηχανισμός δράσης

expand_more

Η αζαθειοπρίνη ανταγωνίζεται τον μεταβολισμό των πουρινών και μπορεί να εμποδίσει τη σύνθεση DNA, RNA και πρωτεϊνών. Μπορεί επίσης να επηρεάσει τον κυτταρικό μεταβολισμό και να εμποδίσει τη μίτωση. Ο μηχανισμός δράσης πιθανώς οφείλεται στην ενσωμάτωση…

monitor_heart

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Φαρμακοδυναμική

expand_more

Μηχανισμός δράσης Το ανοσοκατασταλτικό φάρμακο αζαθειοπρίνη μετατρέπεται in vivo σε 6-μερκαπτοπουρίνη, πουρινικός αντιματαβολίτης. Η 6-μερκαπτοπουρίνη πρέπει να ενεργοποιηθεί στο επίπεδο των ριβονουκλεοτιδίων από το ένζυμο…

biotech

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

Φαρμακοκινητική

expand_more

Απορρόφηση - Η αζαθειοπρίνη απορροφάται καλά. Μετρήσεις ραδιενέργειας δείχνουν απορρόφηση σε ποσοστό 88%. Κατά τη λήψη δόσης 100 mg, μέγιστη συγκέντρωση περίπου 12 mg/ml επιτυγχάνεται μετά από μία ώρα περίπου. ### Κατανομή - Η συγκέντρωση της…

hub

PubChem

Μεταβολισμός

expand_more

Μεταβολισμός: Η αζοθειοπρίνη μετατρέπεται σε 6-μερκαπτοπουρίνη μη ενζυματικά. Η 6-μερκαπτοπουρίνη στη συνέχεια μεταβολίζεται σε: * 6-μεθυλμερκαπτοπουρίνη από την θειοπουρίνη μεθυλοτρανσφεράση (TPMT) * 6-θειουρική από την ξανθινοξειδάση (XO) *…

bloodtype

PubChem

Απέκκριση

expand_more

Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση: Η από του στόματος αζοθειοπρίνη απορροφάται καλά, με Tmax 1-2 ώρες. Περισσότερα δεδομένα σχετικά με την απορρόφηση δεν είναι άμεσα διαθέσιμα. Η αζοθειοπρίνη και η μερκαπτοπουρίνη **δεν ανιχνεύονται στα ούρα μετά από…

Σκευάσματα & Τιμολόγηση

Δεδομένα ΕΟΦ (04/2026)

Φόρτωση...

Μονογραφίες Πηγών

Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο

medication

Δοσολογία

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

(Για ενήλικες και, όπου απαιτείται, για παιδιά)

Η δοσολογία της AZATHIOPRINE/PHARMACHEMIE και η διάρκεια της θεραπείας εξαρτώνται από τη φύση και τη βαρύτητα της παθήσεως και από την κλινική ανταπόκριση. Το κλινικό αποτέλεσμα παρατηρείται μετά από μερικές εβδομάδες, αν όμως διαπιστωθεί εμφανής βελτίωση της καταστάσεως εντός 3 μηνών, θα πρέπει να εξεταστεί η διακοπή της αγωγής.

Ενήλικες – μεταμόσχευση

Η συνήθης δόση μετά από μεταμόσχευση είναι 1-4 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως. Η δόση μπορεί να ρυθμίζεται και ανάλογα με την αιματολογική αντίδραση. Η θεραπεία με αζαθειοπρίνη πρέπει να συνεχίζεται απεριόριστα. Ενδεχόμενη διακοπή της μπορεί να οδηγήσει σε απόρριψη της μεταμόσχευσης, ακόμη και μετά από μερικά χρόνια.

Ενήλικες – χρόνια ενεργού ηπατίτιδας

Για τη θεραπεία της χρόνιας ενεργού ηπατίτιδας η αρχική δόση ανέρχεται σε 1-1,5 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως.

Ενήλικες – συστηματικός ερυθηματώδης λύκος, δερματομυοσίτιδα, πέμφιγα και πεμφιγοειδές, και με γαγγροινοειδή πυοδερμία

η αρχική δόση είναι 2-2,5 mg ανά kg βάρους σώματος ημερησίως.

Ενήλικες – ρευματοειδής αρθρίτιδα

Σε περιπτώσεις ρευματοειδούς αρθρίτιδας χαμηλότερες δόσεις μπορεί να είναι αποτελεσματικές.

