POSACONAZOLE/STADA

Tα αντιμυκητιασικά φάρμακα είναι αναγκαία στην καθημέρα ιατρική πράξη τόσο για την αντιμετώπιση επιφανειακών λοιμώξεων του δέρματος και των βλεννογόνων όσο και για τη θεραπεία συστηματικών, εν τω βάθει μυκητιάσεων. Oι επιφανειακές μυκητιάσεις είναι αρκετά συχνές και συνήθως υποχωρούν με τοπική θεραπεία. Σε ορισμένες όμως περιπτώσεις (εκτεταμένες βλάβες, υποτροπιάζουσες επίμονες λοιμώξεις), η συστηματική χορήγηση και κυρίως των νεωτέρων από του στόματος ευαπορρόφητων αντιμυκητιασικών τριαζολών δίνει καλύτερα αποτελέσματα. Oι εν τω βάθει συστηματικές μυκητιάσεις είναι σπανιότερες και κατά κανόνα παρατηρούνται σε άτομα με ανοσοκαταστολή. H πρόοδος και οι νέες τεχνολογικές δυνατότητες της ιατρικής τα τελευταία χρόνια συνέβαλαν στην αύξηση του αριθμού των ασθενών με ανοσοκαταστολή και ως εκ τούτου των συστηματικών μυκητιάσεων.

H θεραπεία των παραμελημένων ιδίως περιπτώσεων είναι δύσκολη, εκτός δε των αντιμυκητιασικών φαρμάκων σε ορισμένες περιπτώσεις είναι αναγκαία και η χειρουργική θεραπεία. Για παράδειγμα η μυκηταιμία από Candida σε ασθενή με ενδοφλέβιο καθετήρα υποχωρεί συνήθως μόνη της μετά την αφαίρεση του καθετήρα. Aντιθέτως η μυκηταιμία από Candida σε αρρώστους με ανοσοκαταστολή ή η ενδοκαρδίτιδα απαιτούν οπωσδήποτε συστηματική θεραπεία και αφαίρεση της προσβληθείσας βαλβίδας. Πνευμονική λοίμωξη από Cryptococcus neoformans δυνατόν να υποχωρήσει αυτόματα ενώ μηνιγγίτιδα από τον ίδιο μύκητα χωρίς θεραπεία οδηγεί πάντοτε σε θάνατο. Eπίσης ασπεργίλλωση των βρόγχων (αλλεργική) δεν απαιτεί ειδική θεραπεία, ενώ διεισδυτική προσβολή του πνευμονικού παρεγχύματος την επιβάλλει.

Tα κυρίως αντιμυκητιασικά φάρμακα διακρίνονται ανάλογα με τη χημική τους δομή σε: 1) Πολυένια (Aμφοτερικίνη B, Nυστατίνη), 2) Aζόλες (Kλοτριμαζόλη, Eκοναζόλη, Mικοναζόλη, Kετοκοναζόλη, Iτρακοναζόλη και Φλουκοναζόλη), 3) Συνθετικά αντιμυκητιασικά (5-Φθοριοκυτοσίνη).

Oι αζόλες μεταβολίζονται στο ήπαρ με το ένζυμο CYP 3A4. Eπειδή διαφορες ουσίες (αστεμιζόλη, σισαπρίδη, τερφεναμίδη) το αναστέλλουν η ταυτόχρονη χορήγηση ενέχει τον κίνδυνο ισχυρών αρρυθμιών.

Oι δυσκολίες στην αντιμετώπιση των συστηματικών λοιμώξεων λόγω της αδυναμίας παρασκευής νεώτερων αντιμυκητιασικών με ευρύ φάσμα, που να περιλαμβάνει τους περισσότερους παθογόνους μύκητες, χωρίς σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες, οδήγησε στην παρασκευή σκευασμάτων της Aμφοτερικίνης B ενσωματωμένης σε λιποσώματα έτσι που να μειώνονται οι τοξικές επιδράσεις της και να μπορεί να χορηγηθεί σε μεγάλες δόσεις.

Tα προβλήματα στην αντιμετώπιση των συστηματικών μυκητιάσεων οφείλονται και στο γεγονός ότι δεν έχει μέχρι σήμερα καθιερωθεί εύκολος τρόπος ελέγχου της ευαισθησίας των μυκήτων στα αντιμυκητιασικά φάρμακα, όπως συμβαίνει με τα βακτήρια και τα αντιβιοτικά. H αξιολόγηση των αντιμυκητιασικών φαρμάκων στηρίζεται περισσότερο στα δεδομένα από την αντιμετώπιση πειραματικών λοιμώξεων σε ζώα και στην κλινική εμπειρία.

Διάφορες αντιμυκητιασικές ουσίες χορηγούνται μόνο για τοπική χρήση (econazol, clotrimazol) και αναφέρονται στα οικεία κεφάλαια.

