ATOMOXETINE
Ατομοξετίνη
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Ψυχοαναληπτικά, κεντρικά δρώντα συμπαθητικομιμητικά φάρμακα, κωδικός ATC: N06BA9.
Ενδείξεις
Εγκεκριμένες ενδείξεις από το SPC, ομαδοποιημένες κατά ICD-10
-
F90 Διαταραχές υπερκινητικότητας
Περιλαμβάνει (όροι από SPC): Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής / Υπερκινητικότητας
Πληροφορίες Συνταγογράφησης
Επιμελημένα δεδομένα από το SPC
medication
Δοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Δοσολογία
- Οδός: από στόματος
- Χορήγηση: μία εφάπαξ ημερήσια δόση το πρωί ή δύο φορές ημερησίως σε ίσες διαιρεμένες δόσεις (μία το πρωί και την άλλη αργά το απόγευμα ή νωρίς το βράδυ)
- Δόση έναρξης: 40 mg
- Τιτλοποίηση: προοδευτική αύξηση της δοσολογίας ανάλογα με την κλινική ανταπόκριση και ανεκτικότητα του ασθενούς
-
Παιδιατρικός πληθυσμός με σωματικό βάρος έως 70 kgΔόσηπερίπου 1,2 mg/kg/ημερησίωςΜέγ. δόση1,2 mg/kg/ημερησίως
-
Παιδιατρικός πληθυσμός με σωματικό βάρος άνω των 70 kgΔόση80 mgΜέγ. δόση100 mg
-
ΕνήλικεςΔόση80 mg έως 100 mgΜέγ. δόση100 mg
-
Πληθυσμός ηλικιωμένωνΗ χρήση της ατομοξετίνης σε ασθενείς ηλικίας άνω των 65 ετών δεν έχει αξιολογηθεί συστηματικά.
-
Ασθενείς με μέτρια ηπατική ανεπάρκεια (Child-Pugh B)Δόση50% της συνήθους δόσηςαρχική και στοχευόμενη δόση
-
Ασθενείς με σοβαρή ηπατική ανεπάρκεια (Child-Pugh C)Δόση25% της συνήθους δόσηςαρχική και στοχευόμενη δόση
-
Ασθενείς με νεφρική νόσο τελικού σταδίου ή μικρότερου βαθμού νεφρική ανεπάρκειαΔόσησυνήθους δοσολογικού σχήματοςΗ ατομοξετίνη είναι πιθανόν να επιδεινώσει την υπέρταση σε ασθενείς με νεφρική νόσο τελικού σταδίου
-
CYP2D6 πτωχοί μεταβολιστέςΜπορεί να εξεταστεί η έναρξη με μια χαμηλότερη δόση και μια βραδύτερη τιτλοποίηση.
-
Παιδιά ηλικίας κάτω των 6 ετώνΔεν πρέπει να χορηγείται
block
Αντενδείξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αντενδείξεις
-
Υπερευαισθησία στη δραστική ουσία ή σε κάποιο από τα έκδοχα
-
Συγχορήγηση με αναστολείς της μονοαμινοξειδάσης (MAOΙ)Πληθυσμόςόλοι οι ασθενείς
-
Γλαύκωμα κλειστής γωνίαςΠληθυσμόςόλοι οι ασθενείς
-
Σοβαρές καρδιαγγειακές διαταραχές (σοβαρή υπέρταση, καρδιακή ανεπάρκεια, αρτηριακή αποφρακτική νόσο, στηθάγχη, αιμοδυναμικά σημαντική συγγενή καρδιοπάθεια, καρδιομυοπάθεια, έμφραγμα του μυοκαρδίου, δυνητικά απειλητικές για τη ζωή αρρυθμίες και διαυλοπάθειες)Πληθυσμόςόλοι οι ασθενείς
-
Σοβαρές διαταραχές των αγγείων του εγκεφάλου (ανεύρυσμα εγκεφάλου ή εγκεφαλικό επεισόδιο)Πληθυσμόςόλοι οι ασθενείς
-
Φαιοχρωμοκύττωμα ή ιστορικό φαιοχρωμοκυττώματοςΠληθυσμόςόλοι οι ασθενείς
warning
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Προειδοποιήσεις & Προφυλάξεις
-
Σύνδρομο σεροτονίνηςΠληθυσμόςασθενείς που συγχορηγούνται με άλλα σεροτονινεργικά φάρμακαΆμεση αναγνώριση συμπτωμάτων. Εξέταση μείωσης δόσης ή διακοπής θεραπείας ανάλογα με τη σοβαρότητα.
-
Αυτοκτονική συμπεριφορά (απόπειρες αυτοκτονίας και αυτοκτονικός ιδεασμός)Πληθυσμόςασθενείς που θεραπεύονται για ΔΕΠΥ (ιδιαίτερα παιδιά και έφηβοι)Παρακολούθηση για την εμφάνιση ή επιδείνωση της αυτοκτονικής συμπεριφοράς.
-
Αιφνίδιος θάνατοςΠληθυσμόςασθενείς με ανατομικές καρδιακές ανωμαλίεςΧρήση με προσοχή και με τη συμβουλή ειδικού καρδιολόγου.
-
Καρδιαγγειακές επιδράσεις (αύξηση καρδιακού ρυθμού και αρτηριακής πίεσης)Πληθυσμόςασθενείς που πρόκειται να λάβουν θεραπεία με ατομοξετίνηΠροσεκτικό ιστορικό και φυσική εξέταση για εκτίμηση καρδιακής νόσου. Εάν τα αρχικά ευρήματα υποδεικνύουν ιστορικό ή ασθένεια, περαιτέρω καρδιακή εκτίμηση από ειδικό γιατρό.
-
Καρδιαγγειακές επιδράσεις (επιδείνωση υποκείμενων ιατρικών παθήσεων)Πληθυσμόςασθενείς με υπέρταση, ταχυκαρδία, καρδιαγγειακή ή αγγειακή εγκεφαλική νόσοΧορήγηση με προσοχή.
-
Συμπτώματα καρδιακής νόσου (αίσθημα παλμών, θωρακικό άλγος κατά την κόπωση, ανεξήγητη συγκοπή, δύσπνοια)Πληθυσμόςασθενείς που εμφανίζουν αυτά τα συμπτώματα κατά τη θεραπείαΆμεση καρδιακή αξιολόγηση από ειδικό γιατρό.
-
Παράταση του διαστήματος QTΠληθυσμόςασθενείς με συγγενή ή επίκτητη παράταση του διαστήματος QT ή με οικογενειακό ιστορικό παράτασης του διαστήματος QTΧορήγηση με προσοχή.
-
Ορθοστατική υπότασηΠληθυσμόςασθενείς σε καταστάσεις που προδιαθέτουν σε υπόταση ή απότομες μεταβολές καρδιακού ρυθμού ή αρτηριακής πίεσηςΧορήγηση με προσοχή.
-
Αγγειοεγκεφαλικές καταστάσεις (κίνδυνος)Πληθυσμόςασθενείς με επιπρόσθετους παράγοντες κινδύνου (π.χ. ιστορικό καρδιαγγειακής νόσου, συγχορηγούμενα φάρμακα που αυξάνουν την αρτηριακή πίεση)Αξιολόγηση σε κάθε επίσκεψη για νευρολογικά σημεία και συμπτώματα μετά την έναρξη της θεραπείας.
-
Ηπατικές βλάβεςΠληθυσμόςόλοι οι ασθενείςΔιακοπή της αγωγής και μη επανέναρξη σε ασθενείς με ίκτερο ή εργαστηριακές ενδείξεις ηπατικής βλάβης.
-
Επαγόμενα ψυχωσικά ή μανιακά συμπτώματαΠληθυσμόςασθενείς χωρίς προηγούμενο ιστορικό ψυχωσικής ασθένειας ή μανίαςΕάν εμφανιστούν τέτοια συμπτώματα, εξέταση πιθανού αιτιολογικού συσχετισμού και διακοπής της θεραπείας.
-
Παρόξυνση προϋπαρχόντων ψυχωσικών ή μανιακών συμπτωμάτωνΠληθυσμόςασθενείς με προϋπάρχοντα ψυχωσικά ή μανιακά συμπτώματαΗ πιθανότητα παρόξυνσης δεν μπορεί να αποκλεισθεί.
-
Επιθετική συμπεριφορά, εχθρική συμπεριφορά ή συναισθηματική αστάθειαΠληθυσμόςασθενείς (παιδιά, έφηβοι, ενήλικες)Στενή παρακολούθηση για εμφάνιση ή επιδείνωση. Οικογένειες/φροντιστές παιδιατρικών ασθενών να ειδοποιούν αμέσως επαγγελματία υγείας για σημαντικές μεταβολές διάθεσης/συμπεριφοράς. Αξιολόγηση ανάγκης προσαρμογής δόσης ή διακοπής.
-
Ερεθιστικό οφθαλμώνΠληθυσμόςόλοι οι χρήστεςΤα καψάκια δεν πρέπει να ανοίγονται. Σε περίπτωση επαφής του περιεχομένου με το μάτι, πλύσιμο με άφθονο νερό και αναζήτηση ιατρικής συμβουλής. Πλύσιμο χεριών και επιφανειών που ήρθαν σε επαφή με το φάρμακο.
-
Επιληπτικές κρίσειςΠληθυσμόςασθενείς με ιστορικό επιληπτικών κρίσεωνΈναρξη αγωγής με προσοχή. Εξέταση διακοπής εάν εμφανιστεί νέα κρίση ή αύξηση συχνότητας χωρίς άλλη αιτιολογία.
-
Αύξηση και ανάπτυξηΠληθυσμόςπαιδιά και έφηβοιΠαρακολούθηση. Σε περίπτωση μη ικανοποιητικής ανάπτυξης ή αύξησης σωματικού βάρους, εξέταση μείωσης δόσης ή διακοπής της θεραπείας.
-
Νέα εμφάνιση ή επιδείνωση συμπτωμάτων άγχους, καταθλιπτικής διάθεσης, κατάθλιψης ή τικΠληθυσμόςασθενείς που λαμβάνουν θεραπεία για ΔΕΠΥΠαρακολούθηση για την εμφάνιση ή την επιδείνωση αυτών των συμπτωμάτων.
-
Χρήση σε παιδιατρικό πληθυσμό ηλικίας μικρότερης των 6 ετώνΠληθυσμόςπαιδιά ηλικίας μικρότερης των 6 ετώνΔεν πρέπει να χρησιμοποιείται.