Παιδιά

Δεν περιγράφεται δόση στο κείμενο.

Μείωση της δόσεως

Ασθενείς με ηπατικές παθήσεις είναι περισσότερο ευαίσθητοι στην αζαθειοπρίνη από άλλους ασθενείς. Σ’ αυτούς δυνατόν να χρειαστεί μείωση της δόσεως. Συνιστάται επίσης μείωση της δόσεως σε ασθενείς με πολύ κακή νεφρική λειτουργία. Η δόση της αζαθειοπρίνης πρέπει επίσης να μειωθεί σύμφωνα με το παρακάτω σχήμα εάν ο αριθμός των λευκοκυττάρων ή των θρομβοκυττάρων είναι μειωμένος. Η χαμηλότερη τιμή υποδεικνύει το ποσοστό της μείωσης.

% της δόσης	αρ. λευκοκυττάρων/mm	αρ. θρομβοκυττάρων/mm
100	> 3500	> 125000
50	2500-3500	75000-125000
0	< 2500	< 75000

block

Αντενδείξεις

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Αντενδείξεις

Υπερευαιθησία στο φάρμακο
μυελική απλασία ή υποπλασία
κύηση

warning

Προειδοποιήσεις

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Αιματολογικός έλεγχος

Πλήρης αιματολογικός έλεγχος πρέπει να γίνεται κάθε εβδομάδα.

Υψηλές δόσεις

Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή κατά τη χορήγηση υψηλών δόσεων.

Διαταραχές ηπατικής λειτουργίας

Ιδιαίτερη παρακολούθηση σε περιπτώσεις διαταραχών της ηπατικής λειτουργίας.

Διαταραχές νεφρικής λειτουργίας

Ιδιαίτερη παρακολούθηση σε περιπτώσεις διαταραχών της νεφρικής λειτουργίας.

Αντισυλληπτικά μέτρα

Εφαρμογή αντισύλληψης κατά τη διάρκεια της θεραπείας με αζαθειοπρίνη και τρεις μήνες μετά τη διακοπή της.

swap_horiz

Αλληλεπιδράσεις

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Αλλοπορινόλη

Επίπτωση: Απαιτείται μείωση της δόσης αζαθειοπρίνης κατά 25% περίπου.
Σύσταση: Μείωση της δόσης αζαθειοπρίνης κατά ~25%.

Νευρομυϊκοί αποκλειστές (κουράριο, d-tubocurarine, fancuronium)

Επίπτωση: Ασκεί ανταγωνιστική δράση επί του νευρομυϊκού αποκλεισμού ορισμένων μυοχαλαρωτικών όπως το κουράριο, η d-tubocurarine και το fancuronium.

Trimethoprim

Επίπτωση: Η αιματολογική τοξικότητα της αζαθειοπρίνης μπορεί να ενισχυθεί αν χορηγηθεί συγχρόνως trimethoprim.

Sulfamethoxazole

Επίπτωση: Η αιματολογική τοξικότητα της αζαθειοπρίνης μπορεί να ενισχυθεί αν χορηγηθεί συγχρόνως sulfamethoxazole.

Κυτταροστατικά φάρμακα

Επίπτωση: Φαρμακοδυναμικές αλληλεπιδράσεις μπορεί να συμβούν με άλλα κυτταροσταλτικά ή ανοσοκατασταλτικά φάρμακα, με συνέπεια ενίσχυση της θεραπευτικής αλλά και της τοξικής δράσεως.

Ανοσοκατασταλτικά φάρμακα

Επίπτωση: Φαρμακοδυναμικές αλληλεπιδράσεις μπορεί να συμβούν με άλλα κυτταροσταλτικά ή ανοσοκατασταλτικά φάρμακα, με συνέπεια ενίσχυση της θεραπευτικής αλλά και της τοξικής δράσεως.

sick

Ανεπιθύμητες ενέργειες

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Αιματολογικό

Πολύ συχνές (≥1/10): λευκοπενία (17%)
Συχνές (≥1/100 έως <1/10): θρομβοκυτταροπενία (4%), αναιμία (3%), μακροκυττάρωση (1%), ουδετεροπενία (1%)
Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100): απλασία μυελού (0,1%)

Γαστρεντερικό

Πολύ συχνές (≥1/10): ναυτία και έμετος (10%)
Συχνές (≥1% έως <10%): γαστρεντερικές διαταραχές (6%), ανορεξία (1%), εξελκώσεις και ερεθισμός στο στόμα (1%)
Όχι συχνές (≥1/1.000 έως <1/100): διάρροια (0,5%), πεπτικό έλκος (0,5%), ηπατίτις (0,5%), παγκρεατίτις (0,3%)