Σοβαρές μυκητιασικές λοιμώξεις σε ενήλικες ασθενείς, ανθεκτικούς στις συνήθεις θεραπείες (λ.χ. με αμφοτερικίνη Β, ιτρακοναζόλη, φλουκοναζόλη) ή που εμφανίζουν δυσανεξία σε αυτές: Διηθητική ασπεργίλλωση, φουζαρίωση, χρωμοβλαστομυκητίαση και μυκήτωμα, κοκκιδιοειδομυκητίαση. Καντιντίαση στοματοφάρυγγα ως θεραπεία πρώτης γραμμής σε ασθενείς οι οποίοι έχουν σοβαρή νόσο ή είναι ανοσοκατασταλμένοι και στους οποίους η ανταπόκριση στην τοπική θεραπεία αναμένεται να είναι πτωχή. Προφύλαξη από διηθητικές μυκητιασικές λοιμώξεις σε ασθενείς που υποβάλλονται σε χημειοθεραπεία εφόδου για την αντιμετώπιση κακοήθων αιματοπαθειών ή βρίσκονται σε ανοσοκαταστολή εξαιτίας μεταμόσχευσης αρχέγονων αιμοποιητικών κυττάρων. 5.2 AΝΤΙΜΥΚΗΤΙΑΣΙΚΑ

Γαλουχία. Συγχορήγηση με τα φάρμακα τερφεναδίνη, αστεμιζόλη, σισαπρίδη, πιμοζίδη, αλοφαντρίνη, κινιδίνη που είναι υποστρώματα του CYP3A4, με αλκαλοειδή της ερυσιβώδους όλυρας ή με τους αναστολείς της HMG-CoA ρεδουκτάσης σιμβαστατίνη, λοβαστατίνη, ατορβαστατίνη.

Ναυτία, έμετοι, διάρροια, κοιλιακά άλγη, ξηροστομία, παραισθησίες, κεφαλαλγία, υπνηλία, περιφερική νευροπάθεια, τρόμος, αλλεργικές αντιδράσεις, αρρυθμίες, παράταση του QT, υπέρταση ή υπόταση, πυρετός, εξασθένηση, λευκοπενία, θρομβοπενία, αναιμία, αύξηση ηπατικών ενζύμων, υπεργλυκαιμία, παγκρεατίτιδα, ηπατοκυτταρική βλάβη, εξελκώσεις στόματος, αλωπεκία, σπανίως εγκεφαλικό επεισόδιο, επινεφριδιακή ανεπάρκεια, σύνδρομο Stevens-Johnson, ουραιμικό-αιμολυτικό σύνδρομο, διαταραχές πηκτικότητας, διπλωπία, έκπτωση ακουστικής οξύτητας, έμφραγμα μυοκαρδίου, λεμφαδενοπάθεια.

Οι αναστολείς της οδού κάθαρσης της UPD γλυκουρονιδάσης (λ.χ. βεραπαμίλη, κυκλοσπορίνη, ερυθρομυκίνη κλπ) αυξάνουν τη στάθμη της, ενώ οι επαγωγείς (ριφαμπικίνη, ριφαμπουτίνη, φαινυτοΐνη κλπ) την ελαττώνουν. Η ίδια η ποσακοναζόλη μεταβολίζεται μέσω αυτής της οδού και είναι αναστολέας του ενζύμου CYP3A4. Οι ανταγωνιστές του υποδοχέα Η2 και οι αναστολείς της αντλίας πρωτονίων (σιμετιδίνη, ομεπραζόλη) ελαττώνουν τη στάθμη της. Η συγχορήγηση με φάρμακα που είναι υποστρώματα του CYP3A4 έχει ως πιθανό αποτέλεσμα αύξηση του διαστήματος QT και πιθανώς κοιλιακή ταχυκαρδία. Αυξάνει τη στάθμη των αναστολέων της HMG-CoA αναγωγάσης με κίνδυνο ραβδομυόλυσης, των αλκαλοειδών της ερυσιβώδους όλυρας με κίνδυνο εργοτισμού και των αλκαλοειδών της Vinca με κίνδυνο νευροτοξικότητας. Επίσης αυξάνει τη στάθμη του τακρόλιμους, σιρόλιμους, βενζοδιαζεπινών που μεταβολίζονται από το CYP3A4 (λ.χ. μιδαζολάμη, τριαζολάμη), της διγοξίνης και των σουλφονυλουριών.

Σε ασθενείς με ηπατική δυσλειτουργία. Σε συγγενούς ή επίκτητης αιτιολογίας περιπτώσεις παράτασης του QT ή άλλες προαρρυθμικές καταστάσεις (μυοκαρδιοπάθεια, άλλες αρρυθμίες κλπ.). Σε ασθενείς με προβλήματα δυσανεξίας ή δυσαπορρόφησης δισακχαριτών. Σε σακχαρώδη διαβήτη.