-
Θεραπεία σοβαρών καταθλιπτικών επεισοδίων ή/και αγχωδών διαταραχών χωρίς ΔΕΠΥΠληθυσμόςενήλικες με αντίστοιχες παθήσεις και απουσία ΔΕΠΥΔεν ενδείκνυται.
swap_horiz
Αλληλεπιδράσεις
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Αλληλεπιδράσεις
-
Σεροτονινεργικά φαρμακευτικά προϊόντα (SSRIs, SNRIs, τραμαδόλη, τετρακυκλικά, τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά)προσοχήΑυξημένος κίνδυνος συνδρόμου σεροτονίνηςΣύστασηΧρησιμοποιείται με προσοχή
-
MAOΙsαντένδειξηΑντένδειξη συγχορήγησηςΣύστασηΔεν πρέπει να χορηγείται
-
προσοχήΑυξημένη έκθεση στην ατομοξετίνη (6-8 φορές μεγαλύτερη AUC, 3-4 φορές υψηλότερη Cmax)ΣύστασηΜπορεί να απαιτηθεί δοσολογική αναπροσαρμογή, βραδύτερη τιτλοποίηση και τελική χαμηλότερη δοσολογία της ατομοξετίνης. Κλινική επανεκτίμηση.
-
Ισχυροί αναστολείς των ενζύμων του κυτοχρώματος P450, πέραν του CYP2D6, σε πτωχούς CYP2D6 μεταβολιστέςπροσοχήΚίνδυνος κλινικά σημαντικών αυξήσεων στην in vivo έκθεση στην ατομοξετίνη (άγνωστος)ΣύστασηΣυνιστάται προσοχή
-
Σαλβουταμόλη (υψηλή δόση, νεφελοποιητής ή συστηματικά) ή άλλοι β2 αγωνιστέςπροσοχήΕνδέχεται να ενισχυθεί η δράση της σαλβουταμόλης στο καρδιαγγειακό σύστημα (αύξηση καρδιακού ρυθμού και αρτηριακής πίεσης)ΣύστασηΧορηγείται με προσοχή. Παρακολούθηση καρδιακού ρυθμού και αρτηριακής πίεσης. Δοσολογικές προσαρμογές μπορεί να δικαιολογηθούν.
-
Φαρμακευτικά προϊόντα που προκαλούν παράταση του διαστήματος QT (π.χ. νευροληπτικά, τάξης ΙΑ, ΙΙΙ αντιαρρυθμικά, μοξιφλοξασίνη, ερυθρομυκίνη, μεθαδόνη, μεφλοκίνη, τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά, λίθιο, σιζαπρίδη), φαρμακευτικά προϊόντα που προκαλούν ηλεκτρολυτικές διαταραχές (π.χ. θειαζιδικά διουρητικά), φαρμακευτικά προϊόντα που αναστέλλουν το κυτόχρωμα CYP2D6προσοχήΑυξημένος κίνδυνος για παράταση του διαστήματος QT
-
Φαρμακευτικά προϊόντα που μειώνουν τον ουδό επιληπτικών κρίσεων (π.χ. τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά, SSRIs, νευροληπτικά, φαινοθειαζίνες, βουτυροφαινόνες, μεφλοκίνη, χλωροκίνη, βουπροπιόνη, τραμαδόλη)προσοχήΔυνητικός κίνδυνος επιληπτικών κρίσεωνΣύστασηΣυνιστάται προσοχή
-
Διακοπή βενζοδιαζεπινώνπροσοχήΠιθανές επιληπτικές κρίσεις λόγω απόσυρσηςΣύστασηΣυνιστάται προσοχή
-
Αντιυπερτασικά φαρμακευτικά προϊόνταπροσοχήΠιθανή αύξηση της αρτηριακής πίεσης, μείωση αποτελεσματικότητας των αντιυπερτασικώνΣύστασηΧορήγηση με προσοχή. Παρακολούθηση αρτηριακής πίεσης, επαναξιολόγηση θεραπείας.
-
Αγγειοσυσπαστικοί παράγοντες ή φαρμακευτικά προϊόντα που αυξάνουν την αρτηριακή πίεση (π.χ. σαλβουταμόλη)προσοχήΠιθανές αυξήσεις των επιδράσεων της αρτηριακής πίεσηςΣύστασηΧορήγηση με προσοχή. Παρακολούθηση αρτηριακής πίεσης, επαναξιολόγηση θεραπείας.
-
Φαρμακευτικά προϊόντα που επιδρούν στη νοραδρεναλίνη (π.χ. ιμιπραμίνη, βενλαφαξίνη, μιρταζαπίνη, ψευδοεφεδρίνη, φαινυλεφρίνη)προσοχήΠιθανότητα αθροιστικής φαρμακολογικής δράσης ή συνέργειαςΣύστασηΧορηγούνται με προσοχή
-
παρακολούθησηΚαμία επίδραση στη βιοδιαθεσιμότητα της ατομοξετίνης
-
Φαρμακευτικά προϊόντα με υψηλή σύνδεση στις πρωτεΐνες πλάσματος (π.χ. βαρφαρίνη, ακετυλοσαλικυλικό οξύ, φαινυτοΐνη, διαζεπάμη)παρακολούθησηΔεν επηρέασαν τη σύνδεση της ατομοξετίνης με την ανθρώπινη λευκωματίνη και η ατομοξετίνη δεν επηρέασε τη σύνδεση αυτών των φαρμακευτικών ουσιών
sick
Ανεπιθύμητες ενέργειες
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Ανεπιθύμητες ενέργειες
- Μειωμένη όρεξη
- Μειωμένο σωματικό βάρος
- Ανορεξία (απώλεια όρεσης)
- Ευερεθιστότητα
- Διακυμάνσεις συναισθηματικής διάθεσης
- Αϋπνία
- Διέγερση
- Άγχος
- Επιθετικότητα
- Εχθρότητα
- Συναισθηματική αστάθεια
- Μειωμένη γενετήσια ορμή
- Διαταραχή ύπνου
- Νευρικότητα
- Κατάθλιψη και καταθλιπτική διάθεση
- Αυτοκτονικά συμβάματα
- Ψύχωση (συμπεριλαμβανομένων των ψευδαισθήσεων)
- Βρουξισμός
- Νευρικότητα (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Τικ
- Κεφαλαλγία
- Υπνηλία
- Ζάλη
- Συγκοπή
- Τρόμος
- Ημικρανία
- Παραισθησία
- Υπαισθησία
- Επιληπτικοί σπασμοί
- Δυσγευσία
- Λήθαργος
- Τρόμος (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Μυδρίαση
- Θάμβος όρασης
- Επιπεφυκίτιδα (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Θολή όραση (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Αίσθημα παλμών
- Φλεβοκομβική ταχυκαρδία
- Παράταση διαστήματος QT
- Αίσθημα προκάρδιων παλμών
- Ταχυκαρδία
- Αυξημένος καρδιακός ρυθμός
- Φαινόμενο Raynaud
- Εξάψεις
- Αυξημένη αρτηριακή πίεση
- Ψυχρότητα στα άκρα
- Περιφερική ψυχρότητα (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Δύσπνοια
- Κοιλιακό άλγος
- Έμετος
- Ναυτία
- Δυσκοιλιότητα
- Δυσπεψία
- Ξηροστομία
- Μετεωρισμός
- Αυξημένη χολερυθρίνη αίματος
- Μη φυσιολογικές/αυξημένες τιμές ηπατικών δοκιμασιών
- Ίκτερος
- Ηπατίτιδα
- Ηπατική βλάβη
- Οξεία ηπατική ανεπάρκεια
- Αυξημένη χολερυθρίνη αίματος
- Δερματίτιδα
- Κνησμός
- Εξάνθημα
- Αυξημένη εφίδρωση
- Κνίδωση
- Αλλεργικές αντιδράσεις
- Εκδορά (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Υπερίδρωση (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Δυσκολία στην ούρηση
- Κατακράτηση ούρων
- Δυσουρία
- Συχνουρία
- Επιτακτική ούρηση
- Ενούρηση (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Πριαπισμός
- Δυσμηνόρροια
- Διαταραχές εκσπερμάτισης
- Στυτική δυσλειτουργία
- Προστατίτιδα
- Αποτυχία εκσπερμάτισης
- Άλγος στο γενετικό σύστημα των αρρένων
- Διαταραχές εμμηνορρυσίας
- Επίδραση στον οργασμό
- Στυτική δυσλειτουργία (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)
- Εξασθένηση
- Κόπωση
- Θωρακικό άλγος
- Ρίγη
- Δίψα
- Αίσθημα ψυχρού
- Μυϊκοί σπασμοί
Λεπτομέρειες κατά συχνότητα expand_more
-
Πολύ συχνέςΈμετοςΓαστρεντερικό
-
Πολύ συχνέςΚεφαλαλγίαΝευρικό
-
Πολύ συχνέςΚοιλιακό άλγοςΓαστρεντερικό
-
Πολύ συχνέςΜειωμένη όρεξηΜεταβολισμός
-
Πολύ συχνέςΝαυτίαΓαστρεντερικό
-
Πολύ συχνέςΞηροστομίαΓαστρεντερικό
-
Πολύ συχνέςΣτυτική δυσλειτουργία (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Διαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
Πολύ συχνέςΥπερίδρωση (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Διαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
Πολύ συχνέςΥπνηλίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΆγχοςΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΑίσθημα προκάρδιων παλμώνΚαρδιά
-
ΣυχνέςΑνορεξίαΜεταβολισμός
-
ΣυχνέςΑυξημένη αρτηριακή πίεσηΑγγειακές
-
ΣυχνέςΑυξημένος καρδιακός ρυθμόςΚαρδιά
-
ΣυχνέςΑϋπνίαΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΔίψαΓενικές
-
ΣυχνέςΔερματίτιδαΔέρμα
-
ΣυχνέςΔιέγερσηΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΔιακυμάνσεις συναισθηματικής διάθεσηςΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΔιαταραχές εκσπερμάτισηςΑναπαραγωγικό
-
ΣυχνέςΔιαταραχή ύπνουΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΔυσγευσίαΝευρικό
-
ΣυχνέςΔυσκοιλιότηταΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΔυσμηνόρροιαΑναπαραγωγικό
-
ΣυχνέςΔυσουρίαΝεφρά/Ουροποιητικό
-
ΣυχνέςΔυσπεψίαΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΕκδορά (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Διαταραχές του δέρματος και του υποδόριου ιστού
-
ΣυχνέςΕνούρηση (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Διαταραχές των νεφρών και των ουροφόρων οδών
-
ΣυχνέςΕξάνθημαΔέρμα
-
ΣυχνέςΕξάψειςΑγγειακές
-
ΣυχνέςΕξασθένησηΓενικές
-
ΣυχνέςΕπιπεφυκίτιδα (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Οφθαλμικές διαταραχές
-
ΣυχνέςΕυερεθιστότηταΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΖάληΝευρικό
-
ΣυχνέςΘολή όραση (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Οφθαλμικές διαταραχές
-
ΣυχνέςΚατάθλιψη και καταθλιπτική διάθεσηΨυχιατρικές διαταραχές
-
ΣυχνέςΚνησμόςΔέρμα
-
ΣυχνέςΜειωμένη γενετήσια ορμήΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΜειωμένο σωματικό βάροςΜεταβολισμός
-
ΣυχνέςΜετεωρισμόςΓαστρεντερικό
-
ΣυχνέςΜυδρίασηΟφθαλμικές
-
ΣυχνέςΜυϊκοί σπασμοίΜυοσκελετικό
-
ΣυχνέςΝευρικότηταΨυχιατρικές
-
ΣυχνέςΝευρικότητα (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Ψυχιατρικές διαταραχές
-
ΣυχνέςΠεριφερική ψυχρότητα (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Αγγειακές διαταραχές
-
ΣυχνέςΠροστατίτιδαΑναπαραγωγικό
-
ΣυχνέςΡίγηΓενικές
-
ΣυχνέςΣτυτική δυσλειτουργίαΑναπαραγωγικό
-
ΣυχνέςΣυχνουρίαΝεφρά/Ουροποιητικό
-
ΣυχνέςΤαχυκαρδίαΚαρδιά
-
ΣυχνέςΤικΝευρικό
-
ΣυχνέςΤρόμος (σε CYP2D6 Πτωχούς Μεταβολιστές)Διαταραχές του νευρικού συστήματος
-
Όχι συχνέςΑίσθημα παλμώνΚαρδιά
-
Όχι συχνέςΑίσθημα ψυχρούΓενικές διαταραχές και καταστάσεις της οδού χορήγησης
-
Όχι συχνέςΑλλεργικές αντιδράσειςΑνοσοποιητικό
-
Όχι συχνέςΑποτυχία εκσπερμάτισηςΑναπαραγωγικό
-
Όχι συχνέςΑυξημένη εφίδρωσηΔέρμα
-
Όχι συχνέςΑυξημένη χολερυθρίνη αίματοςΕργαστηριακές
-
Όχι συχνέςΑυτοκτονικά συμβάματαΨυχιατρικές διαταραχές
-
Όχι συχνέςΔιαταραχές εμμηνορρυσίαςΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
Όχι συχνέςΔυσκολία στην ούρησηΝεφρά/Ουροποιητικό
-
Όχι συχνέςΔύσπνοιαΑναπνευστικό
-
Όχι συχνέςΕπίδραση στον οργασμόΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
Όχι συχνέςΕπιθετικότηταΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΕπιληπτικοί σπασμοίΝευρικό
-
Όχι συχνέςΕπιτακτική ούρησηΝεφρά/Ουροποιητικό
-
Όχι συχνέςΕχθρότηταΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΗμικρανίαΝευρικό
-
Όχι συχνέςΘάμβος όρασηςΟφθαλμικές
-
Όχι συχνέςΘωρακικό άλγοςΓενικές
-
Όχι συχνέςΚατακράτηση ούρωνΝεφρά/Ουροποιητικό
-
Όχι συχνέςΚόπωσηΓενικές
-
Όχι συχνέςΛήθαργοςΝευρικό
-
Όχι συχνέςΠαράταση διαστήματος QTΚαρδιά
-
Όχι συχνέςΠαραισθησίαΝευρικό
-
Όχι συχνέςΣυγκοπήΝευρικό
-
Όχι συχνέςΣυναισθηματική αστάθειαΨυχιατρικές
-
Όχι συχνέςΤρόμοςΝευρικό
-
Όχι συχνέςΥπαισθησίαΝευρικό
-
Όχι συχνέςΦαινόμενο RaynaudΑγγειακές
-
Όχι συχνέςΦλεβοκομβική ταχυκαρδίαΚαρδιά
-
Όχι συχνέςΨύχωση (συμπεριλαμβανομένων των ψευδαισθήσεων)Ψυχιατρικές διαταραχές
-
ΣπάνιεςΊκτεροςΉπαρ
-
ΣπάνιεςΑυξημένη χολερυθρίνη αίματοςΉπαρ
-
ΣπάνιεςΗπατίτιδαΉπαρ
-
ΣπάνιεςΗπατική βλάβηΉπαρ
-
ΣπάνιεςΜη φυσιολογικές/αυξημένες τιμές ηπατικών δοκιμασιώνΔιαταραχές του ήπατος και των χοληφόρων
-
ΣπάνιεςΟξεία ηπατική ανεπάρκειαΉπαρ
-
Μη γνωστέςΆλγος στο γενετικό σύστημα των αρρένωνΔιαταραχές του αναπαραγωγικού συστήματος και του μαστού
-
Μη γνωστέςΒρουξισμόςΨυχιατρικές διαταραχές
-
Μη γνωστέςΠριαπισμόςΑναπαραγωγικό
pregnant_woman
Κύηση / Γαλουχία
ΠΧΠ (SPC)
Επίπεδο κινδύνου: Αποφεύγεται
expand_more
Κύηση / Γαλουχία
-
ΚύησηΗ ατομοξετίνη δεν πρέπει να χορηγείται κατά τη διάρκεια της κύησης, παρά μόνο εάν το ενδεχόμενο όφελος (για τη μητέρα) δικαιολογεί τον πιθανό κίνδυνο για το έμβρυο.Μελέτες σε ζώα δεν υποδεικνύουν, σε γενικές γραμμές, άμεσες επιβλαβείς επιδράσεις αναφορικά με την εγκυμοσύνη, την ανάπτυξη του εμβρύου, τον τοκετό ή τη μεταγεννητική ανάπτυξη (βλ. Προκλινικά δεδομένα). Για την ατομοξετίνη, τα κλινικά δεδομένα έκθεσης σε περιπτώσεις εγκυμοσύνης είναι περιορισμένα. Τα δεδομένα αυτά είναι ανεπαρκή για να υποδείξουν είτε σχέση είτε απουσία σχέσης μεταξύ της ατομοξετίνης και των ανεπιθύμητων εκβάσεων εγκυμοσύνης ή/και θηλασμού.
-
ΓαλουχίαΛόγω της έλλειψης δεδομένων, η χορήγηση της ατομοξετίνης θα πρέπει να αποφεύγεται κατά τη διάρκεια της γαλουχίας.Η ατομοξετίνη ή/και οι μεταβολίτες της απεκκρίνονται στο μητρικό γάλα αρουραίων. Δεν είναι γνωστό εάν η ατομοξετίνη απεκκρίνεται στο ανθρώπινο γάλα.
e911_emergency
Υπερδοσολογία
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Υπερδοσολογία
- γαστρεντερικά συμπτώματα
- υπνηλία
- ζάλη
- τρόμος
- διαταραγμένη συμπεριφορά
- υπερδραστηριότητα
- διέγερση
- ταχυκαρδία
- αυξημένη αρτηριακή πίεση
- μυδρίαση
- ξηροστομία
- κνησμός
- εξανθήματα
- επιληπτικές κρίσεις
- παράταση του διαστήματος QT
- σύνδρομο σεροτονίνης
directions_car
Επίδραση στην οδήγηση
ΠΧΠ (SPC)
expand_more
Επίδραση στην οδήγηση
biotech
Φαρμακολογία
Φαρμακοδυναμική & Φαρμακοκινητική
expand_more
Φαρμακολογία
Φαρμακοθεραπευτική κατηγορία: Ψυχοαναληπτικά, κεντρικά δρώντα συμπαθητικομιμητικά φάρμακα, κωδικός ATC: N06BA9.
Μηχανισμός δράσης και φαρμακοδυναμικές επιδράσεις
Η ατομοξετίνη είναι ένας ιδιαίτερα εκλεκτικός και ισχυρός αναστολέας των αντλιών επαναπρόσληψης της νοραδρεναλίνης του προσυναπτικού νευρώνα που θεωρείται ότι αποτελεί το μηχανισμό δράσης της, χωρίς να επηρεάζει άμεσα τις αντλίες επαναπρόσληψης της σεροτονίνης ή της ντοπαμίνης. Η ατομοξετίνη έχει ελάχιστη χημική συγγένεια για άλλους νοραδρενεργικούς υποδοχείς ή για άλλες νευροδιαβιβαστικές αντλίες ή υποδοχείς. Η ατομοξετίνη έχει δύο κύριους οξειδωτικούς μεταβολίτες: την 4-υδροξυατομοξετίνη και την N-δεσμεθυλατομοξετίνη. Η 4-υδροξυατομοξετίνη είναι ισοδύναμη με την ατομοξετίνη ως προς την αναστολή των αντλιών επαναπρόσληψης της νοραδρεναλίνης αλλά, αντίθετα από την ατομοξετίνη, ο μεταβολίτης αυτός εμφανίζει επίσης κάποια ανασταλτική δραστηριότητα στην αντλία επαναπρόσληψης της σεροτονίνης. Εντούτοις, οποιαδήποτε επίδραση στην αντλία αυτή είναι πιθανό να είναι ελάχιστη, αφού το μεγαλύτερο μέρος της 4-υδροξυατομοξετίνης περαιτέρω μεταβολίζεται έτσι ώστε να κυκλοφορεί στο πλάσμα, σε πολύ μικρότερες συγκεντρώσεις (1% της συγκέντρωσης της ατομοξετίνης σε εκτεταμένους μεταβολιστές και 0,1% της συγκέντρωσης της ατομοξετίνης σε πτωχούς μεταβολιστές). Η N-δεσμεθυλατομοξετίνη έχει ουσιαστικά μικρότερη φαρμακολογική δραστικότητα σε σύγκριση με την ατομοξετίνη. Κυκλοφορεί στο πλάσμα σε χαμηλότερες συγκεντρώσεις στα άτομα με εκτενή μεταβολισμό και σε συγκρίσιμες συγκεντρώσεις με το μητρικό φαρμακευτικό προϊόν στα άτομα με ανεπαρκή μεταβολισμό σε σταθερή κατάσταση.
Η ατομοξετίνη δεν είναι ένα ψυχοδιεγερτικό και δεν είναι ένα παράγωγο αμφεταμίνης. Σε μία τυχαιοποιημένης κατανομής διπλή-τυφλή ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο κλινική μελέτη, ενδεχόμενης κατάχρησης σε ενήλικες ασθενείς, κατά την οποία συγκρίθηκαν οι επιδράσεις της ατομοξετίνης και του εικονικού φάρμακου, η ατομοξετίνη δεν συσχετίστηκε με ανταπόκριση που να δηλώνει διεγερτικές ή ευφοριογόνες ιδιότητες.