Λοιμώξεις

Συχνές (≥1% έως <10%): Λοίμωξη (2,4%)

Αλλεργικές αντιδράσεις

Σπάνιες: πυρετός, δερματικό εξάνθημα και άλλες δερματικές διαταραχές, μυαλγία και πολυαρθρίτιδα

Άλλες σοβαρές επιπλοκές (μη καθορισμένη συχνότητα)

Μη γνωστές: οξεία νεφρική ανεπάρκεια, αιμολυτική αναιμία, μηνιγγισμός, υποτάσεως με ολιγουρία

pregnant_woman

Κύηση / γαλουχία

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Κύηση

Με προσοχή

Έχουν αναφερθεί μερικές περιπτώσεις γυναικών, οι οποίες ήταν έγκυες, ενώ έπαιρναν δόσεις συντηρήσεως αζαθειοπρίνης και οι οποίες απέκτησαν φυσιολογικά παιδιά. Μερικές από τις γυναίκες αυτές συνέχισαν τη λήψη αζαθειοπρίνης σε ολόκληρη τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Αν και η αζαθειοπρίνη ευθύνεται για χρωμοσωμικές ανωμαλίες, δεν έχει μέχρι τώρα αναφερθεί κίνδυνος τερατογέννεσης, υπάρχουν μάλιστα ενδείξεις ότι σε περιπτώσεις ερυθηματώδους λύκου ενισχύεται η πιθανότης επιβίωσης του εμβρύου. Εν τούτοις, η αζαθειοπρίνη πρέπει να θεωρείται ως ένα δυνητικώς τερατογόνο φάρμακο με βάση τη φαρμακολογική δράση και την τερατογόνο δράση στα πειραματόζωα.

Γαλουχία

Αποφεύγεται

Δεν πρέπει να χορηγείται αζαθειοπρίνη κατά τη διάρκεια του θηλασμού.

Γονιμότητα

Άγνωστο

Δεν υπάρχουν στοιχεία σχετικά με τη γονιμότητα στο κείμενο.

monitor_heart

Φαρμακοδυναμική

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Μηχανισμός δράσης

Το ανοσοκατασταλτικό φάρμακο αζαθειοπρίνη μετατρέπεται in vivo σε 6-μερκαπτοπουρίνη, πουρινικός αντιματαβολίτης. Η 6-μερκαπτοπουρίνη πρέπει να ενεργοποιηθεί στο επίπεδο των ριβονουκλεοτιδίων από το ένζυμο υποξανθινογουανινοφωσφοριβοσυλο-τρανσφεράση. Έλλειψη του ενζύμου αυτού συνδέεται με ανθεκτικότητα. Ως νουκλεοτίδιο, η 6-μερκαπτοπουρίνη ασκεί ανασταλτική δράση πάνω στην εκ νέου σύνθεση πουρινών. Η φωσφοριβοσυλοπυροφωσφορική αμινοτρανσφεράση δυνατόν να ανασταλεί ή να ενσωματωθεί στο DNA.

Φαρμακοδυναμικές επιδράσεις

Ανασταλτική δράση πάνω στην εκ νέου σύνθεση πουρινών λόγω της δραστηριότητας της 6-μερκαπτοπουρίνης. Η φωσφοριβοσυλοπυροφωσφορική αμινοτρανσφεράση δυνατόν να ανασταλεί ή να ενσωματωθεί στο DNA.

biotech

Φαρμακοκινητική

SPC-AZATHIOPRINE-PHARMACHEMIE

expand_more

Απορρόφηση

Η αζαθειοπρίνη απορροφάται καλά. Μετρήσεις ραδιενέργειας δείχνουν απορρόφηση σε ποσοστό 88%. Κατά τη λήψη δόσης 100 mg, μέγιστη συγκέντρωση περίπου 12 mg/ml επιτυγχάνεται μετά από μία ώρα περίπου.

Κατανομή

Η συγκέντρωση της 6-μερκαπτοπουρίνης στο πλάσμα είναι περίπου 19 mg/ml.
Η βιοδιαθεσιμότης της 6-μερκαπτοπουρίνης μετά την από του στόματος χορήγηση αζαθειοπρίνης είναι περίπου 38% εκείνης μετά από ενδοφλέβια χορήγηση αζαθειοπρίνης.