Κλινική αποτελεσματικότητα και ασφάλεια
Παιδιατρικός πληθυσμός Η ατομοξετίνη έχει αξιολογηθεί σε κλινικές μελέτες με πάνω από 5.000 παιδιά και εφήβους με ΔΕΠΥ. Η αποτελεσματικότητα της ατομοξετίνης στην οξεία φάση θεραπείας της ΔΕΠΥ αρχικά αποδείχθηκε σε έξι τυχαιοποιημένης κατανομής διπλές-τυφλές ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο κλινικές μελέτες διάρκειας έξι έως εννέα εβδομάδων. Τα σημεία και συμπτώματα της ΔΕΠΥ αξιολογήθηκαν με μία σύγκριση της μέσης μεταβολής από την αρχική έως την τελική εκτίμηση για τους ασθενείς που έλαβαν ατομοξετίνη και εκείνους που έλαβαν εικονικό φάρμακο. Σε καθεμία από τις έξι κλινικές μελέτες, η ατομοξετίνη εμφάνισε στατιστικά σημαντική υπεροχή από το εικονικό φάρμακο αναφορικά με τη μείωση των σημείων και των συμπτωμάτων της ΔΕΠΥ. Επίσης, η αποτελεσματικότητα της ατομοξετίνης στη διατήρηση της ανταπόκρισης των συμπτωμάτων αποδείχθηκε σε μία ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο κλινική μελέτη, διάρκειας ενός (1) έτους, με περισσότερα από 400 παιδιά και εφήβους, η οποία διεξήχθη κυρίως στην Ευρώπη (περίπου 3 μηνών ανοικτή οξείας φάσης αγωγή και κατόπιν διάρκειας 9 μηνών διπλή-τυφλή ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο θεραπεία συντήρησης). Το ποσοστό των ασθενών που υποτροπίασαν μετά από 1 χρόνο ήταν 18,7% και 31,4% (ατομοξετίνη και εικονικό φάρμακο, αντίστοιχα). Μετά από 1 χρόνο θεραπείας με ατομοξετίνη, οι ασθενείς που συνέχισαν την ατομοξετίνη για επιπλέον 6 μήνες είχαν μικρότερη πιθανότητα υποτροπής ή μερικής επανεμφάνισης συμπτωμάτων σε σύγκριση με τους ασθενείς που διέκοψαν τη θεραπεία με δραστική ουσία και μεταφέρθηκαν σε εικονικό φάρμακο (2% έναντι 12%, αντίστοιχα). Για παιδιά και εφήβους, η περιοδική επανεκτίμηση του οφέλους της συνεχιζόμενης αγωγής κατά τη διάρκεια της μακροχρόνιας χορήγησης θα πρέπει να επανεκτιμάται. Η ατομοξετίνη ήταν αποτελεσματικό ως μία εφάπαξ ημερήσια δόση καθώς και σε δύο ίσες διαιρεμένες δόσεις που χορηγούνται μία το πρωί και μία αργά το απόγευμα ή νωρίς το βράδυ. Η ατομοξετίνη χορηγούμενο μία φορά ημερησίως εμφάνισε στατιστικά σημαντικά μεγαλύτερη μείωση στη βαρύτητα των συμπτωμάτων της ΔΕΠΥ σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο σύμφωνα με την κρίση των γονέων και δασκάλων.
Συγκριτικές μελέτες με ενεργό φάρμακο Σε μια τυχαιοποιημένη, διπλά-τυφλή, σε παράλληλες ομάδες, παιδιατρική μελέτη διάρκειας 6 εβδομάδων για την εξέταση της μη κατωτερότητας της ατομοξετίνης σε σύγκριση με τη μεθυλφαινιδάτη παρατεταμένης αποδέσμευσης, ο συγκριτικός παράγοντας αποδείχθηκε ότι σχετίζεται με ανώτερα ποσοστά ανταπόκρισης σε σύγκριση με την ατομοξετίνη. Το ποσοστό των ασθενών που ανταποκρίθηκαν ήταν 23,5% (placebo), 44,6% (ατομοξετίνη) και 56,4% (μεθυλφαινιδάτη). Τόσο η ατομοξετίνη όσο και ο συγκριτικός παράγοντας ήταν στατιστικά ανώτεροι έναντι του εικονικού φαρμάκου και η μεθυλφαινιδάτη ήταν στατιστικά ανώτερη έναντι της ατομοξετίνης (p = 0,016). Παρόλα αυτά, αυτή η μελέτη δεν περιλάμβανε τους ασθενείς που δεν ανταποκρίθηκαν.
Ενήλικος πληθυσμός Η ατομοξετίνη, στο πλαίσιο δοκιμών, έχει μελετηθεί σε περισσότερους από 4800 ενήλικες που πληρούσαν τα διαγνωστικά κριτήρια DSM-IV για τη ΔΕΠΥ. Η άμεση αποτελεσματικότητα της ατομοξετίνης στη θεραπεία των ενηλίκων βασίστηκε σε έξι τυχαιοποιημένες, διπλά τυφλές, ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο μελέτες διάρκειας δέκα έως δεκαέξι εβδομάδων. Τα σημεία και τα συμπτώματα της ΔΕΠΥ αξιολογήθηκαν μέσω σύγκρισης της μέσης μεταβολής από την έναρξη της μελέτης έως το καταληκτικό σημείο για τους ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία με ατομοξετίνη και τους ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία με εικονικό φάρμακο. Σε καθεμία από τις έξι μελέτες, η ατομοξετίνη ήταν στατιστικά σημαντικά υπέρτερη του εικονικού φαρμάκου, στη μείωση των σημείων και συμπτωμάτων της ΔΕΠΥ (Πίνακας Χ). Οι ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία με ατομοξετίνη εμφάνισαν στατιστικά σημαντικά μεγαλύτερες βελτιώσεις στη συνολική κλινική εντύπωση ως προς τη βαρύτητα (CGI-S), στο καταληκτικό σημείο, σε σύγκριση με τους ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία με εικονικό φάρμακο και στις 6 μελέτες άμεσης αποτελεσματικότητας, καθώς και στατιστικά σημαντικά μεγαλύτερες βελτιώσεις στη σχετιζόμενη με τη ΔΕΠΥ λειτουργικότητα, στις 3 μελέτες άμεσης αποτελεσματικότητας στις οποίες αξιολογήθηκε η συγκεκριμένη παράμετρος (Πίνακας Χ). Η μακροχρόνια αποτελεσματικότητα επιβεβαιώθηκε σε 2 ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο μελέτες διάρκειας έξι μηνών αλλά δεν καταδείχθηκε σε μία τρίτη μελέτη (Πίνακας Χ).
Σε δύο από τις μελέτες άμεσης αποτελεσματικότητας, μελετήθηκαν ασθενείς με ΔΕΠΥ και συνοδό αλκοολισμό ή κοινωνική αγχώδη διαταραχή και τα συμπτώματα της ΔΕΠΥ βελτιώθηκαν και στις δύο μελέτες. Στη μελέτη με συνοδό κατάχρηση αλκοόλ, δεν παρατηρήθηκαν διαφορές μεταξύ της ατομοξετίνης και του εικονικού φαρμάκου ως προς τις συμπεριφορές κατανάλωσης αλκοόλ. Στη μελέτη με συνοδό άγχος, το συνοδό άγχος δεν επιδεινώθηκε με τη θεραπεία της ατομοξετίνης.
Η αποτελεσματικότητα της ατομοξετίνης στη διατήρηση της ανταπόκρισης των συμπτωμάτων καταδείχθηκε σε μία μελέτη όπου μετά από αρχική περίοδο δραστικής θεραπείας 24 εβδομάδων, οι ασθενείς που πληρούσαν τα κριτήρια κλινικά σημαντικής ανταπόκρισης (όπως ορίζεται με βάση τη βελτίωση στις βαθμολογίες τόσο της CAARS-Inv:SV όσο και της CGI-S) τυχαιοποιήθηκαν για να λάβουν ατομοξετίνη ή εικονικό φάρμακο για 6 επιπρόσθετους μήνες διπλά τυφλής θεραπείας. Υψηλότερα ποσοστά ασθενών που λάμβαναν θεραπεία με ατομοξετίνη από ό,τι ασθενών που λάμβαναν θεραπεία με εικονικό φάρμακο πληρούσαν τα κριτήρια διατήρησης κλινικά σημαντικής ανταπόκρισης κατά την ολοκλήρωση των 6 μηνών (64,3% έναντι 50,0%, p = 0,001). Οι ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία με ατομοξετίνη παρουσίασαν στατιστικά σημαντικά καλύτερη διατήρηση της λειτουργικότητας από ό,τι οι ασθενείς που λάμβαναν θεραπεία με εικονικό φάρμακο, όπως καταδείχθηκε από χαμηλότερη μέση μεταβολή στη συνολική βαθμολογία Ποιότητας Ζωής στη ΔΕΠΥ Ενηλίκων (AAQoL) κατά το χρονικό διάστημα των 3 μηνών (p = 0,003) και κατά το χρονικό διάστημα των 6 μηνών (p = 0,002).
Μελέτη QT/QTc Μία λεπτομερής QT/QTc μελέτη, που διεξήχθη σε υγιείς ενήλικες με CYP2D6 πτωχούς μεταβολιστές (ΠΜ) τα άτομα που έλαβαν δόση 60 mg ατομοξετίνης BID, έδειξε ότι στις μέγιστες αναμενόμενες συγκεντρώσεις η επίδραση της ατομοξετίνης στο διάστημα QTc δεν διέφερε σημαντικά από αυτή του εικονικού φαρμάκου (placebo). Υπήρξε μια μικρή αύξηση του QTc διαστήματος όταν ήταν αυξημένη η συγκέντρωση της ατομοξετίνης.
Η φαρμακοκινητική της ατομοξετίνης σε παιδιά και εφήβους είναι παρόμοια με αυτή των ενηλίκων ασθενών. Η φαρμακοκινητική της ατομοξετίνης δεν έχει αξιολογηθεί σε παιδιά κάτω των 6 ετών. Μελέτες φαρμακοκινητικής έχουν δείξει ότι τα καψάκια και το πόσιμο διάλυμα ατομοξετίνης είναι βιοϊσοδύναμα.
Απορρόφηση
Η ατομοξετίνη απορροφάται γρήγορα και σχεδόν πλήρως, μετά τη χορήγηση από του στόματος, φθάνοντας τη μέση μέγιστη παρατηρούμενη συγκέντρωση πλάσματος (Cmax) περίπου σε 1 έως 2 ώρες μετά τη χορήγηση. Η απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα της ατομοξετίνης, μετά την από του στόματος χορήγηση, κυμάνθηκε από 63% έως 94%, ανάλογα με τις διατομικές διαφορές, σχετικά με το μεταβολισμό της πρώτης διόδου. Η ατομοξετίνη μπορεί να χορηγηθεί με ή χωρίς τροφή.
Κατανομή
Η ατομοξετίνη κατανέμεται εκτενώς και συνδέεται σε μεγάλο βαθμό (98%) με τις πρωτεΐνες του πλάσματος κυρίως με τη λευκωματίνη.
Βιομετασχηματισμός
Η ατομοξετίνη υφίσταται βιομετατροπή κυρίως μέσω της ενζυμικής οδού του κυτοχρώματος P450 2D6 (CYP2D6). Άτομα με μειωμένη δραστηριότητα της οδού αυτής (πτωχοί μεταβολιστές) αποτελούν περίπου το 7% του Καυκάσιου πληθυσμού και έχουν αυξημένες συγκεντρώσεις πλάσματος της ατομοξετίνης σε σύγκριση με τα άτομα με κανονική δραστηριότητα (εκτεταμένους μεταβολιστές). Για τους πτωχούς μεταβολιστές οι συγκεντρώσεις AUC της ατομοξετίνης είναι περίπου 10-πλάσιες και οι Css, max είναι περίπου 5-πλάσιες από τις αντίστοιχες στους εκτεταμένους μεταβολιστές. Ο κυριότερος οξειδωτικός μεταβολίτης που σχηματίζεται είναι η 4-υδροξυατομοξετίνη, η οποία υποβάλλεται ταχέως σε γλυκουρονιδίωση. Η 4-υδροξυατομοξετίνη είναι ισοδύναμη με την ατομοξετίνη αλλά κυκλοφορεί στο πλάσμα σε πολύ χαμηλότερες συγκεντρώσεις. Παρότι η 4-υδροξυατομοξετίνη σχηματίζεται κυρίως μέσω του CYP2D6, στα άτομα με έλλειψη δραστικότητας του CYP2D6, η 4-υδροξυ-ατομοξετίνη μπορεί να σχηματιστεί από διάφορα άλλα ένζυμα του κυτοχρώματος P450, αλλά σε βραδύτερο ρυθμό. Η ατομοξετίνη δεν προκαλεί αναστολή ούτε επαγωγή του CYP2D6 στις συνιστώμενες θεραπευτικές δόσεις.
Ένζυμα του κυτοχρώματος P450: Η ατομοξετίνη δεν προκάλεσε κλινικά σημαντική αναστολή ή επαγωγή των ενζύμων του κυτοχρώματος P450, περιλαμβανομένων και των CYP1A2, CYP3A, CYP2D6 και CYP2C9.
Αποβολή
Η μέση ημιπερίοδος αποβολής της ατομοξετίνης, μετά τη χορήγηση από του στόματος είναι 3,6 ώρες, στα άτομα με εκτενή μεταβολισμό και 21 ώρες στα άτομα με πτωχό μεταβολισμό. Η ατομοξετίνη απεκκρίνεται κυρίως ως 4-υδροξυατομοξετίνη-O-γλυκουρονικό, κυρίως στα ούρα.
Γραμμικότητα/μη-γραμμικότητα
Η φαρμακοκινητική της ατομοξετίνης είναι γραμμική στο δοσολογικό εύρος που μελετήθηκε τόσο στα άτομα με εκτενή μεταβολισμό όσο και εκείνα με πτωχό μεταβολισμό.
Ειδικοί πληθυσμοί
Η ηπατική βλάβη οδηγεί σε μειωμένη κάθαρση της ατομοξετίνης, σε αυξημένη έκθεση στην ατομοξετίνη (η AUC αυξάνεται στο 2-πλάσιο στη μέτρια ηπατική βλάβη και 4-πλάσια στη σοβαρή), και σε παράταση της ημίσειας ζωής της δραστικής ουσίας σε σύγκριση με τους υγιείς εθελοντές με τον ίδιο γονότυπο CYP2D6 - εκτεταμένο μεταβολιστή. Στους ασθενείς με μέτρια έως σοβαρή ηπατική βλάβη (Κατηγορίας B και Γ κατά Child-Pugh) η αρχική και η τελικά στοχευόμενη δόση πρέπει να αναπροσαρμοστούν (βλ. Δοσολογία).
Οι μέσες συγκεντρώσεις πλάσματος της ατομοξετίνης για τελικού σταδίου νεφρική ανεπάρκεια (ESRD) ήταν γενικά υψηλότερες από το μέσο όρο των υγιών εθελοντών της ομάδας ελέγχου με αύξηση της Cmax (διαφορά 7%) και της AUC0- (διαφορά περίπου 65%). Μετά από προσαρμογή για το σωματικό βάρος, οι διαφορές μεταξύ των δύο ομάδων ελαχιστοποιήθηκαν. Η φαρμακοκινητική της ατομοξετίνης και των μεταβολιτών της στα άτομα με ESRD υποδηλώνει πως η δοσολογική αναπροσαρμογή δεν είναι απαραίτητη (βλ. Δοσολογία).
Παρακολούθηση Αγωγής
Εργαστηριακοί & κλινικοί έλεγχοι από το SPC, ανά σύστημα
Αρχικός έλεγχος — πριν την έναρξη
-
Καρδιακός ρυθμός
· πριν την έναρξη, κατά τη διάρκεια της θεραπείας, μετά από κάθε προσαρμογή της δόσης, τουλάχιστον κάθε 6 μήνες
Ανίχνευση πιθανών κλινικά σημαντικών αυξήσεων
-
Αρτηριακή πίεση
· πριν την έναρξη, κατά τη διάρκεια της θεραπείας, μετά από κάθε προσαρμογή της δόσης, τουλάχιστον κάθε 6 μήνες
Ανίχνευση πιθανών κλινικά σημαντικών αυξήσεων
Κλινική εξέταση & ζωτικά
| Έλεγχος | Σύστημα | Συχνότητα | Προϋπόθεση |
|---|---|---|---|
| Αύξηση και ανάπτυξη | stethoscopeΚλινική παρακολούθηση (γενική) | τακτικά | Παιδιά και έφηβοι σε μακροχρόνια θεραπεία |
Σκευάσματα & Τιμολόγηση
Μονογραφίες Πηγών
Αναλυτικό περιεχόμενο ανά πηγή για τεκμηρίωση και έλεγχο
DrugBank
Description
expand_more
Description
DrugBank
Indication
expand_more
Indication
DrugBank
Pharmacology
expand_more
Pharmacology
DrugBank
Mechanism of action
expand_more
Mechanism of action
DrugBank
Absorption
expand_more
Absorption
DrugBank
Half life
expand_more
Half life
DrugBank
Protein binding
expand_more
Protein binding
DrugBank
Route of elimination
expand_more
Route of elimination
DrugBank
Volume of distribution
expand_more
Volume of distribution
- 0.85 L/kg
DrugBank
Clearance
expand_more
Clearance
- 0.35 L/hr/kg [μετά από από του στόματος χορήγηση σε ενήλικες εκτεταμένους μεταβολιστές]* 0.03 L/hr/kg [χορήγηση ατομοξετίνης σε βραδείς μεταβολιστές]
DrugBank
Toxicity
expand_more
Toxicity
science
PubChem
Φαρμακοδυναμική
expand_more
Φαρμακοδυναμική
Φαρμακοδυναμική
Η ατομοξετίνη είναι ένας εκλεκτικός αναστολέας επαναπρόσληψης νορεπινεφρίνης (NE) που χρησιμοποιείται για τη θεραπεία της διαταραχής ελλειμματικής προσοχής/υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ). Η ατομοξετίνη έχει αποδειχθεί ότι αυξάνει ειδικά τη νορεπινεφρίνη και τη ντοπαμίνη εντός του προμετωπιαίου φλοιού, οδηγώντας σε βελτίωση των συμπτωμάτων της ΔΕΠΥ. Λόγω της αδρενεργικής δραστηριότητας της ατομοξετίνης, έχει επίσης επιδράσεις στο καρδιαγγειακό σύστημα, όπως αυξημένη αρτηριακή πίεση και ταχυκαρδία. Αναφέρθηκαν αιφνίδιοι θάνατοι, εγκεφαλικό επεισόδιο και έμφραγμα του μυοκαρδίου σε ασθενείς που έλαβαν ατομοξετίνη σε συνήθεις δόσεις για ΔΕΠΥ. Η ατομοξετίνη πρέπει να χρησιμοποιείται με προσοχή σε ασθενείς των οποίων οι υποκείμενες ιατρικές καταστάσεις μπορεί να επιδεινωθούν από αυξήσεις της αρτηριακής πίεσης ή του καρδιακού ρυθμού, όπως ορισμένοι ασθενείς με υπέρταση, ταχυκαρδία ή καρδιαγγειακή ή εγκεφαλοαγγειακή νόσο. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται σε ασθενείς με σοβαρές καρδιακές ή αγγειακές διαταραχές των οποίων η κατάσταση αναμένεται να επιδεινωθεί εάν εμφανίσουν κλινικά σημαντικές αυξήσεις της αρτηριακής πίεσης ή του καρδιακού ρυθμού. Αν και ο ρόλος της ατομοξετίνης σε αυτές τις περιπτώσεις είναι άγνωστος, πρέπει να εξεταστεί το ενδεχόμενο μη θεραπείας ασθενών με κλινικά σημαντικές καρδιακές ανωμαλίες. Ασθενείς που αναπτύσσουν συμπτώματα όπως πόνο στο στήθος κατά την άσκηση, ανεξήγητη συγκοπή ή άλλα συμπτώματα που υποδηλώνουν καρδιακή νόσο κατά τη διάρκεια της θεραπείας με ατομοξετίνη πρέπει να υποβληθούν σε άμεση καρδιολογική αξιολόγηση. Γενικά, πρέπει να λαμβάνεται ιδιαίτερη μέριμνα στη θεραπεία της ΔΕΠΥ σε ασθενείς με συνυπάρχουσα διπολική διαταραχή λόγω ανησυχίας για πιθανή πρόκληση μεικτού/μανιακού επεισοδίου σε ασθενείς με κίνδυνο διπολικής διαταραχής. Θεραπευτικά επερχόμενα ψυχωσικά ή μανιακά συμπτώματα, π.χ., ψευδαισθήσεις, παραληρητική σκέψη ή μανία σε παιδιά και εφήβους χωρίς προηγούμενο ιστορικό ψυχικής νόσου ή μανίας, μπορεί να προκληθούν από την ατομοξετίνη σε συνήθεις δόσεις. Εάν εμφανιστούν τέτοια συμπτώματα, πρέπει να εξεταστεί ο πιθανός αιτιολογικός ρόλος της ατομοξετίνης και να εξεταστεί η διακοπή της θεραπείας. Οι κάψουλες ατομοξετίνης αύξησαν τον κίνδυνο αυτοκτονικής ιδεοληψίας σε βραχυπρόθεσμες μελέτες σε παιδιά και εφήβους με διαταραχή ελλειμματικής προσοχής/υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ). Όλοι οι παιδιατρικοί ασθενείς που λαμβάνουν θεραπεία με ατομοξετίνη πρέπει να παρακολουθούνται κατάλληλα και να παρατηρούνται στενά για κλινική επιδείνωση, αυτοκτονικότητα και ασυνήθιστες αλλαγές στη συμπεριφορά, ειδικά κατά τους αρχικούς μήνες μιας θεραπευτικής αγωγής με φάρμακο, ή σε περιόδους αλλαγών δόσης, είτε αυξήσεων είτε μειώσεων. Αναφορές μετά την κυκλοφορία υποδεικνύουν ότι η ατομοξετίνη μπορεί να προκαλέσει σοβαρή ηπατική βλάβη. Παρόλο που δεν ανιχνεύθηκε καμία απόδειξη ηπατικής βλάβης σε κλινικές δοκιμές περίπου 6000 ασθενών, έχουν αναφερθεί σπάνιες περιπτώσεις κλινικά σημαντικής ηπατικής βλάβης που θεωρήθηκαν πιθανώς ή ενδεχομένως σχετιζόμενες με τη χρήση ατομοξετίνης στην εμπειρία μετά την κυκλοφορία. Έχουν επίσης αναφερθεί σπάνιες περιπτώσεις ηπατικής ανεπάρκειας, συμπεριλαμβανομένης μιας περίπτωσης που οδήγησε σε μεταμόσχευση ήπατος. Η ατομοξετίνη πρέπει να διακόπτεται σε ασθενείς με ίκτερο ή εργαστηριακή ένδειξη ηπατικής βλάβης και δεν πρέπει να επανεκκινείται. Πρέπει να διενεργείται εργαστηριακός έλεγχος για τον προσδιορισμό των επιπέδων των ηπατικών ενζύμων κατά το πρώτο σύμπτωμα ή σημείο ηπατικής δυσλειτουργίας (π.χ., κνησμός, σκουρόχρωμα ούρα, ίκτερος, ευαισθησία στο δεξιό άνω τεταρτημόριο ή ανεξήγητα συμπτώματα «γρίπης»).