Βιομετατροπή/Μεταβολισμός

Αποβολή

Η ημιδιάρκεια ζωής της αζαθειοπρίνης και της 6-μερκαπτοπουρίνης είναι περίπου 10 λεπτά. Η ουραιμία δεν έχει εμφανή επίδραση επί της ημιδιάρκειας ζωής.
Μετά 4 ώρες, η συγκέντρωση της αζαθειοπρίνης και της 6-μερκαπτοπουρίνης στο πλάσμα είναι δύο φορές υψηλότερη από ότι στα κύτταρα του αίματος.
Μετά από 12 ώρες επιτυγχάνεται ισορροπία.
Μετά 48 ώρες από τη χορήγηση, 70% της χορηγηθείσας δόσεως απομακρύνεται με τα ούρα. Τα κόπρανα περιέχουν 12% μη απορροφηθείσας ποσότητας μετά 48 ώρες.

DrugBank

Description

expand_more

Ένα ανοσοκατασταλτικό προφάρμακο. Μετατρέπεται στον οργανισμό σε 6-θειοπουρίνη και δρα εμποδίζοντας τον μεταβολισμό των πουρινών και τη σύνθεση DNA.

DrugBank

Indication

expand_more

Ρευματοειδή αρθρίτιδα
Πρόληψη απόρριψης νεφρικού μοσχεύματος
Νόσο Crohn
Κολίτιδα

DrugBank

Pharmacology

expand_more

Η αζαθειοπρίνη είναι φάρμακο χημειοθεραπείας, πλέον σπάνια χρησιμοποιείται για χημειοθεραπεία αλλά κυρίως για ανοσοκατασταλτικό σε μεταμοσχεύσεις οργάνων και αυτοάνοσες ασθένειες όπως η ρευματοειδής αρθρίτιδα ή φλεγμονώδη νόσο του εντέρου (Crohn) ή κολίτιδα. Είναι προφάρμακο που μετατρέπεται στον ενεργό μεταβολίτη 6-θειοπουρίνη. Δρα εμποδίζοντας τη σύνθεση πουρινών απαραίτητη για την πολυπολλία των κυττάρων, ειδικά λευκοκυττάρων και λεμφοκυττάρων. Χρησιμοποιείται είτε μονοθεραπευτικά σε ορισμένες αυτοάνοσες νόσους είτε σε συνδυασμό με άλλα ανοσοκατασταλτικά σε μεταμοσχεύσεις. Η πιο σοβαρή παρενέργεια είναι η καταστολή του μυελού των οστών, και δεν πρέπει να χορηγείται μαζί με ανάλογα πουρινών όπως η αλοπουρινόλη. Το ένζυμο TPMT (thiopurine S-methyltransferase) αδρανοποιεί τη 6-θειοπουρίνη. Γενετικοί πολυμορφισμοί του TPMT μπορεί να οδηγήσουν σε υπερβολική τοξικότητα του φαρμάκου, συνεπώς ο προσδιορισμός TPMT στον ορό μπορεί να είναι χρήσιμος για την αποτροπή αυτής της επιπλοκής.

DrugBank

Mechanism of action

expand_more

DrugBank

Absorption

expand_more

Καλώς απορροφάται μετά από από του στόματος χορήγηση.

DrugBank

Half life

expand_more

Περίπου 5 ώρες για την αμετάβλητη ουσία και τους μεταβολίτες της.

DrugBank

Protein binding

expand_more

Αζαθειοπρίνη και ο μεταβολίτης mercaptopurine δένονται με μέτριο βαθμό στις πρωτεΐνες ορού (30%).

DrugBank

Toxicity

expand_more

Η από του στόματος LD50 για μονοδόσεις αζαθειοπρίνης σε ποντίκια και αρουραίους είναι 2500 mg/kg και 400 mg/kg αντίστοιχα. Με πολύ μεγάλες δόσεις αυτού του αντιμεταβολίτη μπορεί να οδηγήσει σε μυελική υπόπλαση, αιμορραγία, λοίμωση και θάνατο.

science

PubChem

Φαρμακοδυναμική

expand_more

Αζοθειοπρίνη (Azathioprine): Είναι ένας ανοσοκατασταλτικός παράγοντας που δρα μέσω της τροποποίησης του rac1 για την πρόκληση απόπτωσης των Τ-κυττάρων, καθώς και μέσω άλλων άγνωστων ανοσοκατασταλτικών λειτουργιών. Έχει μεγάλη διάρκεια δράσης καθώς χορηγείται καθημερινά και έχει στενό θεραπευτικό δείκτη. Οι ασθενείς πρέπει να ενημερώνονται σχετικά με τον κίνδυνο κακοηθειών του δέρματος και λεμφωμάτων.

neurology

PubChem

Μηχανισμός δράσης

expand_more

Μηχανισμός Δράσης της Αζοθειοπρίνης: Ο ακριβής μηχανισμός δράσης δεν είναι πλήρως κατανοητός, αλλά μπορεί να σχετίζεται με την αναστολή της σύνθεσης πουρινών, μαζί με την αναστολή των Β και Τ κυττάρων.

Το 6-θειογואvίνη τριφωσφορικό, ένας μεταβολίτης της αζοθειοπρίνης, τροποποιεί την ενεργοποίηση του rac1 όταν γίνεται συενεργοποίηση με το CD28, προκαλώντας απόπτωση των Τ-κυττάρων. Αυτό μπορεί να μεσολαβείται μέσω της δράσης του rac1 στην κινάση πρωτεΐνης που ενεργοποιείται από μιτογόνο (MAPK) και στο NF-κB.
Μετά από έκθεση σε νουκλεόφιλες… η αζοθειοπρίνη διασπάται σε 6-μερκαπτοπουρίνη, η οποία με τη σειρά της μετατρέπεται σε επιπλέον μεταβολίτες που αναστέλλουν τη σύνθεση πουρινών de novo.
Το 6-θειο-ΙΜΡ, ένα ψευδονουκλεοτίδιο, μετατρέπεται σε 6-θειο-GMP και τέλος σε 6-θειο-GTP, το οποίο ενσωματώνεται στο DNA και αναστέλλεται η γονιδιακή μετάφραση. Η κυτταρική διαίρεση αποτρέπεται, αναστέλλοντας μια ποικιλία λειτουργιών των λεμφοκυττάρων.

Η αζοθειοπρίνη (AZA), ένα από τα φάρμακα-αντιμεταβολίτες, είναι ένα ανάλογο πουρίνης που είναι πιο δραστικό από την πρότυπη 6-μερκαπτοπουρίνη, ως αναστολέας της κυτταρικής αντιγραφής. Η ανοσοκαταστολή πιθανώς οφείλεται στην ικανότητα του φαρμάκου να αναστέλλει τη βιοσύνθεση πουρινών.

Αν και οι λειτουργίες των Τ-κυττάρων είναι οι κύριοι στόχοι αυτού του φαρμάκου, έχει αναφερθεί επίσης η αναστολή της λειτουργίας των κυττάρων Φυσικών Φονέων (NK) και της δραστηριότητας των μακροφάγων.

Η αζοθειοπρίνη αναστέλλει τη σύνθεση DNA και, ως αντιμεταβολίτης πουρινών, ασκεί την επίδρασή της σε ενεργοποιημένα λεμφοκύτταρα, τα οποία απαιτούν πουρίνες κατά τη φάση πολλαπλασιασμού τους. Αναστέλλει τόσο τις κυτταρικές όσο και τις χυμικές αποκρίσεις, αλλά δεν παρεμβαίνει στην φαγοκυττάρωση ή στην παραγωγή ιντερφερόνης. Είναι ένας μη ειδικός κυτταροτοξικός παράγοντας. Η ανοσοκατασταλτική του επίδραση πιστεύεται ότι οφείλεται στη μερκαπτοπουρίνη, στην οποία μεταβολίζεται.

Ο ακριβής μηχανισμός της ανοσοκατασταλτικής δράσης είναι άγνωστος, καθώς ο ακριβής μηχανισμός της ίδιας της ανοσολογικής απόκρισης είναι πολύπλοκος και δεν έχει κατανοηθεί πλήρως. Οι ανοσοκατασταλτικές επιδράσεις της αζοθειοπρίνης περιλαμβάνουν μεγαλύτερη καταστολή των δοκιμών καθυστερημένης υπερευαισθησίας και κυτταρικής κυτταροτοξικότητας από ό,τι οι αποκρίσεις αντισωμάτων. Η αζοθειοπρίνη ανταγωνίζεται τον μεταβολισμό των πουρινών και μπορεί να αναστέλλει τη σύνθεση DNA, RNA και πρωτεϊνών· μπορεί επίσης να παρεμβαίνει στον κυτταρικό μεταβολισμό και να αναστέλλει τη μίτωση.

biotech

PubChem

Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση

expand_more

Η αζοθειοπρίνη και η μερκαπτοπουρίνη δεν ανιχνεύονται στα ούρα μετά από 8 ώρες. Περισσότερα δεδομένα σχετικά με την οδό απέκκρισης δεν είναι διαθέσιμα.