neurology
PubChem
Μηχανισμός δράσης
expand_more
Μηχανισμός δράσης
Μηχανισμός Δράσης
Η ατομοξετίνη είναι γνωστό ότι είναι ένας ισχυρός και εκλεκτικός αναστολέας του μεταφορέα νορεπινεφρίνης (NET), ο οποίος εμποδίζει την κυτταρική επαναπρόσληψη νορεπινεφρίνης σε ολόκληρο τον εγκέφαλο, κάτι που πιστεύεται ότι βελτιώνει τα συμπτώματα της ΔΕΠΥ. Πιο πρόσφατα, μελέτες απεικόνισης με ποζιτρονική τομογραφία εκπομπών (PET) σε πιθήκους rhesus έδειξαν ότι η ατομοξετίνη συνδέεται επίσης με τον μεταφορέα σεροτονίνης (SERT) και αναστέλλει τον υποδοχέα N-μεθυλ-D-ασπαρτικού οξέος (NMDA), υποδεικνύοντας ρόλο του γλουταμινεργικού συστήματος στην παθοφυσιολογία της ΔΕΠΥ.
Ο εκλεκτικός αναστολέας του μεταφορέα νορεπινεφρίνης (NE) ατομοξετίνη (παλαιότερα γνωστή ως τομοξετίνη ή LY139603) έχει αποδειχθεί ότι ανακουφίζει τα συμπτώματα της Διαταραχής Ελλειμματικής Προσοχής/Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ). Διερευνήσαμε τον μηχανισμό δράσης της ατομοξετίνης στη ΔΕΠΥ αξιολογώντας την αλληλεπίδραση της ατομοξετίνης με τους μονοαμινικούς μεταφορείς, τις επιδράσεις στα εξωκυτταρικά επίπεδα μονοαμινών και την έκφραση του δείκτη νευρωνικής δραστηριότητας Fos σε εγκεφαλικές περιοχές. Η ατομοξετίνη ανέστειλε τη δέσμευση ραδιοσημάντρων σε κλωνικά κυτταρικές σειρές που υπερεκφράζουν ανθρώπινους μεταφορείς NE, σεροτονίνης (5-HT) και ντοπαμίνης (DA) με τιμές σταθεράς αποσύνδεσης (K(i)) 5, 77 και 1451 nM, αντίστοιχα, καταδεικνύοντας εκλεκτικότητα για τους μεταφορείς NE. Σε μελέτες μικροδιάχυσης, η ατομοξετίνη αύξησε τα εξωκυτταρικά (EX) επίπεδα NE στον προμετωπιαίο φλοιό (PFC) κατά 3 φορές, αλλά δεν άλλαξε τα επίπεδα 5-HT(EX). Η ατομοξετίνη αύξησε επίσης τις συγκεντρώσεις DA(EX) στον PFC κατά 3 φορές, αλλά δεν άλλαξε τα επίπεδα DA(EX) στον ραβδωτό σώμα ή τον πλευρικό πυρήνα. Αντίθετα, η ψυχοδιεγερτική μεθυλφαινιδάτη, η οποία χρησιμοποιείται στη θεραπεία της ΔΕΠΥ, αύξησε τα NE(EX) και DA(EX) εξίσου στον PFC, αλλά αύξησε επίσης τα DA(EX) στον ραβδωτό σώμα και τον πλευρικό πυρήνα στο ίδιο επίπεδο. Η έκφραση του δείκτη νευρωνικής δραστηριότητας Fos αυξήθηκε κατά 3,7 φορές στον PFC μετά τη χορήγηση ατομοξετίνης, αλλά δεν αυξήθηκε στον ραβδωτό σώμα ή τον πλευρικό πυρήνα, σύμφωνα με την περιφερειακή κατανομή της αυξημένης DA(EX). Υποθέτουμε ότι η επαγόμενη από την ατομοξετίνη αύξηση των κατεχολαμινών στον PFC, μια περιοχή που εμπλέκεται στην προσοχή και τη μνήμη, μεσολαβεί τις θεραπευτικές επιδράσεις της ατομοξετίνης στη ΔΕΠΥ. Σε αντίθεση με τη μεθυλφαινιδάτη, η ατομοξετίνη δεν αύξησε τη DA στο ραβδωτό σώμα ή τον πλευρικό πυρήνα, υποδηλώνοντας ότι δεν θα είχε κινητικές ή καταχρηστικές ιδιότητες.
biotech
PubChem
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
expand_more
Απορρόφηση / κατανομή / απέκκριση
Απορρόφηση, Κατανομή & Απέκκριση
Το φαρμακοκινητικό προφίλ της ατομοξετίνης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τους γενετικούς πολυμορφισμούς του κυτοχρώματος P450 2D6 (CYP2D6) του ατόμου. Ένα μεγάλο ποσοστό του πληθυσμού (έως 10% των Καυκάσιων και 2% των ατόμων αφρικανικής καταγωγής και 1% των Ασιατών) είναι «κακοί μεταβολιστές» (PMs) φαρμάκων που μεταβολίζονται από το CYP2D6. Αυτά τα άτομα έχουν μειωμένη δραστηριότητα σε αυτή τη διαδρομή, με αποτέλεσμα 10 φορές υψηλότερες AUC, 5 φορές υψηλότερες μέγιστες συγκεντρώσεις στο πλάσμα και βραδύτερη απέκκριση (χρόνος ημιζωής στο πλάσμα 21,6 ώρες) της ατομοξετίνης σε σύγκριση με άτομα με φυσιολογική δραστηριότητα CYP2D6. Η ατομοξετίνη απορροφάται ταχέως μετά από από του στόματος χορήγηση, με απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα περίπου 63% σε εκτεταμένους μεταβολιστές (EMs) και 94% σε κακούς μεταβολιστές (PMs). Οι μέγιστες συγκεντρώσεις στο πλάσμα (Cmax) επιτυγχάνονται περίπου 1-2 ώρες μετά τη χορήγηση, με μέγιστη συγκέντρωση 350 ng/ml και AUC 2 mcg.h/ml.
Η ατομοξετίνη απεκκρίνεται κυρίως ως 4-υδροξυατομοξετίνη-Ο-γλυκουρονίδιο, κυρίως στα ούρα (πάνω από 80% της δόσης) και σε μικρότερο βαθμό στα κόπρανα (λιγότερο από 17% της δόσης). Μόνο ένα μικρό κλάσμα (λιγότερο από 3%) της δόσης ατομοξετίνης απεκκρίνεται ως αμετάβλητη ατομοξετίνη, υποδεικνύοντας εκτενή βιομεταμόρφωση.
Ο αναφερόμενος όγκος κατανομής της από του στόματος ατομοξετίνης ήταν 1,6-2,6 L/kg. Ο όγκος κατανομής σε κατάσταση ισορροπίας της ενδοφλέβιας ατομοξετίνης ήταν περίπου 0,85 L/kg.
Ο ρυθμός κάθαρσης της ατομοξετίνης εξαρτάται από τους γενετικούς πολυμορφισμούς CYP2D6 του ατόμου και μπορεί να κυμαίνεται από 0,27-0,67 L.h/kg.
Σταθερός όγκος κατανομής (ενδοφλέβια χορήγηση): 8,5 L/kg. Η ατομοξετίνη κατανέμεται κυρίως στο συνολικό νερό του σώματος· ο όγκος κατανομής είναι παρόμοιος σε όλο το εύρος βάρους των ασθενών μετά την κανονικοποίηση ανά βάρος σώματος.
Η ατομοξετίνη απορροφάται ταχέως μετά από από του στόματος χορήγηση, με απόλυτη βιοδιαθεσιμότητα περίπου 63% σε εκτεταμένους μεταβολιστές και 94% σε κακούς μεταβολιστές. Οι μέγιστες συγκεντρώσεις στο πλάσμα (Cmax) επιτυγχάνονται περίπου 1-2 ώρες μετά τη χορήγηση.
/ΓΑΛΑ/ Η ατομοξετίνη ή/και οι μεταβολίτες της κατανέμονται στο γάλα σε αρουραίους· δεν είναι γνωστό εάν το φάρμακο κατανέμεται στο γάλα σε ανθρώπους.
… Η ατομοξετίνη έχει υψηλή υδατική διαλυτότητα και διαπερατότητα βιολογικών μεμβρανών που διευκολύνουν την ταχεία και πλήρη απορρόφησή της μετά από από του στόματος χορήγηση. Η απόλυτη από του στόματος βιοδιαθεσιμότητα κυμαίνεται από 63 έως 94%, η οποία καθορίζεται από την έκταση του μεταβολισμού πρώτης διόδου. Τρεις οξειδωτικές μεταβολικές οδοί εμπλέκονται στην συστηματική κάθαρση της ατομοξετίνης: υδροξυλίωση του αρωματικού δακτυλίου, βενζυλική υδροξυλίωση και Ν-απομεθυλίωση. Η υδροξυλίωση του αρωματικού δακτυλίου οδηγεί στο σχηματισμό του κύριου οξειδωτικού μεταβολίτη της ατομοξετίνης, της 4-υδροξυατομοξετίνης, η οποία στη συνέχεια γλυκουρονιδώνεται και απεκκρίνεται στα ούρα. Ο σχηματισμός της 4-υδροξυατομοξετίνης μεσολαβείται κυρίως από το πολυμορφικό ένζυμο κυτόχρωμα P450 (CYP) 2D6. Αυτό οδηγεί σε δύο διακριτές ομάδες ατόμων: εκείνους που εμφανίζουν ενεργές μεταβολικές ικανότητες (εκτεταμένοι μεταβολιστές CYP2D6) και εκείνους που εμφανίζουν κακές μεταβολικές ικανότητες (κακοί μεταβολιστές CYP2D6) για την ατομοξετίνη. Η από του στόματος βιοδιαθεσιμότητα και η κάθαρση της ατομοξετίνης επηρεάζονται από τη δραστηριότητα του CYP2D6· ωστόσο, οι φαρμακοκινητικές παράμετροι στο πλάσμα είναι προβλέψιμες σε ασθενείς με εκτεταμένο και κακό μεταβολισμό. Μετά από μία μόνο από του στόματος δόση, η ατομοξετίνη φτάνει στη μέγιστη συγκέντρωση στο πλάσμα εντός περίπου 1-2 ωρών από τη χορήγηση. Σε εκτεταμένους μεταβολιστές, η ατομοξετίνη έχει χρόνο ημιζωής στο πλάσμα 5,2 ώρες, ενώ σε κακούς μεταβολιστές, η ατομοξετίνη έχει χρόνο ημιζωής στο πλάσμα 21,6 ώρες. Η συστηματική κάθαρση στο πλάσμα της ατομοξετίνης είναι 0,35 και 0,03 L/h/kg σε εκτεταμένους και κακούς μεταβολιστές, αντίστοιχα. Αντίστοιχα, οι μέσες συγκεντρώσεις στο πλάσμα σε κατάσταση ισορροπίας είναι περίπου 10 φορές υψηλότερες σε κακούς μεταβολιστές σε σύγκριση με εκτεταμένους μεταβολιστές. Μετά από πολλαπλές δόσεις, υπάρχει συσσώρευση ατομοξετίνης στο πλάσμα σε κακούς μεταβολιστές, αλλά πολύ μικρή συσσώρευση σε εκτεταμένους μεταβολιστές. Ο όγκος κατανομής είναι 0,85 L/kg, υποδεικνύοντας ότι η ατομοξετίνη κατανέμεται στο συνολικό νερό του σώματος τόσο σε εκτεταμένους όσο και σε κακούς μεταβολιστές. Η ατομοξετίνη συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με την αλβουμίνη του πλάσματος (περίπου 99% συνδεδεμένη στο πλάσμα). Παρόλο που οι συγκεντρώσεις ατομοξετίνης σε κατάσταση ισορροπίας σε κακούς μεταβολιστές είναι υψηλότερες από αυτές σε εκτεταμένους μεταβολιστές μετά τη χορήγηση της ίδιας δόσης mg/kg/ημέρα, η συχνότητα και η σοβαρότητα των ανεπιθύμητων ενεργειών είναι παρόμοιες ανεξάρτητα από το φαινότυπο CYP2D6. Η χορήγηση ατομοξετίνης δεν αναστέλλει ούτε επάγει την κάθαρση άλλων φαρμάκων που μεταβολίζονται από ένζυμα CYP. Σε εκτεταμένους μεταβολιστές, οι ισχυροί και εκλεκτικοί αναστολείς CYP2D6 μειώνουν την κάθαρση της ατομοξετίνης· ωστόσο, η χορήγηση αναστολέων CYP σε κακούς μεταβολιστές δεν έχει καμία επίδραση στις συγκεντρώσεις ατομοξετίνης στο πλάσμα σε κατάσταση ισορροπίας.
Για περισσότερα δεδομένα Απορρόφησης, Κατανομής και Απέκκρισης (Πλήρη) για την ΑΤΟΜΟΞΕΤΙΝΗ (8 σύνολο), παρακαλώ επισκεφθείτε τη σελίδα του αρχείου HSDB.
Η ατομοξετίνη απεκκρίνεται κυρίως ως 4-υδροξυατομοξετίνη-Ο-γλυκουρονίδιο, κυρίως στα ούρα (πάνω από 80% της δόσης) και σε μικρότερο βαθμό στα κόπρανα (λιγότερο από 17% της δόσης). Μόνο ένα μικρό κλάσμα της δόσης Strattera απεκκρίνεται ως αμετάβλητη ατομοξετίνη (λιγότερο από 3% της δόσης), υποδεικνύοντας εκτενή βιομεταμόρφωση.
water_drop
PubChem
Δέσμευση πρωτεϊνών
expand_more
Δέσμευση πρωτεϊνών
Σύνδεση με Πρωτεΐνες
Σε θεραπευτικές συγκεντρώσεις, το 98,7% της ατομοξετίνης στο πλάσμα συνδέεται με πρωτεΐνες, με το 97,5% αυτών να συνδέεται με αλβουμίνη, ακολουθούμενη από άλφα-1-όξινη γλυκοπρωτεΐνη και ανοσοσφαιρίνη G.
hub
PubChem
Μεταβολισμός
expand_more
Μεταβολισμός
Μεταβολισμός
Η ατομοξετίνη υφίσταται βιομεταμόρφωση κυρίως μέσω της ενζυμικής οδού του κυτοχρώματος P450 2D6 (CYP2D6). Άτομα με μειωμένη δραστηριότητα στην οδό CYP2D6 (γνωστοί και ως κακοί μεταβολιστές ή PMs) έχουν υψηλότερες συγκεντρώσεις ατομοξετίνης στο πλάσμα σε σύγκριση με άτομα με φυσιολογική δραστηριότητα (γνωστοί και ως εκτεταμένοι μεταβολιστές, ή EMs). Για τους PMs, η AUC της ατομοξετίνης σε κατάσταση ισορροπίας είναι περίπου 10 φορές υψηλότερη και η Cmax είναι περίπου 5 φορές μεγαλύτερη από ό,τι για τους EMs. Ο κύριος οξειδωτικός μεταβολίτης που σχηματίζεται ανεξάρτητα από την κατάσταση CYP2D6 είναι η 4-υδροξυατομοξετίνη, η οποία γλυκουρονιδώνεται ταχέως. Η 4-υδροξυατομοξετίνη είναι ισοδύναμη με την ατομοξετίνη ως αναστολέας του μεταφορέα νορεπινεφρίνης, αλλά κυκλοφορεί στο πλάσμα σε πολύ χαμηλότερες συγκεντρώσεις (1% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε EMs και 0,1% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε PMs). Σε άτομα που στερούνται δραστηριότητας CYP2D6, η 4-υδροξυατομοξετίνη εξακολουθεί να είναι ο κύριος μεταβολίτης, αλλά σχηματίζεται από διάφορα άλλα ένζυμα κυτοχρώματος P450 και με βραδύτερο ρυθμό. Ένας άλλος δευτερεύων μεταβολίτης, η Ν-Δεσμεθυλ-ατομοξετίνη, σχηματίζεται από το CYP2C19 και άλλα ένζυμα κυτοχρώματος P450, αλλά έχει πολύ λιγότερη φαρμακολογική δραστηριότητα από την ατομοξετίνη και χαμηλότερες συγκεντρώσεις στο πλάσμα (5% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε EMs και 45% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε PMs).
Η ατομοξετίνη μεταβολίζεται κυρίως μέσω της ενζυμικής οδού CYP2D6. Άτομα με μειωμένη δραστηριότητα σε αυτή την οδό (PMs) έχουν υψηλότερες συγκεντρώσεις ατομοξετίνης στο πλάσμα σε σύγκριση με άτομα με φυσιολογική δραστηριότητα (EMs). Για τους PMs, η AUC της ατομοξετίνης είναι περίπου 10 φορές υψηλότερη και η Css,max είναι περίπου 5 φορές μεγαλύτερη από ό,τι για τους EMs. Υπάρχουν διαθέσιμες εργαστηριακές εξετάσεις για την αναγνώριση των CYP2D6 PMs.
Ο κύριος οξειδωτικός μεταβολίτης που σχηματίζεται, ανεξάρτητα από την κατάσταση CYP2D6, είναι η 4-υδροξυατομοξετίνη, η οποία γλυκουρονιδώνεται. Η 4-υδροξυατομοξετίνη είναι ισοδύναμη με την ατομοξετίνη ως αναστολέας του μεταφορέα νορεπινεφρίνης, αλλά κυκλοφορεί στο πλάσμα σε πολύ χαμηλότερες συγκεντρώσεις (1% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε εκτεταμένους μεταβολιστές (EMs) και 0,1% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε PMs). Η 4-υδροξυατομοξετίνη σχηματίζεται κυρίως από το CYP2D6, αλλά σε PMs, η 4-υδροξυατομοξετίνη σχηματίζεται με βραδύτερο ρυθμό από διάφορα άλλα ένζυμα κυτοχρώματος P450. Η Ν-δεσμεθυλατομοξετίνη σχηματίζεται από το CYP2C19 και άλλα ένζυμα κυτοχρώματος P450, αλλά έχει σημαντικά μικρότερη φαρμακολογική δραστηριότητα σε σύγκριση με την ατομοξετίνη και κυκλοφορεί στο πλάσμα σε χαμηλότερες συγκεντρώσεις (5% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε EMs και 45% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε κακούς μεταβολιστές (PMs)).