Δεδομένα σχετικά με τον όγκο κατανομής δεν είναι άμεσα διαθέσιμα.

Δεδομένα σχετικά με την κάθαρση δεν είναι άμεσα διαθέσιμα.

Η αζοθειοπρίνη και η μερκαπτοπουρίνη συνδέονται μέτρια με τις πρωτεΐνες του πλάσματος και είναι μερικώς διαλυτές.

Απομακρύνονται γρήγορα από το αίμα με οξείδωση ή μεθυλίωση στο ήπαρ ή/και στα ερυθροκύτταρα.
Η νεφρική κάθαρση έχει μικρή επίδραση στην βιολογική αποτελεσματικότητα ή τοξικότητα, αλλά η μείωση της δόσης εφαρμόζεται σε ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια.

Η αζοθειοπρίνη απορροφάται καλά από το γαστρεντερικό σωλήνα και έχει από του στόματος βιοδιαθεσιμότητα περίπου 60%.

Η αζοθειοπρίνη και η μερκαπτοπουρίνη είναι περίπου 30% συνδεδεμένες με τις πρωτεΐνες του ορού.
Και οι δύο φαίνεται να είναι διαλυτές.
Και οι δύο φαίνεται να διαπερνούν τον πλακούντα.

Οι μεταβολίτες απεκκρίνονται στα ούρα, κυρίως ως 6-μερκαπτοπουρίνη. Λιγότερο από 2% της αζοθειοπρίνης και 20% έως 40% της 6-μερκαπτοπουρίνης απεκκρίνονται ως άθικτα φάρμακα στα ούρα.

water_drop

PubChem

Δέσμευση πρωτεϊνών

expand_more

Η αζοθειοπρίνη συνδέεται κατά 30% με πρωτεΐνες όπως η αλβουμίνη ορού, σε κυκλοφορία.

hub

PubChem

Μεταβολισμός

expand_more

Μεταβολισμός: Η αζοθειοπρίνη μετατρέπεται σε 6-μερκαπτοπουρίνη μη ενζυματικά. Η 6-μερκαπτοπουρίνη στη συνέχεια μεταβολίζεται σε:

6-μεθυλμερκαπτοπουρίνη από την θειοπουρίνη μεθυλοτρανσφεράση (TPMT)
6-θειουρική από την ξανθινοξειδάση (XO)
6-θειοϊνοσίνη-5’-μονοφωσφορική (6-TIO-MP) από την υποξανθινο-γουανινο-φωσφοριβοζυλοτρανσφεράση (HGPRT).

Η 6-θειοϊνοσίνη-5’-μονοφωσφορική μεταβολίζεται περαιτέρω:

Σε 6-μεθυλθειοϊνοσίνη-5’-μονοφωσφορική από την TPMT
Σε 6-θειοξανθιλικό οξύ από την ινοσινο-μονοφωσφορική δεϋδρογενάση (IMPDH).

Το 6-θειοξανθιλικό οξύ μεταβολίζεται από τη γουανοσινο-μονοφωσφορική συνθετάση σε 6-θειογουανινο-μονοφωσφορική (6-TGN), τον πρώτο από τους 6-θειογουανινο-νουκλεοτιδικούς μεταβολίτες. Η 6-θειογουανινο-μονοφωσφορική φωσφορυλιώνεται για να παράγει τους υπόλοιπους 6-θειογουανινο-νουκλεοτιδικούς μεταβολίτες, 6-θειογουανινο-διφωσφορικό και 6-θειογουανινο-τριφωσφορικό.

Η από του στόματος χορηγούμενη αζοθειοπρίνη διασπάται γρήγορα in vivo για να σχηματίσει 6-μερκαπτοπουρίνη.

hourglass

PubChem

Ημίσεια ζωή

expand_more

Βιολογικός Χρόνος Ημίσειας Ζωής: Ο χρόνος ημίσειας ζωής της αζοθειοπρίνης είναι περίπου 5 ώρες.