Ο ρόλος του πολυμορφικού κυτοχρώματος P450 2D6 (CYP2D6) στις φαρμακοκινητικές της ατομοξετίνης υδροχλωρικής [(-)-N-μεθυλ-γάμμα-(2-μεθυλοφαινόξι) βενζοπροπαναμίνη υδροχλωρική· LY139603] έχει τεκμηριωθεί μετά από εφάπαξ και πολλαπλές δόσεις του φαρμάκου. Σε αυτή τη μελέτη, η επίδραση του πολυμορφισμού CYP2D6 στη συνολική διάθεση και μεταβολισμό μιας δόσης 20 mg (14)C-ατομοξετίνης αξιολογήθηκε σε υποκείμενα με εκτεταμένο μεταβολισμό CYP2D6 (EM· n = 4) και κακό μεταβολισμό (PM· n = 3) υπό συνθήκες κατάστασης ισορροπίας. Η ατομοξετίνη απορροφήθηκε καλά από τον γαστρεντερικό σωλήνα και καθαρίστηκε κυρίως μέσω μεταβολισμού, με το μεγαλύτερο μέρος της ραδιενέργειας να απεκκρίνεται στα ούρα. Σε υποκείμενα EM, η πλειονότητα της ραδιοσημάντουσας δόσης απεκκρίθηκε εντός 24 ωρών, ενώ σε υποκείμενα PM η πλειονότητα της δόσης απεκκρίθηκε εντός 72 ωρών. Ο βιομετασχηματισμός της ατομοξετίνης ήταν παρόμοιος σε όλους τους υποκειμένους που υπέστησαν υδροξυλίωση του αρωματικού δακτυλίου, βενζυλική οξείδωση και Ν-απομεθυλίωση χωρίς μεταβολίτες ειδικούς για τον φαινότυπο CYP2D6. Ο κύριος οξειδωτικός μεταβολίτης της ατομοξετίνης ήταν η 4-υδροξυατομοξετίνη, η οποία στη συνέχεια συζεύχθηκε σχηματίζοντας 4-υδροξυατομοξετίνη-Ο-γλυκουρονίδιο. Λόγω της απουσίας δραστηριότητας CYP2D6, η συστηματική έκθεση στη ραδιενέργεια παρατάθηκε σε υποκείμενα PM (t(1/2) = 62 ώρες) σε σύγκριση με υποκείμενα EM (t(1/2) = 18 ώρες). Σε υποκείμενα EM, η ατομοξετίνη (t(1/2) = 5 ώρες) και η 4-υδροξυατομοξετίνη-Ο-γλυκουρονίδιο (t(1/2) = 7 ώρες) ήταν τα κύρια κυκλοφορούντα είδη, ενώ η ατομοξετίνη (t(1/2) = 20 ώρες) και η Ν-δεσμεθυλατομοξετίνη (t(1/2) = 33 ώρες) ήταν τα κύρια κυκλοφορούντα είδη σε υποκείμενα PM. Παρόλο που παρατηρήθηκαν διαφορές στην απέκκριση και στις σχετικές ποσότητες των σχηματιζόμενων μεταβολιτών, η κύρια διαφορά που παρατηρήθηκε μεταξύ υποκειμένων EM και PM ήταν ο ρυθμός με τον οποίο η ατομοξετίνη μετασχηματίστηκε σε 4-υδροξυατομοξετίνη.
Η ατομοξετίνη απεκκρίνεται κυρίως ως 4-υδροξυατομοξετίνη-Ο-γλυκουρονίδιο, κυρίως στα ούρα (πάνω από 80% της δόσης) και σε μικρότερο βαθμό στα κόπρανα (λιγότερο από 17% της δόσης). Μόνο ένα μικρό κλάσμα της δόσης Strattera απεκκρίνεται ως αμετάβλητη ατομοξετίνη (λιγότερο από 3% της δόσης), υποδεικνύοντας εκτενή βιομεταμόρφωση.
Για περισσότερα δεδομένα Μεταβολισμού/Μεταβολιτών (Πλήρη) για την ΑΤΟΜΟΞΕΤΙΝΗ (8 σύνολο), παρακαλώ επισκεφθείτε τη σελίδα του αρχείου HSDB.
Η ατομοξετίνη μεταβολίζεται κυρίως από την οδό CYP2D6 σε 4-υδροξυατομοξετίνη. Η 4-υδροξυατομοξετίνη είναι ισοδύναμη με την ατομοξετίνη ως αναστολέας του μεταφορέα νορεπινεφρίνης, αλλά κυκλοφορεί στο πλάσμα σε πολύ χαμηλότερες συγκεντρώσεις (1% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε EMs και 0,1% της συγκέντρωσης ατομοξετίνης σε PMs).
hourglass
PubChem
Ημίσεια ζωή
expand_more
Ημίσεια ζωή
Βιολογικός Χρόνος Ημιζωής
Ο αναφερόμενος χρόνος ημιζωής εξαρτάται από τους γενετικούς πολυμορφισμούς CYP2D6 του ατόμου και μπορεί να κυμαίνεται από 3 έως 5,6 ώρες.
Ο χρόνος ημιζωής αποβολής στο πλάσμα σε φυσιολογικούς (εκτεταμένους) μεταβολιστές είναι περίπου 5 ώρες. Σε άτομα που είναι κακοί μεταβολιστές (7% των λευκών και 2% των μαύρων), τα επίπεδα του φαρμάκου στο πλάσμα είναι πολύ υψηλότερα και ο χρόνος ημιζωής αποβολής στο πλάσμα είναι 24 ώρες.
Η μέση φαινομενική κάθαρση της ατομοξετίνης στο πλάσμα μετά από από του στόματος χορήγηση σε ενήλικες εκτεταμένους μεταβολιστές (EMs) είναι 0,35 L/ώρα/kg και ο μέσος χρόνος ημιζωής είναι 5,2 ώρες. Μετά από από του στόματος χορήγηση ατομοξετίνης σε κακούς μεταβολιστές (PMs), η μέση φαινομενική κάθαρση είναι 0,03 L/ώρα/kg και ο μέσος χρόνος ημιζωής είναι 21,6 ώρες. Για τους PMs, η AUC της ατομοξετίνης είναι περίπου 10 φορές υψηλότερη και η Css,max είναι περίπου 5 φορές μεγαλύτερη από ό,τι για τους EMs. Ο χρόνος ημιζωής αποβολής της 4-υδροξυατομοξετίνης είναι παρόμοιος με αυτόν της Ν-δεσμεθυλατομοξετίνης (6 έως 8 ώρες) σε υποκείμενα EM, ενώ ο χρόνος ημιζωής της Ν-δεσμεθυλατομοξετίνης είναι πολύ μεγαλύτερος σε υποκείμενα PM (34 έως 40 ώρες).
… Σε εκτεταμένους μεταβολιστές, η ατομοξετίνη έχει χρόνο ημιζωής στο πλάσμα 5,2 ώρες, ενώ σε κακούς μεταβολιστές, η ατομοξετίνη έχει χρόνο ημιζωής στο πλάσμα 21,6 ώρες. …
… Είκοσι ένας ασθενείς με εκτεταμένο μεταβολισμό κυτοχρώματος P450 2D6 συμμετείχαν σε αυτές τις αξιολογήσεις φαρμακοκινητικής εφάπαξ δόσης και κατάστασης ισορροπίας. Η ατομοξετίνη απορροφήθηκε ταχέως, με τις μέγιστες συγκεντρώσεις στο πλάσμα να εμφανίζονται 1 έως 2 ώρες μετά τη χορήγηση. Ο χρόνος ημιζωής κυμάνθηκε κατά μέσο όρο 3,12 και 3,28 ώρες μετά από εφάπαξ δόση και σε κατάσταση ισορροπίας, αντίστοιχα. …
category
PubChem
MeSH classification
expand_more
MeSH classification
Ταξινόμηση MeSH (Φαρμακολογία)
Φάρμακα που αναστέλλουν τη μεταφορά αζωτούχων μεταβιβαστών στους νευρικούς ακραίους ή στα κυστίδια αποθήκευσης στους ακραίους. Τα τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά (ΑΝΤΙΔΕΠΡΕΣΣΙΟΝΤΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ, ΤΡΙΚΥΚΛΙΚΑ) και οι αμφεταμίνες περιλαμβάνονται μεταξύ των θεραπευτικά σημαντικών φαρμάκων που μπορεί να δρουν μέσω της αναστολής της αδρενεργικής μεταφοράς. Πολλά από αυτά τα φάρμακα αναστέλλουν επίσης τη μεταφορά της σεροτονίνης.
fact_check
PubChem
FDA classification
expand_more
FDA classification
Ταξινόμηση FDA (Φαρμακολογία)
ASW034S0B8
ATOMOXETINE
Καθιερωμένη Φαρμακολογική Κατηγορία [EPC] - Αναστολέας Επαναπρόσληψης Νορεπινεφρίνης
Μηχανισμοί Δράσης [MoA] - Αναστολείς Επαναπρόσληψης Νορεπινεφρίνης
Η ατομοξετίνη είναι ένας Αναστολέας Επαναπρόσληψης Νορεπινεφρίνης. Ο μηχανισμός δράσης της ατομοξετίνης είναι ως Αναστολέας Επαναπρόσληψης Νορεπινεφρίνης.
ATOMOXETINE
Αναστολέας Επαναπρόσληψης Νορεπινεφρίνης [EPC]; Αναστολείς Επαναπρόσληψης Νορεπινεφρίνης [MoA]
Ημίσεια ζωή
Δέσμευση πρωτεϊνών
Βιοδιαθεσιμότητα
Απέκκριση
Επιστημονικό Προφίλ
expand_more
Ταξινόμηση MeSH (Φαρμακολογία)
Φάρμακα που αναστέλλουν τη μεταφορά αζωτούχων μεταβιβαστών στους νευρικούς ακραίους ή στα κυστίδια αποθήκευσης στους ακραίους. Τα τρικυκλικά αντικαταθλιπτικά (ΑΝΤΙΔΕΠΡΕΣΣΙΟΝΤΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ, ΤΡΙΚΥΚΛΙΚΑ) και οι αμφεταμίνες περιλαμβάνονται μεταξύ των θεραπευτικά σημαντικών φαρμάκων που μπορεί να δρουν μέσω της αναστολής της αδρενεργικής μεταφοράς. Πολλά από αυτά τα φάρμακα αναστέλλουν επίσης τη μεταφορά της σεροτονίνης.