Ο χρόνος ημίσειας ζωής αποβολής της αζοθειοπρίνης είναι περίπου 12-15 λεπτά, και αυτός της 6-μερκαπτοπουρίνης είναι περίπου 30 λεπτά έως 4 ώρες. Η συνολική κάθαρση σώματος της αζοθειοπρίνης είναι 60 ml/min/kg, και της 6-μερκαπτοπουρίνης, 10 ml/min/kg.

Ο χρόνος ημίσειας ζωής της αζοθειοπρίνης είναι περίπου 10 λεπτά, και αυτός της μερκαπτοπουρίνης είναι περίπου 1 ώρα.

MeSH classification

expand_more

Ταξινόμηση MeSH Φαρμακολογίας:

Φάρμακα χημικά παρόμοια με φυσικά εμφανιζόμενους μεταβολίτες, αλλά διαφέρουν αρκετά ώστε να παρεμβαίνουν στις φυσιολογικές μεταβολικές οδούς. (Από AMA Drug Evaluations Annual, 1994, p2033)
Αντιμεταβολίτες χρήσιμοι στη χημειοθεραπεία του καρκίνου.
Παράγοντες που καταστέλλουν την ανοσολογική λειτουργία με έναν από τους διάφορους μηχανισμούς δράσης. Οι κλασικοί κυτταροτοξικοί ανοσοκατασταλτικοί παράγοντες δρουν αναστέλλοντας τη σύνθεση DNA. Άλλοι μπορεί να δρουν μέσω της ενεργοποίησης των Τ-κυττάρων ή μέσω της αναστολής της ενεργοποίησης των βοηθητικών κυττάρων (HELPER CELLS). Ενώ η ανοσοκαταστολή έχει επιτευχθεί στο παρελθόν κυρίως για την πρόληψη της απόρριψης μεταμοσχευμένων οργάνων, αναδύονται νέες εφαρμογές που αφορούν τη διαμεσολάβηση των επιδράσεων των IL και άλλων κυτοκινών.
Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της ρευματοειδούς αρθρίτιδας.

fact_check

PubChem

FDA classification

expand_more

Ταξινόμηση FDA Φαρμακολογίας: MRK240IY2L

ΑΖΟΘΕΙΟΠΡΙΝΗ

Μηχανισμοί Δράσης [MoA] - Αναστολείς Σύνθεσης Νουκλεϊκών Οξέων
Χημική Δομή [CS] - Νουκλεοσίδια
Καθιερωμένη Φαρμακολογική Κλάση [EPC] - Αντιμεταβολίτης Πουρινών
Χημική Δομή [CS] - Πουρίνες

Η αζοθειοπρίνη είναι ένας Αντιμεταβολίτης Πουρινών. Ο μηχανισμός δράσης της αζοθειοπρίνης είναι ως Αναστολέας Σύνθεσης Νουκλεϊκών Οξέων.

ΑΖΟΘΕΙΟΠΡΙΝΗ

Πουρίνες [CS]; Νουκλεοσίδια [CS]; Αναστολείς Σύνθεσης Νουκλεϊκών Οξέων [MoA]; Αντιμεταβολίτης Πουρινών [EPC]

query_stats Κρίσιμα Στοιχεία

Ημίσεια ζωή

5 ώρες

DrugBank

Δέσμευση πρωτεϊνών

30%

DrugBank

Απέκκριση

Νεφρά

PubChem

science

Scientific Profile

CID

2265

Μοριακός τύπος

C9H7N7O2S

Μοριακό βάρος

277.27

IUPAC

6-(3-methyl-5-nitroimidazol-4-yl)sulfanyl-7H-purine

InChIKey

LMEKQMALGUDUQG-UHFFFAOYSA-N

Κατάταξη MeSH

Ταξινόμηση MeSH Φαρμακολογίας:

Φάρμακα χημικά παρόμοια με φυσικά εμφανιζόμενους μεταβολίτες, αλλά διαφέρουν αρκετά ώστε να παρεμβαίνουν στις φυσιολογικές μεταβολικές οδούς. (Από AMA Drug Evaluations Annual, 1994, p2033)
Αντιμεταβολίτες χρήσιμοι στη χημειοθεραπεία του καρκίνου.
Παράγοντες που καταστέλλουν την ανοσολογική λειτουργία με έναν από τους διάφορους μηχανισμούς δράσης. Οι κλασικοί κυτταροτοξικοί ανοσοκατασταλτικοί παράγοντες δρουν αναστέλλοντας τη σύνθεση DNA. Άλλοι μπορεί να δρουν μέσω της ενεργοποίησης των Τ-κυττάρων ή μέσω της αναστολής της ενεργοποίησης των βοηθητικών κυττάρων (HELPER CELLS). Ενώ η ανοσοκαταστολή έχει επιτευχθεί στο παρελθόν κυρίως για την πρόληψη της απόρριψης μεταμοσχευμένων οργάνων, αναδύονται νέες εφαρμογές που αφορούν τη διαμεσολάβηση των επιδράσεων των IL και άλλων κυτοκινών.
Φάρμακα που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της ρευματοειδούς αρθρίτιδας.

Σχετικά Εργαλεία

Εργαλεία & Οδηγίες Όλα →

Ελκώδης Κολίτιδα Κατευθυντήριες Οδηγίες Υπ. Υγείας 2024 Νόσος Crohn Κατευθυντήριες Οδηγίες Υπ. Υγείας 2024 Εργαλείο Ψωριασικής Αρθρίτιδας Πρωτόκολλο 2024 Ψωριασική Αρθρίτιδα Κατευθυντήριες Οδηγίες DAPSA, csDMARD → bDMARD → tsDMARD ladder, anti-TNF/IL-17/IL-23, JAK inhibitors

Πρωτόκολλα Συνταγογράφησης

📋 Νόσος Crohn Υπουργείο Υγείας — Επιστημονική Ομάδα Γαστρεντερολογικών Νοσημάτων

🧮 Εργαλείο

Συνταγογραφείται εφόσον ο ασθενής εντάσσεται σε κάποιο από τα παρακάτω βήματα:

ΒΗΜΑ Severe-No-Poor-Prognosis L04AX01

Τελική ειλεΐτιδα — βαρεία ΧΩΡΙΣ προγνωστικά σημεία δυσμενούς πορείας

L1 βαρειά νόσος, χωρίς δυσμενή προγνωστικά

Δοσολογία: 2–3 mg/kg/ημέρα · ≥ 4 χρόνια στην ιδανική δόση
ΒΗΜΑ Severe-Poor-Prognosis L04AX01

Τελική ειλεΐτιδα — βαρεία ΜΕ προγνωστικά σημεία δυσμενούς πορείας

L1 βαρειά νόσος, με δυσμενή προγνωστικά → πρώιμη εντατικοποιημένη θεραπεία

Δοσολογία: Prednisolone 40–60 mg/ημέρα + Azathioprine 2–3 mg/kg/ημέρα · Σταδιακή απόσυρση κορτικοειδών
ΒΗΜΑ Colitis L04AX01

Θεραπεία κολίτιδας (L2)

Κολίτιδα από νόσο Crohn

Δοσολογία: Όπως παραπάνω · Συντήρηση
ΒΗΜΑ Ileocolitis L04AX01

Νόσος με προσβολή λεπτού & παχέος εντέρου (L3)

Ειλεοκολίτιδα

Δοσολογία: Όπως παραπάνω · Συντήρηση
ΒΗΜΑ UpperGI L04AX01

Νόσος Crohn στο ανώτερο πεπτικό (L4)

Προσβολή ανώτερου πεπτικού (οισοφάγος έως εγγύς Treitz)

Δοσολογία: Όπως παραπάνω · Συντήρηση
ΒΗΜΑ Perianal L04AX01

Περιεδρική νόσος Crohn

Περιεδρική προσβολή — απλό συρίγγιο ή σύνθετο

Δοσολογία: 2–3 mg/kg/ημέρα · Συντήρηση
ΒΗΜΑ Postop L04AX01

Μετεγχειρητική νόσος Crohn

Μετά εντερεκτομή — πρόληψη υποτροπής

Δοσολογία: 2–3 mg/kg/ημέρα · Συντήρηση

📋 Ελκώδης Κολίτιδα Θεραπευτικό Πρωτόκολλο Συνταγογράφησης — Υπ. Υγείας, Ιανουάριος 2024

🧮 Εργαλείο

Συνταγογραφείται εφόσον ο ασθενής εντάσσεται σε κάποιο από τα παρακάτω βήματα:

ΒΗΜΑ Α2 L04AX01

Ελκώδης ορθίτιδα — μέτρια προσβολή
ΒΗΜΑ Β2 L04AX01

Αριστερόπλευρη ή εκτεταμένη — μέτρια προσβολή